- Sygnatura akt
- XXIV GWo 533/24
- Sąd
- Sąd Okręgowy w Katowicach
- Wydział
- XXIV Wydział Własności Intelektualnej
- Rodzaj
- Postanowienie
- Data orzeczenia
- 2 stycznia 2025 r.
- Opublikowano w portalu
- 13 kwietnia 2026 r.
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Własność intelektualna
© autorzy OpenStreetMap
Znaki USG i firma z tym samym słowem: sąd częściowo zabezpieczył roszczenia Z. A.
Przejdź do orzeczenia, 68 min czytania
Spór
Z. A., prowadzący firmę produkującą sprzęt ortopedyczny, wnioskował o zabezpieczenie przeciwko spółce z Z., która sprzedaje aparaty USG pod oznaczeniem . Wnioskodawca zarzucał naruszenie swoich znaków towarowych oraz czyny nieuczciwej konkurencji.
Ustalenia sądu
Sąd uznał za uprawdopodobnione, że spółka sprzedaje wyłącznie aparaty ultrasonograficzne i że jej oznaczenie słowne jest na płaszczyźnie fonetycznej i koncepcyjnej identyczne z oznaczeniami wnioskodawcy. Nie uprawdopodobniono sprzedaży innych wyrobów medycznych, importu ani eksportu.
Rozstrzygnięcie
Sąd udzielił zabezpieczenia w części dotyczącej umieszczania oznaczeń na dokumentach i używania ich w reklamie aparatów USG, wyznaczył dwutygodniowy termin do wniesienia pozwu, a resztę wniosku oddalił, w tym żądanie grzywny za każdy dzień naruszenia.
Dlaczego
Sąd uznał, że aparaty USG są podobne do produktów ortopedycznych wnioskodawcy, a oznaczenia mogą wprowadzać odbiorców w błąd co do pochodzenia. Roszczenia dotyczące towarów, których pozwany nie oferuje, nie zostały uprawdopodobnione.
Dla firm
Przedsiębiorca działający w innej branży może naruszyć prawa do cudzego znaku, jeśli jego oznaczenie wywołuje u odbiorców błędne przekonanie o pochodzeniu lub powiązaniu z innym przedsiębiorcą. Zakaz obejmuje tylko towary i usługi, które pozwany faktycznie oferuje.
Więcej o sprawie
Sprzedawca aparatów ultrasonograficznych posługiwał się oznaczeniem , niemal identycznym z firmą i znakami towarowymi wnioskodawcy z branży sprzętu ortopedycznego. Sąd zakazał tylko części posługiwania się tym oznaczeniem.
- Sąd
- Sąd Okręgowy w Katowicach, XXIV Wydział Własności Intelektualnej
- Sygnatura
- XXIV GWo 533/24
Treść orzeczenia około 68 minut czytania
Sygn. akt XXIV GWo 533/24
POSTANOWIENIE
Dnia 2 stycznia 2025 r.
Sąd Okręgowy w Katowicach XXIV Wydział Własności Intelektualnej
w następującym składzie: Przewodniczący Sędzia Jarosław Antoniuk
po rozpoznaniu w dniu 2 stycznia 2025 r. w Katowicach
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z wniosku Z. A.
przy udziale (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z.
o zabezpieczenie roszczeń
postanawia:
I. udzielić uprawnionemu Z. A. zabezpieczenia skierowanych przeciwko obowiązanemu (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. roszczeń o zaniechanie naruszeń prawa z rejestracji słowno-graficznego znaku towarowego (...) zarejestrowanego w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej pod numerem (...) oraz prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy (...) zarejestrowany w Urzędzie Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej pod numerem R.(...) oraz popełniania czynów nieuczciwej konkurencji polegających na:
a) umieszczaniu oznaczenia słownego (...) lub słowno-graficznego
- niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki - na dokumentach związanych z wprowadzaniem do obrotu, oferowaniem lub świadczeniem usług sprzedaży aparatów ultrasonograficznych, w tym w szczególności na dokumentach zamówień, ofertach, fakturach, notach księgowych, rachunkach, cennikach, regulaminach sprzedaży, katalogach towarów, dokumentach wydania towaru, korespondencji papierowej i elektronicznej,
b) używaniu oznaczeń, o których mowa w pkt I.a niniejszego postanowienia - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki - w reklamie lub promocji, w tym na stronach internetowych, w szczególności na stronie internetowej obowiązanego, w serwisie internetowym (...), na portalach społecznościowych D. oraz H., a także (...) w odniesieniu do wprowadzenia do obrotu, oferowania lub świadczenia usług sprzedaży aparatów ultrasonograficznych,
poprzez
i.
zakazanie obowiązanemu umieszczania oznaczeń, o których mowa w pkt I.a niniejszego postanowienia - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki - na dokumentach związanych z wprowadzaniem do obrotu, oferowaniem lub świadczeniem usług sprzedaży aparatów ultrasonograficznych, w tym w szczególności na dokumentach zamówień, ofertach, fakturach, notach księgowych, rachunkach, cennikach, regulaminach sprzedaży, katalogach towarów, dokumentach wydania towaru, korespondencji papierowej i elektronicznej,
ii.
zakazanie obowiązanemu używania oznaczeń, o których mowa w pkt I.a niniejszego postanowienia - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki - w reklamie lub promocji, w szczególności na stronie internetowej obowiązanego, w serwisie internetowym (...).com, na portalach społecznościowych D. oraz H., a także (...) w odniesieniu do wprowadzenia do obrotu, oferowania lub świadczenia usług sprzedaży aparatów ultrasonograficznych;
II. wyznaczyć uprawnionemu termin dwutygodniowy do wniesienia pozwu przeciw obowiązanym o zaniechanie, o którym mowa w pkt. I (pierwszym) niniejszego postanowienia;
III. oddalić wniosek w pozostałej części.
Sędzia Jarosław Antoniuk
Sygn. akt XXIV GWo 533/24
Uzasadnienie
postanowienia z dnia 2 stycznia 2025 r.
Uprawniony Z. A. wniósł o udzielenie zabezpieczenia skierowanych przeciwko obowiązanej (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością roszczeń o:
I. nakazanie zaniechania naruszeń przysługujących uprawnionemu praw do:
i.
zarejestrowanego w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (dalej zwanego również „EUIPO”) znaku towarowego (...) pod numerem (...) o wyglądzie, jak niżej:;
ii.
zarejestrowanego w Urzędzie Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej (dalej zwanego również „UPRP”) znaku towarowego (...) pod numerem R.(...) o wyglądzie, jak niżej:
(dalej łącznie zwanych również „znaki towarowe uprawnionego”)
tj. roszczenia o:
a) zakazanie obowiązanemu:
i.
umieszczania oznaczenia słownego (...)
” lub graficznego (dalej zwanych również „sporne znaki”) – niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – na towarach w postaci wyrobów farmaceutycznych i medycznych, w tym rehabilitacyjnych i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności w odniesieniu do aparatów ultrasonograficznych (dalej zwanych również łącznie „towary obowiązanej”) oraz na ich opakowaniach,
a także zakazanie:
ii.
oferowania i wprowadzania do obrotu towarów obowiązanego oznaczonych spornymi znakami niezależnie od koloru, rozmiaru czy czcionki spornych znaków oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami;
iii.
przywozu lub wywozu w tym importu lub eksportu towarów obowiązanej oznaczonych spornymi znakami niezależnie od koloru, rozmiaru czy czcionki spornych znaków oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami
oraz
iv.
składowania w celu oferowania i wprowadzania do obrotu towarów obowiązanej oznaczonych spornymi znakami niezależnie od koloru, rozmiaru czy czcionki spornych znaków oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami;
b) zakazanie obowiązanej umieszczania spornych znaków – niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – na dokumentach związanych z wprowadzaniem do obrotu lub sprzedażą towarów obowiązanej, w tym w szczególności na dokumentach zamówień, ofertach, fakturach, notach księgowych, rachunkach, cennikach, regulaminach sprzedaży, katalogach towarów, dokumentach wydania towaru, korespondencji papierowej i elektronicznej;
c) zakazanie obowiązanej oferowania lub świadczenia usług z użyciem spornych znaków – niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – w tym poprzez umieszczanie spornych znaków na dokumentach handlowych dotyczących prowadzonej przez obowiązaną działalności gospodarczej, a w szczególności w dokumentach zamówień, ofertach, zapytaniach ofertowych, umowach, fakturach, rachunkach, cennikach, regulaminach sprzedaży, katalogach towarów, dokumentach wydania towaru, korespondencji papierowej i elektronicznej;
d) zakazanie obowiązanej używania spornych znaków – niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – w reklamie czy promocji, w tym na stronach internetowych, w szczególności na firmowej stronie internetowej (aktualny adres: (...)), w serwisie internetowym (...) (aktualny adres: (...)) na portalach społecznościowych D. (aktualny adres: (...)) oraz H. (aktualny adres: (...)), (...) (aktualny adres: (...))
poprzez zakazanie obowiązanej na czas trwania postępowania, tj. do czasu uprawomocnienia się orzeczenia rozstrzygającego o roszczeniach uprawnionego:
A.
zakazanie obowiązanemu:
i.
umieszczania oznaczenia słownego (...) lub graficznego - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – na towarach w postaci wyrobów farmaceutycznych i medycznych, w tym rehabilitacyjnych i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności w odniesieniu do aparatów ultrasonograficznych oraz na ich opakowaniach,
a także zakazanie:
ii.
oferowania i wprowadzania do obrotu towarów obowiązanej oznaczonych spornymi znakami niezależnie od koloru, rozmiaru czy czcionki spornych znaków oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami;
iii.
oznaczonych spornymi znakami niezależnie od koloru, rozmiaru czy czcionki spornych znaków oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami
oraz
iv.
składowania w celu oferowania i wprowadzania do obrotu towarów obowiązanej oznaczonych spornymi znakami niezależnie od koloru, rozmiaru czy czcionki spornych znaków oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami;
B.
zakazanie obowiązanej umieszczania spornych znaków – niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – na dokumentach związanych z wprowadzaniem do obrotu lub sprzedażą towarów obowiązanej, w tym w szczególności na dokumentach zamówień, ofertach, fakturach, notach księgowych, rachunkach, cennikach, regulaminach sprzedaży, katalogach towarów, dokumentach wydania towaru, korespondencji papierowej i elektronicznej;
C. zakazanie obowiązanej oferowania lub świadczenia usług z użyciem spornych znaków – niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – w tym poprzez umieszczanie spornych znaków na dokumentach handlowych dotyczących prowadzonej przez obowiązaną działalności gospodarczej, a w szczególności w dokumentach zamówień, ofertach, zapytaniach ofertowych, umowach, fakturach, rachunkach, cennikach, regulaminach sprzedaży, katalogach towarów, dokumentach wydania towaru, korespondencji papierowej i elektronicznej;
D.
zakazanie obowiązanej używania spornych znaków – niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – w reklamie czy promocji, w szczególności na firmowej stronie internetowej (aktualny adres:(...)), w serwisie internetowym (...) (aktualny adres: (...)) na portalach społecznościowych (...) (aktualny adres: (...)) oraz H. (aktualny adres: (...)), (...) (aktualny adres: (...);
II. nakazanie obowiązanej zaniechania popełniania czynów nieuczciwej konkurencji polegających na niedozwolonym wykorzystywaniu przez obowiązaną w obrocie gospodarczym oznaczenia słownego (...) i słowno-graficznego , w odniesieniu do towarów obowiązanej oraz w odniesieniu do usług świadczonych przez obowiązaną z użyciem spornych znaków, które to sporne znaki są łudząco podobne do firmy, znaków towarowych uprawnionego, a także oznaczeń indywidualizujących przedsiębiorstwo uprawnionego, stosowanych przez uprawnionego i podmioty od niego zależne na długo przed ich stosowaniem przez obowiązaną, a które to działania zagrażają i naruszają interes uprawnionego, tj. roszczenia o:
a) nakazanie obowiązanej zaniechania używania oznaczenia słownego (...) i słowno-graficznego - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami - do:
- oferowania i wprowadzania do obrotu towarów obowiązanej oraz opakowań oznaczonych spornymi znakami,
- importu lub eksportu towarów obowiązanej oznaczonych spornymi znakami,
- świadczenia usług z wykorzystaniem spornych znaków, tj.:
i.
