Sąd Najwyższy odmówił wspólnocie skargi o zaliczki, zapłaci 2700 zł kosztów

Wyrokiem z 25 maja 2022 r. Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we

Wrocławiu oddalił powództwo Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej

I CSK 3817/25

2

we W. przy ulicy (…) o zapłatę przeciwko W.L. i orzekł o kosztach postępowania.

Wyrokiem z 1 sierpnia 2025 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu oddalił apelację

powoda i orzekł o kosztach postępowania.

Powód wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego

w całości. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał, że

skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ponieważ Sądy obu instancji

błędnie przyjęły, że dochodzone w pozwie roszczenie o zapłatę kosztów zarządu

nieruchomością wspólną poniesionych w rzeczywistej wysokości za okres od dnia

1 stycznia 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2018 r. nie istnieje, albowiem stronie

powodowej przysługuje wyłącznie roszczenie o zapłatę zaliczek na pokrycie tych

kosztów. W ocenie skarżącego roszczenie o zapłatę zaliczek na pokrycie kosztów

zarządu, wynikające z art. 15 u.w.l. zawiera się w wynikającym z art. 13 ust. 1 u.w.l.

roszczeniu o zapłatę kosztów zarządu nieruchomością wspólną oraz kosztów

utrzymania lokalu, o czym stanowi znaczenie słowa zaliczka, która jest rodzajem

przedpłaty na poczet właściwej należności. Skarżący wskazał także, że do czasu

podjęcia nowej uchwały w sprawie zatwierdzenia planu gospodarczego oraz planu

remontów wysokość obciążających pozwanego zaliczek na pokrycie kosztów

zarządu za okres od dnia 1 stycznia 2019 r. do dnia 31 marca 2020 r. wynika

z pozostających w obrocie prawnym uchwał nr 4/2018 w sprawie przyjęcia planu

gospodarczego oraz 5/2018 w sprawie przyjęcia planu remontów.

Skarżący podniósł także, że w sprawie występuje istotne zagadnienie

prawne sprowadzające się do rozstrzygnięcia, czy wspólnota mieszkaniowa może

dochodzić od właściciela lokalu kosztów zarządu nieruchomością wspólną oraz

kosztów (wydatków) związanych z tym lokalem w rzeczywistej wysokości, ustalonej

na koniec roku kalendarzowego na podstawie rzeczywiście poniesionych przez

wspólnotę mieszkaniową kosztów.

W odpowiedzi pozwany wniósł o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania i zasądzenie na jego rzecz od powoda zwrotu kosztów zastępstwa

procesowego przed Sądem Najwyższym według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

I CSK 3817/25

3

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości

lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nakładając

na skarżących obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ustawodawca zmierzał do

zagwarantowania, że skarga kasacyjna, nadzwyczajny środek zaskarżenia

prawomocnych orzeczeń, będzie pełnić przypisane jej funkcje publicznoprawne.

Ograniczenie przesłanek do czterech ma więc zapewnić, że przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych

sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga

kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie.

Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.

jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego

wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno,

przede wszystkim, być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się

w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń

(postanowienie Sądu Najwyższego z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01),

a jednocześnie zostać przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby

umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi,

niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu

(postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02;

z 22 października 2002 r., III CZP 64/02; z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08).

Z kolei oczywista zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.)

zachodzi wówczas, gdy z treści skargi bez potrzeby głębszej analizy oraz

szczegółowych rozważań wynika, że wadliwości przytoczone w uzasadnieniu

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, uzasadniają jej

uwzględnienie. W wypadku, gdy strona skarżąca twierdzi, że skarga kasacyjna jest

oczywiście uzasadniona, powinna przedstawić argumentację prawną wyjaśniającą

w czym ta oczywistość się wyraża oraz uzasadnić to twierdzenie. Konieczne jest

w związku z tym wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego

I CSK 3817/25

4

i procesowego, polegającej na jego oczywistości prima facie, przy wykorzystaniu

podstawowej wiedzy prawniczej (zob. postanowienie Sądu Najwyższego

z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; postanowienie Sądu

Najwyższego z 14 lipca 2005 r., III CZ 61/05, OSNC 2006 r., nr 4, poz. 75;

postanowienie Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06). Wymaga

przy tym podkreślenia, że przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej nie jest oczywiste

naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz

sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego

orzeczenia (zob. postanowienie SN z 8 października 2015 r., IV CSK 189/15).

