- Sygnatura akt
- IV Ka 444/26
- Sąd
- Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
- Wydział
- IV Wydział Karny Odwoławczy
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 17 lipca 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- Orzeczenie zmienione
- Opublikowano w portalu
- 29 września 2026 r.
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sprawy karne
© autorzy OpenStreetMap
Sąd odwoławczy odstąpił od przepadku samochodu w sprawie jazdy po alkoholu
Przejdź do orzeczenia, 19 min czytania
Spór
Oskarżony F. Z. był sądzony za jazdę samochodem w stanie nietrzeźwości. Jego obrońca zarzucał sądowi pierwszej instancji dowolną ocenę dowodów, w tym zeznań świadka P. O., oraz brak uzupełniającej opinii biegłego.
Ustalenia sądu
Sąd odwoławczy podzielił ocenę dowodów i opinię biegłej toksykolog, według której wersja oskarżonego o spożyciu alkoholu po jeździe nie koreluje z wynikami badań. Sąd uznał też, że oskarżony zmieniał wersje co do czasu i ilości alkoholu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Radomsku i odstąpił od przepadku na rzecz Skarbu Państwa samochodu E. o numerze rejestracyjnym , w pozostałej części wyrok utrzymał w mocy, a oskarżony zapłaci 320 zł opłaty i 20 zł wydatków.
Dlaczego
Sąd uznał, że łączna suma kar i środków karnych, w tym przepadek pojazdu wart ponad 50 tys. zł, byłaby nieproporcjonalnie surowa, bo oskarżony tylko nieznacznie przekroczył próg nietrzeźwości i przejechał kilkaset metrów.
Więcej o sprawie
Oskarżony F. Z. miał kierować autem 14 maja 2025 roku w stanie nietrzeźwości. Obrońca podważał zeznania świadka P. O., który w sądzie zmienił wcześniejsze wyjaśnienia, a sąd uznał pierwsze z nich za wiarygodne.
Wszystko wskazuje na to, że świadek ten, zeznając przed Sądem Rejonowym, zmienił swoje zeznania na korzystniejsze dla oskarżonego, w celu uniknięcia przez tegoż odpowiedzialności karnej za popełniony czyn.
- Rozstrzygnięcie
- Orzeczenie zmienione
- Sąd
- Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, IV Wydział Karny Odwoławczy
- Sygnatura
- IV Ka 444/26
Treść orzeczenia około 19 minut czytania
Sygn. akt IV Ka 444/26
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 lipca 2026 roku
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:
PrzewodniczącySędzia Krzysztof Gąsior
Protokolantsekretarz sądowy Bożena Sobczyk
przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Radomsku Artura Piekacza
po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2026 roku
sprawy F. Z.
oskarżonego o czyn z art. 178a § 1 kk
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Radomsku
z dnia 24 marca 2026 roku sygn. akt II K 537/25
1) zmienia zaskarżony wyrok, w ten sposób, że w miejsce rozstrzygnięcia z pkt 6 na podstawie art. 44b § 1a k.k. odstępuje od orzeczenia wobec oskarżonego F. Z. przepadku na rzecz Skarbu Państwa samochodu E. (...) o numerze rejestracyjnym (...);
2) w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;
3) zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 320 (trzysta dwadzieścia) złotych tytułem opłaty za II instancję oraz kwotę 20 (dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu wydatków poniesionych w postępowaniu odwoławczym.
