Spór spółek M. i V. o odstąpienie od umowy. SN nie przyjął skargi kasacyjnej

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten

I CSK 952/25

2

odpowiada charakterowi skargi kasacyjnej, będącej nadzwyczajnym środkiem

zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze, przysługującym od

orzeczeń wydanych po przeprowadzeniu dwuinstancyjnego postępowania

sądowego, w którym sąd pierwszej i drugiej instancji dysponuje pełną kognicją w

zakresie faktów i dowodów. W powiązaniu z art. 3984 § 2 k.p.c. oznacza to, że w

skardze kasacyjnej nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o

charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod

kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (przyczyn kasacyjnych).

Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca V.

Sp. z o.o. w G. powołała się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej.

Jak przyjmuje się w utrwalonej judykaturze Sądu Najwyższego, oczywista

zasadność skargi kasacyjnej oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy

wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Oczywiste jest przy

tym tylko to, co można dostrzec bez potrzeby głębszej analizy, czy

przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań. Zarzucane uchybienia muszą

mieć kwalifikowany charakter, odnosić się do konkretnych, powołanych przez

skarżącego przepisów prawa, z zastrzeżeniem art. 3983 § 3 k.p.c. i być

dostrzegalne na pierwszy rzut oka (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z

dnia 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00, OSNC 2001, nr 3, poz. 52, z dnia 22

marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr 10, poz. 156 i z dnia 15 czerwca 2018

r., III CSK 38/18).

W rozważanej przyczynie kasacyjnej chodzi zatem o sformułowanie jednej

zwięzłej, rzeczowej tezy, względnie kilku zwartych tez, popartych klarownymi

jurydycznymi argumentami, z których jasno wynika, bez potrzeby dłuższej analizy,

że sąd meriti dopuścił się błędu w płaszczyźnie wykładni lub stosowania prawa, a w

konsekwencji tego błędu zaskarżone orzeczenie jest oczywiście nieprawidłowe. Nie

jest przy tym wystarczające zarzucenie naruszenia konkretnego przepisu prawa,

chociażby było ono jednoznaczne, konieczne jest natomiast wykazanie, że w

związku z tym naruszeniem wydany wyrok jest ewidentnie, prima vista, błędny.

Złożony w skardze wniosek nie spełniał wskazanych założeń. Jego treść

obejmowała bowiem wszechstronną i kompleksową, obejmującą ponad kilkanaście

I CSK 952/25

3

stron rozważań, polemikę ze stanowiskiem Sądu Apelacyjnego, który – aprobując

stanowisko Sądu Okręgowego – uznał, że oświadczenie M. Sp. z o.o. o odstąpieniu

od umowy z dnia 10 lutego 2021 r. było skuteczne w świetle art. 635 k.c. Polemika

taka mogłaby być właściwa uzasadnieniu podstaw kasacyjnych, nie zaś wnioskowi

o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.,

jasne jest bowiem, że w sprzeczności z twierdzeniem o oczywistej zasadności

skargi stoi sytuacja, w której wykazanie zarzucanej wadliwości wymaga

prowadzenia obszernego, wielostronicowego wywodu, w tym odnoszącego się do

poszczególnych, cząstkowych ustaleń faktycznych, zmierzającego de facto do

narzucenia własnego stanowiska prawnego i faktycznego, prezentowanego przez

skarżącą (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2025 r.,

I CSK 3554/24).

Uzupełniająco należało zauważyć, że sąd drugiej instancji, jak wynika z

utrwalonego orzecznictwa, nie jest zobligowany do odniesienia się do każdego

argumentu prawnego i twierdzenia apelanta (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z

dnia 5 października 2018 r., I CSK 608/17 i powołane tam orzecznictwo). Jeśli

akceptuje ustalenia faktyczne dokonane przez sąd pierwszej instancji, nie

przeprowadzając dodatkowych dowodów, nie jest zobowiązany do wskazywania, w

jaki sposób ocenił poszczególne twierdzenia bądź dowody (arg. ex art. 387 § 21

pkt 1 k.p.c.). Postępowanie kasacyjne nie stanowi przy tym kolejnej odsłony sporu

w zakresie oceny dowodów i prawidłowości ustaleń faktycznych (art. 39813 § 2

k.p.c.). O oczywistej wadliwości zaskarżonego wyroku nie świadczył także sposób

zastosowania art. 635 k.c. w kontekście treści oświadczenia złożonego przez

kontrahenta skarżącej.

Należało tym samym odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2, art. 98 § 1-11, art. 108 § 1,

art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

Paweł Grzegorczyk

I CSK 952/25

4

(K.G.)

[SOP]