Skarga kasacyjna spółki o służebność przesyłu odrzucona, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie

III CZ 104/26

2

Postanowieniem z 5 lutego 2026 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu odrzucił

skargę kasacyjną od postanowienia tegoż Sądu z 22 września 2025 r., wydanego

w sprawie z wniosku F. sp. z o.o. z siedzibą w W. przy udziale P.Z. o stwierdzenie

nabycia służebności przesyłu przez zasiedzenie.

W ocenie Sądu Okręgowego skarga kasacyjna była niedopuszczalna,

ponieważ wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 22 września 2025 r.

i doręczenie go pełnomocnikowi wnioskodawcy został złożony z naruszeniem

tygodniowego terminu z art. 328 § 1 k.p.c. W niniejszej sprawie termin na wystąpienie

z wnioskiem upływał 29 września 2025 r., pełnomocnik wnioskodawcy nadał zaś

wniosek 1 października 2025 r., nie wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu.

Z tej przyczyny niemożliwe było wydanie wnioskodawcy uzasadnienia wyroku

(art. 331 § 1 k.p.c.).

Wnioskodawca złożył zażalenie do Sądu Najwyższego, zarzucając

naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 3986 § 2 k.p.c. Zdaniem żalącego

okoliczność wysłania mu przez Sąd uzasadnienia wyroku pomimo spóźnionego

wniosku konwaliduje wadliwość formalną tego wniosku, a w konsekwencji sprawia,

że skargi kasacyjnej nie można uznać za niedopuszczalną z innych przyczyn.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie podlegało oddaleniu.

W polskim prawie postępowania cywilnego nie istnieje instytucja konwalidacji

wadliwych czynności procesowych poprzez omyłkowe działanie sądu. Przeciwnie,

ustawodawca przewidział liczne mechanizmy pozwalające na korektę błędnych

działań sądu na dalszych etapach postępowania.

W przypadku postępowania kasacyjnego taki mechanizm przybrał postać

dwuetapowej weryfikacji wymagań formalnych. Co do zasady skargę kasacyjną

odrzuca sąd drugiej instancji (art. 3986 § 2 k.p.c.), jednakże w przypadku, gdy

wadliwa lub niedopuszczalna skarga wpłynęła już do Sądu Najwyższego, obowiązek

jej odrzucenia spoczywa na Sądzie Najwyższym (art. 3986 § 3 k.p.c.), przy czym

odrzucenie skargi może nastąpić zarówno na posiedzeniu w przedmiocie przyjęcia

jej do rozpoznania (zob. np. postanowienia z 3 lutego 2026 r., I CSK 3112/25;

z 10 września 2025 r., I CSK 55/25 oraz z 4 sierpnia 2025 r., I CSK 1251/25), jak i na

etapie merytorycznego rozpoznawania skargi (zob. np. postanowienia SN z 29 maja

III CZ 104/26

3

2025 r., II CSKP 12/24; z 6 marca 2025 r., II CSKP 484/23; z 24 stycznia 2025 r.,

II CSKP 214/23). Gdyby przyjąć sposób rozumowania przedstawiony przez

żalącego, art. 3986 § 3 k.p.c. pozostałby treściowo pusty, bowiem każdorazowe

nadanie biegu wadliwemu lub niedopuszczalnemu środkowi zaskarżenia przez Sąd

II instancji konwalidowałoby jego uchybienia.

Ustawodawca uzależnił możliwość uzyskania uzasadnienia orzeczenia,

a w konsekwencji również jego zaskarżenia, od skutecznego złożenia wniosku o jego

sporządzenie i nadanie (art. 328 § 1 k.p.c.). W konsekwencji warunkiem powstania

prawa do złożenia skargi kasacyjnej jest wystąpienie z wnioskiem o sporządzenie

uzasadnienia wyroku i jego doręczenie w zakresie uprawnienia strony do złożenia

skargi kasacyjnej. W przypadku naruszenia przepisów dotyczących wniosku

o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia skarga kasacyjna jest niedopuszczalna

i podlega odrzuceniu (zob. m.in. postanowienia SN z 13 marca 2024 r., III UZ 6/23;

z 17 maja 2018 r., IV CSK 598/17; z 28 kwietnia 2025 r., III CZ 3/24).

Z tych przyczyn Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie art.

39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. O kosztach postępowania rozstrzygnął zaś na

podstawie art. 98 k.p.c.

[a.ł]

Mariusz Załucki