Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
IV KK 106/26
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział IV
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
29 kwietnia 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy

Kasacja skazanego za gwałt oddalona; o wiarygodności pokrzywdzonego decyduje sąd

Przejdź do orzeczenia, 4 min czytania

Spór

Obrońca skazanego zarzucał, że sądy nie pozwoliły mu kwestionować opinii psychologicznej dotyczącej pokrzywdzonego, co miało wpływ na ocenę jego wiarygodności i kwalifikację czynu z art. 197 § 1 albo art. 198 k.k.

Ustalenia sądu

Sąd Okręgowy w Rybniku utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Rybniku z 10 kwietnia 2025 r. skazujący D.K. z art. 197 § 1 k.k. Sąd uznał, że brak podstaw, by przyjąć nieprawdziwy przebieg zdarzeń przedstawiony przez pokrzywdzonego.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i zwolnił skazanego od kosztów postępowania kasacyjnego, obciążając nimi Skarb Państwa.

Dlaczego

Sąd Najwyższy uznał, że ocenę opinii biegłego i wiarygodności świadka przeprowadza sąd, a obrona może wypowiadać się o dowodach. Zarzut skarżącego był jedynie polemiką z rozważaniami sądu odwoławczego.

Dla firm

Sama polemika z ustaleniami sądu odwoławczego nie wystarcza do skutecznej kasacji, bo zarzut musi wykazać rażące naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na treść wyroku.

Więcej o sprawie

Obrońca chciał polemizować z opinią biegłej psycholog o pokrzywdzonym, a Sąd Okręgowy w Rybniku uznał, że opinię ocenia sąd, a nie strona. Sąd Najwyższy podzielił to stanowisko.

Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział IV
Sygnatura
IV KK 106/26

Treść orzeczenia

IV KK 106/26

POSTANOWIENIE

Dnia 29 kwietnia 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Dariusz Świecki

w sprawie D.K.

skazanego z art. 197 § 1 k.k.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.

w dniu 29 kwietnia 2026 r.,

kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego

od wyroku Sądu Okręgowego w Rybniku

z dnia 30 września 2025 r., sygn. akt VI Ka 342/25,

utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Rybniku

z dnia 10 kwietnia 2025 r., sygn. akt III K 1399/24,

postanowił:

1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;

2. zwolnić skazanego od kosztów sądowych

postępowania

kasacyjnego, obciążając nimi Skarb Państwa.

[WB]

Uzasadnienie

Kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Rybniku z dnia 30 września 2025 r.,

sygn. akt VI Ka 342/25, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Rybniku

z dnia 10 kwietnia 2025 r., sygn. akt III K 1399/24, wniósł obrońca skazanego.

Skarżący zarzucił mu rażące naruszenie prawa procesowego, tj. art. 433 § 2 k.p.k.

IV KK 106/26

2

w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. w zw. z art. 201 k.p.k. w zw. z art. 6

k.p.k., poprzez nieprawidłowe rozpoznanie zarzutu obrazy prawa procesowego

dotyczącego błędnej oceny opinii psychologicznych związanych z pokrzywdzonym i

pozbawienie oskarżonego prawa do obrony uznając, że obrońca nie ma prawa

kwestionowania in extenso opinii biegłej, bo nie posiada wiedzy specjalistycznej, a

ocena opinii biegłego jest rolą Sądu, podczas gdy oskarżony samodzielnie lub

poprzez swego obrońcę, ma prawo do wypowiadania się co do każdego

przeprowadzonego dowodu i jego wątpliwości muszą być rozstrzygnięte

merytorycznie, a nie jedynie formalnie poprzez odmowę prawa do kwestionowania

opinii biegłego, tym bardziej, że biegli sądowi nie są certyfikowani, a ich wiedza nie

jest w ogóle weryfikowana, przy czym naruszenie to ma istotny wpływ na treść

wyroku, bowiem opinia biegłych jako pomocnicza, wpływa na ocenę wiarygodności

pokrzywdzonego, a jego zeznania dotyczące reakcji obronnych mogły być

depozycją ukierunkowaną na ochronę wizerunku przed rodzicami, a całość

wpływała na kwalifikację prawną czynu pomiędzy art. 197 § 1 k.k. a art. 198 k.k.

W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do

ponownego rozpoznania.

W odpowiedzi na tę kasację prokurator wniósł o jej oddalenie jako

oczywiście bezzasadnej.

Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje.

Kasacja obrońcy rzeczywiście jest oczywiście bezzasadna i dlatego

podlegała oddaleniu na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.

W przedmiotowej skardze obrońca kwestionuje sposób odniesienia się przez

Sąd odwoławczy do zarzutów apelacji w zakresie oceny dowodu z opinii

psychologicznej. Rzecz jednak w tym, że zapoznanie się z pisemnymi motywami

wyroku Sądu odwoławczego wskazuje, że przeprowadzona w tym zakresie kontrola

instancyjna była prawidłowa. Oczywiście rację ma skarżący, że obrona ma prawo

do wypowiadania się odnośnie do każdego dowodu przeprowadzonego na

rozprawie, w tym i opinii biegłego. Natomiast trafnie wywodzi Sąd odwoławczy, że

ostatecznie to sąd ocenia opinię biegłego i to ten organ procesowy decyduje czy

IV KK 106/26

3

jest ona dla niego zrozumiała i przekonująca w treści, czy odpowiada na pytania

zakreślające jej przedmiot i granice, czy jest wewnętrznie spójna i niesprzeczna

oraz czy nie rodzi wątpliwości co do jej merytorycznej trafności. I takiej oceny opinii

psychologicznej dokonał Sąd meriti, co zaaprobował następnie Sąd drugiej instancji,

podnosząc, że brak jest podstaw, aby kwestionować stanowisko biegłej, iż

kwestionariusze, z których skorzystano w badaniu mogły zostać wykorzystane w

sprawie, a to biegły – w oparciu o posiadane wiadomości specjalne – dobiera

adekwatne w jego ocenie metody badawcze. Wywody autora kasacji w tym

przedmiocie stanowią tylko polemikę z rozważaniami Sądu odwoławczego, która

przekonywać do zasadności kasacji nie może.

Skarżący koncentruje swoją uwagę na próbach podważenia przedmiotowej

opinii, podnosząc, że była ona kluczowa dla ustaleń w sprawie. Nie sposób jednak

pominąć trafnych twierdzeń Sądu ad quem, że to przecież nie biegły ocenia, czy

dowód z zeznań świadka jest wiarygodny, lecz sąd (podkreślić na marginesie

trzeba, że w sprawie niniejszej biegła przekonująco wyjaśniła przyjęte w opinii

stanowisko). Ponadto, omawiana opinia została oceniona w całokształcie materiału

dowodowego, w szczególności z uwzględnieniem zeznań członków najbliższej

rodziny pokrzywdzonego, protokołów oględzin czy zapisów z monitoringu. W

efekcie podzielić należało stanowisko Sądu odwoławczego, że brak jest powodów,

aby przyjmować, iż pokrzywdzony przedstawił nieprawdziwy przebieg zdarzeń.

Wobec tych wszystkich uwag stwierdzić trzeba, że skarżący nie wykazał, aby

w postępowaniu odwoławczym doszło do rażącego naruszenia prawa, które mogło

mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, jak tego wymaga się od

kasacji. Dlatego też Sąd Najwyższy oddalił przedmiotową kasację jako oczywiście

bezzasadną.

Mając to wszystko na względzie orzeczono, jak w postanowieniu.

[WB]

[a.ł]

IV KK 106/26

4

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.