Obrońca podważał zeznania pokrzywdzonej, wyrok skazujący utrzymany w mocy

Część wstępna

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 15 stycznia 2025 roku, w sprawie o sygn. akt III K 576/23.

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

co do winy

Podniesione zarzuty

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

uchylenie

zmiana

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Fakty uznane za udowodnione

1. S. S.

Uprzednia niekaralność oskarżonego

2. S. S.

Zawarcie związku małżeńskiego

Fakty uznane za nieudowodnione

-----

-------

------

-----

-----

Karta karna

Dokument urzędowy

Odpis skrócony aktu małżeństwa

Dokument urzędowy

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

-----

-----

-----.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

1

1. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na wynik postępowania, tj. art. 7 k.p.k. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów polegającą na:

a) nieuzasadnionej odmowie nadania przymiotu wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego w zakresie, w jakim twierdził, że do obcowania płciowego pomiędzy nim a pokrzywdzoną doszło po raz pierwszy w wakacje 2022 roku oraz w zakresie w jakim twierdził, iż nie przymuszał pokrzywdzonej do utrzymywania z nim kontaktów osobistych, spotkań oraz obcowania płciowego, a także nie stosował wobec niej gróźb i przemocy fizycznej,

b) nadaniu przymiotu wiarygodności zeznaniom pokrzywdzonej co do czasu kiedy miało dochodzić do niestosownych zachowań oskarżonego wobec niej, ich częstotliwości, stosowanej przemocy i gróźb, leku przed oskarżonym, w sytuacji, gdy zeznania te były lakoniczne, chaotyczne, wewnętrznie sprzeczne, nie zostały jej zadane krytyczne pytania z uwagi na brak obrońcy podczas przesłuchania oraz nie korelowały z pozostałym materiałem dowodowym (zapisem korespondencji na TikToku, zeznaniami świadków),

c) nadaniu przymiotu wiarygodności opinii biegłego T. Ż. w zakresie w jakim stwierdził, iż zeznania pokrzywdzonej spełniają psychologiczne kryteria wiarygodności i są pozbawione konfabulacji, podczas gdy biegły nie przeprowadził dodatkowego badania psychologicznego oraz testu wiarygodności pokrzywdzonej a jedynie oparł się w tym przedmiocie na posiadanej (niepełnej – znajdującej się w aktach i przekazanej przez matkę dziewczynki) dokumentacji medycznej dot. pokrzywdzonej, a nadto w sytuacji, gdy tezy zawarte w opinii pisemnej oraz ustnej opinii uzupełniającej biegłego są sprzeczne z pozostałym materiałem dowodowym, a także wykluczają się wzajemnie i są rozbieżne z wnioskami końcowymi opinii biegłego, a tym samym opinia jawi się jako nierzetelna i nieobiektywna;

2. Błąd w ustaleniach faktycznych mający istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, a polegający na:

- ustaleniu, iż oskarżony dopuścił się obcowania płciowego z małoletnią P. M. przed ukończeniem przez nią piętnastego roku życia, podczas gdy pokrzywdzona ukończyła 15 lat w dniu (...) roku, a do obcowania płciowego pomiędzy nią a oskarżonym doszło pierwszy raz w wakacje (...) roku,

- ustaleniu, iż do obcowania płciowego, a także wszelkich osobistych kontaktów pomiędzy oskarżonym a pokrzywdzona dochodziło wyłącznie z inicjatywy oskarżonego, z użyciem przez niego przymusu, gróźb oraz przemocy fizycznej, podczas gdy z korespondencji na TikToku wynika, iż również pokrzywdzona inicjowała rozmowę z oskarżonym, dopytywała kiedy oskarżony wyjdzie z domu bądź wróci z pracy, proponowała spotkania z oskarżonym, wyrażała smutek gdy do zaplanowanego spotkania nie doszło, a nawet chciała zapoznać oskarżonego ze swoja koleżanką, a także posługiwała się emotikonami wyrażającymi zauroczenie, zakochanie i aprobatę dla zachowania oskarżonego;

3. Rażąca obraz przepisów postępowania, mająca wpływ na wynik postepowania, tj. art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 185a k.p.k. polegająca na odmowie przeprowadzenia ponownego przesłuchania pokrzywdzonej;