Uzasadnienie
Część wstępna
Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji
Wyrok Sądu Rejonowego w Radomsku z dnia 24 marca 2026 roku sygn. akt II K 537/25
Podmiot wnoszący apelację
Obrońca oskarżonego
Kierunek i zakres zaskarżenia
Na korzyść
W całości
Podniesione zarzuty
Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
Wnioski
Uchylenie
Zmiana
Stanowisko sądu odwoławczego wobec zgłoszonych zarzutów i wniosków
Z
arzut obrazy przepisów postępowania mającą wpływ na treść orzeczenia, a to: art. 7 k.p.k. polegającą na zupełnie dowolnej ocenie materiału dowodowego, sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania i doświadczeniem życiowym, a to na skutek bezzasadnego pominięcia tej części zeznań świadka P. O., w których świadek poddaje w wątpliwość to, czy oskarżony prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości czy też może był zaspany i tylko odniósł mylne wrażanie oraz neguje to, aby w dniu zdarzenia zauważył u oskarżonego oznaki spożycia alkoholu albowiem powodem zawiadomienia Policji przez świadka P. O. miał być odwet za oskarżenia związane z rozbiciem szyby w warsztacie.
Niezasadny
Wbrew wywodom skarżącego, ocena wartości zgromadzonych w sprawie dowodów, została dokonana przez Sąd meriti zgodnie ze wskazaniami logiki oraz doświadczeniem życiowym. Sąd I instancji - zgodnie z zasadą obiektywizmu - ustosunkował się do wszystkich najistotniejszych dowodów, przeprowadzonych w sprawie. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd meriti wskazał, dlaczego jednym dowodom należało dać wiarę, a innym z kolei – waloru takiego odmówić. Ponieważ ocena zgromadzonych w sprawie dowodów została dokonana przez Sąd I instancji wszechstronnie, we wzajemnym ich kontekście z innymi dowodami, zgodnie z wiedzą i doświadczeniem życiowym, w pełni korzysta – wbrew stanowisku autora apelacji – z ochrony art. 7 k.p.k.
Apelacja nie zdołała w skuteczny sposób wykazać, aby rozumowanie Sądu meriti oceniającego zgromadzone w sprawie dowody, a także w zakresie wyprowadzonych z tychże dowodów wniosków, było dowolne, wadliwe lub nielogiczne. Zarzuty przedstawione w skardze apelacyjnej mają w istocie charakter polemiczny i opierają się na subiektywnej oraz wybiórczej ocenie zebranych w sprawie dowodów.
Przechodząc do szczegółowych rozważań stwierdzić należy, iż dowody, którymi dysponował Sąd I instancji, w postaci zeznań świadków, protokołów badania stanu trzeźwości oskarżonego analizatorem wydechu, opinii biegłych z zakresu toksykologii i chemii sądowej, nakazywały uznać, iż oskarżony w dniu 14 maja 2025 roku, kierował samochodem, znajdując się w stanie nietrzeźwości.
Apelacja odwołuje się do zeznań świadka P. O., złożonych na rozprawie głównej. Jednakże Sąd meriti uznał jako wiarygodne zeznania tegoż świadka, złożone na etapie postępowania przygotowawczego. Wbrew twierdzeniom obrony, Sąd I instancji nie popełnił błędu, uznając jako wiarygodne pierwsze zeznania ww. świadka. Sąd oceniając dowody w sprawie, zgodnie z art. 7 k.p.k., nie może bowiem zdyskwalifikować a priori wiarygodności zeznań świadka tylko dlatego, że w następnych zeznaniach odwołał on swoje, niekorzystne dla oskarżonego, zeznania. Sąd ma prawo dać wiarę, zarówno pierwszym zeznaniom złożonym w toku śledztwa – wbrew odmiennym późniejszym twierdzeniom świadka – jak też i odwrotnie: może uznać za wiarygodne następne zmienione zeznania, a odrzucić pierwsze zeznania, złożone w toku postępowania przygotowawczego, byleby stanowisko swoje w tym przedmiocie należycie i przekonywująco uzasadnił.
