Środa Wydanie nr 39

Sygnatura akt
IV Ka 587/26
Sąd
Sąd Okręgowy w Świdnicy
Wydział
IV Wydział Karny Odwoławczy
Rodzaj
Wyrok
Data orzeczenia
17 września 2026 r.
Rozstrzygnięcie
Wyrok utrzymany
Opublikowano w portalu
10 listopada 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sprawy karne
Sąd Okręgowy w Świdnicy
© autorzy OpenStreetMap

Sprawy karne

Grunty kupione jako budowlane, a nie rolne. Sąd utrzymał wyrok za VAT z zamiany

Przejdź do orzeczenia, 20 min czytania

Spór

Oskarżony E. X. był skazany za podanie nieprawdy w deklaracji VAT-7 za luty 2018 roku. Obrońca twierdził, że zamieniane grunty w D. były jego majątkiem prywatnym i nie podlegały VAT.

Ustalenia sądu

Sąd odwoławczy przyjął, że grunty kupiono w 2012 roku jako działki budowlane, a nie rolne, i że zamiana służyła rozwinięciu działalności gospodarczej oskarżonego. Twierdzenia obrony o gospodarstwie rolnym sąd uznał za nielogiczne.

Rozstrzygnięcie

Sąd Okręgowy w Świdnicy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie i obciążył oskarżonego kosztami postępowania odwoławczego, w tym opłatą 6000 zł.

Dlaczego

Sąd ocenił rzeczywiste okoliczności nabycia gruntów i ich dysponowania, a nie deklarowany cel rolniczy. Zapisy aktów notarialnych o gospodarstwie rolnym uznał za niewystarczające.

Dla firm

Zgłoszenie gruntów do podatku rolnego nie przesądza o ich przeznaczeniu, jeśli nabyto je i wykorzystywano w działalności gospodarczej. Zamiana takiej nieruchomości na inną używaną w biznesie może podlegać VAT.

Więcej o sprawie

Obrońca wskazywał na księgi wieczyste i decyzję budowlaną, które miały świadczyć, że działki były majątkiem prywatnym. Sąd odwoławczy uznał, że cena zakupu była 35-krotnie wyższa od ceny gruntów rolnych.

Działki w D. były zgłaszane do podatku rolnego, a w 2018 roku oskarżony zamienił je na nieruchomość z hotelem.

Nie kupił więc gruntów rolnych, jak to wskazuje apelujący, ale nabył ponad 6 ha terenu podzielonego administracyjnie na 72 działki z przeznaczeniem pod zabudowę mieszkaniową wraz z terenem pod drogi dojazdowe i zieleń

Z uzasadnienia, Sąd Okręgowy w Świdnicy
Rozstrzygnięcie
Wyrok utrzymany
Sąd
Sąd Okręgowy w Świdnicy, IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura
IV Ka 587/26

Treść orzeczenia około 20 minut czytania

Sygnatura akt IV Ka 587/26

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 17 września 2026 r.

Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

Przewodnicząca:

SSO Agnieszka Połyniak

Protokolant:

Lilianna Hummel-Kręciproch

przy udziale Elżbiety Jakubik reprezentującej (...) Urząd Celno-Skarbowy we B.

po rozpoznaniu w dniu 11 września 2026 r.

sprawy E. X.

syna X. i R. z domu D.

urodzonego (...) w T.

oskarżonego o czyn z art. 56 § 1 kks

na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego

od wyroku Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie

z dnia 19 maja 2026 r., sygnatura akt II K 32/25

I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok,

II. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe związane z postępowaniem odwoławczym, w tym wymierza 6.000 (sześć tysięcy) złotych opłaty za to postępowanie.

Uzasadnienie

CZĘŚĆ WSTĘPNA

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

wyrok Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z 19 maja 2026 r., sygn. akt II K 32/25

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca

Granice zaskarżenia

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Wnioski

Zmiana

Ustalenie faktów w związku z dowodami

przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Ustalenie faktów

Fakty uznane za udowodnione

E. X.

oskarżony nie był uprzednio karany sądownie.

