Obrońca kwestionował sędziów z nominacji nowej KRS. SN oddalił skargę

Wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2023 r., sygn. akt XII K 119/21, Sąd Okręgowy

w Warszawie uniewinnił M.J. od popełnienia zarzucanego jej występku

wypełniającego dyspozycję art. 286 §1 k.k. w zw. z art. 294 §1 k.k. w zw. z art. 12

§1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.

Po rozpoznaniu apelacji prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela

posiłkowego wniesionych na niekorzyść oskarżonej, wskazujących na obrazę

II KS 56/25

2

prawa procesowego oraz błąd w ustaleniach faktycznych, Sąd Apelacyjny w

Warszawie wyrokiem z dnia 24 lipca 2025 r., sygn. akt II AKa 280/24, uchylił

zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi

Okręgowemu w Warszawie.

W uzasadnieniu wyroku sąd ten wskazał, że podstawą wydania wyroku

kasatoryjnego jest konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości.

Dotychczasowe postępowanie nie nosiło cech rzetelności i nie zostało

przeprowadzone w sposób respektujący zasadę swobodnej oceny dowodów. Po

dokonaniu ponownej analizy dowodów w postępowaniu apelacyjnym, sąd ten

stwierdził istnienie podstaw do wydania wobec oskarżonej wyroku skazującego, co

jednak z uwagi na zakaz reformationis in peius w tym postępowaniu nie jest

możliwe.

Skargę od tego wyroku wniósł obrońca oskarżonego zaskarżając wyrok sądu

odwoławczego w całości wskazując na „zaistnienie bezwzględnej przyczyny

odwoławczej, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez nienależytą obsadę

Sądu Apelacyjnego rozpoznającego niniejszą sprawę.”

Podnosząc powyższy zarzut, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego

wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w

Warszawie.

Pismem z dnia 7 października 2025 r. Prokurator Prokuratury Regionalnej w

Warszawie poinformował, iż nie korzysta z prawa do udzielenia odpowiedzi na tę

skargę.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna. Dokonując kontroli wniesionej skargi Sąd

Najwyższy nie stwierdził istnienia – na etapie postępowania odwoławczego –

wskazywanego przez obrońcę uchybienia z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Odnosząc się

więc do jedynego zarzutu podniesionego w skardze, któremu skarżący nadał rangę

bezwzględnego powodu odwoławczego w związku z orzekaniem w postępowaniu

odwoławczym przez sędziów X.Y. i X.Y..1 powołanych na stanowisko sędziego

Sądu Apelacyjnego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa (dalej KRS), w

składzie ukształtowanym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.),

trzeba przypomnieć, że zgodnie z treścią uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej,

II KS 56/25

3

Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z 23 stycznia

2020 r., BSA I - 4110-1/20 oraz uchwały Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022