W przedmiotowej sprawie tak właśnie się stało: Sąd meriti uznał za prawdziwe pierwsze zeznania świadka P. O., złożone spontanicznie, tuż po zaistnieniu przedmiotowego zdarzenia. W sposób logiczny i przekonywujący, Sąd Rejonowy uzasadnił też, dlaczego te relacje zasługują na wiarę, natomiast, z jakich powodów, zmieniona wersja zdarzeń – prezentowana przez świadka w postępowaniu jurysdykcyjnym – jest niewiarygodna. Sąd odwoławczy w pełni podziela to stanowisko Sądu Rejonowego, zwłaszcza, że świadek P. O. nie był w stanie logicznie wytłumaczyć zmiany swoich zeznań. Wszystko wskazuje na to, że świadek ten, zeznając przed Sądem Rejonowym, zmienił swoje zeznania na korzystniejsze dla oskarżonego, w celu uniknięcia przez tegoż odpowiedzialności karnej za popełniony czyn.
Jednakże wersja oskarżonego, jakoby spożywał alkohol już po zakończeniu jazdy samochodem, wspierana nieudolnie przez wspomnianego świadka P. O., pozostaje w sprzeczności, nie tylko z pierwszymi zeznaniami ww. świadka, ale także z konsekwentnymi zeznaniami świadka F. O., a przede wszystkim z wnioskami wynikającymi z opinii biegłych z zakresu toksykologii i chemii sądowej. Z opinii biegłej z zakresu toksykologii i chemii sądowej R. L. (która jest opinią pełniejszą, gdyż odnosi się także do wyjaśnień oskarżonego złożonych na rozprawie głównej) wynika jednoznacznie, że żadna z wersji przedstawionych przez oskarżonego nie koreluje z uzyskanymi wynikami badań stanu trzeźwości. Co więcej, wyniki tych pomiarów jednoznacznie wykluczają, by alkohol był spożyty przez w/w po godzinie 18:39. Oskarżony posiadał wyższe stężenie alkoholu we krwi, niż wynikałoby to ze spożycia wskazanej przez niego ilości i rodzaju alkoholu. Ponadto faza wchłaniania była już od początku prowadzonych badań u niego zakończona, podczas, gdy gdyby doszło do spożycia alkoholu na około 6 minut przed prowadzeniem badań, po pierwsze oskarżony znajdowałby się w fazie wchłaniania alkoholu do krwi, a po drugie - posiadałby jeszcze alkohol zalegający w jamie ustnej, a czego uzyskane wyniki badań stanu trzeźwości nie potwierdzają.
Wskazać też należy, że oskarżony zmieniał wersje, co do czasu i ilości spożytego alkoholu. Do protokołów badania stanu trzeźwości podał, że wypił 100 ml wódki oraz piwa w ilości 0,5 litra o godzinie 14:00. Będąc natomiast przesłuchanym w charakterze podejrzanego wyjaśnił, iż tuż przed przyjazdem policji wypił 150 - 200 ml nieokreślonej wódki, typu śliwowica. Tego rodzaju zmienność depozycji dodatkowo nakazuje podejść nieufnie do prawdziwości jego relacji.
Reasumując powyższe rozważania, stwierdzić należy, że żaden z argumentów podnoszonych w złożonej apelacji nie był w stanie podważyć dokonanej przez Sąd I instancji oceny przeprowadzonych w sprawie dowodów. W świetle tak przedstawiających się okoliczności sprawy, Sąd Rejonowy miał pełne podstawy do uznania, iż sprawstwo oraz wina umyślna oskarżonego nie budzi wątpliwości, a tym samym dopuścił się on popełnienia zarzucanego czynu.