w odniesieniu do takich towarów jak wyroby farmaceutyczne i medyczne w tym rehabilitacyjne i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności aparaty ultrasonograficzne, a także
ii.
w odniesieniu do usług polegających na prowadzeniu sprzedaży hurtowej i detalicznej wyrobów farmaceutycznych i medycznych, w tym rehabilitacyjnych i stosowanych w fizjoterapii, w tym w szczególności aparatów ultrasonograficznych, a także naprawy i konserwacji tych wyrobów;
b) nakazanie obowiązanej zaniechania używania oznaczenia słownego (...) i słowno-graficznego - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – na dokumentach związanych z prowadzeniem przez obowiązaną działalności gospodarczej, w tym w szczególności na dokumentach zamówień, ofertach, fakturach, notach księgowych, rachunkach, cennikach, regulaminach sprzedaży, katalogach towarów, dokumentach wydania towaru, korespondencji papierowej i elektroniczne:
i.
w odniesieniu do takich towarów jak wyroby farmaceutyczne i medyczne w tym rehabilitacyjne i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności aparaty ultrasonograficzne a także
ii.
w odniesieniu do usług polegających na prowadzeniu sprzedaży hurtowej i detalicznej wyrobów farmaceutycznych i medycznych, w tym rehabilitacyjnych i stosowanych w fizjoterapii, w tym w szczególności aparatów ultrasonograficznych, a także naprawy i konserwacji tych wyrobów;
c) nakazanie obowiązanej zaniechania używania oznaczenia słownego (...) i słowno-graficznego - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – w reklamie i promocji, w tym w Internecie, a w szczególności:
- na firmowej stronie internetowej (aktualny adres (...)),
- w serwisie internetowym (...) (aktualny adres:(...)),
- na portalu społecznościowym D. (aktualny adres: (...)),
- na portalu społecznościowym H. (aktualny adres: (...)),
- na portalu społecznościowym (...) (aktualny adres: (...) )
w odniesieniu do:
i.
takich towarów jak wyroby farmaceutyczne i medyczne, w tym rehabilitacyjne i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności aparaty ultrasonograficzne oraz
ii.
usług polegających na prowadzeniu sprzedaży hurtowej i detalicznej wyrobów farmaceutycznych i medycznych, w tym rehabilitacyjnych i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności aparatów ultrasonograficznych, a także naprawy i konserwacji tych wyrobów
poprzez nakazanie obowiązanej zaniechania na czas trwania postępowania, tj. do czasu uprawomocnienia się orzeczenia rozstrzygającego o roszczeniach uprawnionego:
A.
używania oznaczenia słownego (...) i słowno-graficznego - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – do:
- oferowania i wprowadzania do obrotu towarów Obowiązanej oraz opakowań oznaczonych spornymi znakami,
- importu lub eksportu towarów obowiązanej oznaczonych spornymi znakami,
- świadczenia usług z wykorzystaniem spornych znaków tj.:
i.
w odniesieniu do takich towarów jak wyroby farmaceutyczne i medyczne w tym rehabilitacyjne i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności aparaty ultrasonograficzne, a także
ii.
w odniesieniu do usług polegających na prowadzeniu sprzedaży hurtowej i detalicznej wyrobów farmaceutycznych i medycznych, w tym rehabilitacyjnych i stosowanych w fizjoterapii, w tym w szczególności aparatów ultrasonograficznych, a także naprawy i konserwacji tych wyrobów;
B.
używania oznaczenia słownego (...) i słowno-graficznego - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – na dokumentach związanych z prowadzeniem przez obowiązaną działalności gospodarczej, w tym w szczególności na dokumentach zamówień, ofertach, fakturach, notach księgowych, rachunkach, cennikach, regulaminach sprzedaży, katalogach towarów, dokumentach wydania towaru, korespondencji papierowej i elektronicznej:
i.
w odniesieniu do takich towarów jak wyroby farmaceutyczne i medyczne w tym rehabilitacyjne i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności aparaty ultrasonograficzne a także
ii.
w odniesieniu do usług polegających na prowadzeniu sprzedaży hurtowej i detalicznej wyrobów farmaceutycznych i medycznych, w tym rehabilitacyjnych i stosowanych w fizjoterapii, w tym w szczególności aparatów ultrasonograficznych, a także naprawy i konserwacji tych wyrobów;
C. używania oznaczenia słownego „(...).” i słowno-graficznego - niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – w reklamie i promocji, w tym w Internecie, a w szczególności na:
- na firmowej stronie internetowej (aktualny adres (...)),
- w serwisie internetowym (...) (aktualny adres: (...))
- na portalu społecznościowym D. (aktualny adres: (...))
- na portalu społecznościowym H. (aktualny adres: (...)),
- na portalu społecznościowym (...) (aktualny adres:(...) )
w odniesieniu do:
i.
takich towarów jak wyroby farmaceutyczne i medyczne, w tym rehabilitacyjne i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności aparaty ultrasonograficzne oraz
ii.
usług polegających na prowadzeniu sprzedaży hurtowej i detalicznej wyrobów farmaceutycznych i medycznych, w tym rehabilitacyjnych i stosowanych w fizjoterapii, a w szczególności aparatów ultrasonograficznych, a także naprawy i konserwacji tych wyrobów;
III. zagrożenie obowiązanej przez Sąd nakazaniem zapłaty na rzecz uprawnionego kwoty 5.000 zł lub innej adekwatnej sumy pieniężnej według uznania Sądu, za każdy dzień naruszenia obowiązków wynikających z sposobów zabezpieczenia opisanych w pkt I.i - ii lub II
petitum wniosku na podstawie art. 756
2 § 1 k.p.c.
Obowiązana, pomimo przesłania jej odpisu wniosku na adres siedziby, nie odniosła się do jego treści.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny.
Uprawniony Z. A. począwszy od dnia 20 października 1998 r. prowadzi pod firmą (...) działalność gospodarczą w przeważającej części w zakresie produkcji urządzeń, instrumentów oraz wyrobów medycznych, włączając dentystyczne (dane o powodzie w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej – fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna w rozumieniu art. 228 § 2 k.p.c.).
Do dnia 31 grudnia 2010 r. działalność uprawnionego była prowadzona także w formie spółki cywilnej o nazwie (...). S.C. (...), (...)” wespół ze C. A. (wydruk danych o (...). S.C. (...), (...)” spółce cywilnej z rejestru REGON Głównego Urzędu Statystycznego – k. 60-61).
W ramach prowadzonej działalności gospodarczej uprawniony produkuje, wprowadza do obrotu, oferuje do sprzedaży i reklamuje produkty stanowiące aparaty do wydłużania kończyn, korekcji ich wad oraz stabilizacji po urazach i złamaniach w procesie funkcjonalnej osteosyntezy. W gronie produktów powoda znajdują się stabilizatory pierścieniowe i hybrydowe, półpierścienie aluminiowe, przeguby jedno i wielopłaszczyznowe. Uprawniony zrealizował dofinansowany ze środków Unii Europejskiej projekt ,,Mechatroniczny stabilizator odłamów kostnych z telemedycznym monitoringiem postępów leczenia”. Ponadto uprawniony w roku 2017 uzyskał dofinansowanie z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju na realizację tego projektu. System zarządzania jakością dla wyrobów medycznych uprawnionego spełnia wymagania normy ISO (...):2012 do prowadzenia działalności w zakresie produkcji i sprzedaży sprzętu medycznego używanego w chirurgii ortopedycznej (fotografia stoiska uprawnionego – k. 62, katalog produktów uprawnionego – k. 63-64, faktury VAT – k. 65-66, k. 72-73 i k. 77-78, wydruk strony internetowej uprawnionego – k. 67-70 i k. 79-87, certyfikat wykonania projektu – k. 71, certyfikat nr (...) – k. 74, świadectwo wolnej sprzedaży nr (...) r. wydane przez Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych wraz z tłumaczeniem przysięgłym na język polski – k. 75-76).
W okresie od roku 1998 do roku 2019 uprawniony dla oznaczenia swojej działalności oraz oferowanych produktów wykorzystywał oznaczenia słowno-graficzne o wyglądzie:
W okresie od dnia 18 września 1995 r. do dnia 21 listopada 2005 r. na rzecz C. A., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą ,(...). Przedsiębiorstwo (...)” zarejestrowany był słowno-graficzny znak towarowy nr R.(...). Od dnia 21 listopada 2005 r. w rejestrze Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej jako podmiot uprawniony do tego znaku wpisana została ,,(...). s.c.”. Prawo ochronny na powyższy znak towarowy wygasło w dniu 18 września 2015 r. Znak ten miał następujący wygląd: i zarejestrowany był dla produktów zaliczanych do klas 10 i 42 klasyfikacji nicejskiej w postaci artykułów ortopedycznych, szyn ortopedycznych, aparatów do rehabilitacji, łusek ortopedycznych, protez, gwoździ i drutów chirurgicznych, aparatów i instrumentów chirurgicznych, noszy i łóżek specjalnych do celów leczniczych, implantów, aparatów dystrakcyjno-stabilizujących oraz rehabilitacyjnych, analiz i badań technicznych, doradztwa w zakresie inżynierii materiałowej, mechaniki precyzyjnej, wytrzymałości konstrukcji i doboru materiałów, projektowania konstrukcji urządzeń oraz sprzętu chirurgicznego i ortopedycznego, a także ekspertyzy inżynieryjnej (dane o znaku nr R.(...) w rejestrze znaków towarowych Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej - fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna w rozumieniu art. 228 § 2 k.p.c.).
Uprawnionemu przysługuje prawo ochronne na słowno-graficzny znak towarowy nr R.(...) o wyglądzie: , który zarejestrowany jest dla produktów zaliczanych do klas 10 i 42 klasyfikacji nicejskiej w postaci artykułów ortopedycznych, szyn ortopedycznych, aparatów do rehabilitacji, łusek ortopedycznych, protez, gwoździ i drutów chirurgicznych, aparatów i instrumentów chirurgicznych, noszy i łóżek specjalnych do celów leczniczych, implantów, aparatów dystrakcyjno-stabilizujących oraz rehabilitacyjnych, analiz i badań technicznych, doradztwa w zakresie inżynierii materiałowej, mechaniki precyzyjnej, wytrzymałości konstrukcji i doboru materiałów, projektowania konstrukcji urządzeń oraz sprzętu chirurgicznego i ortopedycznego, a także ekspertyzy inżynieryjnej. Powyższy znak został zgłoszony do rejestracji w dniu 20 września 2019 r., zaś decyzja o jego rejestracji wydana została dnia 10 marca 2020 r. (dane o znaku nr R.(...) w rejestrze znaków towarowych Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej – fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna w rozumieniu art. 228 § 2 k.p.c.).
Na rzecz uprawnionego zarejestrowany jest ponadto słowno-graficzny znak towarowy Unii Europejskiej nr (...) o wyglądzie: . Zakresem swojej specjalizacji obejmuje on produkty należące do klasy 10 klasyfikacji nicejskiej stanowiące artykuły ortopedyczne szyny ortopedyczne, urządzenia i przyrządy do fizjoterapii i rehabilitacji, łuski ortopedyczne, protezy, gwoździe i druty chirurgiczne, sprzęt i instrumenty chirurgiczne do użytku medycznego, nosze, łóżka specjalnie skonstruowane do celów medycznych, protezy wszczepialne (implantaty) i aparaty dystrakcyjno-stabilizujące oraz rehabilitacyjne. Powyższy znak został zgłoszony do rejestracji w dniu 19 września 2019 r., zaś decyzja o jego rejestracji wydana została dnia 12 sierpnia 2020 r. (dane o znaku nr (...) w rejestrze Urzędu Unii Europejskiej do Spraw Własności Intelektualnej – fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna w rozumieniu art. 228 § 2 k.p.c.).
