Poniedziałek Wydanie nr 37

Sygnatura akt
V KK 428/25
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział V
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
16 grudnia 2025 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Najechanie samochodem i nękanie nagraniami. SN oddalił kasację od uniewinnienia

Przejdź do orzeczenia, 31 min czytania

Spór

Oskarżony S.Z. i oskarżona M.Z. mieli wdzierać się na posesję oskarżyciela posiłkowego, najechać na niego samochodem oraz uporczywie go nękać wraz z członkami rodziny. Oskarżyciele posiłkowi domagali się skazania.

Ustalenia sądu

Sąd Okręgowy uznał, że zachowania oskarżonych nie wyczerpały znamion przestępstw z art. 193 k.k. i art. 190a k.k. Twierdzenia oskarżycieli o najechaniu i nagraniach z monitoringu nie zostały przez sąd uznane za ustalenia.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy oddalił kasację pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych jako oczywiście bezzasadną i obciążył oskarżycieli posiłkowych kosztami postępowania kasacyjnego w częściach na nich przypadających.

Dlaczego

Sąd Najwyższy uznał, że kasacja zmierzała do ponownej oceny dowodów, a zarzuty naruszenia prawa materialnego opierały się na błędnych ustaleniach faktycznych. Sąd odwoławczy przeprowadził własną kontrolę materiału dowodowego, w tym nagrania z monitoringu, i uzasadnił swoje stanowisko.

Dla firm

Zarzut błędnej oceny dowodów nie jest naruszeniem prawa materialnego, jeśli wadliwość wyroku wynika z ustaleń faktycznych, a w kasacji nie można ponownie oceniać dowodów.

Więcej o sprawie

Oskarżeni mieli nagrywać każde spotkanie z oskarżycielami, a według kasacji monitoring z posesji pokazywał próbę zablokowania samochodu. Sąd Okręgowy w Gdańsku uniewinnił oskarżonych, a Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uchylenia tego wyroku.

zachowanie oskarżonych polegające na wjeździe przez otwartą bramę na posesję w dniach 23 maja 2020 roku i 25 maja 2020 roku nie stanowiło przestępstwa stypizowanego w art. 193 k.k.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział V
Sygnatura
V KK 428/25

Treść orzeczenia około 31 minut czytania

V KK 428/25

POSTANOWIENIE

Dnia 16 grudnia 2025 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Anna Dziergawka

w sprawie S.Z. i M.Z.

uniewinnionych od popełnienia czynów z art. 193 k.k. i in.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.

w dniu 16 grudnia 2025 r.,

kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych

od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku

z dnia 26 lipca 2024 r., sygn. akt V Ka 700/23,

zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Tczewie

z dnia 24 listopada 2022 r., sygn. akt II K 932/20,

postanowił:

1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;

2. obciążyć oskarżycieli posiłkowych A.Z. i A.Z. kosztami

sądowymi postępowania kasacyjnego, w częściach na nich

przypadających.

[WB]

Uzasadnienie

S.Z. został oskarżony o to, że:

1) w dniu 23 maja 2020 roku w B. wdarł się na ogrodzoną posesję i do

domu mieszkalnego A.Z. i wbrew żądaniu nieruchomości nie opuścił, tj. o czyn z art.

193 k.k.,

V KK 428/25

2

2) w dniu 25 maja 2020 roku w B. wdarł się na ogrodzoną posesję

należącą do A.Z., tj. o czyn z art. 193 k.k.,

3) w dniu 25 maja 2020 roku w B. poprzez najechanie samochodem na

A.Z. spowodował u niego obrażenia ciała w postaci urazu stawu kolanowego

prawego z krwiakiem stawu kolanowego prawego oraz podudzia prawego z

ograniczeniem ruchomości w stawie kolanowym i niestabilnością przednią

spowodowaną uszkodzeniem więzadła krzyżowego przedniego, uraz kciuka

prawego z obrzękiem i ograniczeniem ruchomości, które to obrażenia spowodowały

naruszenie prawidłowych czynności narządów ciała na okres powyżej dni siedmiu,

tj. o czyn z art. 157 § 1 k.k.,

4) od 1 marca 2019 roku do 6 sierpnia 2020 roku w B. uporczywie nękał

A.Z., A.Z., A.Z. i A.Z. poprzez używanie wobec nich słów wulgarnych, powszechnie

uznanych za obelżywe, używanie słów obraźliwych, nagrywanie telefonem

komórkowym, robienie zdjęć, śledzenie i jeżdżenie za samochodami, którymi

poruszają się wyżej wskazani, obrzucanie jajkami pojazdu, czym wzbudził u

pokrzywdzonych uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia i istotnie

naruszył ich prywatność, tj. o czyn z art. 190a § 1 k.k.

M. Z. została oskarżona o to, że:

1) w dniu 23 maja 2020 roku w B. wdarła się na ogrodzoną posesję i do

domu mieszkalnego A.Z. i wbrew żądaniu nieruchomości nie opuściła, tj. o czyn z

art. 193 k.k.,

2) w dniu 25 maja 2020 roku w B. wdarła się na ogrodzoną posesję

należącą do A. Z., tj. o czyn z art. 193 k.k.,

3) od 1 marca 2019 roku do 6 sierpnia 2020 roku w B. uporczywie nękała

A. Z., A.Z., A.Z. i A.Z. poprzez używanie wobec nich słów wulgarnych, powszechnie

uznanych za obelżywe, używanie słów obraźliwych, nagrywanie telefonem

komórkowym, robienie zdjęć, śledzenie i jeżdżenie za samochodami, którymi

poruszają się wyżej wskazani, obrzucanie jajkami pojazdu, czym wzbudziła u

pokrzywdzonych uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia i istotnie

naruszyła ich prywatność, tj. o czyn z art. 190a § 1 k.k.

Sąd Rejonowy w Tczewie wyrokiem z dnia 24 listopada 2022 r., sygn. akt

II K 932/20 przy zastosowaniu art. 4 § 1 k.k.:

V KK 428/25

3

I. oskarżonego S.Z. w ramach czynu zarzucanego mu w punkcie 1 aktu

oskarżenia, uznał za winnego popełnienia tego, że w dniu 23 maja 2020 roku w B.

wdarł się do cudzego domu, tj. domu A.Z., czyn ten kwalifikuje jako występek z art.

193 k.k. oraz uznał oskarżonego S.Z. za winnego popełnienia czynu zarzucanego

oskarżonemu w pkt. 2 aktu oskarżenia, który zakwalifikował jako występek z art.

