- Sygnatura akt
- III SA/Po 366/26
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 17 września 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sądy administracyjne
Sąd oddalił skargę właściciela lasu na zadania z gospodarki leśnej
Na działce o powierzchni 0,22 ha las został wycięty w 2017 r., a starosta ustalił odnowienie halizny dębem i sosną do końca 2033 r. Sąd uznał tę decyzję za zgodną z prawem.
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
- Sygnatura
- III SA/Po 366/26
Dla firm: Dla lasu do 10 ha, niebędącego własnością Skarbu Państwa, zadania z zakresu gospodarki leśnej starosta ustala decyzją na podstawie inwentaryzacji stanu lasu wykonanej przez osobę z wymaganymi uprawnieniami.
W ramach zabiegów postanowiono o odnowieniu halizny poprzez dokonanie nasadzeń dębu i sosny (w wymiarze 30:70% powierzchni), przeprowadzenie zabiegów melioracji agrotechnicznej, bieżącej pielęgnacji gleby oraz czyszczenia wczesnego.
Treść orzeczenia około 20 minut czytania
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Wojciech Rowiński (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2026 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 września 2025 r. nr [...] w przedmiocie zadań z zakresu gospodarki leśnej oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 17 września 2025 r. (znak: [...], dalej "decyzja z 17 września 2025 r.") Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej "SKO", "Kolegium"), po rozpatrzeniu odwołania W. P. (dalej "skarżący"), utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] (dalej "Starosta") z dnia 29 lipca 2025 r. nr [...] (dalej "decyzja z 29 lipca 2025 r.") w sprawie ustalenia zadań z zakresu gospodarki leśnej na okres do dnia 31 grudnia 2033 r. dla lasu niestanowiącego własności Skarbu Państwa, zlokalizowanego na działce nr [...] w obr. [...], na terenie wydzielenia leśnego o powierzchni 0,2200 ha, oddział 1a.
Powyższe decyzje zostały wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z 15 marca 2024r. Starosta [...] na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 663m dalej "u.o.l." albo "ustawa o lasach") ustalił zadania z zakresu gospodarki leśnej dla lasu o powierzchni do 10 ha, niestanowiących własności Skarbu Państwa, na działce nr ew. [...] (obecnie [...]) położonej w obrębie [...], gmina [...], będącej własnością skarżącego, znajdującej się na terenach chronionych w ramach sieci [...]: obszar specjalnej ochrony ptaków [...] - Puszcza [...] ([...]).
Po rozpoznaniu odwołania skarżącego decyzją z 29 sierpnia 2024r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją [...] z dnia 29 sierpnia 2024 r. uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z 29 lipca 2025r. Starosta ustalił zadania z zakresu gospodarki leśnej, na okres do 31.12.2033 r., dla lasu niestanowiącego własności Skarbu Państwa, będącego własnością skarżącego w lesie zlokalizowanym na działce ewidencyjnej nr [...], obręb [...], gm. [...], na terenie wydzielenia leśnego o powierzchni sumarycznej wynoszącej 0,2200 ha, oddział 1a (jak w załączniku nr 1), na terenach chronionych w ramach sieci [...]: obszar specjalnej ochrony ptaków [...] - Puszcza [...] ([...]), obejmujące: odnowienie halizny - dąb (30% powierzchni), sosna (70% powierzchni) - oddział 01-a, powierzchnia 0,2200 ha; pielęgnacja gleby - oddział 01-a, powierzchnia 0,2200 ha; czyszczenie wczesne - oddział 01-a, powierzchnia 0,2200 ha, melioracje agrotechniczne - oddział 1a, powierzchnia 0,2200 ha. Nadto właściciela lasu Starosta zobowiązał się do stosowania wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 27 marca 2023 r. w sprawie wymagań dobrej praktyki w zakresie gospodarki leśnej (Dz.U. z 2023 r., poz. 672). W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, iż nie ma wątpliwości, że przedmiotowy teren wydzielenia stanowi obszar leśny, na którym do 2017 r. występował las poddany z czasem zrębowi. Aktualnie obszar ten ma powierzchnię 0,22 ha i jest tylko przejściowo pozbawiony roślinności leśnej, ale nadal przeznaczony jest do produkcji leśnej. Spełnia w ten sposób definicję lasu zawartą w art. 3 ustawy o lasach. W tym kontekście, na podstawie przeprowadzonej inwentaryzacji, ustalono dla tego terenu niezbędne do wykonania zadania mające na celu utrzymanie lasu i zapewnienie ciągłości jego użytkowania. Obowiązek wykonania zadań nałożono na właściciela lasu w formie decyzji.
