Sąd Najwyższy odmówił rozpoznania skargi wnioskodawców o służebność przejazdu i przegonu

I CNP 130/25

2

Wnioskodawcy W. C. i Z. C. domagali się stwierdzenia, że najpóźniej z dniem

31 grudnia 2014 r. nabyli w drodze zasiedzenia służebność gruntową przejazdu,

przechodu i przegonu po powstałej z podziału w sprawie I Ns 187/17 działce nr […]

należącej do uczestników K. C. i G. C., szlakiem oznaczonym pkt 1-2-3-4-102-11-

12-25-24-1 jako aktualni właściciele działki […].

Postanowieniem z 11 lutego 2025 r. Sąd Rejonowy w Limanowej oddalił

wniosek.

Postanowieniem z 10 lipca 2025 r. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu oddalił

apelację.

Wnioskodawcy zaskarżyli postanowienie Sądu drugiej instancji skargą

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest

nadzwyczajnym środkiem prawnym, którego celem jest uzyskanie prejudykatu

umożliwiającego dochodzenie od Skarbu Państwa roszczeń odszkodowawczych za

szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej.

Zgodnie z art. 4249 k.p.c. Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia do rozpoznania

skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jeżeli jest

oczywiście bezzasadna. Oczywista bezzasadność skargi powinna być oceniana

w powiązaniu z jej celem, którym jest uzyskanie odszkodowania od Skarbu Państwa

z tytułu wydania niezgodnego z prawem orzeczenia sądu (art. 4171 § 2 k.c.).

Utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazuje, że niezgodnym

z prawem w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. w zw. z art. 4171 § 2 k.c. jest tylko takie

orzeczenie, którego nieprawidłowość jest rażąca, ma charakter kwalifikowany,

elementarny i oczywisty (zob. np. postanowienia SN: z 19 kwietnia 2018 r., V CNP

50/17, z 26 kwietnia 2018 r., IV CNP 53/17). Orzeczenie powinno być sprzeczne

z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi

standardami rozstrzygnięć albo wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej

wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa (zob. wyroki SN: z 31 marca

2006 r., IV CNP 25/05; z 7 lipca 2006 r., I CNP 33/06; z 3 czerwca 2009 r., IV CNP

18/09; postanowienie SN z 19 kwietnia 2018 r., V CNP 50/17). Podstawą

I CNP 130/25

3

uwzględnienia skargi jest stwierdzona wadliwość orzeczenia, która ma charakter

zasadniczy i ewidentny. Bezprawność judykacyjną w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c.,

definiuje się w sposób autonomiczny - węższy od bezprawności

w rozumieniu przepisów o odpowiedzialności odszkodowawczej w prawie

materialnym, z uwzględnieniem specyfiki sądowego stosowania prawa, istoty władzy

sądowniczej i niezawisłości sędziowskiej (zob. wyroki SN: z 17 maja 2006 r., I CNP

14/06; z 28 marca 2007 r., II CNP 124/06; z 3 czerwca 2009 r., IV CNP 116/08;

z 19 kwietnia 2018 r., V CNP 50/17).

Oczywiście bezzasadna, w rozumieniu powyższego przepisu, jest skarga,

której zarzuty nie wskazują na opisane wyżej, kwalifikowane naruszenie prawa.

Taka sytuacja występuje w rozpoznawanej skardze. Zarzucane w niej

uchybienia nie mają charakteru oczywistego i rażącego naruszenia prawa, w

rozumieniu wskazanym na wstępie.

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 4249 k.p.c. odmówił

przyjęcia skargi do rozpoznania.

[S.J.]

[a.ł]