Sąd Najwyższy utrzymał odmowę przyjęcia spóźnionego wniosku o uzasadnienie wyroku

Zarządzeniem z dnia 16 marca 2026 r., sygn. akt V Ka 540/25, Zastępca

Przewodniczącego Wydziału V Odwoławczego Sądu Okręgowego w Sosnowcu, na

podstawie art. 422 § 3 zd. pierwsze k.p.k., odmówił przyjęcia wniosku Z.G. o

sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w

Sosnowcu z dnia 18 listopada 2025 r., wydanego w sprawie o sygn. akt V Ka

540/25, z uwagi na jego złożenie po terminie.

IV KZ 17/26

2

W osobistym zażaleniu skazany Z.G. nie podniósł sformalizowanych

zarzutów pod adresem zaskarżonego zarządzenia, natomiast w środku

odwoławczym wskazał na naruszenie jego zdaniem przez Sąd Okręgowy w

Sosnowcu przepisów postępowania - art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. oraz błąd w

ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na

błędnym uznaniu w ww. wyroku, że oskarżony swoim zachowaniem wypełnił

znamiona występku opisanego w art. 83 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s.,

tymczasem nastąpiło przedawnienie zobowiązania. W ocenie skarżącego pomimo

tego, że przyznano mu obrońcę z urzędu, obrońca „nie był aktywny” w czasie

postępowania, nie wystąpił o sporządzenie oraz doręczenie uzasadnienia wyroku z

dnia 18 listopada 2025 r., sygn. akt V Ka 540/25, jak również nie poinformował go o

treści wydanego orzeczenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie skarżącego okazało się niezasadne.

Przypomnieć należy, że w myśl art. 457 § 2 k.p.k. jeżeli sąd odwoławczy

zmienia lub utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy, uzasadnienie sporządza się na

wniosek strony, a przepisy art. 422 k.p.k. i art. 423 k.p.k. stosuje się odpowiednio.

Natomiast zgodnie z art. 422 § 3 zd. pierwsze k.p.k. prezes sądu odmawia

przyjęcia wniosku złożonego przez osobę nieuprawnioną, po terminie lub jeżeli

zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 120 § 2 k.p.k. Zasadą jest, że termin

zawity do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia

wyroku sądu odwoławczego wynosi 7 dni i termin ten rozpoczyna swój bieg od daty

ogłoszenia wyroku (art. 422 § 1 zd. pierwsze k.p.k.). Wyjątek stanowi sytuacja, gdy

oskarżony pozbawiony jest wolności, nie ma obrońcy i pomimo złożenia wniosku o

doprowadzenie go na termin rozprawy, na którym ogłoszono wyrok - nie był obecny

podczas ogłoszenia wyroku. Wówczas, w myśl dyspozycji art. 422 § 2a k.p.k., 7 -

dniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie

uzasadnienie orzeczenia biegnie od daty doręczenia oskarżonemu wyroku.

W świetle powyższych uwarunkowań w zaskarżonym zarządzeniu zasadnie

przyjęto, że skoro Z.G. miał obrońcę z urzędu w postępowaniu odwoławczym oraz

nie był pozbawiony wolności, to termin do złożenia wniosku o sporządzenie

IV KZ 17/26

3

pisemnych motywów wyroku Sądu Okręgowego w Sosnowcu z dnia 18 listopada

2025 r., zaczął swój bieg od daty ogłoszenia wyroku. Nie ma przy tym znaczenia,

że sama rozprawa w instancji odwoławczej odbyła się w dniu 12 listopada 2025 r.,

natomiast w dniu 18 listopada 2025 r. miało miejsce wyłącznie ogłoszenie wyroku,

skoro Z.G. o terminie rozprawy apelacyjnej wiedział, potwierdzając osobiście

stosowne zawiadomienie (k. 2157) i pomimo tego nie wyraził zamiaru

uczestniczenia w tej czynności procesowej. Zauważyć również wypada, że zgodnie

z art. 419 § 1 k.p.k. niestawiennictwo stron, ich obrońców i pełnomocników nie stoi

na przeszkodzie ogłoszeniu wyroku. Dlatego zasadnie przyjęto w zaskarżonym

obecnie zarządzeniu, że doszło do przekroczenia terminu do złożenia wniosku o

sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego,

ponieważ nie zachodziły podstawy do doręczenia tegoż wyroku oskarżonemu z

urzędu. Termin do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie

uzasadnienia wyroku Sądu ad quem upłynął więc in concreto z dniem 25 listopada

2025 r., tymczasem stosowny wniosek o sporządzenie uzasadnienia został złożony

przez Z.G. dopiero w dniu 27 lutego 2026 r., a zatem nastąpiło to po upływie

terminu zawitego. Zresztą tej ostatniej okoliczności skarżący w ogóle nie

kwestionuje. Autor zażalenia nie twierdzi, że przedmiotowe zarządzenie wydane

zostało z naruszeniem prawa, natomiast stara się wykazać, że uchybił terminowi,

gdyż nie miał kontaktu ze swoim obrońcą, który w ogóle nie poinformował go o

treści wyroku, zaś z treścią tegoż orzeczenia skarżący generalnie się nie zgadza.

Recz jednak w tym, że podniesione w środku odwoławczym okoliczności nie mogą

podważyć zaskarżonego zarządzenia, skoro w przedmiotowym postępowaniu

incydentalnym (zażaleniowym) Sąd Najwyższy bada wyłącznie prawidłowość

decyzji procesowej o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie na piśmie i

doręczenie uzasadnienia wyroku, tj. zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego

Wydziału V Odwoławczego z dnia 16 marca 2026 r., nie jest zaś uprawniony do

kontroli zasadności prawomocnego wyroku skazującego. Zresztą tego rodzaju

względy - z punktu widzenia kontroli wyznaczonej przez przepisy art. 457 § 2 k.p.k.

w zw. z art. 422 § 1 i 3 k.p.k. - nie mają znaczenia dla merytorycznej oceny

zaskarżonego zarządzenia, albowiem nawet niezawinione uchybienie w

dotrzymaniu terminu zawitego, nie wstrzymuje w żaden sposób jego biegu.

IV KZ 17/26

4

Natomiast okoliczności te mogą ewentualnie stanowić przedmiot rozważań w

postępowaniu o przywrócenie terminu zawitego (art. 126 § 1 k.p.k.).

Mając na uwadze powyższe względy Sąd Najwyższy, orzekł jak na wstępie.

[WB]

[a.ł]