Po rozpoznaniu odwołania, decyzją z 17 września 2025 r. SKO utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu wskazano, że przepisy ustawy o lasach wyraźnie nakładają na właścicieli lasów określone, ogólne obowiązki, które w odniesieniu do lasów rozdrobnionych o wielkości do 10 ha niebędących własnością Skarbu Państwa nakładane są w drodze decyzji starosty w oparciu o inwentaryzację stanu lasu. W części dotyczącej działki należącej do W. P. inwentaryzacja wskazała oddział (1) i pododdział leśny (a) o powierzchni 0,2200 ha, na którym występuje halizna oraz siedliskowy bór mieszany świeży i las mieszany wilgotny (w 20%). Typem drzewostanu jest las dębowo - sosnowy. W podszycie zauważono osikę, brzozę, czeremchę, jarząb i głóg. W ramach zabiegów postanowiono o odnowieniu halizny poprzez dokonanie nasadzeń dębu i sosny (w wymiarze 30:70% powierzchni), przeprowadzenie zabiegów melioracji agrotechnicznej, bieżącej pielęgnacji gleby oraz czyszczenia wczesnego. Zaplanowanie powyższych zabiegów w fachowo wykonanej (przez podmiot posiadający wymagane uprawnienia) inwentaryzacji stanu lasu, stanowi dla organu nakładającego zadania z zakresu gospodarki leśnej wystarczającą podstawę do przyjęcia jego niezbędności dla poprawy kondycji lasu i optymalnego doprowadzenia do wieku rębności. W ocenie Kolegium nałożony w decyzji obowiązek jest uzasadniony i konieczny, bowiem z jednej strony będzie miał on wpływ na poprawę lesistości i odnowienie zinwentaryzowanego obszaru oraz zagwarantuje mu wymagane utrzymanie, a z drugiej nie spowoduje negatywnej ingerencji w prawa przysługujące właścicielowi lasu. Organ odwoławczy zauważył, że podniesione przez skarżącego zarzuty odwołania, podobnie jak uwagi wnoszone w jego trakcie albo zachowania nie sprzyjające sprawnemu jego przeprowadzeniu (np. utrudnianie wykonania oględzin) zmierzać miały jedynie do prób nieustalenia istotnych dla sprawy faktów oraz przewlekłości postępowania w celu jego ostatecznego niezakończenia. Uwagi odwołującego stanowią więc jedynie polemikę i wyraz braku zgody na ustalenie zadań, które na niego nałożono w decyzji. W ocenie Kolegium nie wnoszą one nowych okoliczności i nie powodują wątpliwości mogących sugerować konieczność przeprowadzenia dodatkowych ustaleń.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją Kolegium z dnia 17 września 2025 r., skarżący wniósł skargę zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
I. naruszenie przepisów postępowania
1. naruszenie art. 170 p.p.s.a w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie przez uznanie decyzji pierwszej instancji za prawidłową, pomimo, że została ona wydana z naruszeniem przepisów ustawy p.p.s.a. oraz art. 139a k.p.a. wskutek niezrealizowania przez organ pierwszej instancji wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku z 15.12.2021r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w sprawie sygn. akt IV SA/Po 712/21 oraz nie wzięcia pod uwagę okoliczności i wytycznych wskazanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z 29.08.2024 r.
2. naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie przez uznanie decyzji pierwszej instancji za prawidłową, pomimo, że została ona wydana z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej na skutek nieprzeprowadzenia przez organ właściwego postępowania dowodowego, mającego na celu pełne i wszechstronne wyjaśnienie sprawy;
3. naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. skutkującym wydaniem przez organ administracji orzeczenia zawierającego uzasadnienie decyzji nie spełniające wymogów opisanych w przepisie art. 107 k.p.a., które powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa
II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
1. naruszenie art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1151 z późn. zm., dalej "P.g.i.k" w związku z art. 4 P.g.i.k. w związku z art. 20 P.g.i.k. przez ich niewłaściwą wykładnię a także niewłaściwe zastosowanie tejże ustawy przez błędne przyjęcie, iż prace geodezyjne, o których mowa w pkt 7 str. 5 decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 29.08.2024 r. może wykonywać osoba bez uprawnień geodezyjnych, a jedynie prowadząca działalność gospodarczą w zakresie usług geodezyjnych, którą każdy obywatel może prowadzić nie mając jakichkolwiek uprawnień geodezyjnych,
2. naruszenie przepisów art. 20 ust. 2 ustawy o lasach w zw. z art. 20 ust 3a P.g.i.k., orzecznictwa NSA (wyrok NSA z 10.12.2021 r. sygn. akt IOSK 11/20 oraz w orzecznictwem w sprawie przedmiotowego obszaru 0,02 (w decyzji z 4.11.2022 r. WWINGiK znak [...]; przy rozstrzygnięciu kwestii powiększenia obszaru objętego decyzją o 0,02 ha w stosunku do UPUL za lata poprzedzające uchylony UPUL za 2018-2027, w których to obszar taksacyjny wynosił 0,2 ha przez niewłaściwe zastosowanie przepisów u.o.l. i P.g.i.k. i niezgodnego z orzecznictwem przyjęcia poglądu, iż strona może kwestionować prawnie rodzaj użytku, objętego UPUL.
W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że zaklasyfikowanie użytków na wskazanym obszarze, jako użytki leśne nastąpiło w wyniku błędnych czynności organu administracji - sporządzanie uproszczonych planów urządzenia lasu bez wykonania pomiarów geodezyjnych i bez prawidłowego zawiadomienia właściciela nieruchomości o sporządzeniu u.p.u.l., a także na skutek braku dokonania przez organ administracji nakazanych prawem czynności - niewprowadzenia do ewidencji gruntów i budynków ustaleń decyzji nr [...] z dnia 14.11.1979 r.
W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko, domagając się jednocześnie jej oddalenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a. Orzekanie – w myśl art. 135 P.p.s.a. – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Skarga była niezasadna.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 września 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 29 lipca 2025 r. w sprawie ustalenia zadań z zakresu gospodarki leśnej.
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest przepis art. 19 ust. 3 ustawy o lasach. Stanowi on, iż dla lasów rozdrobnionych o powierzchni do 10 ha, niestanowiących własności Skarbu Państwa, zadania z zakresu gospodarki leśnej określa decyzja starosty wydana na podstawie inwentaryzacji stanu lasów.
