SN wyłączył sędziego K.G. od sprawy III KB 190/25 ze względu na tryb jego powołania

Sędzia Sądu Najwyższego D.D. pismem z dnia 3 marca 2026 r., (k. 41) złożył

wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego K.G. od ponownego

rozpoznania wniosku o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności przez

sędziego Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie M.F. w sprawie Sądu Apelacyjnego w

Rzeszowie o sygn. akt II AKa 116/24. Zauważył, że obaj ww. sędziowie zostali

powołani na urząd sędziego Sądu Najwyższego w wyniku uchwały Krajowej Rady

Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia

2017 r., o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych

ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3). Wskazał, że sędzia M.F. postanowieniem Sądu

Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 4 grudnia 2025 r., sygn. akt I AKo 175/25, został

III KB 190/25

2

wyłączony od rozpoznania sprawy II AKa 116/24. Sędzia K.G., zasiadając w

składzie orzekającym oceniającym zasadność tego postanowienia, a w istocie

przeprowadzającym ponowny tzw. test sędziwego, w trybie art. 42a § 3 u.s.p.

zmuszony byłby do zajęcia stanowiska odnośnie do okoliczności, która jego

bezpośrednio dotyczy, albowiem związana jest z tożsamą procedurą nominacyjną.

Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.

Wniosek o wyłączenie sędziego zasługiwał na uwzględnienie.

Odnosząc się na wstępie do kwestii dopuszczalności wniosku o wyłączenie

sędziego, zgłoszonego przez innego sędziego ze składu orzekającego należy

przytoczyć tezę wyrażoną w uchwale 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2

czerwca 2022 r., I KZP 2/22 (OSNK 2022/6/22, LEX nr 3348360), zgodnie z którą:

„kontrola bezstronności sędziego prowadzona przez właściwy sąd z urzędu w trybie

art. 42 § 1 k.p.k. może zostać uruchomiona również przez każdego sędziego

zasiadającego w jego składzie”.

Przechodząc do warstwy merytorycznej, wskazującej na trafność badanego

wniosku jako oczywiste jawi się to, iż rozpoznawanie przez sędziego sprawy, w

której podważano status sędziego z uwagi na wadliwość trybu jego powołania w

sytuacji, w której wadliwość tego rodzaju dotyczy również tego sędziego Sądu

Najwyższego, mogłoby w odczuciu społecznym uzasadniać wątpliwości co do

bezstronności tego sędziego (nemo iudex idoneus in propria causa).

Problem zaś samej wadliwości powołania na urząd sędziego Sądu

Najwyższego w wyniku uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został

ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., o zmianie ustawy o

Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz.

3), był przedmiotem obszernej analizy w uchwale składu połączonych Izb: Cywilnej,

Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23

stycznia 2020 r., sygn. akt BSA I - 4110 - 1/20 (OSNKW 2020/2/7, LEX nr 2784794)

oraz w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2.06.2022 r., I

KZP 2/22 (OSNK 2022, z. 6, poz. 22, LEX nr 3348360), co czyni zbędnym

czynienie szerszych rozważań w tym zakresie.

III KB 190/25

3

Dodatkowo należy zaznaczyć, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego

powszechnie akcentuje się, że „sędzia ulega wyłączeniu, nie tylko wówczas, gdy

istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwość co do jego

bezstronności w danej sprawie (art. 41 § 1 k.k.), ale również w sytuacji, gdy

orzekanie przez sędziego w danej sprawie mogłoby prowadzić do naruszenia

standardu z art. 6 ust. 1 EKPC i uznania, że taki skład orzekający w ogóle nie

stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą” (postanowienia

SN: z dnia 6 lipca 2022 r., IV KO 66/22, LEX nr 3405631 z dnia 13 października

2021 r., II KO 30/21; z dnia 28 kwietnia 2022 r., IV KO 32/22; z dnia 17 marca 2022

r., II KO 12/22). Niewątpliwie zaś problematyka związana z procedurą powołania

sędziów ściśle powiązana jest z prawem do rzetelnego procesu sądowego, co tym

bardziej uzasadnia wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego K.G. od ponownego

rozpoznania wniosku o zbadanie przez sędziego Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie

M.F. wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie Sądu Apelacyjnego w

Rzeszowie o sygn. akt II AKa 116/24.

Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

[WB]

[a.ł]