Dowód
  • informacja z (...), k. k.735

E. X.

prowadzenie działalności gospodarczej przez oskarżonego

Dowód
  • decyzja nr (...) Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13.12.2017 r., k. k.736

Fakty uznane za nieudowodnione

Ocena dowodów

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Informacja z (...)

dokument urzędowy, którego treść nie była przez strony kwestionowana

Decyzja nr (...) Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13.12.2017 r.

treść decyzji niekwestionowana w zakresie, w jakim wskazuje na prowadzenie działalności przez oskarżonego jako inwestora budowlanego

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Obrońca oskarżonego zaskarżył wyrok w całości i zarzucił:

1. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na treść tego orzeczenia, a polegający na niesłusznym ustaleniu, że E. X. w ramach transakcji zamiany nieruchomości przeprowadzonej z F. F. (1), a opisanej w akcie oskarżenia oraz w pkt I części rozstrzygającej wyroku działał jako podatnik od towarów i usług, a w konsekwencji, że naraził na uszczuplenie podatek od towarów i usług za luty 2018 rok w kwocie 907.380,00 zł, które to ustalenie Sąd oparł na kilku bezspornych okolicznościach, które jednak nie są wystarczające, aby uznać, że sporna transakcja powinna zostać opodatkowana VAT-em,

2. obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia, a to:

a) art. 7 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez uznanie dowodów przedstawionych przez obrońcę (k. 632) w postaci wydruków pełnych treści ksiąg wieczystych nieruchomości o numerach ksiąg wieczystych: (...) (k.633-642), (...) (k.643-657), (...) (k.658-669), (...) (k.670-676) za nieprzydatne do dokonania ustaleń faktycznych w sprawie, gdyż w ocenie Sądu „poprzednie prawidłowe postępowanie E. X. nie implikuje, że w przedmiotowej sprawie także prawidłowo postąpił” przy jednoczesnym uznaniu, że fakt, iż oskarżony aktywnie prowadził działalność gospodarczą, której głównym przedmiotem był obrót nieruchomości wskazuje, że umowa zamiany z 12 lutego 2018 roku była częścią prowadzonej przez oskarżonego działalności gospodarczej, co świadczy o tym, że wbrew zasadzie obiektywizmu oraz z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów określone elementy aktywności zawodowej oskarżonego Sąd I instancji niejako preferuje przy ustaleniu stanu faktycznego, uznając zarazem, że inna równie „utrwalona praktyka” aktywności oskarżonego już przydatna do czynienia takich ustaleń nie jest, czyniąc to wbrew wskazaniom logiki i doświadczenia życiowego, co w oczywisty sposób wskazuje również na brak obiektywizmu działający na niekorzyść oskarżonego,

b) art.410 k.p.k. poprzez dowolne, nieznajdujące oparcia w jakimkolwiek dowodzie przeprowadzonym (ujawnionym) w toku rozprawy głównej, ustalenie, że zgłoszenie przez oskarżonego w latach 2012-2018 działek w D. do opodatkowania podatkiem rolnym stanowiło działania pozorne zmierzające do ukrycia faktycznego charakteru nabycia działek,

- przy czym uchybienia te miały wpływ na treść orzeczenia w ten sposób, że skutkowały błędnym ustaleniem, że oskarżony popełnił zarzucane mu przestępstwo skarbowe z art. 56 § 1 k.k.s.

Niezasadny

Apelacja jest niezasadna.

Skarżący, co wynika z treści apelacji nie neguje ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd orzekający dotyczących dat i poszczególnych działań podejmowanych przez E. X. w stosunku do działek gruntu położonych w D., a stanowiących przedmiot umowy zamiany z 12 lutego 2018 roku. Natomiast odmiennie, aniżeli Sąd meriti, ocenił motywację oskarżonego, jak też to, czemu służyły działania podjęte najpierw w związku z nabyciem tych gruntów w dniu 7 marca 2012 roku, a następnie w 2018r. skutkujące ich zamianą z F. F. (1) na prawo wieczystego użytkowania i udziału w takim prawie a dotyczących nieruchomości zabudowanych hotelem i przeznaczonych do prowadzenia tego rodzaju działalności. Zdaniem apelującego były to działania dotyczące majątku prywatnego osoby fizycznej i nie były związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w zakresie usług deweloperskich, w tym sprzedażą i najmem nieruchomości. Nieruchomość, w ocenie obrony, od początku przeznaczona była tylko i wyłącznie na cele prowadzonej działalności rolniczej, a więc transakcja jej dotycząca nie była objęta podatkiem od towarów i usług, a wyłącznie od czynności cywilnoprawnych, których został uiszczony.

