Sąd Najwyższy nie przekazał sprawy z Piotrkowa Trybunalskiego innemu sądowi

Postanowieniem z dnia 8 maja 2026 r. Sąd Rejonowy w Piotrkowie

Trybunalskim zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy o sygnaturze

II Kp 240/26 innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru

sprawiedliwości.

Sąd Rejonowy wskazał, że postępowanie dotyczy zażalenia S. N. na

postanowienie z dnia 19 grudnia 2025 roku o umorzeniu na podstawie art. 17 § 1

pkt 2 k.p.k. śledztwa w sprawie mającego miejsce w nieustalonym okresie, nie

później niż do 11 sierpnia 2025 roku, w Piotrkowie Trybunalskim, przekroczenia

uprawnień przez funkcjonariusza publicznego w osobie prokuratora Prokuratury

Rejonowej w Piotrkowie Trybunalskim poprzez niewłaściwe procedowanie w

V KO 99/26

2

sprawach z udziałem S. N., w szczególności podejmowania, bez wskazania

podstawy prawnej, decyzji w tych postępowaniach, czym działano na szkodę

interesu prywatnego S. N., tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k. - wobec stwierdzenia, że

czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego.

Zdaniem tego Sądu, orzekanie w niniejszej sprawie przez Sąd Rejonowy w

Piotrkowie Trybunalskim rodzić może u skarżącego S. N. wewnętrzne przekonanie,

że jego sprawa nie zostanie rozpoznana w sposób obiektywny, skoro sędziowie

pochodzą z tej samej miejscowości, co prokurator, którego dotyczy zawiadomienie

o możliwości popełnienia przestępstwa.

Rozpoznając przedmiotowy wniosek Sąd Najwyższy zważył, co

następuje.

Wniosek Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim nie jest zasadny i nie

zasługuje na uwzględnienie.

Po raz kolejny trzeba podkreślić, że przekazanie sprawy do rozpoznania

innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 § 1 k.p.k. może nastąpić tylko

wyjątkowo, gdy w sposób realny wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, a

przepis ten nie może być interpretowany rozszerzająco. Wyrażony w postanowieniu

pogląd Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim, jakoby z samego faktu

złożenia zawiadomienia w sprawie domniemanych naruszeń prawa, których miałby

się dopuścić prokurator Prokuratury Rejonowej w Piotrkowie Trybunalskim można

było wyprowadzić wniosek o istnieniu w odbiorze zewnętrznym uzasadnionych

wątpliwości co do bezstronności wszystkich Sędziów tutejszego Sądu Rejonowego,

jest chybiony i dowodzi wadliwego postrzegania, czym jest bezstronność i

niezawisłość sędziego. Odnosząc się do argumentacji przedstawionej w

postanowieniu stwierdzić należy, że podniesione w nim okoliczności łączące

zagrożenie dobra wymiaru sprawiedliwości z rozpoznaniem zażalenia na

postanowienie o umorzeniu śledztwa, nie mieszczą się w pojęciu „dobra wymiaru

sprawiedliwości”.

Zdecydowanie trzeba podkreślić, że nie można bezkrytycznie i

automatycznie akceptować podważania zdolności sądów do obiektywnego i

bezstronnego rozpoznania spraw, często występującego w praktyce sądowej, gdy

strona postępowania niezadowolona z rozstrzygnięcia składa skargi na prokuratora,

V KO 99/26

3

czy sędziego prowadzącego dane postępowanie, lub próbuje spowodować

wszczęcie przeciwko niemu postępowania karnego, składając pisma procesowe w

sposób czysto instrumentalny (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21

lipca 2011 roku, III KO 48/11, Lex Nr 860625). W postanowieniu z dnia 29 stycznia

2026 r., w sprawie III KO 248/25, Sąd Najwyższy odmawiając uwzględnienia

podobnego wniosku zauważył – „Jeżeli sędziemu sprawozdawcy towarzyszą

ewentualne obawy zaistnienia okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać

uzasadnioną wątpliwość, co do jego bezstronności w omawianej sprawie, to należy

w pierwszej kolejności rozwiązać je w trybie art. 41 § 1 k.p.k. Po to bowiem

ustawodawca przewidział instytucję iudex suspectus, aby w każdej

niejednoznacznej sytuacji innej, niż uregulowane w art. 40 k.p.k., a wynikającej czy

też z subiektywnego poczucia sędziego co do własnej bezstronności, czy też gdy

jego bezstronność oparta na zobiektywizowanych przesłankach i analizowana

przez odwołanie się do oceny sytuacji dokonanej przez przeciętnego, rozsądnie

rozumującego obserwatora, mogłaby być kwestionowana w odbiorze zewnętrznym,

sędzia miał możliwość wyeliminowania siebie od orzekania w danej, konkretnej

sprawie”.

Mając na uwadze powyższe okoliczności i kierując się zakazem

rozszerzającej wykładni art. 37 k.p.k., Sąd Najwyższy odmówił uwzględnienia

wniosku.

[J.J.]

[r.g.]

Andrzej Stępka