4. Rażąca obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na wynik postępowania, tj. art. 170 § 1a k.p.k. w zw. z art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. polegająca na oddaleniu wniosku dowodowego zgłoszonego przez obrońcę oskarżonego o ponowne przesłuchanie pokrzywdzonej, w sytuacji gdy okoliczności, które miały być udowodnione, tj. czas nawiązania relacji pomiędzy oskarżonym i pokrzywdzoną i okoliczności temu towarzyszące, częstotliwość i miejsce spotkań, stosunek pokrzywdzonej do oskarżonego, dobrowolność spotkań pokrzywdzonej z oskarżonym i podejmowane podczas tych spotkań czynności mają istotne znaczenie dla ustalenia, czy został popełniony czyn zabroniony, czy stanowi on przestępstwo i jakie;

5. Rażąca obraza przepisów postępowania mająca wpływ na wynik postępowania, tj. art. 170 § 1 pkt 3 k.p.k. polegająca na oddaleniu wniosku dowodowego zgłoszonego przez obrońcę oskarżonego o uzupełnienie materiału dowodowego przez dołączenie kompletnej dokumentacji z leczenia neuropsychologicznego, psychiatrycznego i psychologicznego pokrzywdzonej, jako nieprzydatnego do stwierdzenia danej okoliczności, podczas gdy w aktach sprawy znajduje się wyłącznie wycinek dokumentacji medycznej dotyczącej pokrzywdzonej, który nie dostarcza informacji o wiarygodności pokrzywdzonej i jej skłonnościach do konfabulacji oraz brak jest w nim testów wiarygodności zeznań pokrzywdzonej, a tym samym brak jest w aktach sprawy innego obiektywnego i specjalistycznego źródła dowodowego o fundamentalnym znaczeniu dla ustalenia czy pokrzywdzona padła ofiarą wykorzystania seksualnego ze strony oskarżonego;

ewentualnie, w przypadku nieuwzględnienia powyższych zarzutów:

6. Rażąca niewspółmierność kary w wymiarze 4 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności poprzez wymierzenie kary zbyt surowej w stosunku do stopnia społecznej szkodliwości czynu oraz stopnia winy, jaka można przypisać oskarżonemu.

Niezasadny

Niezasadny

Niezasadny

Niezasadny

Niezasadny

Niezasadny

Apelacja obrońcy oskarżonego okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 7 k.p.k. organy postępowania, a więc także i sąd, kształtują swe przekonanie na podstawie wszystkich przeprowadzonych dowodów, ocenianych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną tego przepisu, gdy:

1) jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy (art. 410 k.p.k.) i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy (art. 2 § 2 k.p.k.),

2) stanowi wyraz rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego (art. 4 k.p.k.),

3) jest zgodne ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, a nadto zostało wyczerpująco i logicznie uargumentowane w uzasadnieniu wyroku (art. 424 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 września 1998 roku, V KKN 104/98).

W analizowanej sprawie sąd odwoławczy nie dopatrzył się uchybień, które wskazywałby na obrazę przepisu art. 7 k.p.k. i w pełni zgodził się z przeprowadzonym przez sąd I instancji postępowaniem dowodowym. Sąd ten w sposób właściwy, a w związku z tym wystarczająco wnikliwy i skrupulatny przeprowadził postępowanie dowodowe co do zarzucanego oskarżonemu czynu, co sprawiło, iż orzeczenie wydane w przedmiotowej sprawie jest oparte na całokształcie materiału dowodowego zebranego w sprawie, który został poddany szczegółowej analizie, bez przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów.

Błędów sądu okręgowego w kontekście zarzutu obrazy art. 7 k.p.k. obrońca w głównej mierze upatruje w uznaniu za niewiarygodne wyjaśnień oskarżonego i przyznaniu przymiotu wiarygodności zeznaniom P. M. (przy błędnym przyjęciu wartości dowodowej opinii biegłego psychologa). Retoryka apelacji obrońcy, mając na celu ekskulpację oskarżonego, przeczy jednak zasadom logicznego rozumowania, stanowi wybiórczą, dowolną ocenę materiału dowodowego, przedstawioną wyłącznie jednostronnie, w sposób mający zaciemnić obraz przestępczego zachowania S. S., zdyskwalifikować wszelkie dowody świadczące na jego niekorzyść. Obrońca eksponuje tylko te elementy, które miałyby świadczyć o niewinności oskarżonego, nie zauważając innych dowodów, ewidentnie wskazujących na S. S. jako sprawcę przypisanego mu czynu.

