Weksel in blanco z dawną firmą wierzyciela. SN nie przyjął skargi kasacyjnej

Wyrokiem z 15 listopada 2022 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu, po

rozpoznaniu sprawy z powództwa I. S.A. we W. (aktualnie Zarządca masy

I CSK 2772/24

2

sanacyjnej V. S.A. w restrukturyzacji we W.- A. sp. z o.o.) przeciwko W.T. o zapłatę,

utrzymał w mocy w całości nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym tego Sądu z

26 maja 2021 r., X GNc 416/21, którym zasądził od pozwanego na rzecz powoda z

weksla kwotę 194 229,20 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 4 września

2020 r. do dnia zapłaty.

Apelacja pozwanego od tego orzeczenia została oddalona wyrokiem Sądu

Apelacyjnego we Wrocławiu z 27 marca 2024 r.

Pozwany wniósł skargę kasacyjną opierając wniosek o jej przyjęcie do

rozpoznania na przyczynach kasacyjnych objętych art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia

przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, służącym

ochronie interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania

prawa, wkład Sądu Najwyższego w rozwój orzecznictwa i nauki prawa oraz

eliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu nieważnym

lub orzeczeń oczywiście niezgodnych z prawem. Stosownie do 3989 § 1 k.p.c., Sąd

Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez

stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba

wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących

rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub

skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Z punktu widzenia funkcji oraz

założeń skargi kasacyjnej jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia, rolą

„przedsądu” jest wstępna selekcja skarg pod kątem spełniania wymienionych wyżej

kryteriów (przyczyn kasacyjnych) kwalifikujących skargę do jej przedstawienia

Sądowi Najwyższemu w celu merytorycznego rozpoznania.

We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący podniósł,

że w sprawie powstała potrzeba wykładni art. 101 pkt 5 i 6 w zw. z art. 102 i art. 10

prawa wekslowego w kontekście wątpliwości, czy w przypadku weksla in blanco,

opatrzonego prawdziwą datą wystawienia, nazwę remitenta należy uzupełnić na

wekslu według stanu na tę datę i czy wpisanie na wekslu nazwy remitenta

I CSK 2772/24

3

nieobowiązującej w dacie jego wystawienia, skutkuje nieważnością tego

dokumentu.

Na gruncie drugiej przyczyny kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) przyjęto,

że skarżący powinien opisać we wniosku o przyjęcie skargi, na czym polegają,

powzięte przez niego, na tle zastosowanej przez sąd określonej regulacji i w

ustalonym przez sąd stanie faktycznym, wątpliwości interpretacyjne, nie rozwiane w

dotychczasowym orzecznictwie i nauce prawa, a których rozwiązanie jest

niezbędne do rozstrzygnięcia wniesionej skargi.

Wniosek nie spełnia tych założeń, albowiem został, w istocie, sformułowany

w oderwaniu od niewątpliwych ustaleń faktycznych, a nadto jest, w istocie,

wyrazem przyjętej przez pozwanego argumentacji przeciwko dochodzeniu przez

powoda roszczeń zabezpieczonych wystawionym przez powoda wekslem

gwarancyjnym in blanco. Tymczasem zgodnie z wyrażonym w orzecznictwie i

literaturze przedmiotu poglądem, posiadacz weksla może uzupełnić weksel

niezupełny w chwili wystawienia swoją nazwą (firmą) aktualną na dzień wypełnienia

weksla, co odnosi się zarówno do następcy prawnego podmiotu (pierwszego

remitenta), któremu wystawca weksla wręczył weksel (zob. wyrok Sądu

Najwyższego z 26 kwietnia 2017 r., I CSK 425/16), jak i (tym bardziej) do sytuacji,

w której jest to ten sam podmiot, który jedynie zmienił, w okresie między

wręczeniem weksla a jego uzupełnieniem, swoją nazwę (firmę) na inną, pod która

działa aktualnie w obrocie. W przytoczonym wyżej wyroku Sąd Najwyższy

stwierdził, że upoważnienie w deklaracji wekslowej do wypełnienia weksla przez

osobę imiennie wskazaną w deklaracji nie wyłącza możliwości jego wypełnienia

przez następców prawnych tej osoby. Do wpisania na wekslu nazwy swojej firmy

jako remitenta uprawniony jest każdoczesny uprawniony z weksla. Samo

oznaczenie remitenta nie stanowi samodzielnej podstawy zarzutu dłużnika. Dłużnik

może natomiast kwestionować jego następstwo prawne.

W rozpatrywanej sprawie remitent (uprawniony z weksla) jest ten sam od

momentu wręczenia weksla, zmieniła się tylko jego firma, co w sądy meriti wyjaśniły

w reakcji na zarzutu skarżącego powtórzone w ramach wniosku o przyjęcie skargi

I CSK 2772/24

4

W tym stanie rzeczy, wobec niewykazania przez pozwanego przywołanej

przyczyny kasacyjnej orzeczono, jak w sentencji. O kosztach postępowania

kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i § 11 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 i

art. 39821 k.p.c., a także § 2 pkt 6 i § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radów

prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn.. zm.).

Agnieszka Piotrowska

(R.N.)

[a.ł]