Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej klientów banku

Zaskarżonym postanowieniem z 14 lipca 2026 r. Sąd Apelacyjny

we Wrocławiu odrzucił skargę kasacyjną powodów w zakresie dotyczącym punktu

5 wyroku Sądu Apelacyjnego z 30 stycznia 2026 r. Zaznaczono, że zaskarżonym

orzeczeniem Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu I Instancji i w punktach 1. i 2. oddalił

powództwo, w punkcie 3. oddalił wniosek pozwanego o zastrzeżenie zarzutu

zatrzymania, oddalił apelację powodów (pkt 4.), a w punkcie 5. uchylił zaskarżony

wyrok i sprawę w zakresie powództwa ewentualnego przekazał Sądowi I Instancji

do ponownego rozpoznania. Zdaniem Sądu Apelacyjnego zgodnie z treścią art. 394

§ 1 1 k.p.c. na orzeczenie Sądu II Instancji który uchylił wyrok Sądu I Instancji

i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przysługuje zażalenie do Sądu

Najwyższego.

Powyższe postanowienie zostało zaskarżone zażaleniem przez powodów,

którzy zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik

sprawie, tj.: a) art 3941 § 1 1 k.p.c. w zw. z art 3986 § 2 k.p.c. w zw. z art. 386 § 4 k.p.c.

poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a to sprowadzające się

do odrzucenia skargi kasacyjnej w części dot. punktu 5 wyroku, w którym to sąd

uchylił zaskarżony wyrok w zakresie punktu V (rozstrzygnięcie kosztowe) i w tym

zakresie sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w Legnicy do ponownego

rozpoznania oraz przekazał Sądowi Okręgowemu w Legnicy sprawę do rozpoznania

w zakresie roszczenia ewentualnego, w sytuacji w której taki rodzaj rozstrzygnięcia

nie jest uchyleniem merytorycznego rozstrzygnięcia, od którego przysługiwałoby

stronie zażalenie. Wobec powyższego powodowie wnieśli o uchylenie postanowienia

i zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na zażalenie pozwany wniósł o jego oddalenie i zasądzenie

kosztów postepowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie.

Na wstępie rozważań należy przypomnieć, że Sąd Apelacyjny odrzucił skargę

kasacyjną na rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 5 wyroku, na mocy którego uchylono

III CZ 168/26

3

zaskarżony wyrok w zakresie punktu V i w tym zakresie sprawę przekazano Sądowi

Okręgowemu w Legnicy do ponownego rozpoznania oraz przekazano Sądowi

Okręgowemu w Legnicy sprawę do rozpoznania w zakresie roszczenia

ewentualnego, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach

postępowania apelacyjnego. W tym kontekście ma rację Sąd Apelacyjny, że zgodnie

z art. 3941 § 11 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje w razie uchylenia

przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy

do ponownego rozpoznania. Tyle tylko, że w niniejszej sprawie brak było podstaw

do przyjęcia, iż rozstrzygnięcie zawarte w pkt 5 wyroku Sądu Apelacyjnego polega

zaskarżeniu zażaleniem, a wobec tego że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna.

Po pierwsze, przeoczono że na mocy art. 3941 § 11 k.p.c. zażalenie przysługuje

jedynie w przypadku uchylenia rozstrzygnięcia merytorycznego połączonego

z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania. Tymczasem w punkcie

5 wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu orzeczono o kosztach postępowania.

Po drugie, pominięto fakt, że orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania

zawsze ma charakter akcesoryjny wobec rozstrzygnięcia merytorycznego. Skoro zaś

rozstrzygnięcie merytoryczne podlega zaskarżeniu skarga kasacyjną, to niezasadne

jest uznanie, że jest ona niedopuszczalna w zakresie dotyczącym kosztów

postępowania. W razie podzielenia stanowiska Sądu Apelacyjnego, po ewentualnym

uwzględnieniu skargi kasacyjnej mógłby powstać taki stan rzeczy w którym

orzeczenie merytoryczne byłoby uchylone, natomiast akcesyjne orzeczenie

kosztowe, niekorzystane dla skarżących, pozostawałoby w mocy. Takiego stanu

rzeczy nie można zaaprobować, co również decyduje o błędności orzeczenia Sądu

Apelacyjnego odrzucającego skargę kasacyjną. Trzeba zresztą zaznaczyć,

że sformułowanie zawarte w punkcie 5 wyroku Sądu Apelacyjnego nie jest zbyt

trafne, albowiem nie tyle Sądowi Okręgowemu przekazano sprawę w zakresie

rozstrzygnięcia o kosztach, co pozostawiono temu sądowi wydanie tego

rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu wyroku wskazano zresztą, że mając na uwadze

treść art. 108 § 1 zdanie pierwsze 1 k.p.c. należało uznać, że rozstrzygnięcie

o kosztach postępowania jest przedwczesne, a sprawę w tym zakresie oraz

odnośnie do roszczenia ewentualnego należało przekazać do rozpoznania Sądowi

Okręgowemu w Legnicy. Powyższe również przemawiało za uwzględnieniem

zażalenia. Jest to zresztą spójne ze stanowiskiem wyrażonym przez Sąd Najwyższy

w uchwale z 3 lipca 2024 r. III CZP 61/23, w której wskazano że jeżeli sąd drugiej

III CZ 168/26

4

instancji, w wyniku rozpoznania apelacji od wyroku uwzględniającego żądanie

główne, uznaje to żądanie za niezasadne, powinien zmienić zaskarżony wyrok,

oddalając żądanie główne i oznaczając zmieniony wyrok jako częściowy, oraz uchylić

zawarte w nim rozstrzygnięcie o kosztach procesu. W takim wypadku sąd drugiej

instancji pozostawia rozpoznanie żądania ewentualnego sądowi pierwszej instancji.

Z powyższych względów na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39815

§ 1 zd. 1 k.p.c. orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.

[a.ł]