Sąd Najwyższy nie przyjął skargi spółki w likwidacji i zasądził od niej 2700 zł kosztów

L. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji w S. wniósł skargę

kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 26 listopada 2024 r.

Wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania uzasadnił wystąpieniem istotnego

zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) związanego z wykładnią

art. 740 zw. z art. 742 w zw. z art. 750 k.c.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwany A. spółka z ograniczoną

odpowiedzialnością w C. wniósł o wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia

skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania

kasacyjnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wystąpienie zagadnienia prawnego na gruncie art. 740 zw. z art. 742

w zw. z art. 750 k.c. skarżący wiąże z potrzebą wyjaśnienia, czy dający zlecenie jest

zobowiązany do zwrotu kosztów poniesionych przez przyjmującego zlecenie

związanych z wydaniem rzeczy znajdujących się w jego posiadaniu po rozwiązaniu

umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia oraz czy zlecający jest zobowiązany

do zwrotu kosztów przechowania towaru.

Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie

przekonuje, że w sprawie występuje zagadnienie prawne w rozumieniu

w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Skarżący nie powołał argumentów prawnych

wykazujących na możliwą rozbieżność ocen wraz z właściwą argumentację prawną

w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, wywołuje poważne wątpliwości

interpretacyjne, nie było dotychczas rozstrzygnięte w judykaturze albo

dotychczasowe orzecznictwo wymaga zmiany i jego rozstrzygnięcie ma znaczenie

dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy (zob. m.in. postanowienia SN:

z 23 sierpnia 2007 r., I UK 134/07, i z 9 lutego 2011 r., III SK 41/10).

Skarżący – wiążąc przedstawione zagadnienie prawne z wykładnią

art. 740 zw. z art. 742 w zw. z art. 750 k.c. – nie uwzględnił, że wypowiedzenie umowy

zlecenia (odpowiednio umowy o świadczenie usług) wywiera skutek ex nunc i znosi

stosunek zobowiązaniowy. Skutki umowy nie zostają zniweczone w takim znaczeniu,

że strony mogą rozliczać nieprzedawnione roszczenia, o ile dotyczą stanów

I CSK 1078/25

3

faktycznych sprzed jej wygaśnięcia. Jeżeli nie ma odpowiednich postanowień

umownych, rozliczenie następuje na podstawie art. 746 § 1 k.c. (zob. wyrok SN

z 10 lutego 2017 r., V CSK 330/16). Przepis ten jest lex specialis do art. 742 k.c.,

albowiem wiąże rozliczenie wydatków poniesionych przez przyjmującego zlecenie

w celu należytego wykonania zlecenia, bezpośrednio z wypowiedzeniem umowy

przez dającego zlecenie.

W judykaturze Sądu Najwyższego wyjaśniono, że rozliczenie umowy zlecenia,

w tym także poniesionych przez przyjmującego zlecenie wydatków, dotyczy

czynności dokonanych przed wygaśnięciem stosunku prawnego (zob. wyroki SN:

z 10 lutego 2017 r., V CSK 330/16; z 29 października 2020 r., V CSK 492/18,

i z 14 września 2023 r., II CSKP 329/22). Zasadność poniesienia wydatków, o których

mowa w art. 742 k.c., powinna być bowiem weryfikowana przez wynikające z tych

przepisów kryterium ich poniesienia „w celu należytego wykonania zlecenia”.

Oceniając zasadność poniesiona tych wydatków, należy rozstrzygnąć, czy według

stanu rzeczy istniejącego w chwili poniesienia wydatku działający rozsądnie

i z należytą starannością przyjmujący zlecenie mógł uznać, że dany wydatek jest

niezbędny lub przyczyni się do prawidłowego wykonania zlecenia (zob. P. Drapała,

[w:] Kodeks cywilny. Komentarz do art. 742, red. J. Gudowski, Warszawa 2017).

Z ustaleń faktycznych Sądu meriti, które wiążą Sąd Najwyższy na podstawie

art. 39813 § 2 k.p.c., wynika, że rozwiązanie łączącej strony umowy nastąpiło

26 października 2018 r., na skutek wypowiedzenia umowy w trybie

natychmiastowym. Sporne wydatki – obejmujące koszty przechowania towarów oraz

przygotowania ich do wydania pozwanemu – skarżący miał ponosić w okresie już po

rozwiązaniu umowy. Argumenty powołane przez skarżącego nakierunkowane są nie

na ewentualne wykonanie umowy i zwrot poniesiony przez niego wydatków w celu

wykonania umowy (art. 742 k.c.). Dotyczą rozliczenia ewentualnych kosztów

wydaniu zlecającemu przez zleceniobiorcę przedmiotów uzyskanych w trakcie

wykonania zlecenia (art. 740 k.c.), poniesionych po rozwiązaniu umowy, a wiec

nieobjętego zakresem normowania art. 742 k.c.

Z powyższych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie znajdując również

okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu,

w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).

I CSK 1078/25

4

O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie

art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 99 w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 2 pkt 6

w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia

22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

(M.M.)

[a.ł]