Wniosek o stwierdzenie braku niezawisłości sędziego SN w sprawie emerytalnej odrzucony

W sprawie kasacyjnej, oznaczonej sygnaturą I USK 263/24, pełnomocnik

ubezpieczonego wniósł o stwierdzenie, że sędzia Sądu Najwyższego Jarosław

Sobutka, wyznaczony do rozpoznania wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania, nie spełnia wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem

okoliczności towarzyszących jej powołaniu i postępowania po powołaniu oraz

wyłączenie od rozpoznania tej sprawy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Jednym z wymagań formalnych wniosku złożonego przez ubezpieczonego

jest „przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie” (art. 29 § 9 pkt 2 u.s.n.).

II PUB 33/26

2

Z kolei na podstawie art. 29 § 5 u.s.n. żądanie spełnienia przez sędziego Sądu

Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności należy uzasadnić

okolicznościami danej sprawy mogącymi doprowadzić do naruszenia standardu

niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z

uwzględnieniem okoliczności dotyczących składającego wniosek oraz charakteru

sprawy.

Wnioskodawca w ogóle nie odniósł się ani do charakteru sprawy, ani do

okoliczności sprawy I USK 263/24 i nie jest to przeoczenie, ponieważ

wnioskodawca w ogóle kwestionuje możliwość sprawowania przez sędziego

Jarosława Sobutkę funkcji sędziego Sądu Najwyższego.

Wnioskodawca na uzasadnienie wniosku powołał wyłącznie okoliczności

towarzyszące powołaniu na urząd sędziego SN w postaci wad postępowania przed

Krajową Radą Sądownictwa oraz wątpliwości na tle przepisów o wyłączeniu

Kodeksu postępowania cywilnego.

Pominięcie pozostałych elementów uzasadnienia, przede wszystkim

wskazania, dlaczego wnioskodawca ma wątpliwości co do niezawisłości

i bezstronności sędziego w tej konkretnej sprawie, czy też w sprawach o

określonym charakterze, uniemożliwia badanie spełnienia przez sędziego

wymogów niezawisłości i bezstronności. Dlatego wniosek podlega odrzuceniu na

podstawie art. 29 § 9 pkt 2 i § 10 u.s.n.

Ustawodawca w art. 29 § 5 u.s.n. wykluczył abstrakcyjne badanie spełnienia

przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności i dopuścił stosowanie tej

instytucji tylko, gdy w okolicznościach konkretnej sprawy pozostałe fakty

przytoczone na uzasadnienie wniosku wskazują na możliwość braku niezawisłości

lub bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu tej konkretnej sprawy.

Możliwość braku niezawisłości lub bezstronności sędziego przy

rozstrzyganiu konkretnej sprawy jest podstawą wyłączenia sędziego SN na

podstawie art. 48 i 49 k.p.c. Ustawodawca wprowadził dodatkowy wniosek o

wyłączenie, uregulowany w art. 29 § 5-25 u.s.n., w celu umożliwienia stronie

podniesienia okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego Sądu Najwyższego

w ramach uzasadniania zagrożenia braku niezawisłości lub bezstronności przy

rozstrzyganiu tej konkretnej sprawy. Art. 29 § 3 u.s.n. zabrania składowi Sądu

II PUB 33/26

3

Najwyższego, rozpoznającemu wniosek o wyłączenie w trybie art. 52 k.p.c., oceny

zgodności z prawem powołania sędziego lub wynikającego z tego powołania

uprawnienia do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Nie jest

ostra granica między oceną okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego jako

mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w

konkretnej sprawie, a oceną uprawnienia tego sędziego do wykonywania zadań z

zakresu wymiaru sprawiedliwości w jakimś zakresie. Wniosek uregulowany w art.

29 § 5-25 u.s.n. przesądza o legalności uwzględnienia okoliczności towarzyszących

powołaniu sędziego przy rozstrzyganiu wniosku o wyłączenie sędziego w tym trybie.

Poza tą jedną różnicą przesłanki wyłączenia sędziego na podstawie z art. 48 i 49

k.p.c. oraz z art. 29 § 5 u.s.n. w istocie są takie same – są to okoliczności

stanowiące zagrożenie dla bezstronności sędziego, a przynajmniej mogące

wywoływać wątpliwości w tym zakresie u stron. Wyłączenie sędziego od wszystkich

spraw wprost narusza art. 29 § 3 u.s.n..

Biorąc powyższe pod uwagę, orzeczono jak w sentencji.

[a.ł]