Sąd Najwyższy oddalił kasację skazanego za narkotyki i obciążył go kosztami

B.J. został oskarżony o to, że:

1. w okresie od 1 stycznia 2014 r. do 26 października 2015 r. w W., woj. […] i w

innych miejscowościach na terenie kraju oraz poza jego granicami w

szczególności w Holandii, działając wspólnie i w porozumieniu

z M.I., P.P., A.F., J.I., M.K., K.G., D.S., A.G., A.M., K.W., P.W., P.J., M.K. oraz

innymi osobami brał udział w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na

V KK 100/26

2

celu popełnianie przestępstw, w szczególności polegających na

dokonywaniu wbrew przepisom ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii,

wewnątrzwspólnotowego nabywania w Holandii od nieustalonych osób,

substancji psychotropowych i środków odurzających w znacznych ilościach a

następnie uczestniczenia w obrocie nimi na terenie kraju oraz wytwarzaniu

przy pomocy nabytych w Holandii prekursorów znacznych ilości substancji

psychotropowych w ilościach nie mniejszych niż 10.000 gram amfetaminy,

17.000 sztuk tabletek ekstazy i metamfetaminy, 4.000 gr. kokainy, 20 litrów

oleju zasadowego amfetaminy oraz nie mniej niż 22.000 gr. środków

odurzających

w

postaci

marihuany,

pochodzących

z

wewnątrzwspólnotowego nabycia oraz nie mniej niż 9000 gr. wytworzonej na

terenie kraju amfetaminy, tj. o przestępstwo z art. 258 § 1 k.k.;

2. w okresie od 1 stycznia 2014 r. do 26 października 2015 r. w W., woj. [...] i w

innych miejscowościach na terenie województwa [...] i kraju, działając w

krótkich odstępach czasu ze z góry powziętym zamiarem, w ramach

zorganizowanej grupy przestępczej czyniąc sobie z popełnienia

przestępstwa stałe źródło dochodu oraz działając wspólnie i w porozumieniu

z M.I. i innymi osobami, wbrew przepisom art. 34 i art. 42 cyt. ustawy o

przeciwdziałaniu narkomanii, uczestniczył w obrocie substancjami

psychotropowymi w postaci amfetaminy w znacznej ilości nie mniejszej niż

9.000 gr., pochodzącej z wytworzenia na terenie kraju przez M.I., tj. o

przestępstwo z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o

przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 § 1 k.k. oraz w zw. z art. 65 § 1

k.k.;

3. w okresie od bliżej nieustalonego dnia w 2019 r. do 4 lipca 2019 r. w T., woj.

[...] i w innych miejscowościach na terenie województwa [...] i kraju, działając

w krótkich odstępach czasu ze z góry powziętym zamiarem, czyniąc sobie z

popełnienia przestępstwa stałe źródło dochodu działając wspólnie i w

porozumieniu z innymi nieustalonymi osobami, wbrew przepisom art. 34 i art.

42 cyt. ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, uczestniczył w obrocie

środkami odurzającymi w postaci ziela konopi indyjskich innych niż włókniste

w znacznej ilości, nie mniejszej niż 1.200 gr., przy czym 4 lipca 2019 roku w

V KK 100/26

3

T. posiadał 1.200 gr. ziela konopi indyjskich innych niż włókniste, które nabył

od nieustalonej osoby bądź osób w celu dalszej odsprzedaży,

tj. o przestępstwo z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o

przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 § 1 k.k. oraz w zw. z art. 65 § 1 k.k.

