SN utrzymał odmowę przyjęcia zażalenia obrońcy prokurator w sprawie dyscyplinarnej

Zastępca Przewodniczącego Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze

Generalnym zarządzeniem z dnia 30 grudnia 2025 r., sygn. akt […], w pkt

1 odmówił przyjęcia zażalenia jako niedopuszczalnego z mocy ustawy.

W uzasadnieniu wskazał, że obrońca obwinionej prokurator wniósł zażalenie na

postanowienie Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym, wydane na

podstawie art. 41a k.p.k. w zw. z art. 171 pkt 1 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r.

Prawo o prokuraturze, na które to postanowienie ustawa nie przewiduje zażalenia

(k. 128-129 akt dołączonych o sygn. […]).

Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł obrońca obwinionej prokurator,

zaskarżając je w całości i zarzucając mu:

II ZO 16/26

2

1. rażącą obrazę przepisu prawa procesowego art. 42 § 4 k.p.k. w zw.

z art. 93 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 373 k.p.k. poprzez przyjęcie, iż zaskarżona

decyzja procesowa prawidłowo wydana została w formie niezaskarżalnego

postanowienia, gdy wskazane wyżej przepisy kompetencyjne nie przewidują

dla przewodniczącego składu orzekającego takiego uprawnienia, bowiem

może on jedynie wydawać zarządzenia o charakterze organizacyjno-

porządkowym, co do których służy odwołanie do składu orzekającego skoro

sąd w przedmiotowej sprawie nie orzeka jednoosobowo, zaś zgodnie ze

wskazanymi wyżej przepisami do rozpoznania wniosku o wyłączenie członka

składu orzekającego wyłącznie właściwy pozostaje sąd, którego orzeczenie

w tym zakresie winno przybrać formę postanowienia, zaś powyższe

stanowisko Zastępcy Przewodniczącego Sądu Dyscyplinarnego skutkuje

pozbawieniem strony prawa do obrony, w sytuacji gdy przedmiotowy

wniosek nie pozostaje oparty na tych samych podstawach faktycznych co

wniosek wcześniej rozpoznany, a zatem winien być rozpoznany przez Sąd

Dyscyplinarny przy Prokuratorze Generalnym;

2. rażącą obrazę przepisu prawa procesowego art. 42 § 4 k.p.k. w zw.

z art. 41 a k.p.k. oraz art. 93 § 1 k.p.k. poprzez wydanie tego orzeczenia

przez osobę do tego nieuprawnioną, bowiem z mocy wskazanego wyżej

przepisu art. 42 § 4 k.p.k. o wyłączeniu członka składu orzekającego orzeka

wyłącznie sąd przed którym toczy się postępowanie, bądź sąd wyższego

rzędu, oraz poprzez wydanie tej decyzji procesowej w nieuprawnionej formie

nie podlegającego zaskarżeniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego

Sądu Dyscyplinarnego, gdy winno ono być wydane w formie postanowienia,

co ma skutkować pozbawieniem strony prawa do obrony, w sytuacji gdy

przedmiotowy wniosek nie pozostaje oparty na tych samych podstawach

faktycznych co wniosek wcześniej rozpoznany, a zatem winien być

rozpoznany przez Sąd Dyscyplinarny przy Prokuratorze Generalnym.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i przekazanie

przedmiotowego zażalenia wraz z wnioskiem obrońcy Sądowi Dyscyplinarnemu

II ZO 16/26

3

przy Prokuratorze Generalnym celem rozpatrzenia (k. 161-165 akt dołączonych

o sygn. […]).

Przewodniczący Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym

zarządzeniem z dnia 12 lutego 2026 r., sygn. akt […], przyjął zażalenie obrońcy

obwinionej prokurator z dnia 7 lutego 2026 r. na zarządzenie Zastępcy

Przewodniczącego Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym z dnia 30

grudnia 2025 r., sygn. akt […] jedynie w zakresie dotyczącym jego pkt 1, tj. odmowy

przyjęcia zażalenia obrońcy obwinionej prokurator z dnia 29 grudnia 2025 r. na

postanowienie Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym z dnia 18

grudnia 2025 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o wyłączenie członka

składu orzekającego, zaś w zakresie pkt 2, odmówił przyjęcia ww. zażalenia

(k. 178-182 akt dołączonych o sygn. […]).

Sąd Najwyższy zważył co następuje.

Zaskarżone zarządzenie w zakresie dotyczącym jego pkt 1 należało

utrzymać w mocy, bowiem jest zgodne z prawem.

W jego uzasadnieniu słusznie wskazano, że na zaskarżone postanowienie

Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym z dnia 18 grudnia 2025 r.

w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania kolejnego wniosku o wyłączenie

członka składu orzekającego, ustawa nie przewiduje zażalenia. W takim wypadku

znajduje zastosowanie przepis art. 429 § 1 k.p.k. (stosowany odpowiednio

w postępowaniu dyscyplinarnym prokuratorów na mocy art. 171 pkt 1 ustawy z dnia

28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze), który nakazuje prezesowi sądu

pierwszej instancji odmówić przyjęcia tego rodzaju środka odwoławczego.

W świetle powyższego zażalenie obrońcy obwinionej prokurator nie mogło zostać

przyjęte.

Z kolei powołanie się skarżącego w swoim zażaleniu na przepisy art. 42 § 4

k.p.k. w zw. z art. 93 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 373 k.p.k. jest niezrozumiałe.

Pierwszy z tych przepisów dotyczy postępowania w przedmiocie wyłączenia

sędziego od orzekania, w myśl którego, o wyłączeniu orzeka sąd, przed którym

toczy się postępowanie; w składzie orzekającym w kwestii wyłączenia nie może

II ZO 16/26

4

brać udziału sędzia, którego dotyczy wyłączenie. W razie niemożności utworzenia

takiego składu sądu, w kwestii wyłączenia orzeka sąd wyższego rzędu. Kolejny

powołany przez skarżącego przepis art. 93 § 1 i 2 k.p.k., dotyczy formy orzeczeń,

zgodnie z którym jeżeli ustawa nie wymaga wydania wyroku, sąd wydaje

postanowienie, zaś w kwestiach niewymagających postanowienia prezes sądu,

przewodniczący wydziału, przewodniczący składu orzekającego albo upoważniony

sędzia wydają zarządzenia. Również powoływany przez skarżącego art. 373 k.p.k.,

przewiduje środek zaskarżenia w postaci odwołania od zarządzeń wydanych na

rozprawie głównej.

Podsumowując, zażalenie skarżącego nie zawiera zarzutów, które mogłyby

prowadzić do skutecznego zakwestionowania zaskarżonego zarządzenia, zaś

twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zażalenia nie zostały w jakikolwiek sposób

uprawdopodobnione. Wydanie w trybie art. 429 k.p.k. w zw. z art. 171 pkt 1 ustawy

z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze zarządzenia przez Zastępcę

Przewodniczącego Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym to

szczególna decyzja procesowa, do której z istoty rzeczy nie odnoszą się regulacje

zawarte w art. 42 § 4 k.p.k. oraz art. 373 k.p.k.

Tym samym, uznając, iż zaskarżone zarządzenie w zakresie dotyczącym

jego pkt 1 było w pełni prawidłowe, należało utrzymać je w mocy.

Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.

[J.J.]

[r.g.]