Argumentem, który miałyby potwierdzać tę tezę miały być przedłożone w toku postępowania pierwszoinstancyjnego wypisy zupełne ksiąg wieczystych nieruchomości o numerach: (...) (k.633-642), (...) (k.643-657), (...) (k.658-669), (...) (k.670-676) wskazane w pkt 2 a petitum apelacji. Nadto uzupełnieniem linii obrony miałaby być decyzja nr (...) z 13 grudnia 2017 roku zezwalająca na użytkownie budynku wielorodzinnego wraz infrastrukturą we B. gmina R. wydana dla (...) E. X. a przedłożona na rozprawie odwoławczej (k.736). Zdaniem obrony dokumenty te wskazują, że oskarżony rozróżniał i oddzielał majątek prywatny (osobisty) od tego, który służył mu do prowadzenia działalności gospodarczej. W efekcie czego dowody te stanowić by miały o wadliwości wydanego wyroku.

Tak jednakże nie jest.

Odpowiedzialność karna sprawcy występku z art. 56 §1 k.k.s. polega m.in. na podaniu nieprawdy w deklaracji (tu dla podatku od towarów i usług – VAT -7) w konsekwencji czego dochodzi do narażenia na uszczuplenie podatku. Chodzi tu zatem o celowe i świadome wprowadzenie w błąd organu podatkowego poprzez niezgodne z prawdą podanie okoliczności (lub ich zatajenia), które mają wpływ na wysokość należnego podatku. W tym przypadku Sąd rejonowy przypisał oskarżonemu czyn polegający na podaniu nieprawdy w deklaracji VAT-7 za miesiąc luty 2018 roku, w której zaniżył podstawę opodatkowania, w ten sposób, że nie opodatkował transakcji zamiany nieruchomości gruntowej o łącznej powierzchni 6.1308 ha położonej w D., co naraziło podatek od towarów i usług na uszczuplenie w lutym 2018 roku o kwotę 907.380 złotych. Oceniając postawę i zachowanie E. X., które poprzedziły złożenie deklaracji za ten miesiąc i zawarcie umowy zamiany nieruchomości 12 lutego 2018 roku, w trakcie której zarówno on, jak i F. F. (2) występowali jako osoby fizyczne, dysponujące majątkiem prywatnym (osobistym), należy mieć na uwadze nie zapewnienia złożone w toku tej transakcji, czy też nawet w dacie nabycia gruntów przez oskarżonego, ale to, co rzeczywiście legło u podstaw podejmowanych decyzji związanych z rozporządzeniem nieruchomością gruntową z uwzględnieniem jej przeznaczenia, jak też skutków w odniesieniu do majątku związanego z prowadzoną w tym czasie działalnością gospodarczą. W tym celu odwołać się tu należy do orzeczenia Sądu Najwyższego z 2 grudnia 2002 roku, dotyczącego art. 94 §1 uks, ale nadal aktualnego w odniesieniu do „oszustwa podatkowego” penalizowanego obecnie w art. 56 §1 k.k.s., w zakresie wskazania. Sąd Najwyższy w judykcie tym wskazał, ze oszustwo w postępowaniu podatkowym polega m.in. na podaniu w tym postępowaniu niezgodnych z rzeczywistością danych, mogących mieć wpływ na ustalenie zobowiązania podatkowego (narażenie na uszczuplenie). Do istoty tak opisanego działania należy bowiem umyślne wprowadzenie w błąd organu podatkowego co do rzeczywistego stanu rzeczy, istotnego z punktu widzenia prawidłowego ustalenia wysokości należnego Skarbowi Państwa podatku ( sygn. akt IV KKN 559/99, Lex nr 75491). Chodzi przy tym o pojęcie „prawdy” w znaczeniu normatywnym w odniesieniu do szczególnej instytucji prawa podatkowego określanej mianem tzw. samoobliczenia podatku przez podatnika (vide uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 września 2005 r., SK 13/05).