W ocenie sądu apelacyjnego, sąd I instancji dokonał w pełni prawidłowej oceny wyjaśnień oskarżonego i, w przeciwieństwie do obrońcy, odniósł się do postawy prezentowanej przez podsądnego w toku całego postępowania karnego. Stanowisko oskarżonego podlegało bowiem zmianom i wahaniom, a jego twierdzenia ewidentnie dopasowywane były do gromadzonych na bieżąco dowodów. Zauważyć należy, że obrońca wskazuje wyłącznie na ujawnioną w (...) roku przez matkę pokrzywdzonej korespondencję jako na jedyny, kluczowy dowód prawdomówności oskarżonego, który, po ujawnieniu przedmiotowych zapisów, utrzymywał, iż do kontaktów seksualnych z pokrzywdzoną dochodziło, gdy miała już ukończone 15 lat. Skarżący przemilcza jednak fakt, iż nie tylko z zeznań pokrzywdzonej, ale przede wszystkim z treści rzeczonej korespondencji wynika, że nie stanowi ona całości rozmów oskarżonego z pokrzywdzoną na TikToku (zgromadzony zapis ewidentnie jest kontynuacją wcześniejszych, niemożliwych już do odtworzenia z racji ich usunięcia, wpisów). Podkreślenia wymaga, że zabezpieczone w telefonie użytkowanym przez małoletnią materiały świadczą o tym, że w okresie, w którym powstały dochodziło do kontaktów intymnych między stronami, co nie wyklucza, jak tego chce obrońca, że kontakty te miały miejsce już wcześniej, a który to fakt wynika z zeznań pokrzywdzonej, jej matki, A. K., raportu wychowawcy z (...) Ośrodka (...) w G..

Stwierdzona przez sąd okręgowy niewiarygodność części wyjaśnień oskarżonego związana jest ściśle z uznaniem za wiarygodne zeznań P. M.. Ocena tych treści przez sąd I instancji jest bardzo wnikliwa i obiektywna, pełna i logiczna. Podważając ją skarżący zdaje się nie zauważać, że wszystkie te elementy, które podnosi w swojej apelacji odnośnie osobowości dziewczynki, sąd okręgowy wziął pod uwagę i należycie (szczegółowo, wyczerpująco i logicznie) się do nich odniósł.

Nie ulega wątpliwości, że pokrzywdzona jest dzieckiem z problemami, straumatyzowanym wcześniejszymi przeżyciami, porzuceniem przez rodziców, brakiem miłości, rodziny, możliwości wzrastania w bezpiecznych, zdrowych dla rozwoju emocjonalnego warunkach. Jednocześnie jest osobą ze zdiagnozowanym płodowym zespołem alkoholowym, prowadzącym do trwałych zaburzeń neurologicznych i behawioralnych. Wszystko to stanowiło przedmiot analizy zarówno biegłego psychologa, jak i sądu okręgowego, którzy w swojej ocenie uwzględnili takie kwestie, jak występujące u pokrzywdzonej wcześniej skłonności do kłamstwa, manipulacji otoczeniem, przeinaczania faktów, swego rodzaju deficyty intelektualne, czy nieadekwatne do wieku rozbudzenie seksualne. Zauważyć należy, że obrońca powyższe okoliczności w sposób arbitralny i w oderwaniu od racjonalnych argumentów interpretuje wyłącznie w kategoriach ich negatywnego wpływu na wiarygodność procesową pokrzywdzonej, co jest niedopuszczalne. Zgodzić należy się z biegłym psychologiem, iż stosowane przez P. M. w przeszłości kłamstwa i manipulacje były sposobem radzenia się z trudnymi sytuacjami albo też drogą na skróty dla osiągnięcia własnych korzyści. Nie sposób jednak uznać, by zeznania składane w toku postępowania karnego stanowiły ową manipulację. Przede wszystkim nie ma odpowiedzi na pytanie jaką korzyść miałaby małoletnia osiągnąć składając fałszywe zeznania – bliscy S. S., z którymi ona sama przecież była bardzo związana stanęli za nim w obliczu oskarżeń formułowanych wobec niego. Zauważyć trzeba, że P. M. już wcześniej zwierzała się matce i A. K. z negatywnych zachowań oskarżonego, jednak w sytuacji, gdy one jej nie uwierzyły, odstąpiła, z poczuciem krzywdy, od kontynuowania tego tematu. Tym samym w listopadzie 2022 roku miała już świadomość, że oskarżanie S. S. o nadużycia seksualne wobec niej może spotkać się z niezrozumieniem, emocjonalnym ostracyzmem, odsunięciem od bliskości z rodziną, której przecież tak pragnęła. Innymi słowy: miała dużo do stracenia kłamiąc na temat oskarżonego i nie sposób dopatrzeć się korzyści, jakie miałoby to jej przynieść. Znamiennym jest, że inicjatywa ujawnienia relacji z podsądnym nie wyszła od niej, a od matki, która przypadkowo znalazła niepokojące ją rozmowy w telefonie córki. Nie sposób w tych okolicznościach uznać, że P. M., mając świadomość tego z jakimi konsekwencjami dla jej dalszego życia wiązałoby się ponowne oskarżenie S. S., celowo kłamała i manipulowała faktami, by go narażać na odpowiedzialność karną.

