Cena urządzeń do rąk pozwanego. SN nie przyjął jego skargi kasacyjnej

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten

odpowiada charakterowi skargi kasacyjnej, będącej nadzwyczajnym środkiem

I CSK 3659/24

2

zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze, przysługującym od

orzeczeń wydanych po przeprowadzeniu dwuinstancyjnego postępowania

sądowego, w którym sąd pierwszej i drugiej instancji dysponuje pełną kognicją w

zakresie faktów i dowodów. W powiązaniu z art. 3984 § 2 k.p.c. oznacza to, że w

skardze kasacyjnej nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o

charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod

kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (przyczyn kasacyjnych).

Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania pozwany D.B.

powołał się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, wynikającą z zaniechania

odniesienia się przez Sąd Apelacyjny do wszystkich zarzutów apelacji i

przeniesienia do podstawy faktycznej zaskarżonego wyroku oczywistych

sprzeczności w materiale dowodowym.

Jak przyjmuje się w utrwalonej judykaturze Sądu Najwyższego, oczywista

zasadność skargi kasacyjnej oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy

wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Oczywiste jest przy

tym tylko to, co można dostrzec bez potrzeby głębszej analizy, czy

przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań. Zarzucane uchybienia muszą

zatem mieć kwalifikowany charakter, odnosić się do konkretnych, powołanych

przez skarżącego przepisów prawa, z zastrzeżeniem art. 3983 § 3 k.p.c. i być

dostrzegalne na pierwszy rzut oka (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z

dnia 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00, OSNC 2001, nr 3, poz. 52, z dnia 22

marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156 i z dnia 15 czerwca 2018

r., III CSK 38/18).

Uzasadnienie wniosku nie spełniało powołanych wymagań. W rozważanej

przyczynie kasacyjnej chodzi o jedną zwięzłą i rzeczową tezę, względnie kilka

zwartych tez, popartych klarownymi jurydycznymi argumentami, z których jasno

wynika, bez potrzeby dłuższej analizy, że sąd meriti dopuścił się błędu w

płaszczyźnie wykładni lub stosowania prawa, a w konsekwencji tego błędu

zaskarżone orzeczenie jest oczywiście nieprawidłowe. Nie chodzi przy tym o

naruszenie konkretnego przepisu prawa, chociażby było jednoznaczne, lecz

wykazanie, że w związku z tym naruszeniem wydany wyrok jest ewidentnie, prima

I CSK 3659/24

3

facie, błędny. Wywody skarżącego stanowiły natomiast w istocie bazującą na

zarzutach apelacji polemikę z podstawą faktyczną zaskarżonego wyroku,

zmierzającą do narzucenia Sądowi Najwyższemu roli sądu faktu, sprzecznej z jego

ustawową i ustrojową funkcją. O takim ukierunkowaniu skargi świadczyło m.in.

postawienie w niej niedopuszczalnego zarzutu naruszenia art. 233 § 1 w związku z

art. 391 § 1 k.p.c.

Dodać należy, że zarzuty apelacji pozwanego skupiały się na podstawie

faktycznej wyroku Sądu Okręgowego, a Sąd Apelacyjny, uznawszy te ustalenia za

własne, obszernie wyjaśnił, dlaczego je podziela, w szczególności zaś, dlaczego

uznał za udowodniony fakt zapłaty ceny urządzeń do rąk pozwanego. Nakaz

odniesienia się do zarzutów apelacji nie oznacza natomiast konieczności

odrębnego omówienia każdego argumentu prawnego i twierdzenia faktycznego

prezentowanego przez apelanta na rzecz powołanych w apelacji zarzutów (por. np.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2019 r., I CSK 368/18 i

powołane tam orzecznictwo). Mankamenty dotyczące uzasadnienia orzeczenia

sądu drugiej instancji mogą ponadto stać się przedmiotem skutecznych zarzutów

skargi kasacyjnej – co tym bardziej należy odnieść do wykazania przyczyn

kasacyjnych – tylko wtedy, gdy sposób uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia stoi

na przeszkodzie efektywnej kontroli kasacyjnej (por. np. wyrok Sądu Najwyższego

z dnia 12 maja 2022 r., II CSKP 1506/22 i powołana tam judykatura). Taka sytuacja

nie miała miejsca w sprawie rozstrzygniętej zaskarżonym wyrokiem.

Należało tym samym odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2, art. 98 § 1-11, art. 108 § 1,

art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

Paweł Grzegorczyk

(K.G.)

I CSK 3659/24

4

[SOP]