r. I KZP 2/22, możliwość skutecznego zakwestionowania należytej obsady sądu - w

przypadku sądu powszechnego - uwarunkowana jest wykazaniem, iż w konkretnej

sprawie wadliwość procesu powołania sędziego prowadziła do pozbawienia

sędziego przymiotu niezawisłości i bezstronności w ujęciu obiektywnym, a w

konsekwencji sądu orzekającego - do utraty przymiotu sądu jako sądu

niezależnego i bezstronnego. Brak jest zatem podstawy do przyjęcia w sposób

generalny, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w

następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17

stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo

sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2

k.p.k. (choć oczywiście powołania te są wadliwe konstytucyjnie, z uwagi na brak

wniosku konstytucyjnego organu;[obecna tzw. KRS nie jest organem wskazanym w

art. 186 Konstytucji RP, a zatem także z art. 179 Konstytucji)]. Oznacza to, że

udowodnienie zaistnienia nienależytej obsady sądu wymaga wykazania in concreto,

że sędzia powołany w takich okolicznościach nie gwarantuje minimalnego

standardu bezstronności i niezawisłości. Rzecz jednak w tym, że w tej sprawie

twierdzenie skarżącego ma charakter ogólnikowy, nie zostało bowiem poparte

żadnymi konkretnymi okolicznościami, które dowodziłyby braku bezstronności i

niezależności wskazanych sędziów, np. wynikającymi z ich szybkiej ścieżki

awansowej, uzyskania awansu w okolicznościach wskazujących na to, iż awans ten

nie był merytorycznie uzasadniony, a uzyskany kosztem innych, lepszych sędziów,

czy też istnienia określonych jego związków z władzą wykonawczą, która w latach

2018 – 2023 (do końca listopada 2023 r.) starała się zniszczyć niezależność

sądownictwa i podporządkować sądownictwo władzy politycznej, dokonując w ten

sposób zamachu na zasadnicze filary demokratycznego państwa prawa. Obrońca

oskarżonej w uzasadnieniu zarzutu skargi wskazał jedynie, że wymienieni

wcześniej sędziowie nie spełniają minimalnego standardu bezstronności i

niezawisłości bowiem o awans sędziowski ubiegali się i otrzymali go na wniosek

wadliwie powołanej Krajowej Rady Sądownictwa, podobnie jak wcześniej

wyłączone od orzekania w tej sprawie sędziowie X.Y..2 i X.Y..3

II KS 56/25

4

Tyle tylko, że wyłączenie tych sędziów nastąpiło na ich wniosek, zaś w

uzasadnieniu postanowieniu z dnia 6 marca 2025 r. II AKo 146/25 poza faktem

udziału sędziego X.Y..2 w niekonstytucyjnej procedurze nominacyjnej, odwołano

się również do szeregu orzeczeń Sądu Najwyższego wydanych w postępowaniu

kasacyjnym, bądź wznowieniowym, w których dokonano analizy wadliwej procedury

powołania sędzi X.Y..2 na urząd sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie, oraz

wykazano wystąpienie okoliczności dotyczących tego sędziego, a przesądzających

o braku możliwości uznania jej za sędziego bezstronnego i niezależnego od

ówczesnej władzy wykonawczej. Z kolei sędzia X.Y..3, w swoim oświadczeniu dot.

rozważenia wyłączenia jej od udziału w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy

wskazała na możliwość stwierdzenia istnienia bezwzględnej przyczyny

odwoławczej z art. 439 §1 pkt 2 k.p.k. w sytuacji orzekania przez nią w składzie

sądu odwoławczego przywołując na poparcie tego stanowiska liczne orzeczenia

Sądu Najwyższego, w których przeprowadzony wobec jej osoby, test dał wynik

negatywny. Tymczasem w skardze, nie wykazano takich okoliczności, które

uprawdopodabniałyby tezę, że sędzia X.Y..1 i X.Y. nie gwarantują minimalnego

standardu bezstronności i niezawisłości, a Sąd Najwyższy – z urzędu – nie posiadał

informacji, które czyniły zasadnym przeprowadzenie w postępowaniu skargowym

testu co do tego, czy orzekanie przez sąd odwoławczy, w składzie, w którym

zasiadali obaj sędziowie, pozbawiło oskarżoną dostępu do sądu w rozumieniu

standardu konwencyjnego (art. 6 ust. 1 EKPC) i konstytucyjnego (art. 45 ust. 1

Konstytucji). Mieć też trzeba na uwadze i to, że obrońca oskarżonej, będąc

obecnym na terminie rozprawy odwoławczej (k. 839) nie wnosił o wyłączenie

sędziów X.Y. i X.Y..1, choć już wtedy znał on skład sądu odwoławczego, o którym

zawiadomiono go przecież w dniu 16 lipca 2025 r. i zapewne dysponował wiedzą o

otrzymaniu przez tych sędziów nominacji do Sądu Apelacyjnego w Warszawie w

procedurze, która stanowi poważne naruszenie prawa krajowego, a także

naruszenie art. 6 ust. 1 EKPC. Takie zachowanie obrońcy przekonuje, że do czasu

prawomocnego zakończenia sprawy, akceptował on wyznaczony do jej

rozpoznania skład sądu odwoławczego, a obecnie podnoszony w skardze zarzut

został skonstruowany wyłącznie na potrzeby tego postępowania i jest wynikiem

niezadowolenia strony z rozstrzygnięcia sprawy.

II KS 56/25

5

Z tych wszystkich powodów należało orzec jak w postanowieniu.

[WB]

[a.ł]