Sąd Najwyższy odmówił rozpoznania skargi o przyjęcie do spółdzielni mieszkaniowej

Wyrokiem z 12 marca 2025 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach oddalił apelację

powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie z 8 grudnia 2022 r.

oddalającego jego powództwo o zobowiązanie pozwanej do złożenia oświadczenia

woli o przyjęciu powoda w poczet swoich członków oraz o zawarciu z nim umowy

o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do oznaczonego lokalu

mieszkalnego, znajdującego się w zasobach pozwanej, na co powód wyraża

zgodę, a ponadto uznanie, że wkład mieszkaniowy związany z tym prawem jest w

całości wniesiony.

I CSK 2501/25

2

W skardze kasacyjnej, w uzasadnieniu wniosku o jej przyjęcie do

rozpoznania, powód wskazał przyczyny kasacyjne określone w art. 3989 § 1 pkt. 1 i

2 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Z art. 3981 § 1 k.p.c. wynika, że skarga kasacyjna przysługuje co do zasady

od prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji, a więc orzeczeń wieńczących

dwuinstancyjne postępowanie sądowe, w którym sądy obu instancji dysponują

pełną kognicją w zakresie faktów i dowodów. Jednakże zgodnie z art. 3989 § 1

k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania tylko wtedy, gdy

w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni

przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących

rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub

skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W zamyśle ustawodawcy skarga

kasacyjna stanowi zatem nadzwyczajny środek zaskarżenia, którego rozpoznanie

przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości,

wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w

interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej wykładni i

stosowania prawa. Wyłączną podstawą oceny pod kątem przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania są wskazane w niej przyczyny kasacyjne wraz z

uzasadnieniem (art. 3984 § 2 k.p.c.).

Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, skarżący, który

jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał

przyczynę określoną w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., powinien odpowiednio

sformułować zagadnienie prawne, wskazać przepisy prawa, na których tle

zagadnienie się wyłoniło oraz przedstawić argumentację jurydyczną uzasadniającą

możliwość rozbieżnych ocen prawnych oraz świadczącą o istotności tego

zagadnienia (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z 10 maja 2001 r., II CZ

35/01, OSNC 2002, Nr 1, poz. 11; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14, niepubl.; z 9

kwietnia 2015 r., V CSK 547/14, niepubl.). Zagadnienie jest istotne, jeżeli jego

rozstrzygnięcie ma znaczenie dla ukierunkowania praktyki sądowej i rozstrzygnięcia

sprawy, w której zagadnienie powstało (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego

I CSK 2501/25

3

z 18 września 2012 r., II CSK 180/12, niepubl. oraz z 2 grudnia 2014 r., II CSK

376/14, niepubl.), wywołuje poważne wątpliwości, a zarazem nie było dotychczas

rozstrzygnięte w judykaturze albo dotychczasowe orzecznictwo wymaga zmiany

(zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 sierpnia 2016 r., II CSK 94/16,

niepubl.).

Powołanie się zaś na przyczynę kasacyjną przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt

2 k.p.c. wymaga wykazania przez stronę skarżącą, że chodzi o wykładnię

przepisów prawa, których treść i znaczenie nie zostały dostatecznie wyjaśnione

w dotychczasowym orzecznictwie lub, że istnieje potrzeba zmiany ich

dotychczasowej wykładni, podania, w drodze stosownego jurydycznego wywodu,

na czym owe wątpliwości polegają, a także że mają one poważny oraz rzeczywisty

charakter i ich rozstrzygnięcie wiąże się z rozpatrywaną sprawą i jest istotne z

punktu widzenia wyniku postępowania oraz publicznoprawnych funkcji skargi

kasacyjnej. Jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o

występujących w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z

dokonywania przez sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie

rozbieżnych orzeczeń, dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z

różnej wykładni przepisu (por.m.in. postanowienia z 15 października 2002 r., II CZ

102/02, niepubl.; z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07, niepubl.; z 8 lipca 2008 r. I CSK

111/08, niepubl.; z 20 listopada 2015 r., III CSK 269/15, niepubl.; z 20 maja 2016 r.,

V CSK 692/15, niepubl.; z 3 sierpnia 2017 r., IV CSK 85/17, niepubl.; z 7 grudnia

2017 r., I CSK 499/17, niepubl.; z 26 kwietnia 2018 r., IV CSK 571/17, niepubl.).

Wątpliwości wyrażone przez skarżącego nie czynią zadość przedstawionym

wymaganiom. Jego zdaniem wykładni wymaga art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 15

grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, natomiast zagadnieniem

prawnym jest, niejednolicie rozstrzygany w orzecznictwie, problem dopuszczalności

nieuwzględnienia upływu zawitego terminu rocznego, przewidzianego w tym

przepisie, do podjęcia czynności zachowawczych, wymaganych w przepisach tej

ustawy, w szczególności przy zastosowaniu art. 5 k.c.

Z motywów zaskarżonego orzeczenia jednoznacznie wynika, że Sąd

Apelacyjny opowiedział się za dopuszczalnością stosowania art. 5 k.c. w przypadku

I CSK 2501/25

4

uchybienia terminowi określonemu w art. 15 ust. 4 ustawy o spółdzielniach

mieszkaniowych, podobnie jak to uczynił Sąd pierwszej instancji, jednak uznał, iż

nie zachodzą w sprawie okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie tego

przepisu. W tej sytuacji nawet zajęcie postulowanego przez powoda stanowiska co

do przedstawionego przez niego problemu prawnego dotyczącego dopuszczalności

stosowania art. 5 k.c. w przypadku uchybienia terminowi określonemu w art. 15 ust.

4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych nie mogłoby wywrzeć wpływu na

rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, zważywszy, że to nie kwestia dopuszczalności

stosowania tego przepisu zaważyła na tym rozstrzygnięciu, lecz ocena, że nie

zachodzą okoliczności uzasadniające jego zastosowanie. Sformułowany przez

skarżącego problem i rozbieżności w orzecznictwie, w świetle dokonanej w sprawie

oceny prawnej, nie mają w konsekwencji bezpośredniego wpływu na

rozstrzygnięcie sprawy, zatem nie uzasadniają też przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania.

Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł,

jak w sentencji.

[r.g.]

(K.L.)