o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Niezasadny
Ponieważ podniesiony zarzut nie okazał się zasadny, wniosek o zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonego nie mógł zostać uwzględniony. Nie zostały również spełnione warunki wskazane w art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k. zezwalające na uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
zarzut obrazy art. 5 § 2 k.p.k. poprzez naruszenie zasady domniemania niewinności i nakazu rozstrzygania nie dających się usunąć wątpliwości na korzyść oskarżonego, na skutek konstruowania uzasadnienia zaskarżonego wyroku przy założeniu odpowiedzialności U. S. za zarzucany mu czyn i „dopasowywaniu" doń elementów ustalanego stanu faktycznego;
Niezasadny
Sądowi meriti nie można też skutecznie postawić zarzutu naruszenia art. 5 § 2 k.p.k. Pamiętać należy, że regulacje art. 7 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. mają charakter rozłączny. Problem wiarygodności danego dowodu musi być stanowczo rozstrzygnięty na płaszczyźnie art. 7 k.p.k., zaś stosowanie reguły in dubio pro reo (art. 5 § 2 k.p.k.) powinno odnosić się tylko do nie dających się usunąć wątpliwości w sferze faktów. Należy zwrócić uwagę, że niedające się usunąć wątpliwości, to nie istnienie w dowodach kilku wersji zdarzenia, ale brak możliwości rozstrzygnięcia między nimi przy użyciu zasad oceny dowodów. Dopiero, gdy sprzeczności nie da się rozstrzygnąć, to jest wątpliwości usunąć, wtedy wątpliwości rozstrzyga się na korzyść oskarżonego. Ponadto, jak trafnie wskazuje się w orzecznictwie, skuteczne posłużenie się zarzutem obrazy art. 5 § 2 k.p.k. może przynieść skutek jedynie wówczas, gdy zostanie wykazane, że orzekający w sprawie sąd rzeczywiście miał wątpliwości o takim charakterze i rozstrzygnął je na niekorzyść oskarżonego. Dla zasadności tego zarzutu nie wystarczy zaś zaprezentowanie przez stronę własnych wątpliwości, co do stanu i oceny dowodów. Przepis art. 5 § 2 k.p.k. wprost odnosi się do istnienia wątpliwości przy ustalaniu stanu faktycznego, ale po stronie orzekającego sądu. O naruszeniu tego przepisu można więc mówić wówczas, gdy sąd (i tylko sąd, jako organ orzekający) ustalając, że zachodzą nie dające się usunąć wątpliwości, nie rozstrzygnie ich na korzyść skazanego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia z 6 stycznia 2004 roku – V KK 60/03; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 2017 roku – II KK 129/17; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 2004 roku – V KK 332/03; wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 15 stycznia 2003 roku - II AKa 360/02).
W przedmiotowej sprawie, nie zachodziła natomiast żadna tego typu sytuacja. Podkreślić należy, iż rozumowanie przytoczone przez Sąd Rejonowy w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku spełniało wymogi art. 7 k.p.k. z uwagi na fakt, iż ocena wartości zebranych dowodów została dokonana przez Sąd I instancji wszechstronnie, we wzajemnym ich kontekście, zgodnie z wiedzą i doświadczeniem życiowym. Sąd Rejonowy nie tylko właściwie ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy, ale także wyciągnął z niego prawidłowe wnioski, co do wypełnienia przez oskarżonego znamion zarzucanego mu przestępstwa. W świetle tej oceny i wniosków, kwestia sprawstwa i zawinienia oskarżonego jawiła się w sposób jednoznaczny i nie ma mowy, aby zachodził tu stan nie dających się usunąć wątpliwości.
o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Niezasadny
Ponieważ podniesiony zarzut nie okazał się zasadny, wniosek o zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonego nie mógł zostać uwzględniony. Nie zostały również spełnione warunki wskazane w art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k. zezwalające na uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
zarzut obrazy art. 167 w zw. z art. 201 k.p.k. poprzez błędne niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie przez Sąd dowodu z uzupełniającej opinii biegłego z zakresu toksykologii - o co wnioskował obrońca oskarżonego na rozprawie w dniu 24 marca 2026 r. - dla ustalenia na jakiej podstawie doszło do ustalenia, że pan U. S. spożywał alkohol przed godziną 18:00, w sytuacji, gdy bez powyższego ustalenia, wymagającego bezspornie wiadomości specjalnych, nie jest możliwą prawidłowa ocena momentu w którym oskarżony spożywał alkohol oraz czy oskarżony dopuścił się zarzucanego mu przestępstwa.