Z kolei jeśli chodzi o treść rozmów na TikToku, które wybiórczo uwypukla obrońca oskarżonego stwierdzić trzeba, że z wypunktowanych przez skarżącego wpisów nie wynika w żadnym wypadku, by to pokrzywdzona inicjowała

czynności o charakterze seksualnym. Jej zaangażowanie emocjonalne, dążenie do spotkań wiąże się ewidentnie z chęcią bliskości. Nie można wykluczyć, że pokrzywdzona, zaznając deficytów miłości i zainteresowania, dążyła do romantycznej relacji z oskarżonym, nawet była w nim zakochana, co jednak nie ma żadnego znaczenia dla wypełniania przez podsądnego znamion przestępstwa z art. 200 § 1 k.k. Fakt, że dziewczynka dawała oskarżonemu sygnały świadczące o zaangażowaniu emocjonalnym nie przekłada się automatycznie na jej zgodę na czynności seksualne. Z tonu natomiast wpisów, do których odwołuje się obrońca wynika jednoznacznie, że „propozycje seksualne” ze strony oskarżonego były swego rodzaju rozkazami, poleceniami, co wpisuje się w treść zeznań pokrzywdzonej i je uwiarygadnia.

Jak już wskazano, dotychczasowa droga życia pokrzywdzonej doprowadziła ją do niejednokrotnie irracjonalnego lęku przed utratą rodziny, bliskich, powrotem do instytucji opiekuńczych. P. M. miała powody, by obawiać się, że ujawnienie szczegółów relacji z oskarżonym może spowodować, że to od niej odsuną się osoby, na których bliskości jej zależało, bo jej po prostu nie uwierzą. Wykorzystanie przez oskarżonego stanu psychicznego pokrzywdzonej, ze wszystkimi jego deficytami, pozwalało mu na utrzymywanie jej w poczuciu zagrożenia. Ona po prostu bała się utraty rodziny, czym podsądny jej groził, i bez znaczenia pozostawało to, czy podjął on jakiekolwiek działania dla urzeczywistnienia wypowiadanych gróźb. Niedopuszczalnym jest uogólnianie przez skarżącego towarzyszącego pokrzywdzonej lęku jako „strachu przed oskarżonym”. Dziewczynka w sytuacjach, gdy bawiła się z dziećmi podsądnego, spędzała czas z jego partnerką, a on przebywał w pobliżu, nie miała powodów, by się go obawiać. Ewidentnie z jej zeznań wynika, że bała się ona niezrealizować poleceń S. S. dotyczących czynności seksualnych, których nie akceptowała, a to w związku z potencjalną perspektywą zrealizowania przez niego gróźb pozbawienia jej rodziny i powrotu do domu dziecka. Podkreślenia wymaga, że czym innym jest dobrowolność relacji między dwojgiem ludzi, a czym innym dobrowolność obcowania płciowego. Tej ostatniej z pewnością w relacji między stronami nie było.