193 k.k., każdy z tych czynów zakwalifikował jako występek z art. 193 k.k. i ustalił,

że czyny te stanowią ciąg przestępstw z art. 91 § 1 k.k., przy zastosowaniu art. 91 §

1 k.k. na mocy art. 193 k.k. skazał oskarżonego i wymierzył mu karę 1 (jednego)

miesiąca pozbawienia wolności;

II. oskarżonego S. Z. uznał za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu

w punkcie 3. aktu oskarżenia, czyn ten zakwalifikował jako występek z art. 157 § 1

k.k. i za to, na mocy art. 157 § 1 k.k. skazał oskarżonego i wymierzył mu karę 6

(sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;

III. oskarżonego S Z. w ramach czynu zarzucanego mu w punkcie 4. aktu

oskarżenia, uznał za winnego popełnienia tego, że w bliżej nieustalonych dniach w

okresie od 1 marca 2019 roku do 6 sierpnia 2020 roku w B. uporczywie nękał A.Z.,

A.Z., A.Z. i A.Z. poprzez używanie wobec nich słów wulgarnych, powszechnie

uznanych za obelżywe, używanie słów obraźliwych, nagrywanie telefonem

komórkowym, robienie zdjęć, śledzenie i jeżdżenie za samochodami, którymi

poruszają się wyżej wskazani, czym wzbudził u pokrzywdzonych uzasadnione

okolicznościami poczucie zagrożenia i istotnie naruszył ich prywatność, czyn ten

zakwalifikował jako występek z art. 190a § 1 k.k. i za to, na mocy art. 190a § 1 k.k.

skazał oskarżonego i wymierzył mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia

wolności;

IV. na mocy art. 91 § 2 k.k., art. 86 § 1 k.k. orzeczone wobec oskarżonego

S.Z. w pkt I-III wyroku jednostkowe kary pozbawienia wolności połączył i wymierzył

mu karę łączną 1 (jednego) roku pozbawienia wolności;

V. na mocy art. 69 § 1 i 2 k.k., art. 70 § 1 k.k. wykonanie orzeczonej wobec

oskarżonego S.Z. kary łącznej pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres

2 (dwóch) lat tytułem próby;

VI. na mocy art. 72 § 1 pkt 1 k.k. zobowiązał oskarżonego S.Z. do

informowania Sądu o przebiegu okresu próby na piśmie co 6 (sześć) miesięcy;

V KK 428/25

4

VII. na mocy art. 41a § 1 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec

oskarżonego S.Z. zakaz kontaktowania się z pokrzywdzonymi A.Z., A.Z., A.Z. i A.Z.

bez ich zgody na okres 3 (trzech) lat;

VIII. na mocy art. 41a § 1 i 4 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec

oskarżonego S.Z. zakaz zbliżania się do pokrzywdzonych A.Z., A.Z., A.Z. i A.Z. bez

ich zgody na odległość mniejszą niż 30 (trzydzieści) metrów na okres 3 (trzech) lat;

IX. na mocy art. 46 § 2 k.k. orzekł od oskarżonego S.Z. na rzecz

pokrzywdzonego A.Z. nawiązkę w wysokości 2000 zł (dwa tysiące złotych);

X. na mocy art. 46 § 2 k.k. orzekł od oskarżonego S.Z. na rzecz

pokrzywdzonej A. Z. nawiązkę w wysokości 500 zł (pięćset złotych);

XI. oskarżoną M.Z. w ramach czynu zarzucanego jej w punkcie 1. aktu

oskarżenia, uznał za winną popełnienia tego, że w dniu 23 maja 2020 roku w B.

wdarła się do cudzego domu, tj. domu A.Z., czyn ten kwalifikuje jako występek z art.

193 k.k. oraz uznał oskarżoną M.Z. za winną popełnienia czynu zarzucanego

oskarżonej w pkt. 2 aktu oskarżenia, który zakwalifikował jako występek z art. 193

k.k., każdy z tych czynów zakwalifikował jako występek z art. 193 k.k. i ustalił, że

czyny te stanowią ciąg przestępstw z art. 91 § 1 k.k., przy zastosowaniu art. 91 § 1

k.k., na mocy art. 193 k.k. skazał oskarżoną i wymierzył jej karę 3 (trzech) miesięcy

ograniczenia wolności polegającą na obowiązku wykonywaniu nieodpłatnej,

kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 (dwudziestu) godzin w

stosunku miesięcznym;

XII. oskarżoną M. Z. w ramach czynu zarzucanego oskarżonej w pkt. 3 aktu

oskarżenia, uznał za winną popełnienia tego, że w bliżej nieustalonych dniach w

okresie od 1 marca 2019 roku do 6 sierpnia 2020 roku w B. uporczywie nękała A. Z.,

A.Z. i A.Z. poprzez nagrywanie telefonem komórkowym, robienie zdjęć, śledzenie i

jeżdżenie za samochodami, którymi poruszają się wyżej wskazani, czym wzbudziła

u pokrzywdzonych uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia i istotnie

naruszyła ich prywatność, czyn ten zakwalifikował jako występek z art. 190a § 1 k.k.

i za to, przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k. na mocy art. 190a § 1 k.k. w zw. z art. 34

§ 1 i 1a pkt 1 k.k. i art. 35 § 1 k.k. skazał oskarżoną i wymierzył jej karę 5 (pięciu)

miesięcy ograniczenia wolności polegającą na obowiązku wykonywaniu

V KK 428/25

5

nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 (dwudziestu)

godzin w stosunku miesięcznym;

XIII. na mocy art. 91 § 2 k.k., art. 86 § 1 i 3 k.k. orzeczone wobec oskarżonej

M. Z. w pkt XI-XII wyroku jednostkowe kary ograniczenia wolności połączył i orzekł

wobec oskarżonej karę łączną 6 (sześciu) miesięcy ograniczenia wolności

polegającą na obowiązku wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele

społeczne w wymiarze 20 (dwudziestu) godzin w stosunku miesięcznym;

XIV. na mocy art. 41a § 1 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec

oskarżonej M. Z. zakaz kontaktowania się z pokrzywdzonymi A.Z., A.Z. i A.Z. bez

ich zgody na okres 3 (trzech) lat;

XV. na mocy art. 41a § 1 i 4 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec

oskarżonej M. Z. zakaz zbliżania się do pokrzywdzonych A.Z., A.Z. i A.Z. bez ich

zgody na odległość mniejszą niż 30 (trzydzieści) metrów na okres 3 (trzech) lat;

XVI. na mocy art. 46 § 2 k.k. orzekł od oskarżonej M.Z. na rzecz

pokrzywdzonego A.Z. nawiązkę w wysokości 500 zł (pięćset złotych).

Ponadto sąd orzekł o kosztach sądowych (pkt XVII wyroku).

Apelacje od powyższego wyroku wnieśli oskarżeni i oskarżyciel posiłkowy.

