Wadliwe powołanie sędziego SN podstawą wniosku obrońcy. Izba Karna wyłączyła go z kasacji K.Z.

Po wyłączeniu, na wniosek obrońcy skazanego K.Z., postanowieniem Sądu

Najwyższego z dnia 21 października 2025 r., sędziego A.R. jako sprawozdawcy w

sprawie o sygn. II KK 41/25 (KRI 880), sprawa ta została przydzielona w dniu 22

października 2025 r. do referatu sędziego R.W. Pismem z dnia 30 października

2025 r. obrońca skazanego złożył wniosek o wyłączenie również sędziego R.W. od

rozpoznania tej sprawy kasacyjnej. Wnioskodawca podniósł, że podstawą wniosku

o wyłączenie jest wadliwe jego powołanie na stanowisko sędziego Sądu

Najwyższego (KRI 1338). Z uwagi jednak na wyłączenie, postanowieniem z dnia 26

listopada 2025 r. (KRI 1368), sędzi M.B. wyznaczonej do rozpoznania tego wniosku,

wniosek o wyłączenie sędziego R.W. został przydzielony do rozpoznania SSN B.S.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

II KK 41/25

2

Wniosek zasługuje na uwzględnienie ze względu na treść art. 41 § 1 k.p.k.

Zgodnie z tym przepisem sędzia podlega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność

tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego

bezstronności w danej sprawie. Okolicznością mogąca wywołać tę wątpliwość

może być m.in. tryb powołania sędziego Sądu Najwyższego na urząd (zob. np.

postanowienie SN z dnia 19 października 2022 r., sygn. akt II KK 206/21).

Sąd Najwyższy jest zobowiązany do wyłączenia sędziego także wówczas,

gdy skład orzekający nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego

ustawą. Na obecnym etapie nie jest konieczne szczegółowe wykazywanie tego, że

nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. wynika z faktu

brania udziału w orzekaniu osoby powołanej na urząd sędziego Sądu Najwyższego

na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym

przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie

Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (zob. w szczególności uchwała Sądu

Najwyższego w składzie połączonych 3 Izb z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-

1/20). Wskazana uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie

składy Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września

2021 r., sygn. akt I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41).

Już tylko z tego powodu SSN R.W. powinien być wyłączony od

rozpoznawania sprawy. Dodatkowo wyłączenie powinno nastąpić ze względu na

naruszenie procedury powołania na sędziego Sądu Najwyższego. R.W. został

pierwotnie powołany na stanowisko sędziego w Izbie Dyscyplinarnej, która to Izba,

choć była organem powiązanym administracyjnie z Sądem Najwyższym, nie miała

statusu sądu w Konstytucji RP i prawa międzynarodowego, a w konsekwencji

podjęcie przez sędziego R.W. czynności orzeczniczych w Sądzie Najwyższym -

Izbie Karnej nastąpiło bez zachowania procedury przewidzianej dla ubiegania się o

stanowisko w sądzie przewidzianym w Konstytucji RP (art. 179 Konstytucji RP).

Skutkuje to brakiem instytucjonalnych i ustrojowych gwarancji zapewnienia

bezstronności i niezawisłości sądu ukonstytuowanego z udziałem sędziego R.W.

(zob. m.in. postanowienia SN: z 3 września 2024 r., III KK 341/24; z 14

października 2024 r., III KK 286/23).

II KK 41/25

3

Ponadto wypada dodać, że w czasie orzekania w Izbie Dyscyplinarnej Sądu

Najwyższego R.W. okazywał lekceważenie wobec wiążącego polskie sądy

orzecznictwa europejskiego (chociażby poprzez rozpoznawanie spraw w okresie

zawieszenia przez TSUE funkcjonowania Izby Dyscyplinarnej –np. w dniu 30

stycznia 2022 r. w sprawie II DSK 5/19).

Mając powyższe na uwadze należało wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego

R.W. od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. II KK 41/25.

[WB]

[r.g.]