Skazany wskazał sędziego z nominacji nowej KRS. SN nie wszczął wznowienia

Skazany M.J. wniósł o zbadanie przez Sąd Najwyższy, czy podczas

rozpoznawania sprawy przed Sądem Apelacyjnym doszło do zaistnienia

bezwzględnej przesłanki odwoławczej wskazanej w art. 439§1 pkt 2 k.p.k.,

a w konsekwencji, zwrócił się o rozważenie wznowienia z urzędu postępowania w

tej sprawie.

II KO 214/25

2

Sednem wniosku jest wskazanie w jego uzasadnieniu, że sąd rozpoznający

sprawę w instancji odwoławczej był nienależycie obsadzony, gdyż w jego składzie

zasiadała osoba, która otrzymała nominację sędziowską na wniosek tzw. Krajowej

Rady Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia

2017r. (Dz. U. z 2018r., poz. 3).

Powyższa okoliczność nie jest jednak wystarczająca do wszczęcia z urzędu

postępowania wznowieniowego.

Jak wynika z pkt 2 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r.,

sygn. akt BSA I-4110-1/20 „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2

k.p.k. (…) zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana

na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej

Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8

grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych

innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3), jeżeli wadliwość procesu powoływania

prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i

bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art.

47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o

ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.

Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu

Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021 r., I KZ

29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41).

Podkreślić zatem należy, że odmiennie należy postrzegać sytuację należytej

obsady sądu w zależności od tego czy sąd ten jest Sądem Najwyższym czy sądem

powszechnym. W pierwszym wypadku Sąd zawsze jest nienależycie obsadzony

gdy zasiadają w jego składzie osoby powołane na wniosek tzw. Krajowej Rady

Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017r.

W drugim, ten sam fakt, zaistnienia wadliwego procesu nominacyjnego, powiązać

jednak trzeba z konkretnymi okolicznościami sprawy.

Bezsprzecznie wskazany przez wnioskodawcę SSA X.Y., który wydawał w

tej sprawie postanowienie o utrzymaniu w mocy odmowy udzielenia przerwy w

odbywaniu kary jest Sędzią wielokrotnie poddawanym testom badającym

II KO 214/25

3

bezstronność i niezależność, a w konsekwencji należytą obsadę sądu w rozumieniu

art. 439§1 pkt 2 k.p.k. Testy te generalnie dla badanego dawały rezultat

niekorzystny – vide sprawy: II KK 23/22, II KS 32/21, II KK 119/22, II KK 288/23, II

KK 206/23, II KK 500/23, II KK 309/23, II KK 363/23, II KK 35/23, II KK 506/23, II

KK 319/23, II KO 13/24, II KK 35/25. Decydujące jednak dla rozstrzygnięcia w

niniejszej sprawie jest to, że orzeczenia co do których może być prowadzone

postępowanie wznowieniowe muszą mieć przymiot nie tylko prawomocności, ale

też charakter ostatecznego rozstrzygnięcia danej kwestii – w przeciwnym wypadku

nie ma potrzeby sięgania po środek zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym

skoro sprawa może być rozstrzygnięta w trybie zwyczajnym.

Zauważyć zatem wypada, że postanowienia wydane w przedmiocie

złożonego wniosku o udzielenie przerwy w odbywaniu kary nie ma nigdy charakteru

ostatecznego i skazany może zawsze składać kolejne wnioski w tym przedmiocie.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do

stwierdzenia, aby w omawianej sprawie zaistniały powody uzasadniające

wznowienie postępowania z urzędu w trybie art. 542§3 k.p.k.

Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł, jak na

wstępie.

Paweł Wiliński

Jerzy Grubba Włodzimierz Wróbel

[WB]

[a.ł]