Sąd Okręgowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 26 lipca 2024 r., sygn. akt

V Ka 700/23:

I. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że:

1. uchylił rozstrzygnięcia zawarte w punktach od I do XVII wyroku;

2. oskarżonych S.Z. i M.Z. uniewinnił od wszystkich zarzutów;

3. kosztami procesu za postępowanie przed sądem I instancji w zakresie

wydatków obciążył Skarb Państwa;

II. obciążył oskarżyciela posiłkowego A.Z. kosztami procesu za

postępowanie odwoławcze, w tym wymierzył mu opłatę w kwocie 150 PLN (sto

pięćdziesiąt złotych).

Kasację od powyższego wyroku wniósł pełnomocnik oskarżycieli

posiłkowych, który zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym w szczególności:

1. przepisu art. 190a § 1 k.k., poprzez dokonanie jego błędnej wykładni i

nieprawidłowe niezastosowanie, co doprowadziło do zmiany wyroku Sądu

V KK 428/25

6

Rejonowego w Tczewie z dnia 24 listopada 2022 r. (sygn. akt: II K 932/20) poprzez

uniewinnienie oskarżonych od popełnienia zarzucanych im aktem oskarżenia

czynów w pkt. 4 (dot. S.Z.) i pkt. 3 (dot. M.Z.) - w sytuacji, gdy zachowanie

oskarżonych S.Z. i M.Z. wyczerpywało znamiona czynu zabronionego uporczywego

nękania, a ustalone przez sąd II instancji: nagrywanie przez oskarżonych każdego

spotkania z oskarżycielami posiłkowymi, śledzenie oskarżyciela posiłkowego,

jeżdżenie za nim i nagrywanie popełnianych przez niego wykroczeń drogowych,

publiczne drwienie z oskarżycieli posiłkowych i ich małoletnich dzieci, poprzez

nazywanie zarówno dorosłych jak i dzieci słowami „grubasy" i „tłuściochy" -

niewątpliwie były zachowaniami charakteryzującymi się dużym stopniem

natarczywości i natężenia złej woli, co winno skutkować uznaniem oskarżonych za

winnych popełnienia czynu zabronionego opisanego dyspozycją przepisu art. 190a

k.k.;

2. przepisu art. 193 § 1 k.k., poprzez dokonanie jego błędnej wykładni i

nieprawidłowe niezastosowanie, co doprowadziło do zmiany wyroku Sądu

Rejonowego w Tczewie z dnia 24 listopada 2022 r. (sygn. akt: II K 932/20) poprzez

uniewinnienie oskarżonych od popełnienia zarzucanych im czynów w pkt. 1 i 2 aktu

oskarżenia - w sytuacji, gdy zachowanie oskarżonych S.Z. i M.Z. w dniach 23 maja

2020 roku oraz 25 maja 2020 roku wyczerpywało znamiona czynu zabronionego

naruszenia miru domowego, albowiem przez pojęcie „wdarcia się" należy rozumieć

przełamanie nie tyle przeszkody fizycznej, ile woli osoby uprawnionej, tj. wejście do

cudzego obiektu wbrew wyraźnie wyrażonej woli uprawnionego; decydujący jest

więc nie techniczny sposób przeniknięcia do sfery chronionej mirem domowym,

lecz wola sprawcy jego naruszenia, a co miało miejsce na tle przedmiotowej sprawy

i winno skutkować uznaniem oskarżonych za winnych popełnienia czynu

zabronionego opisanego dyspozycją przepisu art. 193 k.k.;

II. naruszenie przepisów postępowania, w tym w szczególności:

1. przepisów art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 167 k.p.k. i art. 393a

k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k., poprzez nieuwzględnienie wniosku dowodowego

zgłoszonego przez pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych na rozprawie w dniu 4

marca 2024 r. o odtworzenie na rozprawie nagrania z k. 22 akt sprawy (nagrania

dostarczonego przez oskarżycieli), wniosku złożonego po odtworzeniu przez sąd z

V KK 428/25

7

urzędu nagrania z k. 64 (nagrania dostarczonego przez oskarżonych) w ramach

przesłuchania oskarżycieli posiłkowych A.Z. i A.Z. na tej rozprawie (oraz ponownie

oddalenie wniosku dowodowego o odtworzenie tego nagrania z k. 22 na rozprawie

w dniu 19 lipca 2024 r. (pkt. 3 postanowienia sądu) złożonego w formie pisemnej

pismem z dnia 15 marca 2024 r.) - w sytuacji, gdy wniosek ten zmierzał do

wyjaśnienia istoty sprawy, nie prowadził w sposób oczywisty do przedłużenia

postępowania i jawił się jako kluczowy dla odtworzenia przebiegu zdarzenia z dnia

25 maja 2020 roku i wyjaśnienia okoliczności, w których doszło do uszkodzenia

kolana oraz doznania urazu kciuka u oskarżyciela posiłkowego A.Z., a następnie

skonfrontowania tej wersji zdarzeń z wersją zdarzeń opisaną przez oskarżonych,

która została oparta na zarejestrowanym przez nich nagraniu (k. 64 akt sprawy),

sporządzonym telefonem komórkowym oskarżonej i obejmującym zupełnie inną

perspektywę zdarzenia niż nagranie obrazujące widok z kamery umieszczonej na

budynku, tj. monitoring zainstalowany przez oskarżyciela posiłkowego A.Z. (k. 22

akt sprawy) w sytuacji gdy nagranie oskarżonych zostało (ponownie) odtworzone

przez Sąd Okręgowy na rozprawie 4 marca 2024 r. - a brak przeprowadzenia tego

dowodu i oddalenie tego wniosku dowodowego pełnomocnika oskarżycieli miało

istotny i podstawowy wpływ na treść zaskarżonego wyroku, gdyż skutkowało

poczynieniem przez sąd II instancji błędnych ustaleń faktycznych co do braku

sprawstwa oskarżonego w popełnieniu czynu zabronionego opisanego dyspozycją

przepisu art. 157 § 1 k.k. wyłącznie na podstawie nagrania dostarczonego przez

oskarżonych, z pominięciem pozostałego materiału dowodowego (nagranie na k.

