Sygnatura akt: SK 97/19
Sąd: Trybunał Konstytucyjny
Rodzaj: Wyrok
Data orzeczenia: 15 kwietnia 2021 r.
Rozstrzygnięcie: Wyrok TK
Opublikowano w portalu: 15 kwietnia 2021 r.
W serwisie od: 15 kwietnia 2021 r.
Zestawienie z tego dnia
Kategorie: Trybunał Konstytucyjny

Przepis o pełnomocniku z urzędu w sprawach cywilnych zgodny z Konstytucją w części

Spór

J.C. w połączonych skargach konstytucyjnych kwestionował art. 117 § 5 Kodeksu postępowania cywilnego, zarzucając, że uzależnia ustanowienie pełnomocnika z urzędu od oceny sądu, a także przepisy dotyczące orzekania przez referendarzy sądowych i zwolnienia od kosztów.

Ustalenia sądu

W dostępnej sentencji nie przedstawiono ustaleń faktycznych dotyczących stron ani przebiegu konkretnego postępowania. Zarzuty skarżącego pozostają jego twierdzeniami.

Rozstrzygnięcie

Trybunał orzekł, że art. 117 § 5 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania cywilnego w zakresie, w jakim uzależnia uwzględnienie wniosku strony o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego od oceny sądu, czy ich udział jest potrzebny, jest zgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji, a w pozostałym zakresie umorzył postępowanie.

Więcej o sprawie

Skargi konstytucyjne J.C. dotyczyły kilku przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, a także uprawnień referendarzy sądowych. Trybunał zbadał tylko jeden z zaskarżonych przepisów, art. 117 § 5 zdanie pierwsze.

Rozstrzygnięcie: Wyrok TK
Sąd: Trybunał Konstytucyjny
Sygnatura: SK 97/19

Treść orzeczenia

Sygn. akt SK 97/19

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 15 kwietnia 2021 r.

Trybunał Konstytucyjny w składzie:

Zbigniew Jędrzejewski – przewodniczący

Krystyna Pawłowicz

Stanisław Piotrowicz

Piotr Pszczółkowski – sprawozdawca

Michał Warciński,

po rozpoznaniu w trybie art. 92 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393), na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2021 r., połączonych skarg konstytucyjnych J.C.:

1) z 7 czerwca 2019 r. o zbadanie zgodności art. 117 § 5 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm.) z art. 32 ust. 1 i 2 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,

2) z 20 sierpnia 2019 r. o zbadanie zgodności:

a) art. 117 § 5 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm.) w zakresie, w jakim uzależnia ustanowienie pełnomocnika z urzędu od stwierdzenia przez sąd potrzeby ustanowienia takiego pełnomocnika, z art. 2, art. 32 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji,

b) art. 123 § 2 w związku z art. 117 § 5 ustawy powołanej w punkcie 2 lit. a w zakresie, w jakim umożliwia referendarzom sądowym dokonywanie ocen zasadności ustanowienia pełnomocnika z urzędu, a zatem w zakresie, w jakim umożliwia referendarzom sądowym dokonywanie ocen charakteru spraw lub stopnia rozeznania stron w mechanizmach procedur sądowych, z art. 2 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji,

c) art. 39823 § 2 zdanie drugie ustawy powołanej w punkcie 2 lit. a w zakresie, w jakim orzeczenia referendarzy sądowych w przedmiocie zwolnienia strony od kosztów sądowych lub ustanowienia dla niej pełnomocnika z urzędu uznaje za orzeczenia sądu wydane w pierwszej instancji, i w zakresie, w jakim uniemożliwia rozpoznanie sprawy przez sąd zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, z art. 2, art. 45 ust. 1, art. 78 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji,

o r z e k a:

Art. 117 § 5 zdanie pierwsze ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1575, ze zm.) w zakresie, w jakim uzależnia uwzględnienie wniosku strony o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego od oceny sądu, czy udział adwokata lub radcy prawnego w sprawie jest potrzebny, jest zgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Ponadto p o s t a n a w i a:

umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie.

Orzeczenie zapadło większością głosów.

Zbigniew Jędrzejewski

Krystyna Pawłowicz (zdanie odrębne)

Stanisław Piotrowicz

Piotr Pszczółkowski

Michał Warciński (votum separatum)

Hasła tematyczne: Orzekanie przez referendarza sądowego w przedmiocie ustanowienia w postępowaniu cywilnym pełnomocnika z urzędu

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Trybunał Konstytucyjny. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.