Prokurent nie zapłaci grzywny za zaliczki PIT, Sąd Najwyższy oddalił kasację urzędu

Sąd Rejonowy w Sosnowcu wyrokiem z dnia 18 sierpnia 2025 r., sygn. akt IX

K 250/24, uznał oskarżonego K. S. za winnego tego, że w okresie od 20 lipca 2022

r. do 20 stycznia 2023 r. w S.1., pełniąc funkcję prokurenta samoistnego spółki N.,

zajmując się na podstawie przepisu prawa oraz faktycznie sprawami

IV KK 145/26

2

gospodarczymi, a w szczególności sprawami finansowymi tej osoby prawnej, nie

wpłacał w terminie na konto Urzędu Skarbowego w S. zaliczek na podatek

dochodowy od osób fizycznych pobranych w miesiącach od czerwca do grudnia

2022 r. w łącznej wysokości 352.305,75 zł, co zakwalifikowano jako przestępstwo

skarbowe z art. 77 § 2 k.k.s. w zw. z art. 77 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. Za

czyn ten Sąd pierwszej instancji na mocy art. 77 § 2 k.k.s. w zw. z art. 23 § 1 i 3

k.k.s. wymierzył oskarżonemu karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych przy

ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 160 zł, określając jednocześnie na

podstawie art. 24 § 1 k.k.s. odpowiedzialność posiłkową spółki N.. w upadłości oraz

zobowiązując ten podmiot do zwrotu uzyskanej korzyści majątkowej.

Wyrok powyższy został zaskarżony w całości na korzyść oskarżonego przez

jego obrońcę. Po rozpoznaniu wniesionej apelacji, Sąd Okręgowy w Sosnowcu

wyrokiem z dnia 13 stycznia 2026 r., sygn. akt V Ka 869/25, zmienił zaskarżone

orzeczenie Sądu pierwszej instancji w ten sposób, że na podstawie art. 17 § 1 pkt 3

k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. w zw. z art. 1 § 2 k.k.s. umorzył postępowanie

karne skarbowe wobec K. S., uznając, iż stopień społecznej szkodliwości

zarzucanego mu czynu był znikomy.

Od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego kasację na niekorzyść

skazanego wniósł oskarżyciel publiczny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w K..

Skarżący zaskarżył wyrok w całości, zarzucając: rażącą obrazę przepisów

postępowania mającą wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. w

związku z art. 414 § 1 k.p.k., polegającą na uchyleniu wyroku sądu I instancji i

umorzeniu postępowania karnego wobec oskarżonego K. S. (S.1.) o zarzucony mu

czyn popełniony w dniach od 20 lipca 2022 roku do 20 stycznia 2023 roku w S.,

pełniąc funkcję prokurenta w N. S. A. w upadłości z siedzibą w S. przy ul. […],

zajmując się sprawami gospodarczymi, w szczególności finansowymi ww. spółki,

polegający na niewpłacaniu w terminie do dnia 20 miesiąca następującego po

miesiącu, w którym pobrano zaliczki, na rachunek Urzędu Skarbowego, zaliczek na

podatek dochodowy od osób fizycznych pobranych za czerwiec, lipiec, sierpień,

wrzesień, październik, listopad, grudzień 2022 roku w łącznej wysokości

352.305,75 zł, co stanowi naruszenie art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku

o podatku dochodowym od osób fizycznych tj. o przestępstwo skarbowe z art. 77 §

IV KK 145/26

3

2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. , a tym samym poprzez błędne uznanie przez Sąd

Okręgowy, że społeczna szkodliwość czynu zarzucana oskarżonemu jest znikoma.”

Oskarżyciel publiczny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i o

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Sosnowcu

w postępowaniu odwoławczym.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym.

Analiza treści wywiedzionego środka zaskarżenia prowadzi do

jednoznacznego wniosku, że mimo nominalnego postawienia zarzutu rażącego

naruszenia przepisów prawa procesowego, oskarżyciel publiczny w istocie

kwestionuje ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu. Nie zgadzając się z

uznaniem owego stopnia za znikomy, co otworzyło drogę do podjęcia decyzji o

umorzeniu postępowania karnego skarbowego, skarżący dąży w rzeczywistości do

uczynienia z Sądu Najwyższego trzeciej merytorycznej instancji odwoławczej. W

uzasadnieniu skargi oskarżyciel przedstawia wyłącznie własną ocenę okoliczności

sprawy i subiektywny pogląd na stopień społecznej szkodliwości czynu, co

pozostaje w sprzeczności z funkcją postępowania kasacyjnego, nakierowanego na

kontrolę prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu odwoławczego w perspektywie

rażącego naruszenia przepisów procedury lub prawa materialnego, które ten sąd

stosował w sprawie, a nie na ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy.

Skarżący bowiem wadliwości zaskarżonego postanowienia upatruje w uznaniu

przez Sąd drugiej instancji, że czyn oskarżonego charakteryzował się znikomym

stopniem społecznej szkodliwości, przeciwstawiając temu stanowisku argumenty

dotyczące wysokości uszczuplonej należności publicznoprawnej, czasu trwania

zaniechania oraz postaci zamiaru bezpośredniego.

Zarzut postawiony w petitum kasacji jest wadliwy zatem dwojako. Z jednej

strony oskarżyciel publiczny zarzuca naruszenie przepisów o charakterze

procesowym, podczas gdy przepisy te nie były podstawą merytoryczną decyzji

sądu odwoławczego o znikomości społecznej szkodliwości czynu. Z drugiej strony,

forsując własną ocenę prawnokarną, oskarżyciel próbuje w sposób

niedopuszczalny kwestionować de facto ustalenia faktyczne i ich ocenę

przeprowadzoną przez Sąd drugiej instancji.

IV KK 145/26

4

Wbrew stanowisku skarżącego, Sąd odwoławczy umarzając postępowanie

wskazał, że stopień społecznej szkodliwości zarzucanego oskarżonemu czynu

należało ocenić jako znikomy. W ocenie Sądu drugiej instancji, Sąd meriti pominął

kluczowe uwarunkowania faktyczne i ekonomiczne, w jakich funkcjonował podmiot.

Od maja 2022 r. rachunki bankowe spółki podlegały cyklicznym zajęciom w toku

egzekucji komorniczej, co w sposób istotny ograniczało możliwość swobodnego

dysponowania środkami finansowymi. Podejmowane przez oskarżonego działania

polegające na występowaniu do organu egzekucyjnego o zezwolenie na wypłatę

środków na wynagrodzenia, jak również fakt, że pracownicy otrzymywali należności

w wartościach netto, co zdaniem Sądu jednoznacznie determinowało ocenę

motywacji oskarżonego. Ten podjął się zarządzania sprawami spółki w sytuacji

przymusowej, wywołanej zawieszeniem prezesa zarządu, celem umożliwienia

podmiotowi dalszego funkcjonowania i ochrony miejsc pracy, za której kondycję

finansową nie ponosił osobistej odpowiedzialności.

Argumenty podniesione przez oskarżyciela publicznego nie mogły zatem

skutecznie zakwestionować prawidłowości rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego, a

zwłaszcza przekonać o rażącym naruszeniu przepisów procedury na tym etapie.

Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji.

[J.J.]

[r.g.]