Do kwestii związanych z problemem precyzyjnego umiejscowienia przez pokrzywdzoną zdarzeń w czasie odniósł się zarówno biegły psycholog, jak i sąd okręgowy – wywody te sąd odwoławczy w pełni podziela.

Sąd apelacyjny przychyla się do pozytywnej oceny wartości dowodowej opinii biegłego psychologa. Zarzut obrońcy nieprzeprowadzenia dodatkowego badania psychologicznego oraz testu wiarygodności świadka uznać trzeba za chybiony. Nie sposób przyjąć skąd skarżący wywodzi bezwzględną konieczność przeprowadzenia tychże czynności dla wydania opinii sądowo-psychologicznej. Biegły, którego wiedza i doświadczenie zawodowe nie budzą zastrzeżeń sądu odwoławczego, wydał kategoryczną opinię nie uznając za konieczne zgromadzenie dodatkowej dokumentacji, czy przeprowadzenie dodatkowych testów. Gdyby biegły nie dysponował materiałem wystraczającym do opiniowania, zawarłby to w opinii bądź poczynił kroki do jego uzupełnienia, w przeciwnym bowiem razie naraziłby się na odpowiedzialność karną z art. 233 § 4 k.k.

Mając na uwadze powyższe sąd odwoławczy uznał, że ocena zeznań pokrzywdzonej i wyjaśnień oskarżonego, poczyniona przez sąd I instancji jest w pełni prawidłowa. Podkreślenia wymaga, że dokonanie oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób odmienny od oczekiwań stron procesowych nie stanowi naruszenia art. 7 k.p.k.

Analiza ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd okręgowy w niniejszej sprawie na podstawie pełnego i trafnie ocenionego materiału dowodowego doprowadziła sąd apelacyjny do wniosku, że są one w pełni prawidłowe. Ponadto znajdują one odzwierciedlenie we wnioskach zawartych w uzasadnieniu wyroku, które czyni zadość wymogom art. 424 § 1 i 2 k.p.k., co pozwala na przeprowadzenie kontroli instancyjnej. Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych nie mógł więc zostać podzielony.

Również zarzuty obrazy art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 185a k.p.k. oraz art. 170 § 1a k.p.k. w zw. z art. 170 § 5 k.p.k. uznać należało za niezasadne.

Przesłuchanie małoletniego powinno nastąpić tylko raz. Ustawodawca zagwarantował możliwość ponownego przesłuchania świadka w dwóch sytuacjach: po pierwsze,

w celu realizacji zasady prawdy (gdy wyjdą na jaw nowe nieznane okoliczności); po drugie,

w celu zapewnienia realizacji prawa do obrony (gdy uwzględniony zostanie wniosek dowodowy oskarżonego, który nie miał obrońcy przy pierwszym przesłuchaniu).W wyniku nowelizacji z (...) r. zmieniono treść art. 185a § 1 (zmiana obowiązuje od (...) r.) w ten sposób, że w miejsce okoliczności mogącej doprowadzić do ponownego przesłuchania, gdy „żąda tego oskarżony, który nie miał obrońcy w czasie pierwszego przesłuchania pokrzywdzonego”, wprowadzono warunek w postaci „

uwzględnienia wniosku dowodowego oskarżonego, który nie miał obrońcy w czasie pierwszego przesłuchania pokrzywdzonego”. Zmiana ma charakter merytoryczny i rozstrzyga wątpliwości, jakie powstały w orzecznictwie na gruncie poprzedniego stanu prawnego co do interpretacji słowa „żąda”, gdy oskarżony nie miał obrońcy przy pierwszym przesłuchaniu. W aktualnym stanie prawnym

obie przesłanki ponownego przesłuchania świadka muszą zostać wykazane we wniosku dowodowym. Pierwsza przesłanka, że wyszły na jaw istotne okoliczności, których wyjaśnienie wymaga ponownego przesłuchania. Druga przesłanka, należy wykazać potrzebę przesłuchania z powodu innej okoliczności niż pierwsza w związku z tym, że oskarżony nie miał obrońcy przy pierwszym przesłuchaniu.

W odróżnieniu od poprzedniego uregulowania,

sam fakt nieposiadania obrońcy przy pierwszym przesłuchaniu nie jest już wystarczającą przesłanką do ponownego przesłuchania. Należy wykazać, że jest to konieczne nie z przyczyn formalnych, ale merytorycznych (

vide: M. Kurowski [w:]

Kodeks postępowania karnego. Tom I. Komentarz aktualizowany, red. D. Świecki, LEX/el. 2025).