W dniu 3 stycznia 2022 r. uprawniony zawarł z (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w F. umowę licencyjną, na mocy której udzielił tej spółce upoważnienia do nieodpłatnego używania znaku towarowego nr (...).(...) dla celów oznaczenia firmy licencjobiorcy, materiałów informacyjnych i marketingowych oraz oznaczania wszystkich produktów dystrybuowanych przez licencjobiorcę, a których producentem jest licencjodawca. Uprawniony jest posiadającym większość udziałów wspólnikiem i jedynym członkiem zarządu (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w F. (umowa licencyjna z dnia 137-138, dane o (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w F. w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego – fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna w rozumieniu art. 228 § 2 k.p.c.).
Obowiązana (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. począwszy od dnia 7 grudnia 2023 r. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży hurtowej wyrobów farmaceutycznych i medycznych, naprawy i konserwacji urządzeń elektronicznych i optycznych, naprawy i konserwacji urządzeń elektrycznych oraz pozostałych pozaszkolnych form edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowanych (dane o pozwanej w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego – fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna w rozumieniu art. 228 § 2 k.p.c.).
W ramach prowadzonej działalności gospodarczej obowiązana wprowadza do obrotu, oferuje do sprzedaży oraz reklamuje stacjonarne i przenośne aparaty ultrasonograficzne (USG). Dla oznaczenia prowadzonej działalności oraz usług sprzedaży oferowanych i reklamowanych produktów posługuje się ona oznaczeniem słownym o treści: (...) oraz słowno-graficznym o wyglądzie:
Pismem z dnia 22 maja 2024 r. uprawniony wezwał obowiązaną do zaprzestania naruszeń prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy nr Z.(...) oraz prawa do słowno-graficznego znaku towarowego Unii Europejskiej nr (...) poprzez zaprzestanie wykorzystywania oznaczenia (...) o wyglądzie:
W odpowiedzi na to wezwanie obowiązana podważyła zasadność roszczeń uprawnionego wskazując, że nie prowadzi ona względem uprawnionego działalności konkurencyjnej ze względu na odmienne produkty, które strony oferują. Wskazała ponadto, że wykorzystywane przez strony oznaczenia nie są względem siebie podobne (pismo obowiązanej z dnia 5 czerwca 2024 r. wraz z załącznikiem – k. 158-159).
Uprawniony w piśmie z dnia 27 czerwca 2024 r. wskazał, że oznaczenia obowiązanej są podobne do znaków uprawnionego, zaś czyn nieuczciwej konkurencji może zostać popełniony także wówczas, gdy przedsiębiorca działa w innej branży niż konkurent (pismo uprawionego z dnia 27 czerwca 2024 r. – k. 160-164).
Sąd zważył, co następuje.
Wniosek zasługiwał na uwzględnienie, aczkolwiek jedynie w części.
Zgodnie z art. 730 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1568, określanej dalej ,,k.p.c.”), w każdej sprawie cywilnej podlegającej rozpoznaniu przez sąd lub sąd polubowny można żądać udzielenia zabezpieczenia. Według art. 734 zd. 1 k.p.c., do udzielenia zabezpieczenia właściwy jest sąd, do którego właściwości należy rozpoznanie sprawy w pierwszej instancji.
Przepis art. 730
1 § 1, 2 i 3 k.p.c. wskazuje, że udzielenia zabezpieczenia może żądać każda strona lub uczestnik postępowania, jeżeli uprawdopodobni roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia, a interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie, zaś przy wyborze sposobu zabezpieczenia sąd uwzględni interesy stron lub uczestników postępowania w takiej mierze, aby uprawnionemu zapewnić należytą ochronę prawną, a obowiązanego nie obciążać ponad potrzebę.
Norma art. 738 k.p.c. stanowi natomiast, iż sąd rozpoznaje wniosek o udzielenie zabezpieczenia w jego granicach, biorąc za podstawę orzeczenia materiał zebrany w sprawie. Według art. 733 k.p.c., udzielając zabezpieczenia przed wszczęciem postępowania w sprawie, sąd wyznacza termin, w którym pismo wszczynające postępowanie powinno być wniesione pod rygorem upadku zabezpieczenia. Termin ten nie może przekraczać dwóch tygodni.
Zgodnie z art. 755 § 1 k.p.c., jeżeli przedmiotem zabezpieczenia nie jest roszczenie pieniężne, sąd udziela zabezpieczenia w taki sposób, jaki stosownie do okoliczności uzna za odpowiedni, nie wyłączając sposobów przewidzianych dla zabezpieczenia roszczeń pieniężnych. W szczególności sąd może unormować prawa i obowiązki stron lub uczestników postępowania na czas trwania postępowania (art. 755 § 1 zd. 2 pkt 1 k.p.c.), a także ustanowić zakaz zbywania przedmiotów lub praw objętych postępowaniem (art. 755 § 1 zd. 2 pkt 2 k.p.c.).
Przepis art. 731 k.p.c. wskazuje, że zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jednakże według art. 755 § 2
1 k.p.c. przepisu tego nie stosuje się, jeżeli zabezpieczenie jest konieczne dla odwrócenia grożącej szkody lub innych niekorzystnych dla uprawnionego skutków. Z kolei według art. 756
2 § 1 pkt 1 k.p.c., uwzględniając wniosek o zabezpieczenie przez uregulowanie stosunków na czas trwania postępowania, sąd, na wniosek uprawnionego, może w postanowieniu o udzieleniu zabezpieczenia zagrozić obowiązanemu nakazaniem zapłaty określonej sumy pieniężnej na rzecz uprawnionego na wypadek naruszenia obowiązków określonych w tym postanowieniu.
Wymóg uprawdopodobnienia roszczenia oznacza konieczność uprawdopodobnienia faktów, z których jest ono wywodzone. Nie jest przy tym dopuszczalne przyjęcie, iż roszczenie jest wiarygodne w jakimś procencie, ani zabezpieczenie go w takim stosunku (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 1997 r., sygn. akt I ACz 735/97, LEX nr 32272). Odnosi się ono zarówno do okoliczności faktycznych, na których opiera się roszczenie i które powinny być przedstawione, a ich istnienie jest prawdopodobne w świetle dowodów oferowanych przez uprawnionego, jak i do podstawy prawnej roszczenia, która powinna być również prawdopodobna w tym znaczeniu, że dochodzone roszczenie znajduje podstawę normatywną. Przyjmuje się przy tym, że roszczenie można uznać za uprawdopodobnione, jeżeli
prima facie istnieje szansa na jego istnienie (zob. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 20 września 2012 r., sygn. akt I ACz 850/12, LEX nr 1217686, A. Jakubecki (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, System Informacji Prawnej LEX, 2019).
Uprawdopodobnienie oznacza uzasadnienie zgłoszonych twierdzeń, w tym przypadku twierdzeń o istnieniu roszczenia, które ma być zabezpieczone, dające przekonanie o ich prawdopodobieństwie, a nawet pewność, będące wynikiem postępowania zmierzającego do poznania rzeczywistości, ale bez zachowania szczegółowych przepisów o postępowaniu dowodowym. Stąd też uprawdopodobnienie określa się niekiedy jako ułatwione postępowanie dowodowe, surogat, namiastkę dowodu niedającą pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 23 kwietnia 2012 r., sygn. akt I ACz 530/12, LEX nr 1171327, A. Jakubecki (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, System Informacji Prawnej LEX, 2019).
Uprawdopodobnienie jest pojmowane, jako środek zastępczy dowodu w ścisłym znaczeniu, nie dający pewności, a wyłącznie prawdopodobieństwo twierdzenia o jakimś fakcie i stanowi odstępstwo od ogólnej reguły dowodzenia twierdzonych faktów na korzyść tej strony, której ustawa zezwala w określonym wypadku na uprawdopodobnienie faktu, na który się powołuje zamiast udowadniania go. Od swobodnej oceny sądu zależy uznanie, czy dokonane na podstawie uprawdopodobnienia ustalenia są na tyle wiarygodne, by na tej podstawie można było uznać za uprawdopodobnione fakty, na które strona się powołuje. Przeprowadza się je za pomocą środków nieskrępowanych wymaganiami stawianymi co do formy przez przepisy kodeksu postępowania cywilnego. Ze względu na specyfikę postępowania zabezpieczającego jako przyspieszonego, odformalizowanego postępowania, przyjmuje się, że uprawdopodobnienie nie wymaga niepodważalnych dowodów istnienia roszczenia, jednak nie oznacza to, że każde twierdzenie uprawnionego o istnieniu roszczenia stanowi jego uprawdopodobnienie (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 4 lutego 2015 r., sygn. akt V ACz 66/15, LEX nr 1630514, postanowienie Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 18 września 2019 r., sygn. akt I C 481/17, LEX nr 3026049, E. Marszałkowska-Krześ (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, Warszawa 2020).
Uprawdopodobnienie roszczenia w postępowaniu zabezpieczającym, przy uwzględnieniu treści art. 243 k.p.c., oznacza, że uprawniony przedstawi i należycie uzasadni twierdzenia, które stanowią podstawę dochodzonego roszczenia. Uprawdopodobnienie dotyczy przy tym dwóch aspektów, bowiem odnosi się ono zarówno do okoliczności faktycznych, na których opiera się roszczenie i które powinny być przedstawione, a ich istnienie prawdopodobne w świetle dowodów oferowanych przez uprawnionego, jak i do podstawy prawnej roszczenia, które powinno być również prawdopodobne. Należy przyjąć, że roszczenie jest uprawdopodobnione, jeżeli istnieje szansa na jego istnienie. Niewątpliwie ów wniosek może się w ostatecznym rezultacie okazać fałszywy w świetle głębszej analizy stanu faktycznego i prawnego. To jednak nie ma wpływu na ocenę zasadności udzielenia zabezpieczenia, gdyż istotą postępowania zabezpieczającego jest to, że sąd dokonuje jedynie pobieżnej analizy dostarczonego przez wnioskodawcę materiału dowodowego niekoniecznie odpowiadającego wymogom stawianym dowodom przeprowadzanym w toku procesu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2014 r., sygn. akt I ACz 282/14, LEX nr 1467035, postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 27 stycznia 2014 r., sygn. akt V ACz 1061/13, LEX nr 1428110, postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 1997 r., sygn. akt I ACz 735/97, LEX nr 32272).
Obie przesłanki zasadności żądania udzielenia zabezpieczenia statuowane w przepisie art. 730
1 § 1 k.p.c. muszą być spełnione kumulatywnie. Celowym i dopuszczalnym jest badanie przesłanki w postaci uprawdopodobnienia interesu prawnego w zabezpieczeniu dopiero po uprzednim ustaleniu, że została spełniona pierwsza z przesłanek udzielenia zabezpieczenia, wymienionych w przepisie art. 730
1 § 1 k.p.c., tj. uprawdopodobnienie roszczenia. Brak dochowania pierwszej z przesłanek definitywnie wyłącza możliwość uwzględnienia wniosku o udzielenie zabezpieczenia (por. postanowienie Sąd Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 2 lutego 2012 r., sygn. akt I ACz 181/12, LEX nr 1109531, A. Marciniak (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Tom IV. Komentarz. Art. 730–1095
1, Warszawa 2020).