W pierwszym rzędzie należy wskazać – co nie było przedmiotem zarzutu ze strony skarżącego, ale należy to jednoznacznie podkreślić - że organ prawidłowo zastosował tryb z art. 19 ust. 3 u.o.l. W przedmiotowej sprawie przedmiotowy las był objęty trzykrotnie uproszczonym planem lasu (UPUL), przy czym akt Starosty [...] z dnia 27 lutego 2018 r. znak [...] w przedmiocie zatwierdzenia uproszczonego planu urządzenia lasu w części dotyczącej działki nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym [...], gmina [...] został uchylony wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 15.12.2021r. w sprawie sygn. akt IV SA/Po 712/21. Uproszczony plan urządzania lasu jest aktem planowania, a jego zapisy mają w okresie obowiązywania służyć realizacji określonych ustawą celów, które w uproszczeniu sprowadzają się do prowadzenia na objętym planem terenie właściwej gospodarki leśnej, m.in. w myśl zasad określonych w art. 8 u.o.l., tj. powszechnej ochrony lasów, trwałości utrzymania lasów, ciągłości i zrównoważonego wykorzystania wszystkich funkcji lasów, powiększania zasobów leśnych. Ustawodawca nie wskazuje jednoznacznie, jaka jest sytuacja właściciela nieruchomości leśnej, w stosunku do którego został uchylony akt zatwierdzenia UPUL. Biorąc jednak pod uwagę, że UPUL jest aktem planowania na określony czas, który już biegnie, a w przedmiotowej sprawie praktycznie już upływa (UPUL była na okres od 2018 do 2027), trafnie organy wydały decyzję w trybie art. 19 ust. 3 ustawy o lasach. Las znajdujący się na działce skarżącego na skutek uchylenia aktu zatwierdzenia UPUL znalazł się w sensie prawnym poza zwartym kompleksem leśnym, objętym UPUL. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 15.12.2021r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 712/21 uchylił akt starosty zatwierdzający UPUL i zawiera pewne wskazówki co do dalszego postępowania, ale nie przesadza, w jakim trybie organy winny dalej procesować. Akcentował jedynie, że winna zostać wydana wcześniej decyzja, w której należało wyjaśnić kwestie związane z tym, czy na terenie nieruchomości skarżącego był rzeczywiście las, a skoro uniemożliwiono skarżącemu złożenie zastrzeżeń do planu poprzez niedoręczenie go, to należało uchylić akt zatwierdzenie UPUL w stosunku do działki skarżącego. Wiąże się to z tym, że postępowanie w przedmiocie tworzenia uproszczonego planu urządzenia lasu zgodnie z art. 21 i 22 u.o.l. jest dwuetapowe. Na pierwszym etapie strony mają możliwość składania zastrzeżeń i wniosków, a organ wydaje w tym przedmiocie decyzje administracyjne. Na drugim etapie strona może kwestionować akt zatwierdzenia uproszczonego planu urządzenia lasu przez starostę. Jednocześnie w świetle obecnego orzecznictwa sądowoadministracyjnego przyjmuje się, że sąd administracyjny rozpoznając skargę na akt starosty zatwierdzający uproszczony plan urządzenia lasu nie ma możliwości uchylenia go w celu nakazania uzupełnienia materiału dowodowego czy wyjaśnienia wątpliwości (por. wyrok NSA z 22.10.2025 r., I OSK 2219/22, LEX nr 3945609). Nadto z inwentaryzacji stan lasu wynika, że wydzielenie leśne jest enklawą położoną pośród łąk. W ocenie Sądu w niniejszym składzie trafnie organy uznały, że w takiej sytuacji należy wydać decyzję na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy o lasach.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego należy wskazać, że wbrew twierdzeniom skargi organy administracji wypełniły wskazania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 15.12.2021r. w sprawie sygn. akt IV SA/Po 712/21, nie doszło zatem do naruszenia art. 170 p.p.s.a. Kwestia sporną było to, czy na terenie nieruchomości skarżącego znajduje się rzeczywiście las. Sąd podkreślił, że nie sposób podnoszonych przez skarżącego zarzutów co do błędnego objęcia przedmiotowym planem spornej działki uznać a limine za niezasadne. W szczególności wnikliwej ocenie powinna zostać poddana treść protokołu z kontrolnego badanie gruntów pod względem przydatności rolniczej z dnia 13 października 1979 r., gdzie wskazuje się co do działki nr [...], że "Na gruncie stwierdzono, że cały kontur lasu kl. IV jest rolą kl. IVa. Również znaczna część konturu lasu kl. V jest rolą kl. V. Tylko nieznaczna część tego konturu jest terenem zakrzaczonym."