22) podczas gdy w rzeczywistości doszło do wypełnienia przez oskarżonego S. Z.

znamion tego przestępstwa;

2. przepisów art. 410 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k., poprzez poczynienie

przez sąd II instancji własnych ustaleń faktycznych, odmiennych od tych, które

stanowiły podstawę orzeczenia pierwszoinstancyjnego i wydanie orzeczenia

reformatoryjnego, uniewinniającego oskarżonych od popełnienia wszystkich

zarzucanych im aktem oskarżenia czynów, na skutek pominięcia przez sąd II

instancji przeprowadzonych i ujawnionych przez sąd I instancji dowodów

kluczowych dla ustalenia okoliczności faktycznych oraz zmierzających do

wyjaśnienia istoty sprawy, w szczególności:

V KK 428/25

8

a) nagrania z dnia 25 maja 2020 roku na płycie DVD, obrazującego

widok z kamery umieszczonej na budynku, tj. monitoring zainstalowany przez

oskarżyciela posiłkowego A.Z. (k. 22 akt sprawy) - na którym zarejestrowano

następujące fakty: fakt intensywnego poruszania się pojazdu, fakt podjęcia przez

oskarżyciela posiłkowego A.Z. próby zablokowania pojazdu oskarżonego w

momencie, gdy ten chciał ruszyć, fakt najechania (uderzenia) A.Z. pojazdem, fakt

odskoczenia przez A.Z. od pojazdu - a które to fakty nie zostały zarejestrowane na

uwzględnionym przez Sąd Okręgowy nagraniu sporządzonym przez oskarżonych

(k. 64 akt sprawy),

b) uzupełniającej ustnej opinii biegłego L.Z., złożonej na rozprawie przed

sądem I instancji w dniu 24 listopada 2022 roku (k. 900-902 akt sprawy) - po

udostępnieniu biegłemu nagrania z monitoringu zainstalowanego przez

oskarżyciela posiłkowego A. Z. (k. 22 akt sprawy) - w ramach której biegły

potwierdził następujące fakty: fakt podjęcia przez oskarżyciela posiłkowego A.Z.

próby zablokowania pojazdu oskarżonego w momencie, gdy ten chciał ruszyć, fakt,

że w wyniku takiej próby zatrzymania mogło dojść do urazu kolana stwierdzonego u

A.Z., fakt, że uraz kolana stwierdzony u A.Z. był urazem typu świeżego - a które to

fakty nie znalazły się w pierwszej, ustnej opinii biegłego sądowego L.Z. (k. 866-867

akt sprawy), która to została wydana po przesłaniu biegłemu jedynie nagrania

nadesłanego przez oskarżonego,

c) pisemnej opinii biegłego L.Z. (z dnia 23.06.2020 r.) w zakresie w jakim

biegły w opinii pisemnej biegły stwierdził, że: „Do powstania urazu u

pokrzywdzonego A.Z. mogło dojść na skutek uderzenia w prawe kolano i podudzie

z dużą siłą urazu, mogło to być najechanie przez pojazd poruszający sią z

niewielką szybkością. Mechanizm podawany w aktach jest prawdopodobny" (pkt. 2

opinii pisemnej).

d) dokumentacji lekarskich pana A.Z. w zakresie w jakim wynika z niej,

że w dacie zdarzenia - 25 maja 2020 r. niezwłocznie po zdarzeniu stwierdzono u

pokrzywdzonego - „uraz kolana i podudzia", w tym „otarcia naskórka kolana",

„ruchomość w stawie kolanowym w zakresie zgięcia ograniczona bólowo" „niewielki

obrzęk okolic kolana i podudzia" (a nie jedynie „niewielki obrzęk" jak ustalił Sąd

Okręgowy) które to obrażenia korespondują z dalszą diagnostyką w ramach której

V KK 428/25

9

w badaniu MR stwierdzono - „wiązadło krzyżowe przednie z cechami MR

przebytego naderwania ( [znak „mniej"- dop JG] 1/3 włókien w okolicy przyczepu

udowego gdzie widoczny jest aktualnie ganglion 11 mm" - na podstawie której to

dokumentacji biegły L.Z. analizując przedmiotowe nagranie zdarzenia (k. 22) w

korelacji z dokumentacją medyczną na rozprawie w dniu 24 listopada 2022 r.

(druga ustna opinia uzupełniająca) wskazał, że powyższe obrażenia

pokrzywdzonego powstały we wskazanych prze niego okolicznościach,

- w konsekwencji czego naruszenie to miało istotny wpływ na treść

zaskarżonego wyroku, poprzez poczynienie przez sąd II instancji błędnych ustaleń

faktycznych co do braku sprawstwa oskarżonego w popełnieniu czynu

zabronionego opisanego dyspozycją przepisu art. 157 § 1 k.k., podczas gdy w

rzeczywistości doszło do wypełnienia przez oskarżonego S.Z. znamion tego

przestępstwa, o czym świadczą ww. dowody pominięte przez sąd II instancji przy

ocenie materiału dowodowego;

e) - dwóch opinii biegłej psycholog K.R. z dnia 26 sierpnia 2020 r.

(pominięcie i nierozważenie tej opinii przez Sąd Okręgowy w kontekście zeznań

małoletnich) dotyczących zdolności do postrzegania małoletnich A. i A.Z. oraz

ewentualnych skłonności małoletnich do konfabulacji i zakwestionowanie ich

wiarygodności przez Sąd Okręgowy (k. 17 uzasadnienia wyroku) podczas gdy z

opinii tych wynika, że „analiza treściowa wykazała, że zeznanie [dziewczynek dop

JG] spełnia kryteria wiarygodności psychologicznej (spójność wewnętrzna,

osadzenie w kontekście czasowym i przestrzennym, detale oryginalne i interakcje)

towarzyszą mu także gesty ilustracyjne, odniesienia do innych osób i zdarzeń,

adekwatny stan emocjonalny", „można uznać zeznania A.Z. za szczere", „można

uznać zeznanie A.Z. za szczere",

- w konsekwencji czego naruszenie to miało istotny wpływ na treść

zaskarżonego wyroku, poprzez poczynienie przez sąd II instancji błędnych ustaleń

faktycznych co do braku sprawstwa oskarżonych w popełnieniu czynu

zabronionego opisanego dyspozycją przepisu art. 190a § 1 k.k., podczas gdy w

rzeczywistości doszło do wypełnienia przez oboje oskarżonych znamion tego

przestępstwa, o czym świadczą ww. dowody pominięte przez sąd II instancji przy

ocenie materiału dowodowego;

V KK 428/25

10

3. przepisów art. 4 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k. w zw. z art. 458

k.p.k., poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie, polegające na przeprowadzeniu

przez sąd II instancji wadliwej kontroli odwoławczej, i poczynieniu własnych ustaleń

faktycznych, odmiennych od tych, które stanowiły podstawę orzeczenia

pierwszoinstancyjnego, w konsekwencji dokonania nieprawidłowej, wybiórczej,

dowolnej oraz sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oceny

dowodów zgromadzonych w sprawie, w tym w przeprowadzonych na rozprawie

przed sądem II instancji i nierozważeniu dowodów ani okoliczności mających

znaczenie dla kwestii odpowiedzialności oskarżonych oraz oparcie orzeczenia

reformatoryjnego tylko na dowodach dla oskarżonych korzystnych, z

jednoczesnych pominięciem istotnych dowodów przemawiających na niekorzyść

oskarżonych, co doprowadziło do niewłaściwego i bezzasadnego uniewinnienia

oskarżonych od wszystkich zarzucanych im czynów, w tym:

a) wadliwej ocenie zeznań złożonych przez oskarżyciela posiłkowego A.Z.,

poprzez:

