SN nie przyjął skargi spółki P. w sporze z ubezpieczycielem, koszty 2700 zł

Powód P. S.A. z siedzibą w W. wywiódł skargę kasacyjną od wyroku Sądu

Okręgowego w Łodzi z 21 stycznia 2026 r., wydanego w sprawie przeciwko

Towarzystwu Ubezpieczeń i Reasekuracji A. S.A. z siedzibą w W. o zapłatę.

Powód oparł wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania na przesłankach z

art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Wskazał, że w sprawie występuje zagadnienie prawne

związane z koniecznością doprecyzowania pojęcia związania sądu cywilnego

I CSK 2051/26

2

ustaleniami prawomocnego wyroku skazującego „co do popełnienia przestępstwa”.

Skarżący podaje w wątpliwość, czy związanie to obejmuje również kwalifikację

prawną czynu, czy też jedynie fakty składające się na jego znamiona. Na tej

podstawie powód przedstawił w skardze kasacyjnej zagadnienie o następującej

treści: Czy kwalifikacja czynu jako oszustwa z art. 286 § 1 k.k. wyklucza możliwość

oceny, że późniejsze rozporządzenie rzeczą powierzoną odpowiada

autonomicznej, umownej definicji przywłaszczenia.

Natomiast oczywista zasadność skargi wynika, zdaniem powoda,

z dostrzegalnego prima facie faktu, że Sądy meriti, rozpoznając sprawę, oparły się

na innym zdarzeniu niż zdarzenie objęte ochroną ubezpieczeniową.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał, że choć zagadnienie prawne

powinno zostać sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie

faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń, to jednocześnie

powinno odzwierciedlać istotny, nierozstrzygnięty jeszcze problem prawny. Musi

zatem zostać sformułowane w sposób ogólny i abstrakcyjny, aby umożliwić

udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i

rozstrzygnięcia konkretnego sporu (zob. m.in. postanowienia SN z 25 września

2025 r., I CSK 1988/24; z 1 sierpnia 2025 r., I CSK 1278/25; z 11 stycznia 2024 r., I

CSK 6184/22; z 13 grudnia 2023 r., I CSK 5954/22; z 25 października 2023 r., III

USK 286/22).

Natomiast powołanie się na przesłankę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4

k.p.c. jest uzasadnione jeżeli zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka,

tj. bez konieczności głębszej analizy, sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa

nie podlegającymi różnej wykładni i w wyniku takiego naruszenia prawa zapadło

w drugiej instancji orzeczenie oczywiście wadliwe. O przyjęciu skargi kasacyjnej do

rozpoznania nie decyduje samo oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa

materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz

sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego

orzeczenia. Skarżący zaś powinien uzasadnić tę przesłankę, wskazując jedynie na

argumenty mieszczące się w zakresie kognicji Sądu Najwyższego. Nie może więc

I CSK 2051/26

3

powoływać się na wadliwość ustaleń faktycznych, ani opierać na innych faktach niż

stanowiące podstawę rozstrzygnięcia (zob. np. postanowienia SN z 7 grudnia 2023

r., I CSK 5630/22; z 8 listopada 2023 r., I CSK 3494/23; z 20 października 2023 r.,

I CSK 1631/23 oraz z 25 września 2023 r., I CSK 903/23).

Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania nie został należycie uzasadniony.

Zagadnienie opisane przez skarżącego jako problem prawny zawiera polemikę

z faktycznymi ustaleniami Sądów meriti w zakresie wykładni umowy ubezpieczenia.

Ustalenie treści zgodnych oświadczeń woli stron stanowi bowiem jedno z ustaleń

faktycznych (zob. np. postanowienia SN z 26 lipca 2023 r., I CSK 6298/22; z 12

lutego 2025 r., I USK 126/24).

Wywód przedstawiony przez skarżącego odnosi się do umowy

ubezpieczenia w sposób wybiórczy, pomijając m.in. okoliczność wyłączenia z jego

zakresu wszelkich szkód wynikających z oszustwa stwierdzonego prawomocnym

wyrokiem karnym. Już podstawowe zasady wykładni prawniczej prowadzą do

wniosku, że dodatkowo płatne rozszerzenia ochrony ubezpieczeniowej, na jakie

powołuje się skarżący dotyczą jedynie zdarzeń, które nie zostały expressis verbis

wyłączone z jej zakresu. Problem opisany przez powoda dotyczy zatem ściśle

wykładni umowy ubezpieczenia i nie wiąże się z zastosowaniem art. 11 k.p.c.

Na analogicznym założeniu, niezgodnym z ustaleniami sądów

rozpoznających sprawę, powód oparł także uzasadnienie oczywistej zasadności

skargi, w którym utrzymywał, że stwierdzone prawomocnym wyrokiem karnym

oszustwo jest innym zdarzeniem faktycznym relewantnym prawnie niż

przywłaszczenie przedmiotu leasingu. Kognicja Sądu Najwyższego nie obejmuje

zaś sfery ustaleń faktycznych, co znajduje wyraz w art. 3983 § 3 oraz art. 39820 § 2

k.p.c.

Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c.

odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, o kosztach postępowania kasacyjnego

rozstrzygnął zaś na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 i § 2 pkt 6

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców

prawnych.

[a.ł]

I CSK 2051/26

4