Powyższa kwestia została zbadana w toku postępowania wyjaśniającego przez organ I instancji, co znalazło swój wyraz w uzasadnieniu decyzji Starosty [...], a organ odwoławczy potwierdził to stanowisko. Starosta wyjaśnił, że decyzja nr [...] Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia 14 listopada 1979 r. zatwierdzającej zmiany w użytkach rolnych i klasach gruntów we wsi [...], nie ma potwierdzenia ostateczności i w żaden sposób tej ostateczności nie można potwierdzić. Starosta wystąpił zarówno do Archiwum Państwowe w [...], Burmistrza [...] oraz Wydziału Geodezji i Nieruchomości tut. Starostwa z prośbą o odpis tej decyzji. Odpisy uzyskane z Archiwum Państwowego w [...] oraz Wydziału Geodezji i Nieruchomości nie zawierają klauzuli ostateczności, w zasobach archiwalnych tut. PODGiK nie ma operatu klasyfikacyjnego, a odszukane dokumenty nie zawierają rejestru klasyfikacyjnego i nie pozwalają na ocenę, że czynności klasyfikacyjne przeprowadzone zostały w sposób ważny, tj. zgodnie z ówcześnie obowiązującymi przepisami Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów (Dz. U. Nr 19, poz. 97 ze zm.). Odszukane dokumenty, w szczególności w zakresie dotyczącym mapy klasyfikacyjnej, nie posiadają klauzuli przyjęcia do zasobu geodezyjnego i kartograficznego. W zasobach archiwalnych nie ma również oddzielnego operatu pomiarowego dot. działki nr [...], określającego powierzchnię poszczególnych klasoużytków. Wynik ustaleń klasyfikacji z 1979 r. dla działki nr [...] nigdy nie został wprowadzony do rejestru gruntów wsi [...]. W takiej sytuacji organy obu instancji trafnie uznały, że decyzja nr [...] nie może mieć przesądzać o tym, że na terenie działki [...] nie znajdowały się użytki leśne. Kwestia, że sporny teren był lasem, wynika z szeregu innych okoliczności – przede wszystkim objęcia go dwukrotnie uproszczonym planem lasu (na okres od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2007 r. oraz od 1 stycznia 2008 r. do grudnia 2017 r.), czego konsekwencją było ujęcie tego terenu jako lasu w ewidencji gruntów. Kwestia zarzucanej przez skarżącego nieprawidłowości uproszczonych planów urządzenia lasów na okres od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2007 r. oraz od 1 stycznia 2008 r. do grudnia 2017 r. nie może podlegać badaniu w niniejszej sprawie. Jak wynika z dyspozycji art. 20 ust. 3a P.g.i.k. przepisy ustawy o lasach stanowią lex specialis w odniesieniu do przepisów pierwszej z powołanych ustaw. Oznacza to, że w przypadku gdy zawarte w ewidencji gruntów informacje dotyczą lasów, wszelkie zmiany w ewidencji mogą być dokonywane z uwzględnieniem przepisów ustawy o lasach. Zgodnie z art. 20 ust. 2 u.o.l. w ewidencji gruntów i budynków uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasu. Organ wydający decyzję z art. 19 ust. 3 u.o.l. związany jest dokumentacją geodezyjną. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że "lasem" jest grunt, który został sklasyfikowany jako las w ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok NSA z 28.03.2025 r., I OSK 521/22, LEX nr 4097961).
Nadto trafnie organ I instancji podkreślił, że od decyzji nr [...] z 14 listopada 1979 r. minęło już kilkadziesiąt lat i słusznie organy uznały za wiarygodne opisy taksacyjne lasu wykonane później - w 1998 r. i 2007 r. przez wyspecjalizowane podmioty, które w ramach oględzin dokonywały wizji w terenie. Wynikało z nich, że na spornej działce znajdował się las. Potwierdzają to również ortofotomapy. W 2017 r. nastąpił zrąb lasu na spornej działce, nie zmienia to jednak faktu, że na przedmiotowej działce znajdował się las. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że o zaliczanie gruntów do gruntów leśnych przeprowadza się z uwzględnieniem przepisu art. 3 ustawy o lasach, który to przepis definiuje pojęcie lasu. Stanowisko, że o kwalifikacji gruntu nie rozstrzyga rodzaj znajdującej się na nim roślinności (czy nawet jej brak), ale - przeznaczenie - gruntu do produkcji leśnej, ujawnione właśnie w ewidencji gruntów i budynków, wyrażane jest od dawna w judykaturze (por. wyrok NSA z dnia 28 października 2022 r. sygn. akt I OSK 71/21 wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2012 r. sygn. akt II FSK 984/11). Przejściowe pozbawienie danego terenu roślinności leśnej nie przesądza , że dany teren utracił charakter lasu. Faktyczny brak roślinności leśnej na dotychczasowym gruncie leśnym nie powoduje automatycznie, że grunt ten traci swój "leśny" charakter, a więc klasę "Ls". W judykaturze wskazuje się, że kwestia wykazania, że pozbawienie gruntu roślinności leśnej nie ma charakteru przejściowego, lecz trwały, spoczywa na tym, kto ma w tym interes prawny. Jedynie trwałe pozbawienie lasu roślinności leśnej może być podstawą do przeklasyfikowania gruntu. To właściciele lasu, jako podmioty zobligowane do dbania o należące do nich tereny leśne, winni wykazać, że na danym terenie aktualnie nie występuje drzewostan właściwy dla lasu; że nie jest to stan przejściowy i że na terenie tym nie istnieją już warunki do dalszego prowadzenia gospodarki leśnej. Właściciele winni w tym celu zmierzać do zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków przez zmianę klasy przynależnych im gruntów, a nie przez zgłoszenie zastrzeżeń do uproszczonego planu urządzenia lasów w trybie art. 21 ust. 1 u.o.l. (por. wyrok NSA z 28.03.2025 r., I OSK 521/22, LEX nr 4097961).