Sposób uprawdopodobnienia roszczenia w każdym przypadku będzie jednak zależał od stanu faktycznego konkretnej sprawy. W każdym razie muszą istnieć podstawy do przypuszczenia, że roszczenie istnieje w rzeczywistości. Do udzielenia zabezpieczenia nie jest więc wystarczające samo stwierdzenie wierzyciela, że roszczenie istnieje, lecz musi być poparte odpowiednimi twierdzeniami, ale nie jest również wymagane jego udowodnienie. Sąd rozpoznając wniosek o udzielenie zabezpieczenia powinien dokonać oceny przesłanek uprawdopodabniających roszczenie na podstawie materiału, znajdującego się w aktach sprawy. Oceny prawdopodobieństwa istnienia roszczenia sąd dokonuje przed wydaniem postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia, na podstawie posiadanego materiału procesowego. Jeżeli zabezpieczenie ma nastąpić przed wszczęciem postępowania w sprawie albo w jego początkowym stadium (przed wymianą pism przygotowawczych i pierwszą rozprawą), podstawą ustalenia prawdopodobieństwa istnienia roszczenia będą na ogół twierdzenia wnioskodawcy przytoczone na uzasadnienie wniosku, o ile nie budzą wątpliwości co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 24 lutego 2014 r., sygn. akt I ACz 283/14, LEX nr 1469495 oraz A. Jakubecki (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, System Informacji Prawnej LEX, 2019).
Na podstawie materiału dowodowego zaoferowanego przez uprawnionego Sąd uznał, że częściowo uprawdopodobnił on fakty, z których wywiódł swoje roszczenia. Fakty uprawdopodobnione pokrywają się w całości ze stanem faktycznym ustalonym w niniejszej sprawie, stąd też nie zachodzi potrzeba ich powtarzania.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że obowiązana dokonuje obrotu jedynie produktami w postaci aparatów ultrasonograficznych, w związku z czym nie sposób uznać, aby uprawniony uprawdopodobnił, iż obowiązana oferuje do sprzedaży, wprowadza do obrotu i reklamuje inne niż powyższe produkty, w tym wyroby farmaceutyczne i medyczne, rehabilitacyjne i stosowane w fizjoterapii. W konsekwencji tego wszystkie objęte żądaniem zabezpieczenia roszczeń uprawnionego okazały się nieuprawdopodobnione w zakresie wskazanych powyżej produktów, co pociągnęło za sobą oddalenie wniosku w tej części.
Następnie należy zauważyć, że w obliczu przedstawionych przez uprawnionego dowodów brak jest podstaw do przyjęcia, że obowiązana samodzielnie umieszcza oznaczenie słowne (...) lub oznaczenie słowno-graficzne:
Ponadto uprawniony nie zaoferował dowodu pozwalającego na przyjęcie za prawdopodobne dokonywanie przez obowiązaną przywozu, wywozu, importu i eksportu jakichkolwiek towarów, w tym aparatów USG.
W konsekwencji Sąd uznał za nieuprawdopodobnione roszczenia uprawnionego w zakresie, w jakim ich podstawą faktyczną były nieuprawdopodobnione fakty wskazane powyżej. Zatem wniosek podlegał oddaleniu co do roszczeń z:
1. pkt. I.a, w całości ze względu na to, że odnosiły się ono do towarów oznaczonych znakami obowiązanej, podczas gdy obowiązana takowymi produktami nie obracała;
2. I.b co do towarów innych niż aparaty ultrasonograficzne, albowiem obowiązana takimi towarami nie obraca;
3. II.a co do towarów innych niż aparaty ultrasonograficzne, albowiem obowiązana takimi towarami nie obraca oraz co do importu lub eksportu aparatów ultrasonograficznych oznaczonych znakami obowiązanej, gdyż nie dokonuje ona ich importu ani eksportu oraz oferowane przez nią aparaty ultrasonograficzne nie zawierają naniesionych znaków obowiązanej;
4. II.b co do towarów innych niż aparaty ultrasonograficzne, albowiem obowiązana takimi towarami nie obraca.
Uprawniony oparł swoje roszczenia na unormowaniach ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz. U. z 2023 poz. 1170, określanej dalej ,,p.w.p.”), rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1001 z dnia 14 czerwca 2017 r. w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej (Dz. U. UE. L. z 2017 r. Nr 154, str. 1, określanego dalej „rozporządzenie”) oraz ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1233, określanej dalej ,,u.z.n.k.”).
W pierwszej kolejności wskazać należy, że podstawową funkcją znaku towarowego jest gwarantowanie konsumentowi lub końcowemu odbiorcy możliwości określenia pochodzenia towaru lub usługi nim oznaczonych, odróżnienia go (bez ewentualności wprowadzenia w błąd) od towarów lub usług innego pochodzenia (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 8 maja 2008 r. w sprawie C-304/06 P
S. J., (...) 2008/5/I-(...)).
Prawo wyłączne zostało przyznane, aby umożliwić właścicielowi znaku towarowego ochronę jego szczególnych interesów, zadbanie o to, aby znak ten mógł spełniać właściwe mu funkcje wskazywania konsumentom pochodzenia towaru lub usługi oraz gwarantowania ich jakości, a także funkcje komunikacyjną, reklamową i inwestycyjną. Wykonywanie prawa wyłącznego jest zastrzeżone dla przypadków, w których używanie przez osoby trzecie określonego oznaczenia wpływa lub może negatywnie wpływać na pełnione przez znak funkcje (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 22 września 2011 r. w sprawie C-482/09
G. G., T. Z. v. (...) Inc.,
(...)8-9B/I-(...)-(...)).
Z art. 153 ust. 1 i 2 p.w.p., wynika, że prawo ochronne na znak towarowy jest bezwzględnym prawem podmiotowym o czasowo i terytorialnie ograniczonej skuteczności. Przepis ten stanowi podstawę do wyodrębnienia strony pozytywnej, obejmującej swym zakresem prawo wyłącznego używania znaku w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym terytorium Polski oraz strony negatywnej obejmującej roszczenia służące uprawnionemu na wypadek wkroczenia przez naruszyciela w zakres przysługującego mu prawa wyłącznego.
Według art. 296 ust. 1 p.w.p., osoba, której prawo ochronne na znak towarowy zostało naruszone, lub osoba, której ustawa na to zezwala, może żądać od osoby, która naruszyła to prawo, m.in. zaniechania naruszania.
Przepis art. 296 ust. 2 p.w.p. przyznaje zaś uprawnionemu z prawa ochronnego na znak towarowy, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem, prawo do zakazania innej osobie bezprawnego używania w obrocie gospodarczym znaku identycznego:
ze znakiem towarowym, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz tego uprawnionego w odniesieniu do identycznych towarów (art. 296 ust. 2 pkt 1 p.w.p.);
lub podobnego do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz tego uprawnionego w odniesieniu do towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem towarowym, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz tego uprawnionego (art. 296 ust. 2 pkt 2 p.w.p.);
lub podobnego do renomowanego znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz tego uprawnionego w odniesieniu do jakichkolwiek towarów, jeżeli używanie tego znaku bez uzasadnionej przyczyny przynosi nienależną korzyść lub jest szkodliwe dla odróżniającego charakteru lub renomy znaku wcześniejszego (art. 296 ust. 2 pkt p.w.p.).
Przepis art. 9 ust. 2 rozporządzenia, stanowi natomiast, że bez uszczerbku dla praw właściciela nabytych przed datą zgłoszenia lub datą pierwszeństwa unijnego znaku towarowego właściciel tego znaku jest uprawniony do zakazania osobom trzecim, które nie mają jego zgody, używania w obrocie handlowym, w odniesieniu do towarów lub usług, oznaczenia, m.in. w przypadku, gdy oznaczenie to:
jest identyczne z unijnym znakiem towarowym i jest używane w odniesieniu do towarów lub usług, które są identyczne z tymi, dla których znak ten został zarejestrowany (art. 9 ust. 2 lit. a rozporządzenia);
jest identyczne z unijnym znakiem towarowym lub do niego podobne oraz jest używane w odniesieniu do towarów lub usług, które są identyczne lub podobne do towarów lub usług, dla których znak ten został zarejestrowany, jeżeli istnieje prawdopodobieństwo wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje prawdopodobieństwo skojarzenia oznaczenia ze znakiem towarowym (art. 9 ust. 2 lit. b rozporządzenia);
jest identyczne z unijnym znakiem towarowym lub do niego podobne, niezależnie od tego, czy jest ono używane w odniesieniu do towarów lub usług, które są identyczne, podobne lub niepodobne do tych, dla których znak ten został zarejestrowany w przypadku, gdy cieszy się on renomą w Unii i używanie tego oznaczenia bez uzasadnionej przyczyny przynosi nienależną korzyść lub jest szkodliwe dla odróżniającego charakteru lub renomy unijnego znaku towarowego (art. 9 ust. 2 lit. c rozporządzenia).
Skutki unijnego znaku towarowego podlegają wyłącznie przepisom rozporządzenia. Przepis ust. 3 art. 9 rozporządzenia stanowi, że na podstawie ust. 2 mogą być zakazane w szczególności:
umieszczanie oznaczenia na towarach lub ich opakowaniach;
oferowanie towarów, wprowadzanie ich do obrotu lub ich magazynowanie w tym celu pod takim oznaczeniem lub oferowanie, lub świadczenie usług pod tym oznaczeniem;
przywóz lub wywóz towarów pod takim oznaczeniem;
używanie oznaczenia jako nazwy handlowej lub nazwy przedsiębiorstwa, lub jako część tych nazw;
używanie oznaczenia w dokumentach handlowych i w reklamie;
używanie oznaczenia w reklamie porównawczej w sposób sprzeczny z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/114/WE.
Zdefiniowane przez ustawodawcę typy naruszeń wiążą się co do zasady z negatywnym wpływem działania osoby nieuprawnionej na możliwość pełnienia przez znak towarowy przynależnych mu funkcji (w szczególności oznaczenia pochodzenia). Nie w każdej zatem sprawie uprawniony zmuszony jest do odrębnego wykazywania spełnienia tej przesłanki. Wydaje się jednak celowe i przydatne wyjaśnienie tej kwestii, by wyeliminować wszelkie mogące powstać na gruncie stanu faktycznego wątpliwości co do charakteru działania obowiązanej i jego potencjalnych skutków na wykonywanie przez uprawnionego prawa do znaku towarowego. Kwalifikacja naruszenia prawa ochronnego na znak towarowy na tle art. 296 ust. 2 p.w.p. powinna być dokonywana według zasad wypracowanych w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości i Sądu Unii Europejskiej na tle Pierwszej Dyrektywy Rady nr 89/104/EWG z dnia 21 grudnia 1989 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych (zmienionej Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/95/WE z dnia 22 października 2008 r. mającą na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych) oraz rozporządzenia Rady (WE) nr 207/2009 z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie wspólnotowego znaku towarowego.
Ocena identyczności lub podobieństwa znaku zarejestrowanego i przeciwstawianego mu oznaczenia obowiązanej opiera się na ich zgodności wizualnej, fonetycznej i koncepcyjnej. Znaki należy porównywać całościowo, a decydujące znaczenie mieć będą elementy odróżniające (dominujące), a nie opisowe. Oznaczenie może być uznane za identyczne ze znakiem, tylko wtedy, gdy powtarza – bez dokonywania zmian lub uzupełnień – wszystkie jego elementy lub, gdy rozpatrywane jako całość, wykazuje nieznaczne różnice, które nie zostaną dostrzeżone przez przeciętnego konsumenta (tak wyrok Trybunału z dnia 20 marca 2003 r., C-291/00
(...)). Dwa znaki towarowe są do siebie podobne jeżeli, z punktu widzenia określonego kręgu odbiorców, są one przynajmniej częściowo identyczne w jednym lub kilku istotnych aspektach (tak wyrok Sądu z dnia 23 października 2002 r. w sprawie T-6/01
A.).
Dla stwierdzenia, czy w konkretnym przypadku znaki są identyczne, czy też można mówić zaledwie o podobieństwie, konieczne jest dokonanie oceny wizualnych, fonetycznych i znaczeniowych (koncepcyjnych) cech znaków i ich całościowego oddziaływania na percepcję należycie poinformowanego, dostatecznie uważnego i rozsądnego przeciętnego konsumenta (tak wyroki Trybunału z dnia 20 marca 2003 r. w sprawie C-291/00
(...), z dnia 8 maja 2014 r. w sprawie C-591/12
P (...) SA).
