Sąd Najwyższy odmówił skardze w sporze o wadliwy samochód, powód zapłaci 2717 zł

Wyrokiem z 9 kwietnia 2024 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach zmienił wyrok

Sądu Rejonowego w Gliwicach z 29 września 2023 r. w ten sposób, że oddalił

powództwo w całości.

Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego, zaskarżając

ten wyrok w całości. Skarżący powołał się na oczywistą zasadność skargi

kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), wskazując, że wyrok w sposób oczywisty

narusza wskazane w podstawie kasacyjnej przepisy prawa materialnego

i procesowego, czyli art. 563 § 1, art. 221, art. 471 § 1 k.c. oraz art. 233 k.p.c.

I CSK 3036/24

2

Skarżący zarzucił Sądowi drugiej instancji błędną ocenę zgromadzonego w sprawie

materiału dowodowego przez przyjęcie, że zakup samochodu miał bezpośredni

związek z prowadzoną przez powoda działalnością gospodarczą, a także, że

powód nie zgłosił wady oraz nie doszło do zatajenia stanu pojazdu przez pozwaną.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwana wniosła m.in. o odmowę

przyjęcia skargi do rozpoznania oraz zasądzenie od wnioskodawcy na jej rzecz

kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych, w tym kosztów

zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie

występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów

prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności

w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna

jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Skarga kasacyjna stanowi

nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń, którego celem jest

ochrona interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości

orzecznictwa, usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu

dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych. Ograniczenie przesłanek do

czterech ma zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest

uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane te

funkcje, a skarga kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym

w każdej sprawie.

Wskazana w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka w postaci oczywistej

zasadności skargi kasacyjnej zachodzi wówczas, gdy zasadność zarzutów

podniesionych w skardze jest dostrzegalna prima facie, bez głębszej analizy

prawnej. Dotyczy to więc jedynie uchybień przepisom prawa materialnego albo

procesowego o charakterze elementarnym, polegających w szczególności na

oparciu rozstrzygnięcia na wykładni przepisu oczywiście sprzecznej z jednolitą

i ugruntowaną jego wykładnią przyjmowaną w orzecznictwie oraz nauce prawa, na

zastosowaniu przepisu, który już nie obowiązywał, względnie na oczywiście

błędnym zastosowaniu określonego przepisu w ustalonym stanie faktycznym. Do

I CSK 3036/24

3

wykazania oczywistej zasadności skargi powinno wystarczyć jedno konkretne

twierdzenie, jedna stanowcza, przekonująca od razu teza, wskazująca racje

podważające rozstrzygnięcie poddane krytyce i zaskarżeniu (zob. postanowienia

SN: z 29 listopada 2022 r., I CSK 4912/22; z 30 listopada 2022 r., I CSK 2735/22;

z 20 października 2023 r., I CSK 1612/23; z 26 października 2023 r., I CSK 76/23,

i z 31 października 2023 r., I CSK 4805/22).

Skargi kasacyjnej nie można uznać za oczywiście uzasadnioną. Po pierwsze,

skarżący w ramach uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania ograniczył się do ponownego powołania się na naruszenie przepisów,

których naruszenie zarzucał w ramach podstaw kasacyjnych. W związku z tym

należy podkreślić, że wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz

podstawy kasacyjne stanowią odrębne elementy skargi kasacyjnej. Samo

powołanie się na to, że sąd drugiej instancji naruszył dane przepisy nie wystarczy,

by skargę kasacyjną uznać za oczywiście uzasadnioną. Chodzi jeszcze

o wykazanie, dlaczego zarzucane naruszenie miało charakter oczywisty, a także, że

spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (zob.m.in.

postanowienia SN: z 6 maja 2026 r., I CSK 1689/25; z 8 maja 2026 r., I CSK

303/26, i 27 maja 2026 r., I CSK 1648/24). Tych elementów w skardze kasacyjnej

zabrakło.

Po drugie, kwestionowanie oceny materiału dowodowego w przedmiocie

związku zakupu samochodu z prowadzoną przez powoda działalnością

gospodarczą nie mogło odnieść skutku, gdyż zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c.

podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub

oceny dowodów, a Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi

stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia (art. 39813 § 2 in fine k.p.c.).

Po trzecie, nie sposób dostrzec elementarnych błędów Sądu drugiej instancji

w zakresie kluczowej z perspektywy sprawy oceny statusu powoda. Sąd uznał

powoda za przedsiębiorcę, powołując się zasadnie na to, że przy zawieraniu

umowy leasingu występował jako przedsiębiorca. Ocena ta warunkowała z kolei

dopuszczalność stosowania art. 563 § 1 k.c. Jedynie na marginesie należy przy tym

wskazać, że powód nie był stroną stosunku sprzedaży samochodu i nawet jeżeli

I CSK 3036/24

4

podpisał odpowiednią umowę, uczynił to jako podmiot trzeci. Kupującym był zaś

finansujący w umowie leasingu, którego status jako przedsiębiorcy nie może być

kwestionowany. Na podstawie art. 7098 § 2 k.p.c. powód nabył uprawnienia

przysługujące finansującemu z tytułu wad przedmiotu sprzedaży, co oznacza, że

nie mógł nabyć więcej uprawnień, niż przysługiwało finansującemu.

Podobnie w odniesieniu do zastosowania art. 563 § 1 k.c. nie można

dopatrzeć się elementarnych uchybień Sądu drugiej instancji. Sąd wyjaśnił, że

powód powinien był zbadać samochód w czasie i w sposób przyjęty przy rzeczach

tego rodzaju, jak wymaga tego 563 § 1 k.c. Gdyby powód zapoznał się ze stanem

karoserii w chwili wydania mu pojazdu (czego szczególnie oczekiwałoby się –

zdaniem Sądu – przy zakupie samochodu o tak wysokiej wartości), dostrzegłby

wadę. Rażących błędów nie można dopatrzeć się również w zastosowaniu art. 471

k.c. Nie budzi zastrzeżeń rozumowanie sądu, z którego wynika, iż nie sposób

zarzucać pozwanemu, że zataił wadę, skoro udostępnił powodowi samochód celem

zapoznania się z jego stanem technicznym. W rezultacie nie można uznać, by

wydane orzeczenie było oczywiście nieprawidłowe, a skarga kasacyjna oczywiście

uzasadniona.

Z tych przyczyn należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1, 3

i 4 k.p.c. oraz § 10 ust. 4 pkt 2, § 2 pkt 6 oraz § 20 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności

adwokackie.

(E.M.)

[SOP]