SN wyłączył sędziego P.K. od rozpoznania wniosku o wyłączenie w sprawie III KK 652/25

Pismem z 23 stycznia 2026 r. obrońca J.Ż. złożył wniosek o wyłączenie SSN

P.K. od rozpoznania wniosku SSN M.P. o wyłączenie od rozpoznania sprawy III KK

652/25 wskazując, że wobec powołania na stanowisko sędziego w Sądzie

Najwyższym w procedurze nominacyjnej prowadzonej przed Krajową Radą

Sądownictwa ukształtowaną na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o

zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, a

także wobec ukształtowanego już orzecznictwa Sądu Najwyższego i ETPC oraz

faktu, że SSN P.K. bezpośrednio przed nominacją pełnił funkcję prokuratora w

Prokuraturze Regionalnej w Gdańsku, mając jedynie doświadczenie zawodowe w

III KK 652/25

2

pracy w prokuraturze, sędzia ten nie spełnia wymogów niezawisłości i

bezstronności.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Stwierdzić należy, że w świetle ukształtowanego już orzecznictwa SN i

ETPC, w tym orzeczeń wydanych przez SN w wyniku rozpoznania wniosków o

wyłączenie od orzekania SSN P.K. zachodzą podstawy do uwzględnienia wniosku.

Jak wskazano w uchwale trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia

23 stycznia 2020 r. (BSA I-4110-1/2020) „nienależyta obsada sądu w rozumieniu

art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział

osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady

Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 2017 r. o

zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw.”

Stanowisko to ugruntowane zostało także w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu

Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22 (OSNK 2022, z. 6, poz. 22),

która zachowuje swoją aktualność również na gruncie niniejszej sprawy, gdzie

pochylono się ponadto nad statusem Krajowej Rady Sądownictwa. Podzielić należy

stanowisko wyrażone w szeregu orzeczeń SN, w tym m.in. w sprawach II KK

291/24, II KO 48/22, II KK 564/23, III KK 14/25, III KK 22/23, III KK 27/24, V KK

358/23.

Sąd Najwyższy trafnie wskazał w uchwale BSA I-4110-1/2020, że

„powołanie do Sądu Najwyższego jest zawsze pierwszym powołaniem na urząd w

tym Sądzie, wymaga więc spełnienia szczególnych warunków i dochowania

procedur, w których rzeczywiście można zweryfikować kompetencje kandydata,

także z punktu widzenia jego cech istotnych dla zachowania niezawisłości i

bezstronności. Brak takiej weryfikacji i brak transparentności procesu powołania,

którą charakteryzowały się przeprowadzone konkursy, tworzą stan niepewności i

rodzą podejrzenia o polityczne motywacje decyzji nominacyjnych. Wyklucza to

spełnienie obiektywnych warunków postrzegania tak nominowanych osób jako

bezstronnych i niezawisłych. Tym bardziej, że chodzi o powołania do sądu ostatniej

instancji, mającego kompetencję do uchylania prawomocnych orzeczeń sądowych i

dokonywania wiążącej wykładni prawa, którego orzeczenia nie podlegają już

III KK 652/25

3

efektywnej kontroli, pozwalającej na weryfikację, czy spełnione zostały warunki

bezstronności i niezawisłości sądu, w składzie którego biorą udział osoby powołane

na urząd sędziego Sądu Najwyższego w wadliwej procedurze. Z tego powodu

dochowanie najwyższych standardów w procesie powoływania na urząd jest

decydujące dla oceny czy osoba, która to postępowanie przeszła, daje gwarancje

niezawisłości i bezstronności Sądu Najwyższego, gdy orzeka ona w danym

składzie tego Sądu.” Zatem w stosunku do osób powołanych na stanowiska

sędziów Sądu Najwyższego nie ma potrzeby przeprowadzania tzw. testu

niezawisłości, o którym mowa w cytowanej wyżej uchwale. Uchwała ta z powodów

wskazywanych wielokrotnie w orzecznictwie Sądu Najwyższego zachowuje swoją

moc i wiąże jego sędziów.

Oznacza to, że rozpoznanie złożonego w tej sprawie wniosku przez SN w

składzie z udziałem sędziego P.K. prowadziłoby do naruszenia standardów

bezstronności i niezawisłości, a także do wystąpienia negatywnej przesłanki, o

której mowa w art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k.

Z tych powodów postanowiono jak w sentencji.

[WB]

[r.g.]