Dokonując oceny podobieństwa towarów i usług należy brać pod uwagę wszystkie czynniki charakteryzujące zachodzące między nimi relacje (zależności), szczególnie ich rodzaj i przeznaczenie, sposób używania lub korzystania z nich, warunki w jakich są sprzedawane, a także ich wzajemny, konkurencyjny lub komplementarny charakter. (tak wyroki Sądu z dnia 23 października 2002 r. w sprawie T-388/00
(...), z dnia 4 listopada 2003 r. w sprawie T-85/02
U.). Całościowa ocena zakłada pewną współzależność między branymi pod uwagę czynnikami, w szczególności podobieństwem znaków oraz podobieństwem towarów/usług, których one dotyczą, przy czym niski stopień podobieństwa towarów i usług może być zrównoważony znaczącym stopniem podobieństwa znaków i odwrotnie. (zasada wzajemnej zależności – tak wyroki Trybunału z dnia 23 października /2002 r. w sprawie T-6/01
A., z dnia 13 września 2007 r. w sprawie C-234/06
II Z. D., z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie C-16/06
A.)
W myśl utrwalonego orzecznictwa, prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd istnieje, gdy znaczna część właściwego kręgu odbiorców mogłaby zostać skłoniona do omyłkowego zakupu towaru pozwanego, myśląc, że jest to towar uprawnionego (uznając, że dane towary lub usługi pochodzą z tego samego przedsiębiorstwa), ewentualnie mogłaby uznać, że dane towary lub usługi pochodzą z przedsiębiorstw powiązanych ze sobą gospodarczo. (tak wyroki Trybunału z dnia 29 września 1998 r. w sprawie C-39/97
U., z dnia 4 maja 1999 r. w sprawach połączonych C-108/97, C-109/97
Windsurfing U. Z., z dnia 22 czerwca 1999 r. w sprawie C-342/97
V. A., z dnia 2 września 2010 r. w sprawie C-254/09
CK F. F.
i wyrok Sądu z dnia 9 grudnia 2010 r. w sprawie T-303/08
R. (2)) Prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd powinno być oceniane w sposób całościowy, według sposobu postrzegania określonego konsumenta, przy uwzględnieniu wszystkich istotnych okoliczności konkretnego przypadku, szczególnie wzajemnej zależności między podobieństwem oznaczeń i towarów lub usług, których one dotyczą. (tak wyroki Trybunału z dnia 11 listopada 1997 r. w sprawie C-251/95
C. , z dnia 23 marca 2006 r. w sprawie C-206/04
A., z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie C-16/06
A., z dnia 8 maja 2014 r. w sprawie C-591/12
P G.
oraz wyroki Sądu z dnia 9 lipca 2003 r. w sprawie T-162/01
R. (1)
i z dnia 20 stycznia 2010 r. w sprawie T-460/07
V. (...)). Właściwy krąg odbiorców składa się z przeciętnych konsumentów, należycie poinformowanych, dostatecznie uważnych i rozsądnych, przy czym poziom uwagi konsumentów może się różnie kształtować w zależności od kategorii towarów lub usług. (tak wyroki Trybunału z dnia 22 czerwca 1999 r. w sprawie C-342/(...)
V. A., z dnia 6 maja 2003 r. w sprawie C-104/01
V. i z dnia 12 stycznia 2006 r. w sprawie C-361/04
L. Z.).
Przeciętny konsument rzadko ma możliwość przeprowadzenia bezpośredniego porównania różnych znaków towarowych, musi zazwyczaj zdać się na zachowany w pamięci niedoskonały ich obraz. Ryzyko konfuzji jest tym większe, im silniejszy jest charakter odróżniający znaku towarowego, który wynika z jego samoistnych cech lub renomy (znajomości, rozpoznawalności na rynku) (tak wyroki Trybunału z Dnia 22 czerwca 1999 r. w sprawie C-342/(...)
V. A., z dnia 11 listopada 1997 r. w sprawie C-251/95
C. i z dnia 29 września 1998 r. w sprawie C-39/97
U.). Istnieje pewna współzależność pomiędzy znajomością znaku wśród odbiorców a jego charakterem odróżniającym, tym bardziej wzmocnionym, im bardziej znak jest znany. Przy ocenie, czy znak cieszy się wysoce odróżniającym charakterem wynikającym z jego znajomości wśród odbiorców należy rozpatrzyć wszystkie istotne okoliczności danego przypadku, w szczególności udział znaku w rynku, natężenie, zasięg geograficzny i długość okresu jego używania, wielkość inwestycji dokonanych przez przedsiębiorstwo w celu jego promocji, udział procentowy zainteresowanych grup odbiorców, którym znak umożliwia zidentyfikowanie towarów jako pochodzących z określonego przedsiębiorstwa, jak również oświadczenia izb handlowych i przemysłowych. (tak wyrok Sądu z dnia 12 lipca 2006 r. w sprawie T-277/04
I.-P.) Ciężar udowodnienia siły znaku towarowego i jego odróżniającego charakteru, spoczywa na powodzie (por. postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 11 lipca 2016 r., sygn. akt XXII GWo 67/16, LEX nr (...)).
W realiach niniejszej sprawy obowiązana wprowadza do obrotu, oferuje do sprzedaży oraz reklamuje stacjonarne i przenośne aparaty ultrasonograficzne (USG), co też czyni z wykorzystaniem prowadzonej przez siebie strony internetowej (...) oraz profili na portalach H., D., (...) i (...). Na wskazanych powyżej profilach i stronie internetowej zamieszcza ona oznaczenie słowne (...) i słowno-graficzne: . Oznaczenia te posiadają ze znakami towarowymi uprawnionego nr R.(...) i (...) o wyglądzie:
Sfomułowanie (...) posiada dokładnie taką samą wymowę niezależnie od tego czy słowa (...) i (...) połączone są myślnikiem czy też nie. Pozwala to na stwierdzenie, że porównywane oznaczenia obowiązanej i znaki uprawnionego są identyczne na płaszczyźnie fonetycznej. Jednocześnie składające się na wskazane wyrażenie słowo (...) w języku angielskim oznacza m. in. mistrza, zaś słowo (...) nawiązuje do dziedziny nauki w postaci medycyny, czy też szerzej sektora ochrony zdrowia. Zestawienie tychże słów prowadzi do wniosku, że na płaszczyźnie koncepcyjnej wyrażenie składające się z tych słów sugeruje osiągnięcie mistrzostwa w dziedzinie ochrony zdrowia i medycyny, co ma sugerować wysoką jakość oferowanych towarów i usług. Tym samym porównywane oznaczenia i znaki są identyczne także na płaszczyźnie koncepcyjnej. Skutkowało to stwierdzeniem przez sąd ich podobieństwa w rozumieniu art. 296 ust. 2 pkt. 2 i art. 9 ust. 2 lit. b rozporządzenia.
Znak towarowy Unii Europejskiej nr (...) zakresem swojej specjalizacji obejmuje artykuły ortopedyczne szyny ortopedyczne, urządzenia i przyrządy do fizjoterapii i rehabilitacji, łuski ortopedyczne, protezy, gwoździe i druty chirurgiczne, sprzęt i instrumenty chirurgiczne do użytku medycznego, nosze, łóżka specjalnie skonstruowane do celów medycznych, protezy wszczepialne (implantaty) i aparaty dystrakcyjno-stabilizujące oraz rehabilitacyjne, zaś znak towarowy nr R.(...) m. in. produkty w postaci artykułów ortopedycznych, szyn ortopedycznych, aparatów do rehabilitacji, łusek ortopedycznych, protez, gwoździ i drutów chirurgicznych, aparatów i instrumentów chirurgicznych, noszy i łóżek specjalnych do celów leczniczych, implantów, aparatów dystrakcyjno-stabilizujących. Produkty te stanowią przyrządy i artykuły wykorzystywane w jednej z dziedzin medycyny w postaci ortopedii. Tym samym wykorzystywane są w procesie leczenia.
Obowiązana wykorzystuje swoje oznaczenia w odniesieniu do aparatów ultrasonograficznych, a więc elektronicznych urządzeń wykorzystywanych w procesie diagnostyki różnego rodzaju schorzeń pozostających w zainteresowaniu wielu dziedzin nauk medycznych. Można zatem wywnioskować, że są szeroko wykorzystywane w procesie ochrony zdrowia. Powyższe pozwala na przyjęcie, że aparaty ultrasonograficzne, z racji przynależności do grupy urządzeń i aparatury medycznej szeroko wykorzystywanej w ochronie zdrowia, są podobne do produktów objętych zakresem specjalizacji znaków towarowych uprawnionego, które również stanowią oprzyrządowanie i akcesoria medyczne, z tym że wykorzystywane w jednej z wyspecjalizowanych dziedzin.
Uzasadniało to dokonanie oceny ryzyka wprowadzenia przeciętnego konsumenta w błąd.
Przeciętnym odbiorcą przyrządów i akcesoriów medycznych, w tym tych wykorzystywanych w ortopedii, jest zakład opieki zdrowotnej, w tym szpitale i przychodnie, oraz lekarz prowadzący indywidualną praktykę lekarską.
W oparciu o powyższe należało uznać, że w niniejszej sprawie zachodzi ryzyko wprowadzenia zdefiniowanego powyżej przeciętnego odbiorcy w błąd w ten sposób, że przyjmie on, iż podmiotem świadczącym usługi obowiązanej jest uprawniony. Zauważyć w tym miejscu należy, że oznaczenia obowiązanej (...) i
Ponadto niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd co do źródła pochodzenia towarów powstaje w sytuacji, gdy przeciętny odbiorca może błędnie mniemać, że towary pod tym znakiem pochodzą z przedsiębiorstwa uprawnionego do znaku lub pozostającego z nim w związkach gospodarczych lub organizacyjnych. Metodyka badania niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd polega po pierwsze na tym, że porównuje się towary (usługi) pod przeciwstawionymi znakami, z określeniem stopnia podobieństwa, po wtóre porównuje się same przeciwstawione znaki, a w razie ustalenia podobieństwa ustala się jego stopień, po trzecie określa się rozpoznawalność (zdolność odróżniającą) wcześniejszego znaku towarowego i jej stopień, po czwarte ustala się znaczenie innych czynników mających znaczenie i po piąte przeprowadza się – przy uwzględnieniu rezultatów wcześniejszych ustaleń – całościową ocenę niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2021 r., IV CSKP 34/21, LEX nr 3114652).
Wobec tego Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie, na skutek styczności z oznaczeniami obowiązanej, odbiorca taki znajdzie się co najmniej w przekonaniu, że świadczone przez obowiązaną usługi sprzedaży aparatów ultrasonograficznych stanowią nową edycję/odmianę oferowanych przez uprawnionego usług sprzedaży w stosunku do towarów z dziedziny ortopedii. Jawi się to jako zasadne zwłaszcza wobec faktu, że strony niniejszego postepowania prowadzą działalność w sektorze sprzętu medycznego oraz że uprawniony swoją działalność prowadzi pod obecną nazwą od roku 1998, a więc już od 27 lat oraz, że do roku 2019 posługiwał się on znakiem towarowym o wyglądzie:
Mając to wszystko na uwadze należało stwierdzić, że obowiązana naruszyła prawo ochronne na znak towarowy uprawnionego nr R.(...) w sposób określony w art. 296 ust. 2 pkt 2 p.w.p. oraz naruszyła prawa do znaku towarowego Unii Europejskiej uprawnionego nr (...) w sposób określony w art. 9 ust. 2 lit. b rozporządzenia.
