Bank bez kasacji w sporze o odsetki przy potrąceniu z kredytobiorcami

I CSK 998/26

2

Wyrokiem z 28 października 2022 r. Sąd Okręgowy ustalił, że umowa kredytu

z 3 lipca 2007 r. jest nieważna i zasądził od pozwanego Banku spółki akcyjnej w W.

na rzecz powodów M.G. i E.G. 84 354,54 zł i 1 340,45 zł z ustawowymi odsetkami za

opóźnienie w obu wypadkach od 28 października 2022 r. Dalej idące żądanie zapłaty

oddalił. Ponadto Sąd ustalił, że nieważna jest również umowa kredytu z 25 stycznia

2008 r. i zasądził od pozwanego na rzecz powodów 36 721,57 zł z ustawowymi

odsetkami za opóźnienie od 28 października 2022 r., a dalej idące powództwo

oddalił.

Wyrokiem z 23 maja 2025 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach zmienił ww. wyrok:

w punkcie 2 w ten sposób, że zasądził od pozwanego na rzecz powodów 49 093,86

zł i 51 938,34 CHF z ustawowymi odsetkami od obu kwot od 28 sierpnia 2021 r., a w

pozostałym zakresie żądanie zasądzenia odsetek oddalił, w punkcie 3 o tyle, że

ustawowe odsetki za opóźnienie od 1 340,45 zł zasądził od 28 listopada 2021 r., w

punkcie 6 w ten sposób, że zasądził od pozwanego na rzecz powodów 36 482,65

CHF, a w pozostałym zakresie powództwo o zapłatę oddalił; oddalił apelację

powodów w pozostałej części oraz oddalił apelację pozwanego w pozostałej części.

W skardze kasacyjnej pozwany, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi

do rozpoznania, wskazał na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt

2 k.p.c.

Zdaniem skarżącego w sprawie występuje potrzeba wykładni przepisów

prawnych budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności

w orzecznictwie sądów.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki

skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18).

Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach

kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia,

nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa,

jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia

z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością

I CSK 998/26

3

lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia

orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej.

Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw.

przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje

wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem

Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania

przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej

oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek,

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.

Powołanie się na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 2

k.p.c. wymaga wskazania przepisu prawa, którego wykładnia budzi wątpliwości,

określenia zakresu koniecznej wykładni, wykazania, że wątpliwości interpretacyjne

mają poważny charakter i wymagają zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy,

a jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o występujących

w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z dokonywania przez sądy

różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń,

dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z różnej wykładni przepisu

(zob. m.in. postanowienia SN: z 15 października 2002 r. II CZ 102/02; z 28 marca

2007 r., II CSK 84/07; z 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07 i z 8 lipca 2008 r., I CSK

111/08).

Skarżący nie wykazał powołanej we wniosku przesłanki w rozumieniu powyżej

wyjaśnionym. Ze stanowisk prezentowanych w orzecznictwie Sądu Najwyższego

wynika, że jeżeli wierzytelność aktywna stała się wymagalna wcześniej niż

wierzytelność pasywna, to retroaktywny skutek potrącenia nie obejmie odsetek

powstałych w okresie od dnia wymagalności wierzytelności aktywnej, od której

naliczane są odsetki, do dnia powstania wymagalności wierzytelności pasywnej (zob.

postanowienia SN: z 13 czerwca 2025 r., I CSK 768/25; z 16 kwietnia 2026 r., I CSK

1035/25; z 24 marca 2026 r., I CSK 638/25; z 23 kwietnia 2026 r., I CSK 1622/25).

Nie zachodzi zatem potrzeba kolejnej wypowiedzi Sądu Najwyższego w tym

przedmiocie.

Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.,

odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności,

które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu.

I CSK 998/26

4

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i

99 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.

[S.J.]

[SOP]