Ugoda w sprawie kredytu zakończyła skargę nadzwyczajną Prokuratora Generalnego

Dnia 10 kwietnia 2024 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego) Prokurator

Generalny (dalej: „Skarżący”) skierował do Sądu Najwyższego skargę

nadzwyczajną od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie

XXVII Wydziału Cywilnego Odwoławczego z dnia 23 czerwca 2022 r.

o sygn. akt XXVII Ca 358/18 w sprawie z powództwa A. T. i J. K. przeciwko B. o

II NSNc 76/24

2

zapłatę i wniósł o uchylenie w części zaskarżonego wyroku, to jest punktu 2 w

części oddalającej apelację powodów w pozostałym zakresie, co do roszczenia

głównego w kwocie 28 651,29 zł i roszczenia ewentualnego w kwocie 27 887,67 zł,

jak i orzeczenia o kosztach postępowania sądowego, tj. kosztach zastępstwa

procesowego za postępowanie przed Sądem I instancji, a także w punkcie 3

wyroku zasądzającego od powodów na rzecz pozwanego kwotę 1 350,00 zł tytułem

zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za instancję odwoławczą i w tym zakresie

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu

w Warszawie, pozostawiając temu Sądowi orzeczenie o kosztach postępowania

ze skargi nadzwyczajnej.

Pismem z dnia 8 września 2025 r. (data wpływu do Prokuratury Krajowej)

powodowie poinformowali Skarżącego o zawarciu z pozwanym w dniu 11 lipca

2025 r. ugody nr [.] dotyczącej obydwojga kredytobiorców odnośnie kredytu [.] i

wnieśli o wycofanie skargi nadzwyczajnej skierowanej na ich korzyść.

Ustosunkowując się do wskazanego pisma powodów, wobec zawarcia

ugody między stronami, Skarżący pismem z dnia 19 września 2025 r., działając

na podstawie art. 391 § 2 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c., w zw. z art. 95 pkt 1

ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r.,

poz. 622, dalej: „u.SN”) cofnął wskazaną powyżej skargę nadzwyczajną i wniósł

o umorzenie postępowania w jej przedmiocie.

W uzasadnieniu wskazał, że interes prawny powodów został zaspokojony,

wobec czego rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w sprawie z przedmiotowej skargi

nadzwyczajnej stało się niecelowe.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Postępowanie ze skargi nadzwyczajnej podlegało umorzeniu.

Stosownie do art. 95 pkt 1 u.SN w zakresie nieuregulowanym przepisami

ustawy do skargi nadzwyczajnej, w tym postępowania w sprawie tej skargi, stosuje

się w zakresie spraw cywilnych przepisy Kodeksu postępowania cywilnego

dotyczące skargi kasacyjnej, z wyłączeniem art. 3984 § 2 oraz art. 3989 tej ustawy.

Przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym nie regulują kwestii cofnięcia skargi

II NSNc 76/24

3

nadzwyczajnej, z tego też względu, zgodnie z przytoczonym przepisem, należy

zastosować w tym zakresie właściwe przepisy Kodeksu postępowania cywilnego

dotyczące skargi kasacyjnej. Zgodnie zaś z art. 39821 k.p.c., do postępowania

przed Sądem Najwyższym wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej stosuje

się odpowiednio przepisy o apelacji. Przepis art. 391 § 2 zdanie pierwsze

in principio k.p.c. stanowi natomiast, że w razie cofnięcia apelacji sąd drugiej

instancji umarza postępowanie apelacyjne (zob. postanowienia Sądu Najwyższego:

z 10 grudnia 2024 r., II NSNc 405/23; z 4 września 2025 r., II NSNc 104/24).

Cofnięcie skargi nadzwyczajnej przez Skarżącego, z uwagi na odpadnięcie

jej podstawy wobec zawarcia między stronami procesu ugody, która wyczerpała

ich wzajemne roszczenia, mające swoje źródło w zawartej w dniu 24 października

2009 r. Umowie, uzasadnia umorzenie postępowania zainicjowanego skargą

nadzwyczajną. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy, na podstawie

powołanych przepisów prawa, orzekł jak w punkcie pierwszym postanowienia.

Niezależnie od powyższego należy wskazać, że zawarcie przez strony

ugody w całości wyczerpującej wzajemne roszczenia wypływające z zaskarżonego

orzeczenia i tak wykluczyłoby możliwość stwierdzenia w sprawie spełnienia

przesłanki funkcjonalnej, o której mowa w art. 89 § 1 in principio u.SN. O ile bowiem

przesłanka szczególna stanowi jedno z kryteriów, w świetle którego Sąd Najwyższy

dokonuje oceny wadliwości zaskarżonego skargą nadzwyczajną prawomocnego

orzeczenia, o tyle przesłanka ogólna określa warunek, którego zaistnienie otwiera

drogę do ewentualnego usunięcia stwierdzonej wadliwości poprzez wyeliminowanie

zaskarżonego orzeczenia z obrotu prawnego. Warunkiem tym jest konieczność

zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego,

urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej. Samo zatem zaistnienie

przesłanki szczegółowej, również wskazanej w art. 89 § 1 pkt 1 u.SN,

nie przesądza jeszcze o konieczności wyeliminowania z obrotu wadliwego

orzeczenia (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 12 maja 2021 r.,

I NSNk 4/20; 16 czerwca 2021 r. I NSNc 567/21).

Zasadność skargi nadzwyczajnej winna być oceniania przede wszystkim

przez pryzmat celu tego środka kontroli konstytucyjności orzeczeń sądowych,

wyrażonego w art. 89 § 1 in principio u.SN. W sytuacji, gdy w sposób oczywisty,

II NSNc 76/24

4

jak w przypadku zawarcia ugody, rozstrzygającej w całości wzajemne roszczenia

stron, wynikające z zaskarżonego orzeczenia, przesłanka ogólna nie może zostać

uznana za spełnioną, odpada potrzeba badania wystąpienia w sprawie przesłanek

szczegółowych. Nie sposób bowiem uznać, by zaskarżony wyrok nadal prowadził

do zaburzenia istniejących stosunków społecznych i kreował uprawnienia godzące

w poczucie społecznej sprawiedliwości, nieusprawiedliwione warunkami

oraz niezgodne z zasadami słuszności, uczciwości (lojalności) i etycznego

postępowania, naruszając zasadę demokratycznego państwa prawnego,

urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

W tej sytuacji nie sposób przyjąć, by istnienie w obrocie prawnym

zaskarżonego wyroku stanowiło przejaw rażącej wadliwości prawnej, zaistniałej

w procesie sądowego stosowania prawa, które należałoby oceniać jako sprzeczne

z poczuciem sprawiedliwości. W niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia

zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady

sprawiedliwości społecznej w rozumieniu art. 89 § 1 in principio u.SN.,

umorzenie postępowania nie budziło zatem żadnych wątpliwości.

O wzajemnym zniesieniu kosztów postępowania wywołanego wniesioną

skargą nadzwyczajną Sąd Najwyższy orzekł na podstawie z art. 39818 k.p.c.

w zw. z art. 95 pkt 1 u.SN.

sh

[a.ł]

II NSNc 76/24

5