Bank pomylił 14 dni z 14 dniami roboczymi. SN oddalił skargę klienta w sporze o kredyt

Wyrokiem z 20 lipca 2021 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku zasądził

od pozwanego W.W. na rzecz powoda Bank spółki akcyjnej w W. 79 702 zł z bliżej

określonymi odsetkami oraz orzekł o kosztach postępowania.

II CSKP 154/24

2

Apelację od powyższego wyroku wywiódł pozwany, który zarzucił mu

naruszenie przepisów postępowania tj. art. 233 w zw. z art. 245 i 2431 k.p.c. w zw.

z art. 75c pr.bank. przez błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na przyjęciu,

że roszczenie dochodzone przez powoda było na dzień orzekania wymagalne

m.in. z tego względu, że powód w wezwaniu zastrzegł krótszy niż ustawowy termin

do zapłaty zaległości tj. do 14 dni zamiast 14 dni roboczych.

Wyrokiem z 22 kwietnia 2022 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił apelację.

Sąd Apelacyjny podzielił ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy

i przyjął je za własne, podzielił również dokonaną przez ten Sąd ocenę prawną.

Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że w przypadku pozwanego zaistniały wszystkie

okoliczności uzasadniające wypowiedzenie umowy kredytu przez bank. Pozwany

pozostawał w zwłoce ze spłatą świadczenia, a powód wystosował do niego wezwanie

do zapłaty, informując go o wysokości zadłużenia. Ponadto pozwany został

poinformowany o możliwości złożenia w ciągu 14 dni roboczych wniosku

o przeprowadzenie restrukturyzacji zadłużenia. W związku z powyższym, mimo

że wzywając do zapłaty należności powód wyznaczył pozwanemu błędny,

tj. 14 – dniowy, termin na dokonanie przedmiotowej czynności, finalnie nie

wypowiedział umowy kredytu bezpośrednio po upływie zakreślonego terminu.

Ostatecznie do wypowiedzenia umowy doszło 15 kwietnia 2020 r., tj. po upływie

znacznie dłuższego czasu niż 14 dni roboczych liczonych od daty odebrania przez

pozwanego wezwania do zapłaty (tj. od 20 stycznia 2020 r.). W konsekwencji Sąd

Apelacyjny uznał, że okoliczności sprawy uzasadniały wykonanie uprawnienia

banku.

Skargę kasacyjną w sprawie wniósł pozwany, który zarzucił naruszenie prawa

materialnego, tj. art. 75c ust. 1 i 2 pr.bank. przez błędną wykładnię polegającą

na przyjęciu, że wystarczającym dla spełnienia przesłanek warunkujących

skuteczność wypowiedzenia umowy kredytu jest połączenie w jednym piśmie

wezwania do zapłaty wraz z informacją o możliwości złożenia wniosku

o restrukturyzację zadłużenia oraz wypowiedzenia umowy kredytu na wypadek

nieskorzystania z uprawnienia do złożenia tego wniosku oraz wezwanie

kredytobiorcy do zapłaty zaległości w terminie krótszym niż ustawowy, tj. 14 dni

zamiast ustawowego terminu 14 dni roboczych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna.

Zarzut naruszenia art. 75c ust. 1 i 2 pr.bank. dotyczy dwóch aspektów.

Pierwszy odnosi się do połączenia w jednym piśmie wezwania do zapłaty

II CSKP 154/24

3

wraz z informacją o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia

oraz wypowiedzenia umowy kredytu na wypadek nieskorzystania z uprawnienia

do złożenia tego wniosku. Drugi aspekt to kwestia skuteczności wypowiedzenia

w sytuacji, gdy w piśmie wzywającym do zapłaty wyznaczono krótszy niż ustawowy

termin zapłaty (zamiast termin 14 dni roboczych - termin 14 dni).

Jeśli chodzi o pierwszy aspekt, to zarzut naruszenia art. 75c ust. 1 i 2 pr. bank

sformułowany został z całkowitym pominięciem okoliczności, że wypowiedzenie

umowy kredytu nastąpiło późniejszym pismem z 15 kwietnia 2020 r. Założenie leżące

u podstaw tego zarzutu, że wezwanie do zapłaty zawierało jednocześnie skuteczne

w zamiarze powoda wypowiedzenie umowy kredytu kłóci się zatem z wiążącymi Sąd

Najwyższy ustaleniami stanu faktycznego.