Obrońca oskarżonego, domagając się ponownego przesłuchania P. M. wskazuje (pkt IV uzasadnienia apelacji) na okoliczności „wymagające wyjaśnienia i uszczegółowienia”. Zauważyć należy, że na wszystkie te okoliczności pokrzywdzona została przesłuchana w trybie art. 185c k.p.k., a przesłuchanie to nie budzi zastrzeżeń co do sposobu jego przeprowadzenia, szczegółowości zadawanych pytań, dostosowania poziomu tychże pytań do stanu intelektualnego i emocjonalnego świadka, zapewnienia komfortu psychicznego świadka. Jest ono też wyczerpujące w kontekście przedmiotu niniejszego postępowania. Z wywodów obrońcy wynika, że jego dążność do ponownego przesłuchania pokrzywdzonej wynika z chęci zadania jej osobiście pytań dotyczących okoliczności, które były przedmiotem wcześniejszego przesłuchania, co jest niedopuszczalne w świetle obowiązujących regulacji. De facto jedynym argumentem, na jaki powołuje się skarżący żądając przesłuchania nieletniej jest fakt, iż nie uczestniczył on w pierwszym przesłuchaniu.

Rację należy przyznać obrońcy, że okoliczności takie jak: czas nawiązania relacji pomiędzy oskarżonym i pokrzywdzoną i okoliczności temu towarzyszące, częstotliwość i miejsce spotkań, stosunek pokrzywdzonej do oskarżonego, dobrowolność spotkań pokrzywdzonej z oskarżonym i podejmowane podczas tych spotkań czynności mają istotne znaczenie dla ustalenia, czy został popełniony czyn zabroniony, czy stanowi on przestępstwo i jakie (art. 170 § 1a k.p.k.). Zatem oddalenie wniosku dowodowego, zmierzającego do ustalenia tych okoliczności nie może nastąpić wyłącznie na podstawie art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k.

W niniejszej sprawie sąd okręgowy w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazuje, że nie przesłuchał ponownie pokrzywdzonej z uwagi na fakt, iż nie wyszły na jaw nowe nieznane wcześniej okoliczności, które takie przesłuchanie by uzasadniały. To przepis art. 185c § 1 k.p.k. stanowił zatem rzeczywistą podstawę oddalenia wniosku dowodowego, nie zaś wyłącznie art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k.

Z akt sprawy jawi się pełen obraz P. M.. Jej osobowość, stan psychiczny, intelekt, poddane zostały szczegółowej analizie zarówno biegłego psychologa jak i sądu. Zarzut naruszenia art. 170 § 3 k.p.k. poprzez oddalenie wniosku dowodowego o uzupełnienie dokumentacji medycznej świadka jest w tych okolicznościach niezasadny. Skarżący zdaje się nie zauważać, że wyrok skazujący S. S. zapadł nie na podstawie wyłącznie wyizolowanych zeznań pokrzywdzonej, ale na podstawie tych zeznań osadzonych w kontekście pozostałych dowodów.

Analizując prawidłowość orzeczenia o karze wymierzonej oskarżonemu, sąd odwoławczy stanął na stanowisku, iż wymierzona mu kara jest adekwatna do stopnia winy i społecznej szkodliwości popełnionego przez niego czynu. Ustalając jej wymiar, słusznie sąd okręgowy miał na uwadze potrzebę zapewnienia realizacji dyrektywy prewencji indywidualnej opisanej w art. 53 § 1 k.k. (celów zapobiegawczych i wychowawczych w stosunku do oskarżonego) jak i prewencji generalnej (pojętej jako kształtowanie świadomości prawnej społeczeństwa). Sąd okręgowy w sposób prawidłowy uwzględnił zarówno okoliczność łagodzącą, jaką jest uprzednia niekaralność oskarżonego, jak i okoliczności obciążające, co w efekcie doprowadziło do sytuacji wymierzenia kary ze wszech miar sprawiedliwej. Analiza akt sprawy, a w szczególności sporządzonego przez sąd okręgowy uzasadnienia zaskarżonego wyroku, nie pozwala w ocenie sądu II instancji uznać, iż w niniejszej sprawie sytuacja wymierzenia nadmiernie surowej kary miała miejsce. Wymierzona oskarżonemu kara z całą pewnością nie przekracza stopnia zawinienia i – co trzeba stanowczo podkreślić – bardzo wysokiego stopnia społecznej szkodliwości jego czynu popełnionego przecież na szkodę dziecka i to dziecka bardzo dotkniętego przez los.