- uznanie jego zeznań dotyczących czynu z art. 157 § 1 k.k. za wiarygodne

tylko w części, w jakiej zdaniem sądu korespondować miały z nagraniami

przedstawionymi przez obie strony, podczas gdy sąd II instancji odniósł się jedynie

do nagrania sporządzonego przez oskarżonych i w żadnym miejscu nie ocenił

dowodu z nagrania dostarczonego przez oskarżyciela posiłkowego (k. 22),

pomijając go przy ocenie materiału dowodowego sprawy, zaś nagranie to

potwierdzało zeznania A.Z. w zakresie, w jakim wskazywał on, iż pojazd

oskarżonego na niego najechał oraz że odskoczył od pojazdu zaraz po doznaniu

urazu stawu kolanowego, pomimo, że zeznania A.Z. potwierdzone były

dokumentacją medyczną jak i opinią biegłego L.Z..

-

uznanie jego zeznań dotyczących czynu z art. 190a § 1 k.k. za

wiarygodne tylko w części, w jakiej zostały udowodnione innymi dowodami, z

zupełnym pominięciem innych, ustalonych przez sąd I instancji zdarzeń, jak fakt

obrzucania jajkami pojazdu (przyczepy) A.Z. czy wykrzykiwania z posesji

oskarżonych w stronę pokrzywdzonych słów wulgarnych, powszechnie

uznawanych za obelżywe i obraźliwe (jak np. „ty fajfusie" „spaślun" inne (płyty k. 22

i 32) oraz pominięciem faktu, że powyższe działania oskarżonych naruszały

V KK 428/25

11

prywatność pokrzywdzonych i wzbudziły u nich uzasadnione okolicznościami

poczucie zagrożenia,

-

uznanie jego zeznań dotyczących czynu z art. 190a § 1 k.k. za

wiarygodne tylko w części, z zupełnym pominięciem, że działania podejmowane

przez oskarżonych wzbudziły u małoletnich córek oskarżycieli posiłkowych

uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia, że dziewczynki obawiały się

oskarżonych, nie chciały wychodzić same na dwór, płakały każdorazowo, bojąc się

spotkania z oskarżonymi, co wynika z zeznań małoletnich pokrzywdzonych,

b) wadliwej ocenie zeznań złożonych przez oskarżycielkę posiłkową A.Z.,

poprzez:

-

uznanie jej zeznań dotyczących czynu z art. 157 § 1 k.k. za

wiarygodne tylko w części, w jakiej korespondować miały z nagraniami

przedstawionymi przez obie strony, podczas gdy sąd II instancji odniósł się jedynie

do nagrania sporządzonego przez oskarżonych (k. 64) i w żadnym miejscu nie

ocenił dowodu z nagrania dostarczonego przez oskarżyciela posiłkowego (k. 22),

pomijając go przy ocenie materiału dowodowego sprawy, zaś nagranie to

potwierdzało zeznania A.Z. w zakresie, w jakim wskazywała ona, iż pojazd

oskarżonego najechał na A.Z. oraz że odskoczył on od pojazdu zaraz po doznaniu

urazu stawu kolanowego,

-

uznanie jej zeznań dotyczących czynu z art. 190a § 1 k.k. za

wiarygodne tylko w części, z zupełnym pominięciem innych, ustalonych przez sąd I

instancji zdarzeń, jak fakt obrzucania jajkami pojazdu (przyczepy) A.Z. czy

wykrzykiwania w kierunku A.Z. słów wulgarnych, powszechnie uznawanych za

obelżywe, jak „A. ciągnij lachę" czy „tępa dzida",

-

uznanie jej zeznań dotyczących czynu z art. 190a § 1 k.k. za

wiarygodne tylko w części, z zupełnym pominięciem, że działania podejmowane

przez oskarżonych wzbudziły u małoletnich córek oskarżycieli posiłkowych

uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia, że dziewczynki obawiały się

oskarżonych, nie chciały wychodzić same na dwór, płakały każdorazowo, bojąc się

spotkania z oskarżonymi, co wynika z zeznań małoletnich A. i A.Z.; z pominięciem

także pozostałego materiału dowodowego w tym nagrań na których S.Z. wprost

V KK 428/25

12

komentuje szyderczo np. figurę dziewczynek (tak protokół oględzin k. 114 i

następne).

c) wadliwej ocenie zeznań złożonych przez małoletnie A. i A. siostry Z., a

dotyczących czynu z art. 190a § 1 k.k. i uznania ich za wiarygodne tylko w części,

w jakiej były zgodne z innymi dowodami zgromadzonymi w sprawie, w tym że słowa

„grubas” czy „tłuścioch” zostały odebrane przez dziewczynki jako zaadresowane do

nich, z zupełnym pominięciem, że powyższe działania oskarżonych wzbudziły u

małoletnich uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia, że dziewczynki

obawiały się oskarżonych, nie chciały wychodzić same na dwór, płakały

każdorazowo, bojąc się spotkania z oskarżonymi, z pominięciem także pozostałego

materiału dowodowego w tym nagrań na których S.Z.. wprost komentuje szyderczo

np. figurę dziewczynek (tak protokół oględzin k. 114 i następne) - „ty A. ale po

Twoich dziewczynkach widać, że one chyba do sportowej szkoły chodzą, co takie

wysportowane, figury normalnie jak pływaczki", przy czym wówczas zarówno pan

A.Z. jak i córki zmagały się z nadwagą, a także z pominięciem opinii biegłej

psycholog K.R. uczestniczącej w zeznaniach dziewczynek - która ustaliła, że

zeznania dziewczynek spełniają kryteria uznania ich za wiarygodne - „analiza

treściowa wykazała, że zeznanie [dziewczynek dop JG] spełnia kryteria

wiarygodności psychologicznej (spójność wewnętrzna, osadzenie w kontekście

czasowym i przestrzennym, detale oryginalne i interakcje) towarzyszą mu także

gesty ilustracyjne, odniesienia do innych osób i zdarzeń, adekwatny stan

emocjonalny", „można uznać zeznania A.Z. za szczere", „można uznać zeznanie A.