Wyrokiem z 26 listopada 2024 r., sygn. II K 25/22, Sąd Okręgowy we

Włocławku uznał B.J. za winnego popełnienia czynu z art. 258 § 1 k.k., z tym

ustaleniem, że działalność grupy polegała na dokonywaniu wbrew przepisom

ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii wewnątrzwspólnotowego nabywania w

Holandii od nieustalonych osób prekursorów w postaci oleju zasadowego

amfetaminy i wytwarzaniu z niego substancji psychotropowej,

wewnątrzwspólnotowego nabywania w Holandii od nieustalonych osób znacznych

ilości substancji psychotropowych w postaci amfetaminy, kokainy, tabletek ekstazy i

metamfetaminy oraz znacznych ilości środków odurzających w postaci marihuany,

a następnie uczestniczenia w obrocie nimi na terenie kraju i za ten czyn na

podstawie tego przepisu wymierzył mu karę jednego roku pozbawienia wolności.

B.J. został również uznany winnym występku z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia

29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 § 1 k.k. oraz art. 65 §

1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. i za ten czyn na podstawie art. 56 ust. 3 ustawy z dnia

29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 § 1 k.k. sąd wymierzył

mu karę 2 (dwóch) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz karę 100

stawek dziennych grzywny po 50 zł jedna stawka.

Nadto ww. został również uznany winnym czynu opisanego w pkt. III nn.

uzasadnienia, z tym ustaleniem, że sąd w opisie czynu w miejsce 1.200 gr. ziela

konopi innych niż włókniste przyjął 944,1 gr. netto tego środka odurzającego, tj.

występku z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu

narkomanii w zw. z art. 12 § 1 k.k. oraz art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. i za ten

czyn na podstawie art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu

narkomanii w zw. z art. 65 § 1 k.k. wymierzył mu karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia

wolności oraz karę 100 stawek dziennych grzywny po 50 zł jedna stawka. Na

podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. sąd I instancji

połączył orzeczone wobec B.J. kary pozbawienia wolności oraz kary grzywny i w

ich miejsce wymierzył oskarżonemu karę łączną 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia

V KK 100/26

4

wolności oraz karę łączną 150 stawek dziennych grzywny po 50 zł jedna stawka.

Ponadto na podstawie art. 45 § 1 k.k. sąd orzekł od ww. oskarżonego przepadek

równowartości korzyści majątkowej osiągniętej z popełnienia przestępstwa w

wymiarze 45.337,50 zł. W oparciu o art. 63 § 1 k.k. na poczet kary łącznej

pozbawienia wolności zaliczono B.J. okres rzeczywistego pozbawienia wolności.

Od powyższego wyroku apelację wniósł obrońca oskarżonego, w której podniósł:

1. błąd w ustaleniach faktycznych, w konsekwencji naruszenia art. 7 k.p.k. w zw.

z art. 410 k.p.k. poprzez dokonanie błędnej i sprzecznej z zasadami

doświadczenia życiowego oceny zgromadzonego w sprawie materiału

dowodowego oraz odmówienia wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego, z

jednoczesnym przyznaniem waloru wiarygodności zeznaniom/wyjaśnieniom

M.I., które stanowią pomówienia oskarżonego i przyjęciu, że:

1. w świetle dowodów oskarżony dopuścił się popełnienia zarzucanych mu

czynów, podczas gdy z materiału dowodowego zebranego w sprawie, należy

przyjąć odmienne stanowisko, gdzie wyjaśnienia pomawiającego są

nielogiczne i niespójne, a oskarżenie opiera się wyłącznie na pomówieniach i

stanowi o nierozstrzygnięciu wątpliwości na korzyść oskarżonego,

2. w świetle dowodów oskarżony miał uczestniczyć w zorganizowanej grupie

przestępczej, podczas gdy brak jest dowodów wskazujących na istnienie

grupy, brak jest cech warunkujących jej funkcjonowanie,

3. że oskarżony odbył 3 spotkania z M.I. podczas których miałby przyjąć 9000 gr.

amfetaminy (po 3000 gr. na spotkanie), gdzie następnie sąd wskazuje, że na

jedno spotkanie I. przekazywał po 1000 gr., co wskazuje na niespójność

twierdzeń w zakresie przyjętej ilości zarzucanej oskarżonemu,

4. poprzez błędne przyjęcie, że rzekomy dochód otrzymywany przez

oskarżonego cechował się trwałością i ciągłością, co miałoby wskazywać na

jego stałość w rozumieniu art. 65 § 1 k.k., podczas gdy zarzucane

oskarżonemu (w ocenie obrony niesłusznie) 3 spotkania nie świadczą o

stałości rzekomego źródła dochodów;

5. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego w sprawie i błędne ustalenie,

że oskarżony uczestniczył w obrocie środkami odurzającymi w postaci ziela

konopi indyjskich innych niż włókniste w znacznej ilości 4 lipca 2019 r. w T.