Mając powyższe na uwadze Sąd odwoławczy, podobnie jak Sąd orzekający (k.704), nie neguje, że E. X. dysponuje składnikami majątku, który użytkuje wyłącznie w celach prywatnych, jak też, że jest właścicielem (oraz współwłaścicielem) nieruchomości, które nie były przeznaczone do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie usług deweloperskich i obrotu nieruchomościami. Podobnie ocenić należy przedłożoną decyzję, potwierdzającą, iż w okresie, kiedy doszło do zamiany nieruchomości z F. X. występował przed instytucjami jako inwestor – prowadzący działalność gospodarczą (...) E. X. i okoliczności tej nie ukrywał. Niemniej fakt ten, jak również posiadanie gruntów przeznaczonych na inne cele, sam w sobie nie przesądza, iż ta konkretna nieruchomość gruntowa w D. nie była przeznaczona na cele inwestycyjne, jak też, że wyłącznym - i utrzymującym się przez cały okres posiadania - był zamiar wykorzystania jej (w ramach majątku osobistego) do prowadzenie gospodarstwa rolnego. Przeczą temu, oceniane obiektywnie i z uwzględnieniem profesjonalnego charakteru prowadzonej od 2005 roku działalności gospodarczej, okoliczności nabycia przedmiotowych terenów, jak też to, co dzięki zamianie, oskarżony zyskał, a co służyło do prowadzenia, czy nawet poszerzenia, działalności gospodarczej. Na kwestie te zasadnie zwrócił uwagę Sąd meriti.

W realiach przedmiotowej sprawy ustalone przez tenże Sąd okoliczności nabycia gruntów inwestycyjnych (działek budowlanych) w D., jak też rozporządzenie nimi w lutym 2018r., uprawniają do wyprowadzenia jedynie logicznego wniosku, że nie stanowiły majątku osobistego oskarżonego, jako osoby fizycznej, lecz od początku przeznaczone były na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej.

Oczywistym przy tym jest, że wobec treści art. 8 §1 k.p.k. (w zw. z art. 113 §1 k.k.s.) Sąd karny ma obowiązek samodzielnego dokonania ustaleń faktycznych, w oparciu o ocenę każdego z przeprowadzonych przez siebie dowodów, zgodnie z wymogami art. 7 k.p.k. (w zw. z art. 113 §1 k.k.s.). Tak też w tej sprawie postąpił Sąd a quo. Przekonuje o tym treść pisemnego uzasadniania, w którym to Sąd orzekający przedstawił podstawy swego wnioskowania. Kiedy oceni się całość tak przedstawionej argumentacji to zarzut obrazy czy to art. 7 k.p.k., czy art. 410 k.p.k. (poprzez nieuwzględnienie całokształtu ujawnionych na rozprawie okoliczności) nie może być skuteczny.

Odnosząc się do kwestii rolnego wykorzystania nieruchomości w okresie poprzedzającym zamianę, jak też sformułowania z uzasadnienia wyroku , stanowiącego istotę zarzutu z punktu 2 b petitum apelacji, tj. że zgłoszenie nabytych gruntów, jako rolnych do opodatkowania podatkiem rolnym w latach 2012 – 2018, stanowiło „działanie pozorne zmierzające do ukrycia faktycznego charakteru nabycia działek”, umożliwiając „optymalizację podatkową”(k.704v), w rzeczywistości nie miało znaczenia dla prawidłowych ustaleń w tej sprawie. Przekonuje o tym nie tylko treść uzasadnienia i przedstawione przez Sąd orzekający argumenty. Dla każdego postronnego obserwatora, mającego świadomość, że E. X. prowadzi działalność gospodarczą pod firmą (...) i co jest przedmiotem tej działalności, jest oczywiste, że zdawał sobie sprawę z tej różnicy i jej wpływu choćby na cenę zakupu. Wykorzystanie przez określony czas na cele inne, niż pierwotne, dla oceny tego, jakiego rodzaju jest to składnik mienia i czemu ma finalnie posłużyć, jest tu irrelewantne.

Cytowane przez apelującego zdanie, choć istotnie nie znajduje uzasadnienia w ustaleniach faktycznych, które w ogóle nie odnoszą się do podatku rolnego, to jeżeli by je usunąć z treści uzasadnienia, w żaden sposób nie wpłynie na ocenę prawidłowości przedstawionego wnioskowania. Wbrew twierdzeniu obrony nie ma zatem wpływu na treść wyroku. Nie te okoliczności stanowiły bowiem podstawę uznania, że grunty – wbrew zapewnieniom - wykorzystane zostały dla celów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i jako takie, w związku z ich zamianą na inne, również przeznaczone do prowadzenie tej działalności, winny były zostać wykazane w deklaracji VAT- 7 za miesiąc luty 2018 roku.

