Spłata 117 tys. zł w dziale spadku. Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną uczestnika

Postanowieniem z dnia 21 czerwca 2024 r. Sąd Okręgowy w Słupsku, na

skutek apelacji uczestnika A.J., zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w

Człuchowie wydane w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności w ten

sposób, że m.in. wskazaną w punkcie 3 postanowienia Sądu Rejonowego kwotę

107 266, 66 zł, zasądzoną od uczestnika na rzecz wnioskodawczyni M.J. tytułem

spłat, zastąpił kwotą 117 000 zł.

Postanowienie Sądu Okręgowego zaskarżył w całości skargą kasacyjną

uczestnik, zarzucając naruszenie wskazanych w petitum skargi przepisów prawa

materialnego i procesowego oraz wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do

I CSK 692/25

2

rozpoznania jako oczywiście uzasadnionej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Wartość

przedmiotu zaskarżenia w skardze wyrażono kwotą 117 000 zł.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. skarga kasacyjna nie przysługuje m.in. w

sprawach dotyczących zniesienia współwłasności i działu spadku, jeżeli wartość

przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150 000 zł. Wartość ta, podobnie jak w

innych tak zwanych sprawach działowych, nie odpowiada wartości całego

dzielonego majątku, lecz wartości konkretnego interesu (roszczenia, żądania) lub

składnika majątkowego, którego dotyczy środek zaskarżenia. Z reguły wartość ta

nie może przekraczać wartości udziału przysługującego skarżącemu uczestnikowi,

chyba że podważa on zasadę podziału, objęcie lub nieobjęcie orzeczeniem

poszczególnych rzeczy lub praw albo rozliczenie nakładów (por. postanowienia

Sądu Najwyższego z dnia 21 stycznia 2003 r., III CZ 153/02, OSNC 2004, nr 4,

poz. 60, z dnia 20 lutego 2015 r., V CSK 239/14, z dnia 13 marca 2015 r., III CZ

13/15, z dnia 19 czerwca 2015 r., IV CZ 16/15, z dnia 6 listopada 2015 r., II CZ

76/15, z dnia 13 stycznia 2017 r., III CZ 61/16 i z dnia 26 października 2017 r., II CZ

64/17).

W skardze kasacyjnej interes ten skarżący wyraził expressis verbis kwotą

117 000 zł. Kwota ta odpowiadała kwocie spłaty zasądzonej przez Sąd Okręgowy

od skarżącego na rzecz wnioskodawczyni i korespondowała ze sposobem

oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w apelacji (k. 816), jak również

faktem, że skarżący nie kwestionował zasady działu, lecz wartość spadku, w tym w

zaliczenie na poczet schedy spadkowej darowizny dokonanej na jego rzecz przez

spadkodawcę, której wypadkową stanowiła wysokość spłaty zasądzonej na rzecz

wnioskodawczyni.

Wartość przedmiotu zaskarżenia lokowała się tym samym poniżej dolnej

granicy progu określonego w art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c., co czyniło skargę kasacyjną

niedopuszczalną.

Ubocznie jedynie należało zauważyć, że lakoniczny wywód zawarty we

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania – w zestawieniu z motywami

I CSK 692/25

3

zaskarżonego postanowienia – nie przekonywał o tym, by zaskarżone

postanowienie było nieprawidłowe, a tym bardziej, by było ono wadliwe w sposób

elementarny i widoczny już na pierwszy rzut oka, co stanowi założenie przyczyny

kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. (por. m.in. postanowienia Sądu

Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00, OSNC 2001, nr 3, poz. 52,

z dnia 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156 i z dnia 15

czerwca 2018 r., III CSK 38/18).

Z tych względów, na podstawie art. 3986 § 3, art. 520 § 1, art. 391 § 1,

art. 39821 i art. 13 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

Paweł Grzegorczyk

(K.G.)

[SOP]