V KK 100/26

5

oskarżony posiadał 944,1 gr. netto ziela konopi indyjskich innych niż

włókniste, które nabył od nieustalonej osoby bądź osób w celu dalszej

odsprzedaży, podczas gdy z materiału dowodowego można przypisać

oskarżonemu wyłącznie popełnienie występku z art. 62 ust. 2 ustawy o

przeciwdziałaniu narkomani wobec braku jakichkolwiek dowodów

świadczących o rzekomym zamiarze dalszej odsprzedaży posiadanych

konopi,

6. poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych oskarżonego o odczytanie

odtajnionych zapisów wiadomości na rozprawie co pozwoliłoby oskarżonemu

na odniesienie się do ich treści, które w zestawieniu z wyjaśnieniami M.I.

powinny zostać skonfrontowane, gdzie z ich treści nie wynika w jakimkolwiek

zakresie wola nabywania substancji i środków niedozwolonych:

7. art. 5 § 2 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k., art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. poprzez

nierozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości na korzyść

oskarżonego.

- przez co należało przyjąć, iż oskarżony nie dopuścił się zarzucanych mu czynów

(z wyjątkiem posiadania znacznych ilości konopi innych niż włókniste, do czego się

przyznał wyłącznie w zakresie posiadania).

Formułując powyższe zarzuty obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku

i uniewinnienie B.J. od zarzucanych mu czynów przytoczonych w nn. uzasadnieniu

w pkt. od I do II oraz zmianę kwalifikacji prawnej czynu z pkt. III w ten sposób, że w

miejsce występku art. 56 ust. 1 i 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii

zastosowanie art. 62 ust. 2 ustawy oraz wymierzenie najłagodniejszej kary wobec

przyznania się do posiadania środków, jak również o nieobciążenie oskarżonego

kosztami postępowania za I i II instancję.

Następnie Sąd Apelacyjny w Gdańsku wyrokiem z 21 sierpnia 2025 r., sygn.

akt II AKa 58/25, zmienił zaskarżony wyrok poprzez uzupełnienie podstawy prawnej

rozstrzygnięcia o art. 4 § 1 k.k. a w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał

w mocy.

Kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego wniósł obrońca skazanego B.J., w

której zarzucił rażące naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ

na jego treść, a mianowicie:

V KK 100/26

6

1. rażącą obrazę prawa procesowego, tj. art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. w zw. z art.

518 k.p.k. poprzez naruszenie prawa oskarżonego do obrony, co miało

wpływ na treść orzeczenia; naruszenie to miało polegać na tym, że

oskarżony nie został zawiadomiony o terminie rozprawy apelacyjnej, co w

konsekwencji uniemożliwiło mu wzięcie w niej udziału, choć miał do tego

prawo i zawsze uczestniczył w rozprawach;

2. rażącą obrazę prawa procesowego:

a. rażącą obrazę art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. (na który to

obowiązek powołuje się Sąd Apelacyjny w zakresie kontroli zarzutów apelacji),

polegającą na nierozważeniu w sposób należyty zarzutów apelacji, a w

szczególności:

1. bezzasadne uznanie przez Sąd Apelacyjny, że nie doszło do rażącego

naruszenia art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k., tj. dokonania dowolnej oceny

materiału dowodowego i błędnych ustaleń faktycznych, wbrew szczegółowej

argumentacji obrony co do niespójności i niewiarygodności zeznań świadka

głównego M.I., braku dowodów na istnienie zorganizowanej grupy

przestępczej oraz nieprawidłowości w zakresie przypisania ilości substancji i

wyliczenia przepadku korzyści majątkowej;