Z. za szczere"

d) wadliwej ocenie zeznań złożonych przez świadka K.P., a dotyczących

czynu z art. 157 § 1 k.k. i uznania ich za niewiarygodne w całości, podczas gdy

zeznania te korespondowały z treścią pozostałych dowodów przeprowadzonych w

sprawie, w tym z zeznaniami oskarżycieli posiłkowych oraz dowodem z nagrania,

obrazującego widok z kamery umieszczonej na budynku, tj. monitoring

zainstalowany przez oskarżyciela posiłkowego A. Z., które to dowody potwierdzały

zeznania K.P. w zakresie, w jakim wskazywał on, iż pojazd oskarżonego najechał

na A.Z. oraz że odskoczył on od pojazdu zaraz po doznaniu urazu stawu

kolanowego,

V KK 428/25

13

e) pominięciu opinii sporządzonej przez biegłego L. Z. - wadliwej ocenie

opinii sądowej (pisemnej oraz dwóch ustnych) sporządzonej przez biegłego

sądowego L. Z. i oparciu się przez sąd II instancji wyłącznie na treści i wnioskach

jednej z opinii ustnych, wydanej przez biegłego po zapoznaniu się przez niego tylko

z treścią nagrania sporządzonego przez oskarżonych, na którym to nagraniu nie

widać momentu „styku" ciała oskarżyciela posiłkowego z pojazdem oskarżonego -

bez jednoczesnego rozważenia sprzeczności pomiędzy tą opinią a drugą opinią

ustną, wydaną przez tego samego biegłego, po zapoznaniu się przez niego z

nagraniem obrazującym widok z kamery umieszczonej na budynku (monitoring

zainstalowany przez A. Z. k. 22), a tym samym pominięcie w całości w swych

rozważaniach opinii biegłego przemawiającej na niekorzyść oskarżonego S.Z.,

f) wadliwej ocenie wyjaśnień złożonych przez oskarżonych S.Z. i M.Z. i

uznania ich za wiarygodne w znacznym stopniu, a co pozostawało w sprzeczności

z ustalonymi przez sąd II instancji danymi dotyczącymi wcześniejszej karalności

oskarżonych w tym za czyny przeciwko wymiarowi sprawiedliwości, w tym

wyrokiem warunkowo umarzającym postępowanie karne w stosunku do M.Z.,

oskarżonej o składanie fałszywych zeznań (k. 1160-1161 akt sprawy) oraz faktem

złożenia przez oskarżonego S. Z. do postępowania odwoławczego nieprawdziwego

oświadczenia, które w ocenie sądu II instancji zostało wytworzone umyślnie w celu

przedstawienia jako dowód w toczącym się postępowaniu karnym, a jego treść jest

niezgodna z prawdą, co skutkowało złożeniem przez sąd II instancji zawiadomienia

do Prokuratury Rejonowej w G. o możliwości popełnienia przestępstwa z art. 270 §

1 i 3 k.k. i 235 k.k. (k. 1325-1327 akt sprawy) - a który to fakt winien rzutować na

ocenę wiarygodności oskarżonego,

- w konsekwencji czego naruszenia te miały istotny wpływ na treść

zaskarżonego wyroku, poprzez poczynienie przez sąd II instancji błędnych ustaleń

faktycznych co do braku sprawstwa oskarżonych w popełnieniu przez nich czynów

zabronionych opisanych dyspozycją przepisów art. 157 § 1 k.k. oraz art. 190a § 1

k.k., podczas gdy w rzeczywistości doszło do wypełnienia przez oskarżonych

znamion tych przestępstw, o czym świadczą ww. dowody wadliwie ocenione przez

sąd II instancji, tj. w sposób całkowicie i rażąco odmienny od tych, które stanowiły

podstawę orzeczenia pierwszoinstancyjnego;

V KK 428/25

14

4. przepisów art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., poprzez

ich nieprawidłowe zastosowanie i sporządzenie przez sąd II instancji uzasadnienia

wyroku z pominięciem obligatoryjnych elementów treściowych, w tym braku

dokonania oceny części dowodów zgromadzonych w aktach sprawy (jak dowód z

nagrania z dnia 25 maja 2020, obrazującego widok z kamery umieszczonej na

budynku, tj. monitoring zainstalowany przez oskarżyciela posiłkowego A.Z. czy

dowód z drugiej, ustnej opinii uzupełniającej wydanej przez biegłego sądowego

L.Z.), a które to dowody przemawiały na niekorzyść oskarżonych, pomimo

powołania się przez sąd II instancji na dokonywaną samodzielną, pełną kontrolę

odwoławczą i ocenę materiału dowodowego;

5. przepisu art. 2 § 1 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k., poprzez jego

nieprawidłowe niezastosowanie i prowadzenie postępowania odwoławczego w

sposób sprzeczny z ekonomiką procesową, w tym wyznaczeniem i

przeprowadzeniem dziewięciu terminów rozpraw (dziesiąty termin był terminem

publikacyjnym), w tym dwukrotnie, mimo możliwości zamknięcia przewodu

sądowego i udzielenia głosów końcowych stronom, sąd II instancji zakreślał na

rozprawach odwoławczych stronom termin na złożenie dalszych wniosków

dowodowych np. 9 lipca 2024 r. oraz czterokrotnie odraczając termin - na rozprawie

- w związku z wnioskami oskarżonych o zniesienie terminu rozprawy z uwagi na ich

usprawiedliwioną nieobecność, a przez co sąd II instancji charakteryzował się niską

procesową aktywnością, a co skutkowało tym, że długość postępowania

odwoławczego w niniejszej sprawie była nadmierna, niczym nieuzasadniona i nie

spełniła wymogu „rozsądnego terminu", przy jednoczesnym dwukrotnym oddaleniu

wniosku oskarżyciela o odtworzenie i uwzględnienie materiału obciążającego

oskarżonych, tj. nagrania na k. 22.

Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie

sprawy Sądowi Okręgowemu w Gdańsku - do ponownego jej rozpoznania w

postępowaniu odwoławczym.

Prokurator Rejonowy w Tczewie oraz obrońca oskarżonych w

odpowiedziach na kasację wnieśli o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

V KK 428/25

15

Kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych A.Z. i A.Z.

jest oczywiście bezzasadna, co uprawniało do jej oddalenia na posiedzeniu w trybie

art. 535 § 3 k.p.k.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 523 § 1

k.p.k. kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art.

439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny

wpływ na treść orzeczenia. Zatem możliwość wniesienia skutecznej kasacji jest

istotnie ograniczona. Podzielając utrwalone w tym zakresie orzecznictwo Sądu

Najwyższego, stwierdzić trzeba, że postępowanie kasacyjne nie jest z pewnością

postępowaniem, które ponawiać ma zwykłą kontrolę odwoławczą. W toku zaś tego

postępowania z założenia nie dokonuje się kontroli poprawności oceny

poszczególnych dowodów, nie weryfikuje zasadności ustaleń faktycznych i nie

bada współmierności orzeczonej kary (zob. postanowienie SN z dnia 15 marca

2023 r., IV KK 549/22; postanowienie SN z dnia 10 lipca 2019 r., II KK 210/19;

postanowienie SN z dnia 21 września 2017 r., IV KK 276/17).