Podstawę ingerencji w rozstrzygnięcie sądu I instancji co do kary może stanowić jedynie ustalenie, że jej wymiar nie uwzględnia wszystkich okoliczności wiążących się z ustawowymi dyrektywami jej wymiaru bądź też wykracza poza granice swobodnego uznania sędziowskiego. Rażąca niewspółmierność kary, uzasadniająca jej zmianę, może zachodzić tylko wówczas, gdy na podstawie ujawnionych okoliczności, które powinny mieć wpływ na wymiar kary, można byłoby przyjąć, że zachodziła wyraźna różnica pomiędzy karą wymierzoną przez sąd I instancji, a karą, która byłaby prawidłowa w świetle obowiązujących przepisów, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Uznając zatem, iż sąd I instancji wymierzył S. S. karę zgodnie z przyznanym mu mocą ustawy sędziowskim uznaniem oraz, że kara ta nie razi niewspółmiernością w rozumieniu surowości, sąd odwoławczy uznał, iż brak jest podstaw do ingerencji w zaskarżony wyrok w tym zakresie. Fakt pozytywnej opinii w miejscu zamieszkania i stabilnej sytuacji rodzinnej oskarżonego nie zmienia powyższego stanowiska. Przypomnieć należy, że S. S. również w czasie kiedy dopuszczał się przestępstwa na szkodę P. M. był ojcem i partnerem życiowym, cieszącym się bezgranicznym wręcz zaufaniem swoich najbliższych.

Orzeczenie sądu I instancji zawiera również zasadne rozstrzygnięcie w przedmiocie zakazu kontaktowania się z P. M. w jakiejkolwiek formie oraz zakazu zbliżania się do ww. na odległość mniejszą niż 50m na okres 10 lat. Środek karny orzeczono w adekwatnym wymiarze.

Nie razi wysokość zasądzonego zadośćuczynienia – niewątpliwie doznała ona głębokiej krzywdy ze strony osoby, którą darzyła zaufaniem, w sposób brutalny naruszającej jej wolność i intymność.

1. zmiana wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu,

2. przeprowadzenie dowodu z ponownego przesłuchania pokrzywdzonej P. M.

ewentualnie

3. uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania

Niezasadny

Niezasadność merytorycznych zarzutów podniesionych przez apelującego w zakresie winy i sprawstwa oskarżonego.

Niepodzielenie zarzutu obrazy art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 185a k.p.k.

Brak podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonego wyroku z urzędu.

Okoliczności podlegające uwzględnieniu z urzędu

------

------

Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego

Przedmiot utrzymania w mocy

Całość zaskarżonego wyroku.

Sąd odwoławczy przyjął za własne stanowisko sądu I instancji w zakresie winy, sprawstwa, kary i środków karnych kar orzeczonych wobec oskarżonego w zaskarżonym wyroku, co szczegółowo zostało uzasadnione w treści powyższych rozważań.

Nadto wskazać należy, iż w sprawie nie wystąpiły okoliczności wskazane w art. 439 § 1 k.p.k. i art. 440 k.p.k., które byłyby podstawą do ingerencji z urzędu w zaskarżone rozstrzygnięcie.

Przedmiot i zakres zmiany

------

------

-----

-----

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

-----

Konieczność umorzenia postępowania

-----

-----

-----

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

-----

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

-----

-----

Koszty procesu

2. Na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 624 § 1 k.p.k. sąd odwoławczy zwolnił oskarżonego w całości od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze mając na względzie jego sytuację materialną, fakt, iż przebywa on w izolacji penitencjarnej i orzeczono wobec niego karę bezwzględnego pozbawienia wolności.

A. A. P. M.

I. P.

Granice zaskarżenia

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Całość wyroku sądu I instancji

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

co do winy

Podniesione zarzuty

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

uchylenie

zmiana