Sąd Najwyższy przekazał sprawę z zażalenia na sędziego z Elbląga do Braniewa

Przed Sądem Rejonowym w Elblągu zawisła sprawa z zażalenia K.I. na

postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w Ostródzie z dnia 3 czerwca

2026 r. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie […], dotyczącej niedopełnienia

obowiązków i przekroczenia uprawnień przez sędzią Sądu Rejonowego w Elblągu

X.Y. w toku postępowania w sprawie o sygn. akt VIII K 561/25.

V KO 130/26

2

W dniu 17 lipca 2026 r. Sąd Rejonowy w Elblągu zwrócił się do Sądu

Najwyższego o przekazanie tej sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art.

37 § 1 k.p.k. w związku z tym, że zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa

dotyczy sędziego właściwego miejscowo sądu, co w odbiorze publicznym mogłoby

wzbudzić uzasadnione wątpliwości odnośnie do jego bezstronności przy

rozpoznawaniu zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek jest zasadny.

Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w

trybie art. 37 § 1 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo i tylko, gdy wymaga tego dobro

wymiaru sprawiedliwości. Do okoliczności za nim przemawiających należą między

innymi sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać

przekonanie (choćby mylne) o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób w

pełni obiektywny przez sąd miejscowo właściwy. Obowiązek wykazania, że

zachodzą takie przesłanki spoczywa na sądzie występującym z inicjatywą w trybie

art. 37 § 1 k.p.k.

Sąd Rejonowy w Elblągu sprostał temu obowiązkowi. Powołane w

postanowieniu okoliczności sprawy, w szczególności związane z objęciem

zawiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa czynów sędzi orzekającej

we właściwym miejscowo Sądzie, przemawiają za przekazaniem niniejszej sprawy

do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na zagrożenie dobra

wymiaru sprawiedliwości. Zaistniała sytuacja może bowiem budzić nie tylko u

skarżącego, ale również w odbiorze społecznym, uzasadnione wątpliwości

odnośnie do bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy

miejscowo, co zagrażałoby dobru wymiaru sprawiedliwości. Dobro wymiaru

sprawiedliwości musi być w tych okolicznościach rozumiane nie tylko jako wymóg

zapewnienia bezstronności subiektywnej sądu, ale także zabezpieczenie

zewnętrznych przejawów bezstronności. Bezpośredni związek sprawy z sędzią

sądu właściwego do jej rozpoznania może w odczuciu społecznym zrodzić obawy o

zagrożenie dla bezstronności orzekania (por. postanowienie Sądu Najwyższego z

dnia 29 marca 2023 r., I KO 19/23). Aby zatem wyeliminować wątpliwości co do

V KO 130/26

3

obiektywnego orzekania przez sąd nadzorujący postępowanie przygotowawcze w

sprawie z zażalenia K.I., a jednocześnie przyspieszyć rozpoznanie przedmiotowego

zażalenia, należało zatem przekazać tę sprawę do rozpoznania innemu

równorzędnemu sądowi.

O wyborze sądu przekazania zadecydowało kryterium terytorialne - Sąd

Rejonowy w Braniewie znajduje się w stosunkowo niedużej odległości od Sądu

występującego z inicjatywą przekazania sprawy.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

[WB]

[a.ł]