Sygnatura akt: III KB 72/26
Sąd: Sąd Najwyższy
Wydział: Izba Karna Wydział III
Rodzaj: Zarządzenie
Data orzeczenia: 8 czerwca 2026 r.
W serwisie od: 8 czerwca 2026 r.
Zestawienie z tego dnia
Kategorie: Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy odrzucił wniosek obrońcy skazanego o zbadanie niezawisłości sędziego SSN

Spór

Obrońca skazanego złożył wniosek o zbadanie, czy SSN A.B. spełnia wymogi niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności powołania i postępowania po powołaniu.

Ustalenia sądu

Sąd stwierdził, że wniosek pochodzi od strony postępowania, został podpisany przez obrońcę i złożony w terminie. Wniosek nie wskazuje jednak sposobu postępowania sędziego po powołaniu ani tego, jak miałby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości w tej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy odrzucił wniosek.

Dlaczego

Powoływana przez wnioskodawcę bezwzględna przyczyna odwoławcza oznaczałaby wpływ sędziego w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności, co byłoby sprzeczne z art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym.

Dla firm

Wniosek o zbadanie niezawisłości sędziego musi wskazywać konkretne zachowanie sędziego po powołaniu i jego wpływ na daną sprawę. Samo powołanie na bezwzględną przyczynę odwoławczą tego nie zastępuje.

Więcej o sprawie

Wniosek nie wskazywał, jak sędzia po powołaniu miałby wpłynąć na tę konkretną sprawę. Sam zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej nie wystarczył.

Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie "pełnomocnik" rozumieć szerzej aniżeli w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę.
Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy

Sąd: Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział III
Sygnatura: III KB 72/26

Treść orzeczenia

III KB 72/26

ZARZĄDZENIE

Dnia 8 czerwca 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Igor Zgoliński

W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN AB. wymogów

niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących

powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art.

29 § 6-9 i 24 uSN,

stwierdziwszy, że:

- wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym –

skazanego (art. 29 § 7 uSN),

- został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcę skazanego (art. 871 § 1

k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN),

- z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i

- czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1

k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN),

1) wniosek odrzucić;

2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i skazanemu oraz dołączyć

do akt III KK 189/26;

3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN A.B.;

4) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny

sposób.

Uzasadnienie

Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku obowiązku

sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por. art. 99 §

2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je sporządzić.

Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie

wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak

miałby wpływać – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – na naruszenie standardu

niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy. Za

spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez

wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej,

III KB 72/26

albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie

od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5

uSN.

W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku

zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co

prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie

odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis

ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem

obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role

procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i

radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników,

jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby

w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli

w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w

postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów

Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego,

do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o

przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN),

możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1

k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione.

SSN Igor Zgoliński

Przewodniczący Wydziału V

Tymczasowo wykonujący

czynności

związane z organizacją

i kierowaniem Izbą Karną

Na niniejsze zarządzenie zażalenie nie przysługuje.

[WB]

[a.ł]

III KB 72/26

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.