Niezależnie od tego, jak wskazano w wyroku Sądu Najwyższego z 3 kwietnia

2025 r., II CSKP 559/22, rozwiązanie przyjęte w art. 75c ust. 1 i 2 pr.bank. ma na

celu ochronę kredytobiorcy przed zaskakującym i niespodziewanym

wypowiedzeniem umowy kredytu, mając na względzie doniosłe skutki, jakie

wypowiedzenie wywiera na sytuację finansową kredytobiorcy. Niezależnie zatem

od przewidzianego w art. 75 ust. 2 pr.bank. gwarancyjnego 30 dniowego terminu

wypowiedzenia, kredytobiorca powinien zostać najpierw wezwany do zapłaty

i dysponować co najmniej 14 dniami roboczymi na spłatę zadłużenia, ewentualnie na

złożenie wniosku o jego restrukturyzację, o czym powinien zostać pouczony

w wezwaniu do zapłaty. Z przepisów tych nie wynika jednak, aby wezwanie

do zapłaty i oświadczenie woli, którego treścią jest wypowiedzenie umowy kredytu,

musiały zostać złożone w formie odrębnych dokumentów (pism). Jeżeli umowa

łącząca strony nie stanowi inaczej, dopuszczalna jest konstrukcja wypowiedzenia

umowy kredytu w powiązaniu z wezwaniem do uregulowania zadłużenia

i pouczeniem o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia.

Taki pogląd jest jednolicie przyjmowany w orzecznictwie Sądu Najwyższego

(zob. wyrok SN: z 6 czerwca 2024 r., II CSKP 1927/22; z 16 maja 2024 r., II CSKP

1019/22; z 21 lutego 2024 r., II CSKP 1860/22; z 15 stycznia 2025 r., II CSKP

1050/24).

II CSKP 154/24

4

Co się zaś tyczy drugiego aspektu, z ustaleń Sądu drugiej instancji wynika,

że mimo, iż wzywając do zapłaty należności powód wyznaczył pozwanemu błędny,

bo 14-dniowy termin na dokonanie przedmiotowej czynności (bez zaznaczenia,

że chodzi o dni robocze), to jednak nie wypowiedział umowy kredytu bezpośrednio

po upływie zakreślonego terminu. Ostatecznie do wypowiedzenia umowy doszło

dopiero 15 kwietnia 2020 r., tj. po upływie znacznie dłuższego czasu niż 14 dni

roboczych, liczonych od daty odebrania przez pozwanego wezwania do zapłaty

(tj. od 20 stycznia 2020 r.). W tej sytuacji nie sposób przyjąć, że doszło do naruszenia

praw pozwanego. Gdyby dokonał on spłaty wymagalnego świadczenia w terminie

14 dni roboczych od daty wezwania lub złożył w tym terminie wniosek

o restrukturyzację zobowiązania, mógłby skutecznie kwestionować wypowiedzenie

umowy kredytu. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca. Okoliczność, że powód

odczekał znacznie dłuższy okres z wypowiedzeniem kredytu niż 14 dni roboczych

od wezwania do zapłaty lub złożenia wniosku o restrukturyzację wskazuje,

że pominięcie miało charakter oczywistej omyłki, a nie działania intencjonalnego.

Potwierdza to fakt wskazania w tym samym piśmie właściwego terminu na dokonanie

alternatywnej dla zapłaty należności czynności w postaci złożenia wniosku

o restrukturyzację zobowiązania. Prawidłowa wykładnia wskazuje zatem, że intencją

powoda było wskazanie właściwego terminu 14 dni roboczych także dla zapłaty

wymagalnej należności.

Z powodów wyżej wyrażonych Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 k.p.c.

oddalił skargę kasacyjną.

M.L.

[SOP]

Jacek Grela

Krzysztof Wesołowski

Ewa Stefańska