Sygnatura akt: II KB 144/25
Sąd: Sąd Najwyższy
Wydział: Izba Karna Wydział II
Rodzaj: Zarządzenie
Data orzeczenia: 19 listopada 2025 r.
W serwisie od: 13 listopada 2026 r.
Zestawienie z tego dnia
Kategorie: Sąd Najwyższy

Obrońcy skazanego chcieli testu niezależności sędziego SN. Wniosek odrzucony

Spór

Obrońcy skazanego wnieśli o zbadanie, czy sędzia SN A.B. spełnia wymogi niezawisłości i bezstronności, powołując się na okoliczności związane z jego powołaniem i postępowaniem po powołaniu.

Ustalenia sądu

Wniosek nie wskazywał, jak sposób postępowania sędziego po powołaniu i okoliczności powołania miałyby wpływać na niezawisłość w tej konkretnej sprawie. Sam fakt bezwzględnej przyczyny odwoławczej tego nie przesądzał.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy odrzucił wniosek, nakazał doręczenie zarządzenia obrońcy i skazanemu oraz dołączenie go do akt II KK 433/25.

Dlaczego

Powołany argument o bezwzględnej przyczynie odwoławczej prowadziłby do wniosku, że wpływ występuje w każdej sprawie, a to byłoby sprzeczne z celem art. 29 § 5 uSN. Zawiadomienie izby nie było obowiązkowe, bo art. 29 § 11 uSN obejmuje tylko pełnomocników.

Dla firm

Przy odrzuceniu wniosku obrońcy nie stosuje się obowiązku zawiadomienia izby adwokackiej z art. 29 § 11 uSN, bo przepis ten dotyczy wyłącznie pełnomocników.

Więcej o sprawie

Wniosek złożony w sprawie II KK 433/25 opierał się na bezwzględnej przyczynie odwoławczej. Izba uznała, że taki argument oznaczałby wpływ na niezawisłość w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności.

Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności.
Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy

Sąd: Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział II
Sygnatura: II KB 144/25

Treść orzeczenia

II KB 144/25

ZARZĄDZENIE

Dnia 19 listopada 2025 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

Prezes SN Zbigniew Kapiński

W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN A.B. wymogów

niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących

powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art.

29 § 6-9 i 24 uSN,

stwierdziwszy, że:

- wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym –

skazanego (art. 29 § 7 uSN),

- został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcy skazanego (art. 871 § 1

k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN),

- z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i

- czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1

k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN),

1) wniosek odrzucić;

2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i skazanemu oraz dołączyć

do akt II KK 433/25;

3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN A.B.;

4) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny

sposób.

Uzasadnienie

Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku

obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne

II KB 144/25

(por. art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je

sporządzić.

Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie

wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak

okoliczności związane z powołaniem oraz sposób postępowania sędziego po

powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby wpływać na naruszenie

standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy.

Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez

wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej,

albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie

od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5

uSN.

W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku

zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co

prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie

odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis

ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem

obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role

procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i

radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników,

jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby

w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli

w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w

postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów

Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego,

do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o

przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN),

możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1

k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione.

[WB]

II KB 144/25

[a.ł]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.