Niezasadny
W przedmiotowej sprawie opiniowało dwoje biegłych sądowych z zakresu toksykologii. Wnioski wynikające z tych opinii są ze sobą zbieżne. Stwierdzić stanowczo należy, iż obrona nie zdołała skutecznie podważyć żadnej z tychże opinii. Sąd Rejonowy słusznie natomiast uznał obie opinie, jako kompletne i przekonywujące. Opinie udzielają odpowiedzi na wszystkie postawione pytania, na które, zgodnie z zakresem posiadanych wiadomości specjalnych i udostępnionym materiałem dowodowym, biegły powinien udzielić odpowiedzi. Uwzględniają także wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia konkretnej kwestii okoliczności oraz zawierają uzasadnienia wyrażonych w nich ocen i poglądów. Jednocześnie sformułowania opinii pozwalają na zrozumienie tychże ocen i poglądów, a wnioski końcowe są jednoznaczne. Skoro opinie te spełniały wszelkie wymogi, jakie ustawa stawia przed opinią specjalistyczną w sprawie karnej, Sąd Rejonowy miał prawo na nich oprzeć poczynione ustalenia faktyczne.
Skarżący nie przedstawił żadnych przekonywujących argumentów, które zdołałyby przekonać, że omawiane tu opinie są niejasne, niepełne, bądź też ze sobą sprzeczne. Tylko wówczas istniałyby przesłanki do dopuszczenia dowodu z kolejnej opinii specjalistycznej z tego samego zakresu, o czym jasno stanowi przepis art. 201 k.p.k.
Z treści apelacji wynika, że obrona oczekiwałaby, iż biegli wyliczą, jaką dokładnie zwartość alkoholu miał w swoim organizmie oskarżony o konkretnej godzinie. Tymczasem z opinii biegłej R. L. jasno wynika, jakie kryteria – według Instytutu (...) w F. i (...)
(...) – muszą zostać spełnione, aby biegły mógł wykonać rachunek retrospektywny. Zebrane w przedmiotowej sprawie dane nie pozwalały natomiast na dokonanie tego rodzaju obliczeń retrospektywnych. Wydane opinie musiały ograniczyć się do obliczeń prospektywnych, pozwalających na zweryfikowanie, czy wskazana przez oskarżonego ilość alkoholu oraz czas jego spożycia, koreluje z uzyskanymi wynikami badań wydychanego powietrza. Obliczenia te naukowo wykluczyły wersję oskarżonego, że alkohol (w podawanej przez siebie ilości) spożył w czasie po zakończeniu kierowania samochodem tj. po godz. 18.39.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, jako słuszną należało uznać decyzję Sądu I instancji o oddaleniu wniosku obrońcy o przeprowadzenie dowodu z kolejnej opinii z zakresu toksykologii. Powołanie innego biegłego jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli dotychczasowa opinia niepełna lub niejasna, albo gdy zachodzi sprzeczność w samej opinii lub między różnymi opiniami w tej samej sprawie. Podstawą zdyskwalifikowania opinii biegłego i żądania przeprowadzenia kolejnej jeszcze opinii, nie może być natomiast to, że strona nie jest zadowolona z niekorzystnych dla siebie wniosków dotychczasowej opinii. Jeżeli opinia biegłego jest przekonująca i zupełna dla sądu, który swoje stanowisko w tym względzie uzasadnił, to fakt, iż opinia taka nie jest przekonywająca (niepełna) dla stron procesowych, nie jest przesłanką dopuszczenia kolejnej opinii w oparciu o przepis art. 201 k.p.k. Wynika to także z utrwalonego orzecznictwa, że przytoczyć tu można chociażby postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 lipca 2006 roku – III KK 455/05, czy też wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 8 maja 2001 roku – II AKa 130/01.
o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Niezasadny
Ponieważ podniesiony zarzut nie okazał się zasadny, wniosek o zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonego nie mógł zostać uwzględniony. Nie zostały również spełnione warunki wskazane w art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k. zezwalające na uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego
Przedmiot utrzymania w mocy
Całość zaskarżonego wyroku, za wyjątkiem rozstrzygnięcia z pkt 6 .