2. bezzasadne uznanie przez Sąd Apelacyjny, że oddalenie wniosków

dowodowych oskarżonego (o odczytanie odtajnionych zapisów wiadomości)

nie naruszyło jego prawa do obrony;

3. bezzasadne uznanie, że nie doszło do naruszenia art. 5 § 2 k.p.k. w zw. z art.

410 k.p.k. pomimo istnienia licznych wątpliwości w materiale dowodowym

(niespójności w ilości substancji, brak dowodów na obrót narkotykami,

opieranie oskarżenia wyłącznie na pomówieniach), o czym szeroko

wskazuje w apelacji.

Stawiając powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku

oraz utrzymanego nim rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego i uniewinnienie

skazanego, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy

Sądowi Apelacyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

Kasacja obrońcy skazanego jest oczywiście bezzasadna, dlatego została

V KK 100/26

7

oddalona na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 kpk k.p.k.

Odnosząc się do podniesionego przez obrońcę skazanego zarzutu wystąpienia

bezwzględnej przesłanki odwoławczej wynikającej z treści art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k.,

należy przypomnieć, że stosownie do treści art. 450 § 2 k.p.k. udział oskarżonego

w rozprawie apelacyjnej nie jest co do zasady obowiązkowy, chyba, że prezes sądu

lub sąd uzna go za konieczny. Analiza materiałów sprawy dowodzi, że w sprawie

niniejszej tego rodzaju decyzja wskazanych organów jednak nie zapadła, a

obecność oskarżonego na rozprawie odwoławczej nie była obligatoryjna (k. 6012

tom XXX akt). Z zarządzenia o wyznaczeniu rozprawy apelacyjnej i późniejszych

pism procesowych wynika, że do skazanego zostało wysłane zawiadomienie o

terminie rozprawy a nie wezwanie na termin rozprawy. Miał on zatem jedynie prawo

do wzięcia udziału w rozprawie, a nie był do tego zobowiązany. Skoro zatem,

stosownie do treści art. 439 § 1 pkt 11 k..p.k., do bezwzględnej przyczyny

odwoławczej opisanej w tym przepisie może dojść jedynie w sytuacji, gdy sprawę

rozpoznano podczas nieobecności oskarżonego, którego obecność była

obowiązkowa, a nie, jak w sprawie niniejszej, jedynie fakultatywna – wniesiona

skarga wskazująca na uchybienie z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. - nie może okazać się

skuteczną. Już tylko na marginesie wskazać należy, że w sprawie nie doszło do

wadliwego powiadomienia oskarżonego o terminie rozprawy apelacyjnej.

Wskazując w toku postępowania przygotowawczego adres 87-100 Toruń, ul. M.(..)

jako adres do doręczeń w kraju, oskarżony miał obowiązek sprawdzać dostarczaną

na ten adres korespondencję, licząc się z tym, że w przypadku dwukrotnego

awizowania przesyłki, zostanie ona uznana za prawidłowo doręczoną, ze

wszystkimi tego procesowymi konsekwencjami (art. 133 § 2 zd. 2 k.p.k.). Organy

bowiem postępowania karnego miały obowiązek nadawać pisma adresowane do

B.J. na ten podany przez niego adres, zwłaszcza, że z akt sprawy nie wynika, iż

informując Sąd Okręgowy we Włocławku na rozprawie 14 lutego 2024 r., o tym, że

następnego dnia opuszcza Zakład Karny w W. - poinformował sąd o tym, że

zmianie ulegnie jego adres do doręczeń (k. 5809 – tom XXIX akt).

Z akt sprawy wynika natomiast, że skazany B.J. osobiście pokwitował odbiór

zawiadomienia o przyjęciu apelacji, jaka została wywiedziona przez jego obrońcę.