Przedmiotem kasacji jest wyrok sądu odwoławczego kończący postępowanie,

stąd zarzuty w niej podnoszone powinny dotyczyć tego orzeczenia. Można

wyjątkowo w kasacji wytykać uchybienia wyrokowi sądu I instancji, ale wtedy

warunkiem skuteczności takich zarzutów jest wykazanie, że te uchybienia

przeniknęły do wyroku sądu odwoławczego, będącego przedmiotem zaskarżenia

kasacji. Uczynić to należy poprzez wskazanie tych przepisów, które sąd

odwoławczy naruszył dopuszczając do owego „przeniesienia" tego uchybienia do

swojego orzeczenia, jak i poprzez stosowną argumentację (zob. postanowienie SN

z dnia 24 czerwca 2021 r., IV KK 217/21; postanowienie SN z dnia 30 marca 2017

r., V KK 35/17).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, należy

wskazać, że sąd odwoławczy nie dopuścił się rażącego naruszenia przepisów

prawa materialnego i procesowego wskazanych w zarzutach kasacji pełnomocnika

oskarżycieli posiłkowych, które zostały sformułowane jedynie celem ponowienia

zwykłej kontroli odwoławczej, dokonanej przez Sąd Okręgowy w Gdańsku w

zakresie poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych co do sprawstwa

oskarżonych, uniewinnionych od popełnienia zarzucanych im czynów.

V KK 428/25

16

Jednocześnie zauważyć należy, iż zawarte w kasacji pełnomocnika oskarżycieli

posiłkowych zarzuty są wewnętrznie sprzeczne. Skarżący bowiem z jednej strony

zarzuca nienależytą ocenę dowodów zgromadzonych w sprawie i w istocie

poczynione na ich podstawie ustalenia faktyczne, a z drugiej zarzuca obrazę prawa

materialnego. Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał, że nie można mówić o

naruszeniu przepisów prawa materialnego w sytuacji, gdy wadliwość orzeczenia w

tym zakresie jest wynikiem błędnych ustaleń faktycznych przyjętych za jego

podstawę (zob. postanowienie SN z dnia 16 listopada 2017 r., II KK 346/17;

postanowienie SN z dnia 4 stycznia 2017 r., III KK 379/16).

Odnosząc się do zarzutu obrazy przepisów prawa materialnego

postawionego w punkcie I podpunkt 1 i 2 kasacji pełnomocnika oskarżycieli

posiłkowych, wskazać należy, że jego oczywista bezzasadność wynika chociażby

tylko ze względów formalnych. Jak wskazano powyżej, uchybienie w postaci obrazy

prawa materialnego polega na jego wadliwym zastosowaniu do trafnych i

niekwestionowanych ustaleń faktycznych. Nie można więc zarzucać obrazy prawa

materialnego w sytuacji, gdy jednocześnie przyjmuje się, że wadliwość orzeczenia

jest wynikiem błędnych ustaleń faktycznych przyjętych za jego podstawę lub

ustalenia te są wynikiem naruszenia przepisów prawa procesowego (zob. S.

Zabłocki (w:) J. Bartoszewski, L. Gardocki, Z. Gostyński, S. Przyjemski, R.A.

Stefański, S. Zabłocki, Kodeks postępowania karnego. Komentarz., Warszawa

2004, t. III, s. 111). Tak sformułowane zarzuty obarczone są wewnętrzną

sprzecznością, wynikającą z faktu, iż dotyczą one tego samego zakresu, czyli

uniewinnienia oskarżonych od popełnienia zarzucanych im czynów. Jednak, jeżeli

tego rodzaju zabieg został dokonany w nadzwyczajnym środku zaskarżenia, musi

prowadzić do wniosku o jego niezasadności. Wszakże Sąd Najwyższy rozpoznaje

kasację w granicach zaskarżenia i, co do zasady, w granicach podniesionych

zarzutów (art. 536 k.p.k.), zaś postawienie sprzecznych ze sobą zarzutów w istocie

wyłącza możliwość określenia jakie właściwie uchybienie zostało sądowi

odwoławczemu w niej zarzucone (zob. postanowienie SN z dnia 29 stycznia 2020 r.,

V KK 589/18).

W przedmiotowej sprawie sąd odwoławczy dokonując analizy i oceny

zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego doszedł do wniosku, że

V KK 428/25

17

oskarżeni swoim zachowaniem nie wyczerpali znamion czynu zabronionego z art.

190a k.k. i art. 193 k.k., co doprowadziło do uniewinnienia oskarżonych od

popełnienia zarzucanych im czynów. Analiza treści uzasadnienia zaskarżonego

wyroku przekonuje, że sąd odwoławczy prawidłowo ocenił zgromadzony w sprawie

materiał dowodowy, dokonał szerokiej analizy pojęcia „wdarcia się” zawartego w art.

193 k.k., wskazując, że zachowanie oskarżonych polegające na wjeździe przez

otwartą bramę na posesję w dniach 23 maja 2020 roku i 25 maja 2020 roku nie

stanowiło przestępstwa stypizowanego w art. 193 k.k. W sposób szczegółowy sąd

odwoławczy odniósł się także do realizacji przez oskarżonych znamion z art. 190a

k.k., wskazując, że ich zachowania nie stanowiły uporczywego nękania w

rozumieniu art. 190a k.k.

Za chybiony również uznać należy zarzut zawarty w punkcie II podpunkt 1

kasacji, dotyczący oddalenia przez sąd odwoławczy wniosków dowodowych.

Wskazać bowiem należy, iż to sąd jest gospodarzem postępowania

jurysdykcyjnego, dlatego w jego gestii pozostaje ostateczna decyzja o

dopuszczeniu dowodu (zob. wyrok SN z dnia 4 października 2018 r., III KK 454/17).

Sąd nie ma obowiązku uwzględniania wszystkich wniosków dowodowych

składanych przez strony i może je oddalić na podstawach wskazanych w art. 170 §

1 k.p.k. Analiza akt sprawy wskazuje, że sąd odwoławczy zasadnie oddalił wnioski

dowodowe pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych, uznając, iż w sposób oczywisty

zmierzają do przedłużenia postępowania. Jednocześnie podkreślić należy, iż

dowód z k. 22 w postaci nagrania był przeprowadzony przez sąd I instancji, został

także uwzględniony w uzasadnieniu sądu odwoławczego (str. 13 uzasadnienia) w

zakresie poczynionych ustaleń faktycznych. Tym samym dowód ten został w

sposób prawidłowy przeprowadzony i oceniony przez sądy obu instancji. Brak

ponownego odtworzenia tego dowodu w postępowaniu odwoławczym, w sytuacji

kiedy był on znany sądowi drugiej instancji, nie stanowi rażącego naruszenia prawa,

które miało istotny wpływ na treść wyroku.