Zgodnie z art. 1 u.z.n.k., ustawa ta reguluje zapobieganie i zwalczanie nieuczciwej konkurencji w działalności gospodarczej – w interesie publicznym, przedsiębiorstw oraz klientów, nie może jednak być traktowana jako instrument służący wyeliminowaniu konkurencji w ogóle, w celu zachowania przez przedsiębiorcę dominującej pozycji rynkowej (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 30 września 1998 r., sygn. akt I ACa 281/98, LEX nr 35787). W uzasadnieniu wyroku z dnia 11 lipca 2002 r. (sygn. akt I CKN 1319/00, OSNC 2003/5/73) Sąd Najwyższy stwierdził m.in., że założeniem ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji jest ochrona atrakcyjnej siły przedsiębiorcy oraz jej oddziaływanie na krąg odbiorców. Chodzi o rozgraniczenie między działaniem uczciwym i zgodnym z prawem, a wykraczającym poza ustanowione reguły, nie zaś o ochronę konkretnego osiągnięcia. Ustawa ma zatem na celu zapewnienie prawidłowości zachowania się i działania podmiotów gospodarczych w warunkach wolnej konkurencji i dostępu do rynku na równych prawach. Realizacja konstytucyjnej zasady wolności gospodarczej uzasadnia poszukiwanie równowagi między wolnością rynku i swobodą obrotu a celami ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, określonymi w art. 1 u.z.n.k.
Stosownie do art. 3 ust. 1 u.z.n.k., czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie lub zaniechanie, podjęte w związku z działalnością gospodarczą, będące szkodliwym, ponieważ zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy (względnie przedsiębiorców) lub klienta (względnie klientów), jeżeli jednocześnie jest bezprawne, jako sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami.
Sąd podziela powszechnie przyjęty pogląd, iż przepis art. 3 w ust. 1 u.z.n.k. w sposób ogólny określa czyn nieuczciwej konkurencji, podczas gdy w ust. 2 tego artykułu wymienia przykładowo niektóre czyny, typizowane dodatkowo w art. 5-17 u.z.n.k., które należy wykładać tak, że ogólne określenie i przepisy uszczegóławiające czyn nieuczciwej konkurencji pozostają w następujących relacjach: wymienione w ustawie czyny nie tworzą zamkniętego katalogu, za nieuczciwie konkurencyjne można uznać także działanie niewymienione w art. 5-17 u.z.n.k., jeżeli tylko spełnia ono przesłanki zdefiniowane w art. 3 ust. 1 u.z.n.k., wymagania określone w definicji art. 3 ust. 1 u.z.n.k. odnoszą się do czynów wymienionych w art. 5-17 u.z.n.k., a klauzula generalna pełni funkcję korygującą w stosunku do przepisów szczególnych. Gdy dany stan faktyczny, formalnie, spełnia przesłanki z art. 5-17 u.z.n.k., w rzeczywistości jednak działanie nie wykazuje któregoś ze znamion art. 3 ust. 1 u.z.n.k. (np. bezprawności, sprzeczności z dobrymi obyczajami), uznanie go za czyn nieuczciwej konkurencji nie jest możliwe.
Naruszenie prawa odnosi się do bezwzględnie obowiązujących przepisów, w szczególności u.z.n.k., przepisów o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym, o ochronie dóbr osobistych, prawa własności przemysłowej, praw autorskich, ochrony konsumentów czy też kodeksu karnego.
Pojęcie dobrych obyczajów odczytuje się najczęściej w ujęciu ekonomiczno-funkcjonalnym, przywiązującym wagę nie do przestrzegania dobrych obyczajów w ogóle lecz do zachowania przedsiębiorców w działalności gospodarczej, odchodząc od dokonywania oceny z punktu widzenia ogólnych zasad etyczno-moralnych, gdzie istotne kryterium stanowiło poczucie godności ogółu ludzi myślących sprawiedliwie i słusznie. Obecnie, dobre obyczaje to normy moralne i zwyczajowe stosowane w działalności gospodarczej. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2002 r., sygn. akt III CKN 213/01, OSNC 2003/12/169) Sprzeczność z dobrymi obyczajami, jako klauzula generalna, podlega ocenie sądu z punktu widzenia treści, motywów i celu działania konkurencyjnego. Obiektywnie niezgodne z dobrymi obyczajami są działania (lub zaniechania) sprzeczne ze zwyczajami uznanymi przez daną społeczność, obowiązującymi w określonym środowisku.
Jak stwierdza Sąd Najwyższy, dobre obyczaje kupieckie wyrażają się pozaprawnymi normami postępowania, którymi powinni kierować się przedsiębiorcy. Ich treści nie da się określić w sposób wyczerpujący, ponieważ kształtowane są przez ludzkie postawy uwarunkowane zarówno przyjmowanymi wartościami moralnymi, jak i celami ekonomicznymi i związanymi z tym praktykami życia gospodarczego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 stycznia 2007 r., sygn. akt V CSK 311/06). Pojęcie dobrych obyczajów konkretyzuje się w określonym stanie faktycznym. Zastosowanie art. 3 ust. 1 u.z.n.k. wymaga wskazania, jaki konkretnie dobry obyczaj doznał naruszenia wskutek działań przedsiębiorcy (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 lutego 2009 r., sygn. akt V CSK 337/08, LEX nr 488738).
W orzecznictwie przyjmuje się szeroką interpretację przesłanki naruszenia lub zagrożenia interesu w rozumieniu art. 3 ust. 1 u.z.n.k. Zdaniem Sądu Najwyższego, interes przedsiębiorcy uzasadniający domaganie się ochrony na gruncie art. 3 ust. 1 u.z.n.k. nie ma jednolitego charakteru. Jest on stopniowalny w zależności od podstawy i drogi ochrony, którą obierze uprawniony do ochrony przedsiębiorca. Jeżeli dochodzi on roszczeń wyrównawczych musi zawsze wykazać konkretne zmiany w sytuacji majątkowej spowodowane czynem lub czynami nieuczciwej konkurencji. Jeżeli natomiast dochodzi jedynie zaniechania niedozwolonych zachowań, w konkretnym stanie faktycznym sam sposób naruszenia dobrych obyczajów może wystarczyć do uznania, że zachowania te co najmniej zagrażają interesom przedsiębiorcy domagającego się ochrony (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 października 2009 r., sygn. akt V CSK 102/09, LEX nr 558623).
Przepis art. 5 u.z.n.k. stanowi, że czynem nieuczciwej konkurencji jest takie oznaczenie przedsiębiorstwa, które może wprowadzić klientów w błąd co do jego tożsamości, przez używanie firmy, nazwy, godła, skrótu literowego lub innego charakterystycznego symbolu wcześniej używanego, zgodnie z prawem, do oznaczenia innego przedsiębiorstwa.
Norma ta, podobnie jak cała u.z.n.k., chronić ma przedsiębiorcę przed naruszeniem ogólnie akceptowanych zasad postępowania. Zasadą chronioną na podstawie art. 5 u.z.n.k. jest oczekiwanie, że przedsiębiorcy odróżniają prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą, tak aby zapewnić swoim klientom swobodny wybór oferowanych towarów bądź usług. Przepis ten odnosi się do oznaczenia przedsiębiorstwa przez używanie firmy, nazwy, godła, skrótu literowego lub innego charakterystycznego symbolu. Ustawa wskazuje pięć kategorii oznaczeń – firmę, nazwę, godło, skrót literowy lub inny charakterystyczny symbol, jakie mogą być traktowane jako oznaczenia przedsiębiorstwa. Niewątpliwie zarówno firma, nazwa, jak i skrót literowy odnoszą się do oznaczeń słownych, zaś godło – do oznaczeń o charakterze graficznym. Co do zasady art. 5 u.z.n.k. nie odnosi się do oznaczeń podobnych. Literalne brzmienie art. 5 u.z.n.k. mogłoby wskazywać, że zakresem jego zastosowania objęte są tylko oznaczenia tożsame, które były wcześniej stosowane. Jak wskazuje doktryna, samo podobieństwo stosowanych oznaczeń nie jest wystarczające. Ustalenie istnienia czynu nieuczciwej konkurencji nie może opierać się jedynie na fakcie używania podobnego znaku towarowego, ale powinno być wynikiem całościowej oceny, uwzględniającej okoliczności dotyczące sposobu, czasu używania, rozpoznawalności danego znaku oraz zakresu pokrywania się klienteli przedsiębiorstw, musi uwzględniać całokształt okoliczności faktycznych. Należy podkreślić, że rozstrzygnięcie, czy konkretne oznaczenie później stosowane na rynku pozostaje w kolizji z oznaczeniem wcześniej stosowanym, wymaga oceny, czy istnieje możliwość wprowadzenia w błąd co do tożsamości przedsiębiorstwa (tak K. Szczepanowska-Kozłowska [w:] E. Nowińska, K. Szczepanowska-Kozłowska,
Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2022, art. 5).
Warto zwrócić uwagę, że u.z.n.k. nie chroni bowiem oznaczenia przedsiębiorstwa jako wyodrębnionego dobra prawnego i nie ma na celu zagwarantowania wyłączności używania danego oznaczenia w obrocie. Chroni natomiast klientów przed ryzykiem wprowadzenia w błąd co do tożsamości przedsiębiorstw w wyniku używania wprowadzającego w błąd oznaczenia przedsiębiorstwa oraz ma chronić interes przedsiębiorcy polegający na tym, by nie mylono go z innym przedsiębiorcą. (tak A. Michalak [w:]
Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz, wyd. II, red. M. Sieradzka, M. Zdyb, Warszawa 2016, art. 5).
Jednocześnie należy zauważyć, że oznaczenie, aby podlegało ochronie, musi być zdolne do wyróżniania przedsiębiorstwa, które go używa. Powyższe stwierdzenie jest uzasadnione w świetle przesłanki możliwości (ryzyka) wprowadzenia klientów w błąd. U podstaw sformułowania tej przesłanki leży bowiem założenie, że oznaczenie przedsiębiorstwa posiada cechy pozwalające na jego identyfikację, a w konsekwencji także odróżnienie od innych przedsiębiorstw lub przedsiębiorców. Z tej właśnie przyczyny oznaczenie identyfikujące dane przedsiębiorstwo albo usługę, jeśli jest używane przez innego konkurenta, może wywołać błędne mniemanie klientów co do tego, z czyich usług korzystają (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2019 r., III CSK 282/17, LEX nr 2792257, wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 29 grudnia 2022 r., I AGa 130/22, LEX nr 3488148).
W kontekście przesłanki ryzyka wprowadzenia klientów w błąd należy zwrócić uwagę, że odnosi się ono do tożsamości przedsiębiorstwa. Chodzi zatem o taką sytuację, w której na podstawie oznaczenia, jakie służy do oznaczenia przedsiębiorstwa, podmioty działające na rynku błędnie zakładają, że dane przedsiębiorstwo jest pewną organizacyjną częścią innego przedsiębiorstwa działającego na rynku lub pozostaje w jakiejś relacji do innego przedsiębiorstwa, a w efekcie uzasadnia to ich oczekiwanie tożsamości uzyskiwanych od takiego przedsiębiorstwa towarów bądź usług. Konsekwencją takiego założenia jest przeniesienie wyobrażeń, w tym także renomy, na przedsiębiorstwo pozostające poza strukturą organizacyjną danego przedsiębiorcy (tak K. Szczepanowska-Kozłowska [w:] E. Nowińska, K. Szczepanowska-Kozłowska,
Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz, Warszawa 2022, art. 5).
Ocena ryzyka wprowadzenia w błąd dokonywana jest w oparciu o te okoliczności, które w świetle wiedzy i zasad doświadczenia życiowego wpływają na postrzeganie przedsiębiorstw przez klientów, w tym posiadanie tej samej klienteli, działanie na tym samym lub zbliżonym rynku asortymentowym towarów bądź usług, rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej, czas używania nazwy przez powoda w obrocie gospodarczym i związany z tym stopień znajomości nazwy przedsiębiorstwa, sposób posługiwania się tą nazwą, elementy słowne i graficzne odróżniające zbliżone nazwy obu przedsiębiorstw oraz powiązania personalne pomiędzy tymi przedsiębiorstwami. Nie można pomijać także cech rzeczywistej klienteli obu przedsiębiorców, do której kierują oni swoje produkty (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 marca 2010 r., IV CSK 379/09, LEX nr 589801, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 listopada 1997 r., I CKN 710/97, LEX nr 32210).