Sąd I instancji wysłał ją na podany przez B.J. jeszcze w toku postępowania

V KK 100/26

8

przygotowawczego adres (K. 6006 verte – tom XXX akt). Mając te okoliczności na

uwadze Sąd Apelacyjny wysłał zawiadomienie B.J. z 24 czerwca 2025 r. o terminie

rozprawy na ww. adres i po dwukrotnym awizowaniu zawiadomienie zostało

zwrócone do Sądu Apelacyjnego w Gdańsku 22 lipca 2025 r. i uznane zostało

następnie za prawidłowe doręczone 23 lipca 2025 r. (k. 6026 – tom XXXI akt).

Słusznie zatem zauważył prokurator w pisemnej odpowiedzi na kasację – Sąd

Apelacyjny w Gdańsku na rozprawie apelacyjnej jaka miała miejsce 21 sierpnia

2025 r. dysponował powyższymi informacjami. Zwrócić również należy uwagę na

fakt, że na rozprawie tej obecny był obrońca skazanego B.J. i nie podniósł on

jakichkolwiek okoliczności związanych z ewentualnymi nieprawidłowościami w

powiadamianiu B.J. o terminie rozprawy (k.6047 – tom XXXI akt).

Odnosząc się do zarzutu 2 kasacji wskazać należy, że lektura uzasadnienia

wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku stoi w opozycji do zarzutów kasacyjnych i

prowadzi do wniosku, że sąd II instancji odniósł się do wszystkich podniesionych w

apelacji zarzutów i uczynił to w sposób rzetelny (str. 21-40 uzasadnienia wyroku

Sądu Apelacyjnego w Gdańsku). Ustalenie to czyni zarzut z art. 433 § 2 k.p.k.

oczywiście bezzasadnym. W uzasadnieniu podano też czym kierował się Sąd

Okręgowy wydając wyrok oraz dlaczego wnioski i zarzuty apelacji uznał za

niezasadne, czym uczynił zadość przepisowi art.457 § 3 k.p.k. W realiach

niniejszej sprawy trzeba stwierdzić, że obrońca nie wykazał, aby sąd odwoławczy

nie zrealizował obowiązków ciążących na instancji apelacyjnej, co mogłoby mieć

wpływ na pozostawanie w obrocie prawnym wyroku niesprawiedliwego. Omawiany

zarzut kasacyjny a w szczególności jego część motywacyjna ma charakter

polemiczny w zakresie sfery dowodowej dot. czy to wyjaśnień B.J., czy też zeznań

świadka M.I., oceny czy rzeczywiście w nn. sprawie brak jest dowodów na istnienie

zorganizowanej grupy przestępczej oraz to czy istotnie doszło do nieprawidłowości

w zakresie przypisania ilości substancji psychotropowej i wyliczenia przepadku

korzyści majątkowej. To samo tyczy się zarzutu dot. sfery postąpienia sądu I

instancji z wnioskami dowodowymi czy też wskazania ogólnego cyt. „licznych

wątpliwości” - bez wskazania jakich.

Taki sposób konstrukcji kasacji jest niewystarczający dla stwierdzenia, że sąd

odwoławczy dopuścił się rażącego naruszenia ww. przepisów. W związku

V KK 100/26

9

z powyższym Sąd Najwyższy stwierdza, że kasację obrońcy skazanego jako

mającej charakter polemiczny z uzasadnieniem sądu odwoławczego, opartej na

przeciwstawnym twierdzeniu co do słuszności wyrażonego stanowiska bez

pogłębionej argumentacji, która by wskazywała na rzeczywiste naruszenie

przepisów sądu odwoławczego – uznać należało jako oczywiście bezzasadną.

Mając powyższe okoliczności na uwadze orzeczono jak w części dyspozytywnej

postanowienia, obciążając przy tym kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego

skazanego.

Małgorzata Bednarek

[WB]

[r.g.]