Sąd ad quem wskazuje bowiem, że Sąd a quo trafnie ustalił, iż oskarżony świadomie i celowo nabył przedmiotowe grunty w 2012 roku jako działki budowalne, co istotne sąsiadujące z tymi, na których już uprzednio zrealizował inwestycje budowalne w ramach swej działalności gospodarczej. Nie kupił więc gruntów rolnych, jak to wskazuje apelujący, ale nabył ponad 6 ha terenu podzielonego administracyjnie na 72 działki z przeznaczeniem pod zabudowę mieszkaniową wraz z terenem pod drogi dojazdowe i zieleń (k.52 – 69). Charakteru tej ziemi nie mógł zmienić zapis w akcie notarialnym z 7 marca 2012 roku, gdzie w § 3 odnotowano, iż „E. X. oświadcza, że opisane nieruchomości stanowią gospodarstwo rolne” (rep. A nr (...), k. 162). Takiego charakteru nie nadało kolejne oświadczenie złożone w akcie notarialnym z 29 grudnia 2015 roku, że „nieruchomości opisane w ust.1. zarówno w dniu zawarcia przedmiotowej Umowy sprzedaży, jak i obecnie stanowią gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym” (rep. A nr (...), k. 151). Zapis ten jawi się jako wręcz zaskakujący.

Dodatkowo w przekonaniu o „biznesowym” charakterze nabycia nieruchomości i takim jej przeznaczeniu utwierdza cena za jaką nabył te grunty już w 2012 roku, czy też jaką miał zapłacić. A to biorąc pod uwagę kolejną umowę z 2015 roku wskazującą, iż ostatnia transza pierwotnie ustalonej kwoty nie została zapłacona a cena zakupu została podwyższona do 13.660.000 złotych.

Analizując już tylko te okoliczności nabycia przedmiotowych gruntów, stwierdzić należy, że oskarżony, jako profesjonalista w zakresie obrotu nieruchomościami, wiedział jakie rodzaju grunty kupuje i tylko w takim przypadku zakup ten miał logiczne uzasadnienie. Twierdzenie, że kupił je tylko po to, by prowadzić gospodarstwo rolne i uprawiać na nich np. kukurydzę, uznać należy za nielogiczne i nie mające racjonalnego oparcia w rzeczywiście podejmowanych działaniach. Nic nie wskazuje, by oskarżony był tak niefrasobliwym inwestorem, przepłacającym i to tak znacznie za nabywane mienie.

Nie ulega wszak wątpliwości, że grunty rolne są istotnie tańsze od tych, które przeznaczone są pod inwestycje budowlane. Jest to powszechnie wiadome. Biorąc pod uwagę to, że oskarżony prowadzi działalność gospodarczą w sposób racjonalny, nastawiony na zysk, to zakup przez niego jako osobę fizyczną, wyłącznie na cele rolnicze ziemi kilkunastokrotnie droższej, nie ma logicznego uzasadnienia. Nie sposób znaleźć powód, by zapłacić za grunt, na którym zamierza się prowadzić tylko działalność rolniczą, cenę, jak za działki budowalne (komercyjne).

Z akt sprawy wynika wszak, że w trakcie postępowania kontrolnego organ podatkowy weryfikował ceny gruntów rolnych i inwestycyjnych. Wynika z tych ustaleń, że w 2012 roku cena zakupu przedmiotowej nieruchomości ustalona na kwotę 5.184.560 złotych była 35 – krotnie wyższa od ceny takiego areału działek typowo rolniczych. Zaś wskazana ich wartość w 2015 roku (13.600.000 złotych) była już 100 - krotnie wyższa od przeciętnej cena za grunty rolnych. Trudno uwierzyć w to, że oskarżony nie wiedział o tym i dokonałby tak niekorzystnej transakcji (biorąc pod uwagę deklarowane przeznaczenie terenów).

To, że do lutego 2018 roku oskarżony, tj. do momentu zamiany z F. F. (1), nie inwestował w ten teren i wykorzystywał go na cele rolnicze (a akt wynika, że była uprawiana kukurydza i zgłoszone zostały do dopłat bezpośrednich – k. 140) nie oznacza, że nastąpiła zmiana ich przeznaczenia. Okoliczność ta nie jest także równoznaczna z tym, że grunty te istotnie stanowiły jego majątek osobisty tj. niezwiązany z działalnością gospodarczą. Nie jest niczym zaskakującym, że deweloperzy nabywają działki budowalne z dużym wyprzedzeniem, by w sprzyjających warunkach móc wybudować i sprzedać z zyskiem nieruchomości już zabudowane.