Wynikająca z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka oczywistej zasadności skargi

kasacyjnej ma charakter wyjątkowy. W konsekwencji, w judykaturze Sądu

Najwyższego przyjmuje się, że skarga kasacyjna jest zasadna w stopniu

„oczywistym”, jeżeli można ją stwierdzić „na pierwszy rzut oka”, bez potrzeby

pogłębionego badania okoliczności sprawy (zob. postanowienie SN z 2 sierpnia

2007 r., III UK 45/07).

Bliższa analiza wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie

pozwala przyjąć, że wykazano występowanie w sprawie przesłanek

z art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c.

Uzasadnienie wniosku stanowi w istocie polemikę z oceną prawną Sądu

drugiej instancji oraz próbę weryfikacji prawidłowości dokonania przez Sąd drugiej

instancji ustaleń faktycznych i oceny prawnej w sprawie, co nie jest celem

postępowania kasacyjnego i nie może skutecznie uzasadniać wniosku o przyjęcie

skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Zgodnie z ustaleniami faktycznymi, którymi Sąd Najwyższy jest związany,

w uchwałach nr 4/2017 i 4/2018 dotyczących przyjęcia planów gospodarczych na

lata 2017-2018 właściciele lokali nie uwzględniali powierzchni niewyodrębnionego

lokalu pozwanego przy ustalaniu wysokości zaliczek na koszty zarządu

nieruchomością wspólną. Do listopada 2019 r. pozwany nie był uznawany przez

właścicieli lokali ani przez administratora nieruchomości za członka wspólnoty

mieszkaniowej. Pozwany nie był informowany o zebraniach właścicieli lokali,

głosowaniu w drodze indywidualnego zbierania głosów ani o treści podejmowanych

uchwał. Pozwanemu nie udostępniano również informacji o wysokości zaliczek

I CSK 3817/25

5

i rozliczeniach. Powództwo we wskazanym zakresie nie mogło więc zostać

uwzględnione ze względu na niewykazanie przez stronę powodową podstaw

prawnych i faktycznych roszczenia za lata 2017-2018.

Należy przy tym podkreślić, że wbrew stanowisku wspólnoty czym innym jest

wynikająca z uchwały członków wspólnoty kwota zaliczki na pokrycie

prognozowanych kosztów zarządu, a czym innym wynikająca ze sprawozdania

finansowego kwota rzeczywiście poniesionych kosztów zarządu (por. wyrok SN

z 8 października 2008 r., V CSK 133/08). Jeżeli okaże się ex post, że ustalona

w uchwale wspólnoty kwota zaliczki skutkowała niedopłatą bądź nadpłatą

w zestawieniu z rzeczywiście poniesionymi kosztami zarządu, to w pierwszym

przypadku niezbędne jest powzięcie uchwały, która ustalałaby obowiązek

uiszczenia jednorazowo lub okresowo dodatkowego świadczenia, a drugim

przypadku – powzięcie uchwały o przeznaczeniu powstałej nadwyżki na inny cel,

np. na fundusz remontowy (wyrok SN z 26 stycznia 2011 r., II CSK 358/10).

Odnosząc się do roszczenia powoda obejmującego okres od 1 stycznia

2019 r. do 31 marca 2020 r., należy wskazać, że znajdowało ono podstawę

w przepisach ustawy o własności lokali. Powód domagał się bowiem od pozwanego

zapłaty zaległych zaliczek na koszty zarządu nieruchomością wspólną i fundusz

remontowy, których wymagalność przypadała na okres objęty żądaniem. Powód nie

wykazał jednak roszczenia w powyższym zakresie co do wysokości. Nie przedłożył

bowiem w zakreślonym przez Sąd terminie dowodu w postaci uchwały właścicieli

lokali, z której wynikałaby wysokość zaliczek obowiązującej w okresie od 1 stycznia

2019 r. do 31 marca 2020 r.

Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej

do rozpoznania (art. 3989 § 1 k.p.c.).

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 98 § 1,

11 i 3 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. oraz w zw. z § 2 pkt 6, § 10 ust. 4 pkt 2

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie

opłat za czynności adwokackie.

A.G.

[a.ł]

I CSK 3817/25

6