Zaskarżony wyrok jest słuszny i odpowiadający prawu. Podniesione zarzuty nie okazały się zasadne, o czym była już mowa wyżej. Także i wymierzona oskarżonemu w przedmiotowej sprawie kara stanowi trafną reakcję karną, współmierną zarówno do stopnia winy oskarżonego, jak i do stopnia społecznej szkodliwości popełnionego przestępstwa. Kara taka spełni w sposób właściwy cel zapobiegawczy, jak również cele kary w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. To samo należy powiedzieć o orzeczonych środkach karnych (za wyjątkiem orzeczenia przepadku samochodu), które zresztą zostały wymierzone w najniższych granicach przewidzianych przez Kodeks Karny.
Przedmiot i zakres zmiany
w miejsce rozstrzygnięcia z pkt 6 zaskarżonego wyroku Sąd odwoławczy na podstawie art. 44b § 1a k.k. odstąpił od orzeczenia wobec oskarżonego U. S. przepadku na rzecz Skarbu Państwa samochodu E. (...) o numerze rejestracyjnym (...).
Sąd odwoławczy uznał, że orzeczenie wobec oskarżonego U. S. przepadku na rzecz Skarbu Państwa samochodu E. (...) o numerze rejestracyjnym (...), byłoby rozstrzygnięciem zbyt daleko idącym i rażąco niesprawiedliwym.
Sąd Okręgowy podziela szereg wątpliwości, co do konstytucyjności samej regulacji ustawowej w zakresie, w jakim sąd został zobowiązany do orzeczenia przepadku pojazdu, o którym mowa w art. 44b k.k. W przestrzeni prawnej pojawiło się wiele głosów, zawierających rzetelnie umotywowane stanowisko, że przepis ten może być niezgodny z art. 2 i art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 175 ust. 1 Konstytucji RP (por. chociażby uwagi Sądu Najwyższego do projektu ustawy o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw – Biuro Studiów i Analiz Sądu Najwyższego, sygn. BSA II.021.18.2021 z dnia 12.10.2021 roku; uzasadnienie stanowiska Rzecznika Praw Obywatelskich w związku z przystąpieniem w dniu 31 lipca 2024 roku do postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie pytania prawnego zadanego przez Sąd Rejonowy w Jarosławiu II Wydział Karny - sygn. akt P 6/24; P. Bogacki, M. Olężałek: Kodeks karny. Komentarz do nowelizacji z dnia 7.07.2022 roku, 2023).
Z uwagi jednak na to, że Trybunał Konstytucyjny nie zajął jeszcze w tym przedmiocie prawnie wiążącego stanowiska, Sąd odwoławczy skupi się na innym aspekcie sprawy. Przepis art. 44b § 1a k.k. daje sądowi możliwość odstąpienia od obligatoryjnego przepadku pojazdu mechanicznego prowadzonego przez sprawcę, jeżeli zachodzi wyjątkowy wypadek, uzasadniony szczególnymi okolicznościami. W tym kontekście zauważyć należy, że zgodnie z treścią art. 53 § 1 i 2 k.k. wymierzona kara, winna być karą współmierną do wagi popełnionego przestępstwa. Orzeczona kara spełniać ma nie tylko cele zapobiegawcze, które ma ona osiągnąć w stosunku do sprawcy, ale musi także, być karą adekwatną do wagi popełnionego przestępstwa –