O rzeczywistym przeznaczeniu gruntów, jak też ich wykorzystaniu dla celów prowadzonej działalności gospodarczej świadczy to, w jaki sposób oskarżony zadysponował nimi 12 lutego 2018 roku. Przekonują o tym także zeznania F. F. (1), który wbrew oświadczeniu złożonemu przy podpisywaniu aktu notarialnego, nie występował jako osoba fizyczna, nabywająca je na potrzeby prywatne, lecz jako przedsiębiorca, który również oferował drugiej stronie mienie przeznaczone typowo dla celów prowadzonej działalności gospodarczej.

Choć obie strony transakcji oświadczyły że zmiana dotyczy ich majątku prywatnego (wskazani zostali jako osoby fizyczne, k. 157v), to przecież przedmiotem zamiany był działka za budynkiem – hotelem i przeznaczeniem pod usługi hotelarskie. Co istotne E. X. od marca 2018 roku, już jako prowadzący działalność gospodarczą (...) E. X. realizował obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości (k. 276). Oznacza to, że to, co uzyskał w zamian za grunty D., posłużyło mu do „rozwinięcia” prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej o usługi hotelarskie.

Nadto zauważyć trzeba, że i F. F. (1) prowadził działalność gospodarczą, a decyzję o zamianie podjął nie dlatego, że zamierzał prowadzić gospodarstwo rolne, ale dlatego, że były to działki pod zabudowę mieszkaniową („bardzo intratne” – k. 352). Oznacza to, że i on znał przeznaczenie działek gruntu. Nie interesowało go gospodarstwo rolne, o czym przekonuje to, że nic na nich nie uprawiał. Jak zeznał płacił tylko podatki, a następnie odsprzedał je E. X. w 2022 roku za 6.(...),76 złotych, już jako podatnik VAT (k. 238). Z zeznań świadka wynika, że od początku chciał je zabudować, dlatego wystąpił do Starostwo Powiatowego o scalenie działek oraz o podłączenie do sieci wodno-kanalizacyjnej (k. 352). Relacje świadka jednoznacznie wskazują, że od początku nikt nie miał wątpliwości co do rzeczywistego przeznaczenia nieruchomości gruntowych w D..

Oceniając więc transakcję z lutego 2018 roku stwierdzić należy, że zmiana nieruchomości obu stronom posłużyła do rozwinięcia prowadzonych działalności gospodarczych. W przypadku E. X. o usługi hotelarskie w hotelu uzyskanym w drodze zamiany. To oznacza, że nabyte w zamian za grunty w D. mienie nie stanowiło majątku prywatnego, od razu posłużyło do prowadzenia działalności gospodarczej.

Oceniając zatem zachowanie oskarżonego, tj. dokonanie transakcji zamiany z 12 lutego 2018 roku, jedynie uprawniony (logiczny) jest wniosek, że była to jedna z wielu transakcji, których dokonywał w ramach prowadzonego systematycznie obrotu nieruchomościami, obliczonych na zysk. W ten model biznesowy wpisuje się także zbycie nieruchomość w stanie dokładnie takim, w jakim się ją nabyło (bez uprzednich nakładów). Tym bardziej, że w końcowo teren ten ponownie trafił „w ręce” oskarżonego jako prowadzącego działalność gospodarczą (już jako podatnicy VAT, k. 238).

Kiedy uwzględni się powyższe to jedynie uprawniony jest wniosek, że podjęte przez oskarżonego działania dotyczyły obrotu nieruchomością gruntową związanego z działalnością gospodarczą. Transakcja miała charakter profesjonalny, tj. dotyczyła obrotu (zamiany) gruntów przez profesjonalistów, którzy w ten sposób prowadzili swą działalność gospodarczą. Transakcja nie dotyczyła zatem sfery prywatnej oskarżonego. Wszak majątek prywatny to taki, który nie jest przeznaczony przez daną osobę fizyczną, ani też wykorzystywany dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Do takich wniosków uprawnia właśnie lektura judykatów (...), do których odwołał się obrona (wyrok z 4.10.1995r., C-291/92 i wyrok z15.09.2011r. C-180/10 i C-181/10 oraz z 20.06.1996r. C-155/94), które wskazują elementy zachowań podatników w stosunku do ich majątku z rozróżnieniem na potrzeby działalności gospodarczej i do celów prywatnych. I na tym gruncie oceniane ustalenia Sądu meriti świadczą o tym, że oskarżony grunty nabył w celach inwestycyjnych i w taki też sposób je wykorzystał.