Bezzasadne jest także zarzucanie sądowi odwoławczemu naruszenia art.

410 k.p.k. (zarzut z punktu II podpunkt 2), jak i art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art.

457 § 3 k.p.k. (zarzut z punktu II podpunkt 4). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem

Sądu Najwyższego, orzeczenie o charakterze reformatoryjnym musi być oparte,

V KK 428/25

18

stosownie do art. 410 k.p.k., na całokształcie ujawnionego w toku rozprawy głównej

materiału dowodowego, ocenionego z respektowaniem reguły zawartej w art. 7

k.p.k., a uzasadnienie takiego orzeczenia powinno mieć charakter

pierwszoinstancyjny, a zatem stosownie do treści art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k.

wskazywać, jakie fakty sąd uznał za udowodnione lub nie udowodnione, na jakich

w tej mierze oparł się dowodach i dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych (zob.

wyrok SN z dnia 8 czerwca 2016 r., III KK 374/15). Obowiązkiem sądu

odwoławczego w takim układzie procesowym jest poddać analizie i ocenie cały

materiał dowodowy zgromadzony w toku dotychczasowego postępowania,

przedstawić własne ustalenia, które doprowadziły go do przekonania o

konieczności odmiennego rozstrzygnięcia i wykazać, że stanowisko wyrażone w

wyroku sądu pierwszej instancji było wadliwe oraz zaprezentować argumentację

uzasadniającą taki wniosek (zob. wyrok SN z dnia 29 marca 2018 r.,

V KK 348/17).

Sąd Okręgowy w Gdańsku w pełni sprostał powyższym wymogom, na co

wskazuje treść uzasadnienia zaskarżonego wyroku, a Sąd Najwyższy ocenę tę

podziela, jako odpowiadającą zarówno zgromadzonemu w sprawie, kompletnemu

materiałowi dowodowemu, jak również procesowym zasadom jego oceny,

wynikającym z art. 7 k.p.k. Ponadto w przypadku podniesienia naruszenia art. 457

§ 3 k.p.k., należy mieć na uwadze, że sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu

odwoławczego, następuje już po wydaniu orzeczenia, co w świetle brzmienia art.

537a k.p.k., nie może powodować uchylenia wyroku tylko z tego powodu, że nie

spełnia ono wymogów art. 457 § 3 k.p.k., albowiem niepodobieństwem jest, aby

treściowa zawartość uzasadnienia mogła mieć wpływ na wydany wcześniej wyrok

sądu odwoławczego (zob. postanowienie SN z dnia 9 maja 2022 r., IV KK 689/21;

postanowienie SN z dnia 7 października 2020 r., V KK 415/20).

Za chybiony uznać należy zarzut z punktu II podpunkt 3, dotyczący

naruszenia art. 4 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k. W

pierwszej kolejności wskazać należy, że art. 4 k.p.k. nie może stanowić

samodzielnej podstawy kasacyjnej, gdyż w tym przepisie sformułowano jedną z

generalnych zasad rządzących procesem karnym, która to zasada znajduje

następnie konkretyzację w części szczegółowej kodeksu. Tym samym treścią

V KK 428/25

19

zarzutu może stać się jedynie naruszenie tych konkretnych, szczegółowo

wskazanych przepisów, nie zaś zasady generalnej (zob. postanowienie SN z dnia 9

sierpnia 2024 r., IV KK 12/24). Ponadto zauważyć należy, iż zarzut obrazy art. 5 § 2

k.p.k. nie może być stawiany łącznie z obrazą art. 7 k.p.k., bowiem naruszenie

zasady in dubio pro reo możliwe jest jedynie wtedy, gdy sąd w sposób prawidłowy

przeprowadził postępowanie dowodowe i w sposób zgodny z art. 7 k.p.k. ocenił

zgromadzone dowody, a pomimo tego z dowodów uznanych za wiarygodne nadal

wynikają co najmniej dwie wersje faktyczne i organ procesowy rozstrzyga niedające

się usunąć wątpliwości niezgodnie z kierunkiem określonym w przepisie art. 5 § 2

k.p.k. (zob. postanowienie SN z dnia 3 września 2025 r.,

II KK 292/25). W ocenie Sądu Najwyższego skarżący w treści tego zarzutu

kwestionuje wydanie przez sąd odwoławczy wyroku reformatoryjnego i

uniewinnienie oskarżonych od popełnienia zarzucanych im czynów, prezentując

przy tym własną i subiektywną ocenę dowodów i poczynione na ich podstawie

ustalenia faktyczne.

Niezasadny jest w końcu zarzut z punktu II podpunkt 5 kasacji, w którym

skarżący zarzuca sądowi odwoławczemu procedowanie w sposób sprzeczny z

ekonomiką procesową, bowiem w sprawie odbyło się 10 terminów rozpraw. Wbrew

twierdzeniom skarżącego, nie sposób jednak doszukać się w postępowaniu sądu

przewlekłości, przeciwnie sąd odwoławczy dążył do wyjaśnienia wszelkich

wątpliwości, zaś ilość wyznaczonych w sprawie rozpraw odpowiadała potrzebom

toczącego się postępowania apelacyjnego. Nie wykazano także wpływu takiego

procedowania na treść wyroku.

Reasumując, skarżący zmierza do przedstawienia własnej i odmiennej oceny

przeprowadzonych dowodów oraz dokonanych na ich podstawie ustaleń stanu

faktycznego. Skarżący formułując w ten sposób kasację, będącą nadzwyczajnym

środkiem zaskarżenia, środek ten potraktował jako kolejny instancyjny środek

odwoławczy, co jest niedopuszczalne. Kasacja nie służy bowiem do ponawiania

kontroli instancyjnej już dokonanej przez sąd odwoławczy, stąd też postępowanie

kasacyjne nie może być traktowane jako trzecia instancja (zob. postanowienie SN z

dnia 9 stycznia 2019 r., IV KK 694/18; postanowienie SN z dnia 11 października

2022 r., V KK 332/22; postanowienie SN z dnia 10 kwietnia 2025 r., IV KK 95/25).

V KK 428/25

20

Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że podniesione w omawianej

kasacji zarzuty, mimo ich obszerności, były oczywiście bezzasadne, co pozwoliło

na oddalenie wniesionego środka na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.

O kosztach sądowych za postępowanie kasacyjne orzeczono na podstawie

art. 637a k.p.k. w zw. z art. 636 § 1 k.p.k., obciążając nimi oskarżycieli posiłkowych,

w częściach na nich przypadających.

Anna Dziergawka

[WB]

[r.g.]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.