Podczas oceny ryzyka wprowadzenia w błąd decydujące znaczenie należy przypisać elementom dominującym i odróżniającym, wywołującym skojarzenie klienta z przedsiębiorcą. Wskazuje się, że znaczenia takiego nie mają elementy rodzajowe (nieindywidualizujące) i opisowe, które służą przekazaniu informacji o przedmiocie działalności przedsiębiorcy (tak A. Michalak [w:]
Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz, red. M. Sieradzka, M. Zdyb, Warszawa 2016, art. 5). Takie elementy ze swej istoty nie służą odróżnieniu przedsiębiorstw i, co oczywiste, nie wywołują skojarzenia z konkretnym podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą. Są jedynie nośnikiem informacji o kategorii działalności przedsiębiorstwa, co uzasadnia stwierdzenie, że nie mają zdolności odróżniającej. Tym samym należy stwierdzić, że oznaczenie przedsiębiorstwa w części obejmującej elementy rodzajowe nie podlega ochronie na mocy art. 5 u.z.n.k.
Z art. 5 u.z.n.k. wynika, iż w celu postawienia zarzutu opisanego w nim czynu nieuczciwej konkurencji należy wykazać i udowodnić łącznie następujące elementy:
1) używanie w obrocie określonego oznaczenia przez konkurenta,
2) przysługiwanie pierwszeństwa zgodnego z prawem używania oznaczenia przedsiębiorstwa przedsiębiorcy domagającemu się ochrony,
3) możliwość wprowadzenia klientów w błąd co do tożsamości przedsiębiorstwa podmiotu poszukującego ochrony (tzw. ryzyko konfuzji).
W art. 5
in fine u.z.n.k. wyrażona została zasada pierwszeństwa. Oznacza ona, że ochrona przez przywłaszczeniem oznaczeń przysługuje jedynie przedsiębiorcy, który jako pierwszy na danym rynku rozpoczął posługiwanie się w sposób rzeczywisty oznaczeniem w obrocie. W doktrynie zwraca się uwagę, że ciężar dowodu spoczywa na przedsiębiorcy domagającym się zaniechania naruszeń przez innego przedsiębiorcę. Co istotne, używanie określonego oznaczenia musi być zgodne z prawem, nie będzie zatem podlegało prawnej ochronie oznaczenie przedsiębiorstwa, które w momencie powstania nie występowało na rynku jako pierwsze (tak A. Michalak [w:]
Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz, red. M. Sieradzka, M. Zdyb, Warszawa 2016, art. 5).
Według art. 10 ust. 1 u.z.n.k., czynem nieuczciwej konkurencji jest takie oznaczenie towarów lub usług albo jego brak, które może wprowadzić klientów w błąd co do pochodzenia, ilości, jakości, składników, sposobu wykonania, przydatności, możliwości zastosowania, naprawy, konserwacji lub innych istotnych cech towarów albo usług, a także zatajenie ryzyka, jakie wiąże się z korzystaniem z nich. Przepis art. 10 ust. 2 u.z.n.k. stanowi, że czynem nieuczciwej konkurencji jest również wprowadzenie do obrotu towarów w opakowaniu mogącym wywołać skutki określone w art. 10 ust. 1, chyba że zastosowanie takiego opakowania jest uzasadnione względami technicznymi.
Przepis art. 10 u.z.n.k. dotyczy przede wszystkim sytuacji oznaczania towaru lub usługi cudzym znakiem towarowym, firmą lub innym oznaczeniem odróżniającym oraz wprowadzenie do obrotu towarów w opakowaniu zawierającym oznaczenia odróżniające lub takim, które samo pełni rolę oznaczenia odróżniającego. Chodzić tu może tylko o pochodzenie z określonego przedsiębiorstwa, a więc przede wszystkim o oznaczenie towaru znakiem towarowym lub oznaczeniem przedsiębiorstwa. Oznaczeniem towarów lub usług, które może wprowadzać w błąd klientów co do ich pochodzenia, będzie przede wszystkim umieszczenie na towarze lub w związku ze świadczeniem usług znaku towarowego lub usługowego. Zarówno dokładna imitacja cudzego znaku, jak i użycie oznaczeń do takiego znaku podobnych mogą być mylące. Przepis art. 10 u.z.n.k. może stanowić samodzielną podstawę roszczeń wówczas, gdy ochrona znaku z tytułu rejestracji nie przysługuje (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 6 lutego 1929 r., sygn. akt Rw 2277/28, LEX nr 4353, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 października 1935 r., sygn. akt III K 912/35, LEX nr 372891, wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 14 marca 1991 r., sygn. akt I ACr 23/91, LEX nr 5315, M. Kępiński, J. Kępiński [w:]
Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz, red. J. Szwaja, art. 13, nb. 111, 113, 133, Legalis, 2019).
Czyn nieuczciwej konkurencji stypizowany w art. 10 u.z.n.k. może popełnić tylko przedsiębiorca oznaczający towary (usługi) konfuzyjnym oznaczeniem bądź wprowadzający do obrotu towary w opakowaniu mogącym wywoływać ryzyko konfuzji. Oznaczenie zaś towarów konfuzyjnym oznaczeniem polega głównie na fizycznym nakładaniu danego oznaczenia na towar i jego opakowanie, bądź na używaniu spornego oznaczenia w reklamie, fakturach albo innych działaniach tworzących wrażenie w świadomości klientów i konsumentów, że dany towar pochodzi od innego przedsiębiorcy. Popełnienie tego deliktu ma miejsce wtedy, gdy doszło do oznaczenia towarów lub usług konfuzyjnym oznaczeniem i nastąpiło posłużenie się tym oznaczeniem, wprowadzenie go do obrotu. Tym zaś jest posługiwanie się oznaczeniem na towarach, opakowaniu, w reklamie, dokumentach związanych z obrotem towarami lub świadczeniem usług w działalności gospodarczej, czyli inaczej mówiąc istotne jest użycie danego oznaczenia, posłużenie się nim (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 23 kwietnia 2012 r., sygn. akt V ACa 126/12, LEX nr 1217700).
Z art. 10 ust. 1 i 2 u.z.n.k. wynika, iż w celu postawienia zarzutu popełnienia opisanego w nim czynu nieuczciwej konkurencji w przypadku wprowadzenia w błąd co do pochodzenia uprawniony winien był uprawdopodobnić następujące elementy:
a) oznaczanie towarów lub usług lub wprowadzanie do obrotu towarów oznaczonych danym oznaczeniem lub wprowadzanie do obrotu towarów w opakowaniu z takim oznaczeniem;
b) możliwość wprowadzenia klientów w błąd co komercyjnego pochodzenia towaru (tzw. ryzyko konfuzji), co w szczególności wiąże się z posiadaniem przez dane oznaczenie odróżniającego charakteru;
c) pierwszeństwo używania zgodnie z prawem oznaczenia towarów czy też opakowania przez uprawnionego.
Przeciętnym klientem przyrządów i akcesoriów medycznych, w tym tych wykorzystywanych w ortopedii, analogicznie jak w przypadku wzorca przeciętnego konsumenta ustalonego przy ocenie ryzyka wprowadzenia w błąd na gruncie p.w.p. jest zakład opieki zdrowotnej, w tym szpitale i przychodnie, oraz lekarz prowadzący indywidualną praktykę lekarską.
Na gruncie rozpoznawanej sprawy uprawniony należycie uprawdopodobnił pierwszeństwo rynkowe w zakresie wykorzystywanego oznaczenia słowno-graficznego: , którym to oznaczeniem posługuje się począwszy od roku 2019. Ponadto w okresie od roku 1998 do roku 2019 posługiwał się on także znakiem towarowym słowno-graficznym o wyglądzie:
Nadmienić należy, że oznaczeniami tymi uprawniony posługiwał się zarówno dla identyfikacji produktów w postaci przyrządów ortopedycznych – co wynika z ich zamieszczenia na katalogach oferowanych produktów – jak i dla identyfikacji swojego przedsiębiorstwa, na co wskazuje zawarcie wyrażenia (...) w firmie, jak i w treści wystawianych faktur VAT. Ponadto w/w oznaczenia słowno-graficzne obecne były również na fakturach VAT w towarzystwie danych uprawnionego, w tym firmy, adresu i numeru NIP, co świadczy o wykorzystaniu ich także jako oznaczenia przedsiębiorstwa.
Obowiązana wprowadza do obrotu, oferuje do sprzedaży oraz reklamuje stacjonarne i przenośne aparaty ultrasonograficzne (USG), co też czyni z wykorzystaniem prowadzonej przez siebie stronie internetowej (...) oraz na profili na portalach H., D., (...) i (...). Na wskazanych powyżej profilach i stronie internetowej zamieszcza ona oznaczenie słowne (...) i słowno-graficzne: . Pozwala to na przyjęcie, że świadczy ona usługi sprzedaży tychże aparatów USG pod w/w oznaczeniami, wobec czego wykorzystuje je w charakterze oznaczenia usług.
Ponadto obowiązana począwszy od dnia 7 grudnia 2023 r. prowadzi działalność gospodarczą pod firmą (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z.”, co pozwala na stwierdzenie, że wykorzystuje ona oznaczenie słowne (...) w charakterze oznaczenia przedsiębiorstwa. Jednocześnie z racji na umieszczenie obydwu w/w oznaczeń na swojej stronie internetowej oraz profilach na wskazanych portalach, identyfikując tym samym ogół prowadzonej działalności gospodarczej, zachodzi podstawa do stwierdzenia, że w charakterze oznaczenia przedsiębiorstwa wykorzystuje zarówno oznaczenie słowne, jak i słowno-graficzne.
Oznaczenie słowne obowiązanej (...) jest niemal identyczne względem oznaczenia słownego uprawnionego (...) jakim posługuje się on w swoje firmie, gdyż różni je jedynie występowanie myślnika pomiędzy składającymi się na całość wyrażenia słowami. Z kolei oznaczenie słowno-graficzne obowiązanej o wyglądzie:
Sfomułowanie (...) posiada dokładnie taką samą wymowę niezależnie od tego czy słowa (...) i (...) połączone są myślnikiem czy też nie. Pozwala to na stwierdzenie, że porównywane oznaczenia są identyczne na płaszczyźnie fonetycznej. Jednocześnie składające się na wskazane wyrażenie słowo (...) w języku angielskim oznacza m. in. mistrza, zaś słowo (...) nawiązuje do dziedziny nauki w postaci medycyny, czy też szerzej sektora ochrony zdrowia. Zestawienie tychże słów prowadzi do wniosku, że na płaszczyźnie koncepcyjnej wyrażenie składające się z tych słów sugeruje osiągnięcie mistrzostwa w dziedzinie ochrony zdrowia i medycyny, co ma sugerować wysoką jakość oferowanych towarów i usług. Tym samym porównywane oznaczenia są identyczne także na płaszczyźnie koncepcyjnej.