Ze skargi wynika, że skarżący domaga się, aby organy zignorowały dwukrotne ujecie danego terenu w UPUL i dokumentacji geodezyjno - kartograficznej, a nadto właściwie wszystkie dowody w sprawie i oparły się na nieostatecznej decyzji nr [...] z 14 listopada 1979 r., która nigdy nie weszła do zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Takie stanowisko skarżącego nie jest zasadne. Należy także wskazać, że organ ustalając powierzchnię lasu trafnie oparł się na decyzji Starosty [...] znak [...] z dnia 13 stycznia 2022 r. wprowadzająca w operacie klasyfikacji gruntów oraz w ewidencji gruntów zmianę sposobu użytkowania i klasyfikacji gruntów na działce nr ewid. [...], gdzie ustalono następujące użytki leśne: LslV - 0,0489 ha oraz LsV - 0,1711 ha, co daje sumę 0,22 ha. Po podziale działki nr ewid. [...] w 2024 r., użytki znajdują się w obrębie działki o nr ewid. [...]. Decyzja ta nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, a co za tym idzie organ musiał się na niej oprzeć. Zgodnie bowiem z art. 21 ust. 1 p.g.i.k., dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych. Dopóki nie zostanie podważona prawidłowość wpisu do ewidencji wiąże ona również organy sporządzające plany urządzenia lasu (zob. wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2024 r. sygn. I OSK 397/21, wyrok NSA z 28.03.2025 r., I OSK 521/22, LEX nr 4097961), a w tym przypadku decyzji wydanej w trybie art. 19 ust. 3 ustawy o lasach. Nie doszło zatem do naruszenia art. 20 ust. 2 ustawy o lasach w zw. z art. 20 ust 3a P.g.i.k
Organ próbował trzykrotnie dokonać oględzin przedmiotowej działki. W dniu 6 grudnia 2023r. dokonano oględzin, ale skarżący nie stawił argumentując, że domaga się osobistego udziału w oględzinach, na co nie pozwala mu jego stan zdrowia związany z wypadkiem komunikacyjnym, któremu uległ w dniu 23 września 2023r. Z tą samą argumentacją skarżący wniósł o zmianę terminu wyznaczonego na 12 grudnia 2024r. Natomiast na trzecim wyznaczonym terminie stawił się, ale nie wpuścił na teren nieruchomości pracowników organu argumentując, że wśród osób dokonujących oględziny nie ma biegłego geodety. Obowiązkiem skarżącego jest współdziałanie z organem.
Odnosząc się do zarzutu, że podmiot dokonujący inwentaryzacji stanu lasu nie zawiadomił skarżącego o terminie oględzin, należy wskazać, że dokonana inwentaryzacja należy traktować jak dowód z opinii biegłego. Natomiast wynikający z art. 79 § 1 k.p.a. obowiązek zawiadomienia stron o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z biegłych, nie oznacza obowiązku zawiadomienia o miejscu i terminie dokonywania przez biegłego oględzin koniecznych do sporządzenia opinii (por. wyrok NSA z 29.11.2017 r., II OSK 562/16, LEX nr 2463145, Wyrok WSA w Warszawie z 14.02.2020 r., IV SA/Wa 2530/19, LEX nr 3010275, P. Dańczak [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, red. W. Chróścielewski, A. Krawczyk, Warszawa 2025, art. 79.). Przedsiębiorca dokonujący inwentaryzacji stanu lasu nie był zobligowany do zawiadamiania o terminie oględzin lasu. Skarżący natomiast z samą inwentaryzacją mógł się zapoznać, co też uczynił w dniu 17 lipca 2025 r. przy zapoznawaniu się z materiałem dowodowym. Kwestia wymogów stawianych przedsiębiorcom dokonującym takiej inwentaryzacji uregulowana jest w Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 sierpnia 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań w zakresie wyposażenia technicznego i wielkości potencjału kadrowego niezbędnego do należytego i terminowego wykonywania prac urządzeniowych (Dz. U. poz. 949). Zgodnie z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia