Piątek Wydanie nr 41

Sygnatura akt
II KO 177/25
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział II
Rodzaj
Zarządzenie
Data orzeczenia
19 listopada 2025 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Skazany kwestionował powołanie sędzi z nowej KRS. SN odmówił wznowienia z urzędu

Przejdź do orzeczenia, 4 min czytania

Spór

Skazany S. J. wystąpił o wznowienie z urzędu prawomocnie zakończonego postępowania, twierdząc, że sąd z udziałem sędzi X.Y. był nienależycie obsadzony, bo sędzię powołano na wniosek KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r.

Ustalenia sądu

Sędzia X.Y. została powołana na wolne stanowisko aktem Prezydenta RP po postępowaniu konkursowym przed KRS, zgodnie z obowiązującymi przepisami, które nie zostały zakwestionowane w drodze środków przewidzianych w Konstytucji.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.

Dlaczego

Nienależyta obsada sądu dotyczy wadliwości składu ilościowo lub braku kompetencji do określonych spraw, a sam fakt powołania sędziego w określonym trybie takiej wadliwości nie powoduje.

Dla firm

Sam tryb powołania sędziego nie oznacza, że sąd z jego udziałem był nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., więc taki zarzut sam nie uzasadnia wznowienia postępowania.

Więcej o sprawie

Sędzia Sądu Okręgowego w Lublinie została powołana na stanowisko po konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa, a przepisy o jej powołaniu nigdy nie zostały zakwestionowane w drodze środków prawnych.

Sędzia X.Y. została powołana na wolne stanowisko sędziowskie w Sądzie Okręgowym aktem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, po przeprowadzeniu postępowania konkursowego przed Krajową Radą Sądownictwa, a zatem zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział II
Sygnatura
II KO 177/25

Treść orzeczenia

II KO 177/25

ZARZĄDZENIE

Dnia 19 listopada 2025 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marek Siwek

w sprawie S. J.

skazanego z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zb. z art. 224 § 2 k.k. w zb. z

art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i in.

na skutek sygnalizacji skazanego w trybie art. 9 § 2 k.p.k.

o wznowienie z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym

wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie

z dnia 16 października 2024 r., sygn. akt II AKa 67/23

na podstawie art. 542 § 3 k.p.k.

zarządził

stwierdzić brak postaw do wznowienia postępowania z urzędu.

Uzasadnienie

S.J. został skazany wskazanym wyżej prawomocnym wyrokiem Sądu

Apelacyjnego w Lublinie, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w

Lublinie z 30 grudnia 2022 r., sygn. akt IV K 218/22, za czyny z art. art. 13 § 1 k.k.

w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zb. z art. 224 § 2 k.k. w zb. z art. 157 § 1 k.k. w zw. z art.

11 § 2 k.k. i in., na łączna karę 9 lat pobawienia wolności.

Sąd Najwyższy postanowieniem z 19 marca 2025 r., sygn. akt II KK 29/25,

kasację obrońcy tego skazanego, oddalił jako oczywiście bezzasadną (k. 1605).

S. J. pismem z dnia 13 sierpnia 2025 r. wystąpił do Sądu Najwyższego z

inicjatywą wznowienia postępowania w jego sprawie, gdyż jak twierdził, orzeczenie

II KO 177/25

2

wydane przez Sąd I instancji dotknięte zostało bezwzględną przyczyną odwoławczą,

o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sędzia Sądu Okręgowego - X.Y., została

bowiem powołana na stanowisko sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa

ukształtowanej na mocy ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej

Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3), co

zdaniem skazanego powoduje, iż sąd z jej udziałem był nienależycie obsadzony.

Należy stwierdzić, że wbrew sygnalizacji skazanego, wznowienie

postępowania w sprawie Sądu Apelacyjnego w Lublinie o sygn. akt II AKa 67/23

(Sądu Okręgowego w Lublinie w sprawie o sygn. akt IV K 218/22), z powodu

przywołanej okoliczności nie jest możliwe.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 540 § 1 k.p.k., wznawia się

postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem, przy czym do

wznowienia z urzędu może dojść jedynie z powodów określonych w art. 439 § 1

k.p.k. z tym jednak zastrzeżeniem, że z powodów wymienionych w pkt. 9-11 k.p.k.

jest to możliwe wyłącznie na korzyść skazanego. Przywołana w sygnalizacji przez

skazanego przesłanka z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. stanowiłaby zatem wystarczającą

postawę do wznowienia, gdyby rzeczywiście doszło do uchybienia mającego

postać nienależytej obsady sądu, o czym jednak w tej sprawie nie może być mowy.

S. J. powołując się na bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt

2 k.p.k., zakwestionował tryb nominacyjny sędzi X.Y. do Sądu Okręgowego w

Lublinie, która została na ten urząd powołana na mocy uchwały Prezydenta RP

nr ]…] z […] 2019 r. (M.P. 2019 poz. […]), na podstawie rekomendacji Krajowej

Rady Sądownictwa ukształtowanej na mocy ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie

ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z

2018 r., poz. 3), co nie powoduje samo przez się, że skład sądu z jej udziałem był

nienależycie obsadzony.

W świetle przepisów Konstytucji RP oraz spójności obowiązujących

rozwiązań prawnych, nie ma bowiem podstaw do twierdzenia, że orzekanie przez

jakiegokolwiek sędziego powołanego na podstawie przepisów ustawy zasadniczej

prowadzi eo ipso do uchybienia w postaci nienależytej obsady sądu, z powodu

samego tylko faktu powołania na urząd w określonym trybie. Tego rodzaju wywody

mają charakter logicznej antynomii i w realiach ustrojowo procesowych prowadzą

II KO 177/25

3

ad absurdum a zarazem do wniosku o nieracjonalności ustawodawcy, którego

rozwiązania prawne w zakresie ustroju sądownictwa, w szczególności trybu

powoływania sędziów, prowadzą zarazem do sytuacji, że sędziowie tacy nie

posiadają kompetencji do obsadzenia sądu w sposób prawidłowy z punktu widzenia

procesowego. Nienależyta obsada sądu, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.,

może być zatem sensownie łączona jedynie z wadliwością ukształtowania składu w

sensie ilościowym, względnie z ukształtowaniem składu przez sędziów, którzy nie

mieli ustrojowych kompetencji do rozpoznawania określonych kategorii spraw.

Takie też było utrwalone przez lata orzecznictwo Sądu Najwyższego w tym

zakresie (zob. np. uchwałę SN z 24 maja 1995 r., I KZP 15/95, wyrok SN z 24

sierpnia 2011 r., III KK 213/11).

Sędzia X.Y. została powołana na wolne stanowisko sędziowskie w Sądzie

Okręgowym aktem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, po przeprowadzeniu

postępowania konkursowego przed Krajową Radą Sądownictwa, a zatem zgodnie z

obowiązującymi przepisami. Przepisy te nie zostały nigdy zakwestionowane w

drodze środków prawnych, które zgodnie z postanowieniami art. 188, 191, 193

Konstytucji temu celowi służą.

Z tego względu nie ma podstaw do uznania, by sam fakt powołania na urząd

sędziego mógł jednocześnie prowadzić do konkluzji o tym, że powołanie to

wywołuje negatywne skutki w zakresie możliwości sprawowania przez sędziego

wymiaru sprawiedliwości, a więc by sąd przez sędziego był obsadzony w sposób

nienależyty w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. W tym stanie rzeczy nie było

podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.

[J.J.]

[a.ł]

II KO 177/25

4

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.