dolegliwość kary nie może przekraczać stopnia winy. Sąd orzekający powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności mające wpływ na wymiar kary, a w szczególności stopień zawinienia oskarżonego oraz stopień społecznej szkodliwości czynu. Z mocy art. 56 k.k. powyższe odnosi się nie tylko do kary sensu stricto, ale także do przewidzianych w ustawie środków karnych. Sąd, jako jedyny podmiot konstytucyjnie legitymizowany do sprawowania wymiaru sprawiedliwości w indywidualnej sprawie ma obowiązek rozstrzygnięcia kolizji norm. Instytucje sądowego wymiaru kary służyć mają przede wszystkim indywidualizacji skali konsekwencji karnych wobec sprawcy, którego m.in. konkretna sytuacja, postawa, zachowanie przed czynem i po nim, motywacja, stopień wolności w daniu posłuchu normom dają sądowi możliwość ukształtowania sprawiedliwej reakcji karnej. W przypadku kolizji zakazu wymierzania kary powyżej stopnia winy wyrażonego w art. 53 § 1 k.k. z inną regulacją odnoszącą się do sądowego wymiaru kary, przestrzeganie tego zakazu ma charakter priorytetowy, a ewentualne kolizje z innymi regulacjami należy rozwiązać na korzyść zakazu wynikającego z art. 53 § 1 k.k. Jeżeli więc stosowanie którejkolwiek z instytucji sądowego wymiaru kary miałoby prowadzić do naruszenia zakazu wymiaru kary przekraczającej swoją dolegliwością stopień winy, pierwszeństwo należy przyznać bezwzględnemu zakazowi wyrażonemu w art. 53 § 1 zd. 2 k.k. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 listopada 2024 roku – III KK 449/24).
W przedmiotowej sprawie z taką sytuacją mamy w istocie do czynienia. Oskarżony za popełniony czyn został skazany na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania, karę 2.000 złotych grzywny, 3 – letni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, świadczenie pieniężne w kwocie 5.000 złotych na rzecz wskazanego przez Sąd Rejonowy podmiotu, a także dodatkowo orzeczono wobec niego przepadek samochodu, którego wartość wynosi ponad 50.000 złotych. Łączna suma orzeczonych wobec oskarżonego kar i środków karnych jawi się jako nieproporcjonalnie i rażąco surowa w stosunku do winy sprawcy, biorąc w dodatku pod uwagę, że tylko nieznacznie przekroczył on granicę stanu nietrzeźwości, od której orzeczenie przepadku pojazdu staje się obligatoryjne oraz że przejechał on w takim stanie stosunkowo niewielki odcinek kilkuset metrów.
Te wszystkie okoliczności, a przede wszystkim respektowanie podstawowej zasady, że zastosowana reakcja karna musi być współmierna do stopnia społecznej szkodliwości czynu, a jej dolegliwość nie może przekraczać stopnia winy, nakazywały Sądowi odwoławczemu – z wykorzystaniem możliwości wynikającej z art. 44b § 1a k.k. – odstąpienie od orzeczenia wobec oskarżonego przepadku na rzecz Skarbu Państwa samochodu E. (...) o numerze rejestracyjnym (...).
Koszty procesu
3
O kosztach postępowania odwoławczego przypadających od oskarżonego Sąd Okręgowy orzekł w oparciu o treść art. 636 § 1 k.p.k., przy czym wysokość opłaty została ustalona na podstawie art. 8 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych (tekst jednolity: Dz.U. z 1983 roku, Nr 49, poz. 223 z późn. zmianami).
Granice zaskarżenia
Dowód: Kolejny numer załącznika
- Kolejny numer załącznika, k. 1
Podmiot wnoszący apelację
Obrońca oskarżonego
Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
Całość wyroku
Kierunek i zakres zaskarżenia
Na korzyść
W całości
Podniesione zarzuty
Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
Wnioski
Uchylenie
Zmiana
Hasła tematyczne: Środki karne
74 dni od wyroku do publikacji
- Wyrok 17 lipca 2026 r.
- Po 25 dniach trafia do portalu połowa orzeczeń
- Portal: 29 września 2026 r. W serwisie od 13 października 2026 r.
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.