Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi spółki i zasądził od niej 2700 zł kosztów

Powód P. spółka z o.o. w W. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu

Apelacyjnego w Warszawie z 14 listopada 2025 r., wydanego w sprawie przeciwko

B.Z. o zapłatę.

I CSK 627/26

2

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwana wniosła o odmowę przyjęcia jej

do rozpoznania oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego

w postępowaniu kasacyjnym.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości

lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych

przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo

jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej

funkcje publicznoprawne. Zatem nie w każdej sprawie, skarga kasacyjna może być

przyjęta do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie

rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia.

W judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego

Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, jeszcze w okresie obowiązywania kasacji

zostało utrwalone stanowisko, że ograniczenie dostępności i dopuszczalności

kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP, ani z wiążącymi Polskę

postanowieniami konwencji międzynarodowych (zob. uzasadnienie uchwały składu

7 sędziów SN z 17 stycznia 2001 r., III CZP 49/00, OSNC 2001, Nr 4, poz. 53).

Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego

przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój

prawa i jurysprudencji (zob. postanowienie SN z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99,

OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147). Podstawowym celem postępowania kasacyjnego

jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz

wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jurysprudencji (zob. postanowienie SN

z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147).

I CSK 627/26

3

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł

na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. oraz na przesłance

nierozpoznania istoty sprawy. Przesłanka ta nie została jednak spełniona.

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że zarzut nierozpoznania istoty

sprawy stanowi wadę braną pod uwagę w ramach kontroli orzeczeń sądu pierwszej

instancji w postępowaniu apelacyjnym (art. 386 § 4 k.p.c.); zarzut tego rodzaju

wadliwości nie odnosi się do orzeczenia sądu drugiej instancji i nie może stanowić

usprawiedliwionej podstawy skargi kasacyjnej (zob. wyroki SN z 2 października

2020 r., III CSK 179/18, z 14 lutego 2001 r., I PKN 247/00, OSNP 2002, nr 21,

poz. 521). Niezależnie od powyższego analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku

nie daje podstaw do przyjęcia, że Sąd Apelacyjny nie rozpoznał istoty sprawy

lub uchylił się od oceny zasadniczych kwestii objętych sporem.

Nie sposób również podzielić stanowiska skarżącego, że skarga kasacyjna

jest oczywiście usprawiedliwiona.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że uzasadnienie

oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jako przesłanki jej przyjęcia do

rozpoznania wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia

zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego

i przeprowadzania wywodu zmierzającego do jego wykazania. Oczywistość

naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy

wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia

w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę

przepisów i doszukiwania się ich znaczenia. Szczególna podstawa przedsądu

z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga przy tym samodzielnego, czyli odrębnego od

podstaw kasacyjnych wskazania i wykazania naruszenia konkretnego przepisu

prawa (procesowego lub materialnego), które jest oczywiste i bez wątpliwości

prowadzi do stwierdzenia, że objęte skargą orzeczenie jest wadliwe i dlatego

skarga powinna zostać przyjęta do rozpoznania.

Skarga kasacyjna w istocie zmierza do zakwestionowana ustaleń

faktycznych oraz oceny dowodów dokonanych przez sąd odwoławczy. Skarżący

polemizuje z wnioskami Sądu Apelacyjnego co do skuteczności wypowiedzenia

I CSK 627/26

4

umowy leasingu, istnienia obowiązku zwrotu przedmiotu leasingu. Zarzuty te,

jakkolwiek sformułowane, sprowadzają się do kwestionowania oceny materiału

dowodowego. Sąd Najwyższy jako instancja kasacyjna nie jest uprawniony do

badania zasadności ustaleń faktycznych i ocen dowodów dokonanych przed sądem

II instancji (art. 3983 § 3 i art. 39813 § 2 k.p.c.).

Sąd Apelacyjny prawidło przyjął, że jest związany podstawą faktyczną

roszczenia wskazaną w pozwie. Sąd ten słuszne wskazał, że nie było możliwości

rozważania, czy ewentualnie inne roszczenia ów weksel mógłby zabezpieczyć

(np. roszczenia o niezapłacone raty). W konsekwencji poza zakresem

zainteresowania sądów w niniejszej sprawie musiało pozostać, czy umowa leasingu

łącząca strony została należycie wykonana oraz czy z tego tytułu powódce mogłyby

przysługiwać jakieś roszczenia. Określona przez powódkę podstawa roszczenia

(w pozwie, a także po podniesieniu przez pozwaną zarzutów ze stosunku

podstawowego) nie obejmowała tych okoliczności.

Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł

jak wyżej.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie

art. 98 § 1, 11 i 3 w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.,

przy uwzględnieniu § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności

adwokackie

Ewa Stefańska

(M.T.)

[r.g.]