Nie jest bowiem prawdą, że działki budowlane, które nabył w 20102 roku nie był przeznaczony dla potrzeb działalności gospodarczej, a tylko dla celów „czysto rolniczych” oraz, że nie wykorzystał ich dla potrzeb prowadzonej działalności gospodarczej. Przeczą temu właśnie dowody, które wskazał Sąd I instancji, w oparciu o które zrekonstruował stan faktyczny, a które ocenił zgodnie z zasadami wynikającymi z reguł art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. W konsekwencji czego także zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, którego miał dopuścić się Sąd a quo, ustalając, że E. X., zawierając umowę zamiany nieruchomości z F. F. (1), działał jako podatnik podatku od towarów i usług (pkt 1 petitum apelacji), uznać należy za chybiony.

Reasumując, oskarżony już w dacie zawarcia umowy zamiany podał niezgodnie z prawdą, że zadysponował składnikiem majątku osobistego (niezwiązanego z działalnością gospodarczą) i dlatego czynność prawna podlegała tylko opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. To na tej podstawie, jako podatnik z tytułu prowadzonej działalności (...) E. X. zs. B., transakcji tej nie wykazał w deklaracji VAT – 7 za luty 2018r., co skutkowało narażeniem na uszczuplenie należności z tytułu podatku od towarów i usług na kwotę 907.380 złotych. Świadomie podał zatem nieprawdę organowi podatkowemu, zaniżając podstawę opodatkowania i kwotę należnego do zapłaty podatku VAT. Stanowi o tym, że wyczerpał ustawowe znamiona przypisanego mu występku.

o uniewinnienie oskarżonego E. X..

Niezasadny

z przyczyn wskazanych powyżej wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot utrzymania w mocy

wyrok Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z 19 maja 2026 r., sygn. akt II K 32/25 w zakresie uznania sprawstwa oskarżonego czynu z art. 56 §1 k.k.s. wymierzenia kary grzywny 200 stawek dziennych po 300 złotych każda oraz obciążanie go kosztami postępowania, tj. wydatkami i opłatą w kwocie 6000 złotych.

Ponieważ ustalenia faktyczne i wyprowadzone na ich podstawie wnioski tut. Sąd odwoławczy ocenił jako prawidłowe, sprawstwo E. X. występku z art. 56 §1 k.k.s. wykazane zostało w sposób niebudzący żadnych wątpliwości. Nie ujawniły się przesłanki, które wyłączałyby jego winę, a tym samym uznanie go winnym i wymierzenie kary jest oczywiście uzasadnione. Także wymiar orzeczonej kary znajduje racjonalne uzasadnienie w przedstawionej argumentacji. Z tych też przyczyn należało utrzymać w mocy wyrok skazujący. W takim zaś przypadku obciążanie oskarżonego kosztami postępowania również nie budzi wątpliwości.

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot i zakres zmiany

Wyrok Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z 19 maja 2026 r., sygn. akt II K 32/25

Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

Konieczność umorzenia postępowania

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Koszty Procesu

pkt II

Z uwagi na wynik postępowania odwoławczego, tj. nieuwzględnienie apelacji oskarżonego, zgodnie z brzmieniem art. 636 §1 k.p.k. w zw. z art. 113 §1 k.k.s., kosztami sądowymi tego postępowania obciążony został apelujący. Wysokość opłaty za postepowanie odwoławcze ustalona została zgodnie z brzmieniem art. 8 ustawy o opłatach w sprawach karnych i art. 3 ust. 1 tej ustawy (w zw. z art. 21 pkt 1 tej ustawy).

PODPIS

SSO Agnieszka Połyniak

Granice zaskarżenia

Dowód: Kolejny numer załącznika
  • Kolejny numer załącznika, k. 1

Podmiot wnoszący apelację

obrońca oskarżonego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

wyrok Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z 19 maja 2026 r., sygn. akt II K 32/25 w zakresie sprawstwa i winy E. X.

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Wnioski

zmiana

54 dni od wyroku do publikacji

  1. Wyrok 17 września 2026 r.
  2. Portal: 10 listopada 2026 r.

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.