SN nie przyjął skargi kasacyjnej pozwanej spółki w sporze o 369 tys. zł

1. Wyrokiem z 25 marca 2024 r., Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, w sprawie z

powództwa C. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w N. przeciwko C. spółki z

ograniczoną odpowiedzialnością w W., o zapłatę, na skutek apelacji strony

powodowej od wyroku Sądu Okręgowego w Opolu z 7 listopada 2022 r., zmienił

zaskarżony wyrok w ten sposób, że: w punkcie I zasądził od strony pozwanej na

rzecz strony powodowej kwotę 369 000 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie

I CSK 1802/25

2

od 18 grudnia 2019 r. do dnia zapłaty, a w pozostałym zakresie powództwo oddalił

(pkt 1); w punkcie II zasądził od strony pozwanej na rzecz strony powodowej 29

250 zł kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia

prawomocności wyroku do dnia zapłaty (pkt 1); oddalił apelację w pozostałym

zakresie (pkt 2); orzekł o kosztach postępowania (pkt 3).

2. Od wyroku Sądu Apelacyjnego skargę kasacyjną wywiodła strona

pozwana, zaskarżając wyrok w całości.

3. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując

się na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

4. Jak wskazano powyżej, skargą kasacyjną został objęty pkt 2 wyroku, w

którym oddalono apelację powoda w pozostałym zakresie. Jest to rozstrzygnięcie

korzystne dla pozwanego, co czyni skargę skierowaną przeciwko temu

rozstrzygnięciu za niedopuszczalną ze względu na brak pokrzywdzenia

(gravamen). Zatem w tej części skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu jako

niedopuszczalna, na podstawie art. 3986 § 2 i 3 k.p.c. (zob. uchwałę 7 sędziów SN

– zasadę prawną z dnia 15 maja 2014 r., III CZP 88/13, OSNC 2014, nr 11, poz.

108).

5. Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu

postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na

ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości

orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu

prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub

oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń

umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji

skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona

w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi

kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony

wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie

służy zaś merytorycznej ocenie skarg)i kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej

I CSK 1802/25

3

jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest

usprawiedliwione.

6. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nakładając na

skarżących obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki przyjęcia

skargi kasacyjnej do rozpoznania, ustawodawca zmierzał do zagwarantowania, że

skarga kasacyjna, nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń,

będzie pełnić przypisane jej funkcje publicznoprawne. Ograniczenie przesłanek do

czterech ma więc zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą

być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga kasacyjna nie stanie się

instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie. Tak więc, nie w każdej sprawie,

nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy

wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania,

w przeciwnym razie Sąd Najwyższy stałby się wbrew obowiązującym regulacjom

sądem trzeciej instancji. Nie jest rolą Sądu Najwyższego korygowanie

ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej

indywidualnej sprawie.

7. Skarga kasacyjna strony pozwanej nie zawiera argumentów

dostatecznych dla uznania, że skarżący skutecznie wykazał, iż w sprawie zachodzi

powołana przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.

8. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.

jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego

wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno,

przede wszystkim, być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w

stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń

(postanowienie Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01), a

jednocześnie być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić

I CSK 1802/25

4

Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się

do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (postanowienia Sądu

Najwyższego: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02; z 22 października 2002 r., III

CZP 64/02; z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08).

9. W przedmiotowej sprawie skarżący podnosi twierdzenie o istnieniu

istotnego zagadnienia prawnego. Jednak skarżący nie sprostał wymogom

należytego sformułowania tego zagadnienia. Zakreślił ogólnie problem, którego

miałoby dotyczyć zagadnienie (na tle stanu faktycznego sprawy), ale nie

przedstawił zagadnienia w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi

Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi. Jednocześnie w uzasadnieniu

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania brak argumentacji

przemawiającej za tym, że wyjaśnienie zagadnienia może przyczynić się do

rozwoju prawa.

Ponadto Sąd Najwyższy podziela częściowo argumentację wyrażoną w

odpowiedzi na skargę kasacyjną, a ponowne przywoływanie wskazanych tam

wywodów uznaje w tym miejscu za zbędne.

10. Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn

uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności

nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).

11. Z powyższych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 i 2 k.p.c.).

12. Oddaleniu podlegał wniosek powoda o zasądzenie kosztów

postępowania kasacyjnego. Zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosek,

dotyczący kosztów postępowania (poprzedzony sformułowaniem „w przypadku

przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej pozwanego”), został powiązany z

oddaleniem skargi kasacyjnej (zob. orzeczenie SN z dnia 15 listopada 1934 r., C II

1677/34, Zb. Urz. 1935 r. poz. 204; postanowienia SN: z dnia 11 stycznia 2002 r., III

CKN 563/01, z dnia 29 maja 2009 r., V CSK 37/09, z dnia 8 sierpnia 2012 r., II CSK

112/12).

[a.ł]

I CSK 1802/25

5