Spór o zasiedzenie udziału w nieruchomości. Sąd zasądził

W związku ze skargą kasacyjną wnioskodawczyni M.F. od postanowienia

Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z 9 października 2025 r.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

I CSK 528/26

2

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania

przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie

i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych

funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć

rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo

jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej

funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której

rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa,

skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że

Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie

ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej

indywidualnej sprawie.

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca oparła na

przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Przesłanka ta nie została

spełniona.

Powołanie się przez autora skargi kasacyjnej na oczywistą zasadność skargi

kasacyjnej zobowiązuje go do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do

wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub

procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy

wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, co daje podstawy do uznania skargi

za oczywiście uzasadnioną, tj. podlegającą uwzględnieniu (zob. postanowienia

Sądu Najwyższego: z 11 grudnia 2009 r., II PK 223/0; z 3 lutego 2010 r., II PK

304/09; z 7 maja 2010 r., V CSK 459/09). Oczywista zasadność skargi kasacyjnej

zachodzi bowiem wówczas, gdy z samej jej treści wynika w sposób jednoznaczny,

że wskazane w skardze podstawy zasługują na uwzględnienie. Oznacza to, że

z argumentów przedstawionych we wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, bez

konieczności dokonywania pogłębionej analizy prawnej lub czynności procesowych

sądu, wynika jaskrawa sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa

niepodlegającymi różnej wykładni i niepozostawiającymi sądowi swobody oceny

I CSK 528/26

3

albo z podstawowymi zasadami orzekania obowiązującymi w demokratycznym

państwie prawa. O ile bowiem do uwzględnienia skargi wystarczy, że jej podstawy

są usprawiedliwione, o tyle do przyjęcia skargi do rozpoznania niezbędna jest jej

oczywista zasadność w wyżej przedstawionym rozumieniu.

Skarżąca zaś wskazała, że oczywista zasadność jej skargi wynika z

przyjęcia przez Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu, „że nie odmawia wnioskodawczyni

przymiotu posiadania nieruchomości, lecz zarzucił że brak było wystarczającego

zamanifestowania posiadania, co do udziałów uczestniczki W.M. Ponadto w ocenie

Sądu II instancji początek biegu terminu zasiedzenia na rzecz wnioskodawczyni

M.F. można przyjąć 2014 r., bowiem z twierdzeń uczestniczki W.M. wynika, że od

tego czasu nie miała dostępu do kluczy do nieruchomości. Powyższe w ocenie

Sądu powoduje, że nie zostały spełnione przesłanki do zasiedzenia

przedmiotowych nieruchomości.

Powyższe rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego oraz Sądu Okręgowego

narusza przepisy prawa materialnego oraz prawa procesowego, mającego istotny

wpływ na wynik postępowania.”

Oceniając wynikającą z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłankę oczywistej

zasadności skargi kasacyjnej należy dostrzec, że skarżący powinien uzasadnić tę

oczywistość, wskazując jedynie na argumenty mieszczące się w zakresie kognicji

Sądu Najwyższego. Nie może więc powoływać się na wadliwość ustaleń

faktycznych, poczynionych przez Sąd drugiej instancji w oparciu o zgromadzony

materiał dowodowy, ani opierać na innych faktach niż stanowiące podstawę

rozstrzygnięcia. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy

należy stwierdzić, że niniejsza skarga kasacyjna nie spełnia określonych wyżej

kryteriów. Przedstawiona, przez skarżącą argumentacja, stanowi bowiem jedynie

polemikę z treścią wydanych w przedmiotowej sprawie orzeczeń Sądów obu

instancji, której podstawą jest niedopuszczalne na tym etapie postępowania,

kwestionowanie przeprowadzonej przez Sądy oceny dowodów jak również zarzuty

dotyczące ustalenia faktów.

Przypomnieć zatem należy, że zarzuty skargi kasacyjnej nie mogą dotyczyć

dokonanej przez sąd drugiej instancji oceny dowodów i dokonanych na ich

podstawie ustaleń faktycznych (art. art. 3983 § 3 k.p.c). Sąd Najwyższy jest nimi

I CSK 528/26

4

związany (art. art. 398¹³§ 2 k.p.c). Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się na

temat tego ograniczenia swojej kognicji, wskazując że nie jest ona zależna od

sposobu ujęcia zarzutów przez samego skarżącego, jako zarzutów naruszenia

przepisów prawa procesowego lub materialnego, jeżeli w istocie zmierzają one do

polemiki z ustaleniami faktycznymi lub oceną dowodów (zob. przykładowo

postanowienia z 6 sierpnia 2012 r., II CSK 108/12; z 8 listopada 2013 r., II CSK

224/13; 11 kwietnia 2018 r. I CSK 701/17; z 28 lutego 2019 r., V CSK 394/18).

Odniesienie wywodów do ustaleń faktycznych poczynionych przez sądy

powszechne oraz dokonanej przez nie oceny dowodów w postępowaniu

wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej jest zatem niedopuszczalne z mocy art.

3983 § 3 k.p.c., bowiem Sąd Najwyższy jako sąd prawa, a nie sąd faktu, jest

związany ustaleniami i oceną dowodów dokonaną przez sądy meriti.

Ponadto należy przypomnieć, że przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.

obejmuje uchybienia przepisom prawa materialnego albo procesowego,

zarzucanym sądowi drugiej instancji w skardze kasacyjnej, o charakterze

elementarnym, które polegają w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na

wykładni przepisu oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią

przyjmowaną w orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już

nie obowiązywał względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego

przepisu w ustalonym stanie faktycznym. Tymczasem skarżąca w uzasadnieniu

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w ogóle nie precyzuje, które

przepisy jej zdaniem zostały naruszone przez Sąd drugiej instancji. Zaś Sąd

Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej

okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne

i ich uzasadnienie.

Z tych wszystkich względów uznać należy, że wskazana we wniosku

o przyjęcie skargi kasacyjnej przyczyna nie uzasadnia jej przyjęcia do rozpoznania.

Wobec powyższego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł

jak w sentencji. O kosztach postepowania orzeczono na podstawie art. 520 § 2

k.p.c.

M.L.

I CSK 528/26

5

[SOP]