Przedsiębiorca wykonujący prace urządzeniowe, o których mowa w § 1, powinien zatrudniać co najmniej 5 pracowników, z których każdy powinien posiadać wykształcenie: 1) wyższe o kierunku leśnictwo, geografia, biologia, geodezja i kartografia, gospodarka przestrzenna, inżynieria środowiska lub ochrona środowiska oraz co najmniej 3-letni staż pracy przy wykonywaniu planów urządzenia lasu lub 2) średnie leśne oraz co najmniej 6-letni staż pracy przy wykonywaniu planów urządzenia lasu. Nie ma wśród nich obowiązku posiadania uprawnień biegłego geodety. Nie może być mowy o naruszeniu art. 12 ust. 1 pkt 3 P.g.i.k w związku z art. 4 P.g.i.k. w związku z art. 20 P.g.i.k., gdyż organy nie stosowały tych przepisów przy wydawaniu decyzji. Przedmiotowa inwentaryzacja stanu lasu, jak prawidłowo ocenił organ, została sporządzona z uwzględnieniem wymogów określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu. Tym samym wspomniana inwentaryzacja zasadnie stanowiła podstawę wydania zaskarżonej decyzji wobec stwierdzonego w 2017 r. wylesienia na omawianym terenie – mimo braku zgody na wyłączenie przedmiotowego gruntu leśnego z produkcji leśnej w trybie ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych czy też w trybie ustawy o lasach.
Kwestia gatunków drzew, jakie mają zostać posadzone na mocy zaskarżonej decyzji wynika również z przedmiotowej inwentaryzacji stanu lasu. Jest to wiedza ekspercka, a przedsiębiorca, który sporządza taką inwentaryzacje, kieruję się zasadami hodowli lasu, co wynika wprost z treści przedmiotowej inwentaryzacji. Skarżący nie przedstawił w toku postępowania administracyjnego żadnego kontrdowodu, który podważyłby wskazania wynikające z inwentaryzacji stanu lasu, w szczególności, że zalecenia są sprzeczne z zasadami hodowli lasów. Ponowne wprowadzenie roślinności leśnej w okresie do 5 lat od usunięcia drzew bez wymaganej zgody jest obowiązkiem właściciela unormowanym w art. 13 ust. 1 pkt 2 u.o.l. W judykaturze trafnie podkreśla się, że las nie jest jedynie przedmiotem obrotu gospodarczego i własności prywatnej. Stanowi on kluczowy element środowiska przyrodniczego, dobrem wspólnym o charakterze ogólnospołecznym, podlegającym szczególnej ochronie państwa. Z tego względu ustawodawca w art. 13 ustawy o lasach nałożył na właścicieli pewne obowiązki i ograniczenia w dysponowaniu ich własnością (por. wyrok NSA z 10 czerwca 2026 r. I OSK 1324/23). Stanowisko skarżącego co do drzew, jakie rosły na przedmiotowej działce, jest przy tym niespójne, gdyż z jednej strony argumentuje, że gatunków wskazanych w decyzji organu I instancji nigdy nie było na przedmiotowej działce, a z drugiej strony – jak sam podkreśla w skardze - nie zlecił usunięcia drzew i nie przyznaje, że w ogóle jakieś drzewa się znajdowały.
Na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a Należy przypomnieć, że zakres niezbędnych ustaleń faktycznych wyznacza norma prawa materialnego. Organy winny zgromadzić w tym celu niezbędny materiał dowodowy, a następnie dokonać jego swobodnej oceny i na tej podstawie poczynić ustalenia stanu faktycznego niezbędnego do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. W ocenie Sądu organ I instancji zgromadził cały niezbędny materiał dowody, a organ odwoławczy dokonał jego ponownej oceny. Dokonana ocena dowodu nie jest dowolna, nie przekracza granic swobodnej oceny dowodów, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia kryteria z art. 107 § 3 k.p.a. pozwalając podjąć skarżącemu polemikę ze stanowiskiem organu.
Z uwagi na powyższe Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA). Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.