Przed przystąpieniem do oceny ryzyka wprowadzenia klienta w błąd należy przypomnieć, że takowe ryzyko nie jest wyłączone nawet w sytuacji, w której przedsiębiorstwa nie działają na tym samym obszarze i w tej samej lub podobnej sferze produkcji, usług i handlu. Tzw. konfuzja, czyli ryzyko wprowadzenia w błąd klientów co do pochodzenia towarów powstaje nie tylko, gdy według opinii klientów zachodzi tożsamość między dwoma, w istocie różnymi produktami, lecz wówczas, gdy kupujący uświadamiają sobie wprawdzie różnice między nimi, ale mimo to mogą mieć mylne wyobrażenie o źródle ich pochodzenia. Odpowiednich ocen dokonuje się z uwzględnieniem przynależności danego konsumenta do szczególnej grupy, przez którą rozumie się dającą się jednoznacznie zidentyfikować grupę konsumentów szczególnie podatną na oddziaływanie praktyki rynkowej lub na produkt, którego praktyka dotyczy. Jednocześnie wprowadzenie w błąd należy rozumieć także tworzenie wrażenia w świadomości odbiorców, iż określony towar pochodzi od innego producenta, gdy odbiorcy tych towarów mogą być przez to utwierdzani w przekonaniu, że dane towary pochodzą od tego samego przedsiębiorstwa lub od przedsiębiorstwa powiązanego ekonomicznie z innym przedsiębiorstwem (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 czerwca 2021 r., IV CSKP 67/21, LEX nr 3215292).
Obowiązana wykorzystuje swoje oznaczenia w odniesieniu do działalności polegającej na sprzedaży aparatów ultrasonograficznych, a więc elektronicznych urządzeń wykorzystywanych w procesie diagnostyki różnego rodzaju schorzeń pozostających w zainteresowaniu wielu dziedzin nauk medycznych. Można zatem wywnioskować, że są szeroko wykorzystywane w procesie ochrony zdrowia. Powyższe pozwala na przyjęcie, że aparaty ultrasonograficzne, z racji przynależności do grupy urządzeń i aparatury medycznej szeroko wykorzystywanej w ochronie zdrowia, są podobne do produktów produkowanych i oferowanych przez uprawnionego, które również stanowią oprzyrządowanie i akcesoria medyczne, z tym że wykorzystywane w jednej z wyspecjalizowanych dziedzin. Ponadto działalność gospodarcza stron obejmuje szeroko pojętą dziedzinę ochrony zdrowia.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi ryzyko wprowadzenia zdefiniowanego powyżej przeciętnego klienta w błąd w ten sposób, że przyjmie on, iż podmiotem świadczącym usługi obowiązanej jest uprawniony. Zauważyć w tym miejscu należy, że oznaczenia obowiązanej (...) i
Jednocześnie z racji na długotrwałe występowanie oznaczeń uprawnionego na rynku (od 27 lat) na skutek styczności z oznaczeniami obowiązanej, klient taki znajdzie się co najmniej w przekonaniu, że świadczone przez obowiązaną usługi sprzedaży aparatów ultrasonograficznych stanowią nową edycję/odmianę oferowanych przez uprawnionego usług sprzedaży w stosunku do towarów z dziedziny ortopedii.
Podkreślić należy, że strony niniejszego postepowania prowadzą działalność w sektorze sprzętu medycznego oraz że uprawniony swoją działalność prowadzi pod obecną nazwą od roku 1998, a więc już od 27 lat oraz, że do roku 2019 posługiwał się on znakiem towarowym o wyglądzie:
Biorąc pod uwagę powyższą argumentację konieczne jest wyciągnięcie wniosku, że obowiązana swoim zachowaniem zrealizowała znamiona czynów stypizowanych w art. 5 i art. 10 ust. 1 u.z.n.k.
Niemniej jednak należy podkreślić, że klauzula generalna zawarta w art. 3 u.z.n.k. może pełnić funkcję korygującą, co oznacza, że dla zaistnienia czynu nieuczciwej konkurencji – w każdym przypadku – konieczne jest spełnienie ogólnych warunków sformułowanych w klauzuli generalnej. Działanie poddawane ocenie musi być podjęte w związku z działalnością gospodarczą, być sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami oraz zagrażać lub naruszać interes innego przedsiębiorcy lub klienta. Wszystkie nazwane czyny nieuczciwej konkurencji zawarte w części szczegółowej ustawy wypływają bowiem z definicji ogólnej (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 6 maja 2008 r., I ACa 288/08, LEX nr 521770).
W związku z powyższym gdy dany stan faktyczny, formalnie, spełnia przesłanki jednego z przepisów art. 2-17 u.z.n.k., a w rzeczywistości działanie nie wykazuje któregoś ze znamion art. 3 ust. 1 u.z.n.k. (np. znamienia naruszenia lub zagrożenia interesu innego przedsiębiorcy), wykluczone jest uznanie go za czyn nieuczciwej konkurencji (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2008 r., I ACa 221/08, LEX nr 516550).
W niniejszej sprawie zachowanie obowiązanej okazało się naruszać prawa do znaków towarowych uprawnionego, co przesądza, że jest ono niezgodne z p.w.p. i rozporządzeniem, w konsekwencji czego jest sprzeczne z prawem w rozumieniu art. 3 ust. 1 u.z.n.k.
Przypomnienia wymaga, że dobre obyczaje, to normy moralne i obyczajowe w stosunkach gospodarczych (tzw. uczciwość kupiecka), a więc reguły znajdujące się poza ramami systemu prawa. Wyrażają się pozaprawnymi normami postępowania, którymi powinni kierować się przedsiębiorcy. Ich treści nie da się określić wiążąco w sposób wyczerpujący, ponieważ kształtowane są przez ludzkie postawy uwarunkowane zarówno przyjmowanymi wartościami moralnymi, jak i celami ekonomicznymi i związanymi z tymi praktykami życia gospodarczego. Ocena określonego zachowania jako naruszającego dobre obyczaje pozostawiona jest orzecznictwu, zaś istotne znaczenie mają tu oceny zorientowane na zapewnienie niezakłóconego funkcjonowania konkurencji poprzez rzetelne i niezafałszowane współzawodnictwo (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 28 czerwca 2007 r., V ACa 371/07, LEX nr 519282).
Przy ocenie działań konkurencyjnych pod kątem sprzeczności z dobrymi obyczajami dającymi podstawy do kwalifikacji danego zachowania jako uczciwej lub nieuczciwej konkurencji istotne znaczenie ma sposób rywalizacji pomiędzy konkurentami, podlegający weryfikacji w konkretnych okolicznościach przy uwzględnieniu, zasługujących na aprobatę w świetle norm moralnych i etycznych, zwyczajów, dochodzenia przez przedsiębiorców do osiągania korzyści gospodarczych. Należy mieć przy tym na uwadze, że dla zaistnienia czynu nieuczciwej konkurencji obojętne jest, czy sprawca miał świadomość że jego zachowanie jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i narusza sferę innego przedsiębiorcy (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 maja 2007 r., V ACa 328/07, LEX nr 519279).
W ocenie Sądu zachowanie obowiązanej koliduje z dobrym obyczajem w postaci niepodszywania się pod działalność innego przedsiębiorcy. Przypomnieć jeszcze raz należy, że obowiązana począwszy od roku 2023 prowadzi pod firmą (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z.” działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży aparatów ultrasonograficznych stanowiących diagnostyczny sprzęt medyczny. Ponadto wykorzystuje ona w charakterze oznaczeń przedsiębiorstwa i oznaczeń świadczonych usług sprzedaży tych aparatów oznaczenia (...) i . Jednocześnie są one w wysokim stopniu podobne – a w przypadku oznaczenia słownego niemal identyczne – względem wykorzystywanych przez uprawnionego w tym samym charakterze oznaczeń (...) i . Mając z kolei na uwadze, że uprawniony prowadzi pod nimi działalność w zakresie produkcji i sprzedaży akcesoriów ortopedycznych stanowiących również sprzęt medyczne od roku 1998 i jednocześnie przed rokiem 2019 posługiwał się poprzednimi wersjami aktualnego oznaczenia słowno-graficznego o wyglądzie: ,
Ponadto zachowanie obowiązanej zagraża interesowi innego przedsiębiorcy – uprawnionego, gdyż na skutek wprowadzenia klientów w błąd, przyczynia się do czerpania przez obowiązaną nienależnych im korzyści kosztem uprawnionego. Jednocześnie wykorzystywanie elementu odróżniającego jego oznaczenia usług sprzedaży świadczonych przez obowiązaną oraz jej przedsiębiorstwa może przyczynić się do rozmycia zdolności dystynktywnej znaków uprawnionego, a więc przyzwyczajenia odbiorców do coraz większej liczby przedsiębiorstw i usług pod oznaczeniami (...) i w konsekwencji utraty przez oznaczenia wnioskodawcy zdolności do indywidualizowania usług i przedsiębiorstwa uprawnionego. Może się to przekładać na zmniejszenie jego zysku w przyszłości.
Zatem obowiązana dopuściła się względem uprawnionego czynów nieuczciwej konkurencji.
Przechodząc do oceny zasadności objętych żądaniem zabezpieczenia roszczeń należało w pierwszej kolejności zauważyć, że treść pkt. I i II
petitum wniosku została przez uprawnionego w znaczny sposób rozbudowana, a także że obfitowała w skonstruowane w dość szeroko i opisowy sposób roszczenia, które w wielu punktach zawierały tożsame żądania opisane w inny sposób w odrębnych punktach. Dlatego Sąd w sentencji postanowienia przeredagował roszczenia ujęte w
petitum wniosku uwzględniając dokonaną już wcześniej ocenę faktów uprawdopodobnionych przez uprawnionego i tych, których uprawdopodobnieniu nie sprostał i w konsekwencji, co do których roszczenia nie podlegały zabezpieczeniu.
Ponadto na miano uprawdopodobnionego nie mogło zasługiwać zawarte w pkt. I.c wniosku żądanie zakazania obowiązanej oferowania lub świadczenia usług z użyciem spornych znaków – niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki oraz tego czy są prezentowane samodzielnie czy w połączeniu z innymi elementami – w tym poprzez umieszczanie spornych znaków na dokumentach handlowych dotyczących prowadzonej przez obowiązaną działalności gospodarczej, a w szczególności w dokumentach zamówień, ofertach, zapytaniach ofertowych, umowach, fakturach, rachunkach, cennikach, regulaminach sprzedaży, katalogach towarów, dokumentach wydania towaru, korespondencji papierowej i elektronicznej, albowiem oparte zostało na unormowaniach p.w.p. i rozporządzenia, zaś znak towarowy podlega ochronie na tej podstawie prawnej jedynie przed wykorzystaniem w funkcji znaku towarowego tj. dla identyfikacji towarów lub usług. Tym samym na tej podstawie prawnej uprawniony nie mógł domagać się wykorzystywania przez obowiązaną oznaczeń w ogólności (w obrocie gospodarczym) tj. bez odniesienia tego używania do konkretnych produktów lub usług. Wobec tego w tej części wniosek podlegał oddaleniu.
W rezultacie Sąd zabezpieczył roszczeń uprawnionego o zaniechanie naruszeń prawa z rejestracji słowno-graficznego znaku towarowego (...) zarejestrowanego w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej pod numerem (...) oraz prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy (...) zarejestrowany w Urzędzie Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej pod numerem R.(...) oraz popełniania czynów nieuczciwej konkurencji polegających na:
c) umieszczaniu oznaczenia słownego (...) lub słowno-graficznego
d) używaniu oznaczeń, o których mowa w pkt a powyżej – niezależnie od ich koloru, rozmiaru czy czcionki – w reklamie lub promocji, w tym na stronach internetowych, w szczególności na stronie internetowej obowiązanego, w serwisie internetowym (...), na portalach społecznościowych D. oraz H., a także (...) w odniesieniu do wprowadzenia do obrotu, oferowania lub świadczenia usług sprzedaży aparatów ultrasonograficznych.
Przepis art. 730
1 k.p.c. nie zawiera definicji interesu prawnego, ale wskazuje, na czym polega jego wykazanie, aby możliwe było dokonanie zabezpieczenia roszczenia. Interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia polega w szczególności na wskazaniu przez podmiot składający wniosek o udzielenie zabezpieczenia, że brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie lub w sprawach, w których wydane orzeczenie nie będzie nadawać się do wykonania w postępowaniu egzekucyjnym. Uprawdopodobnienie interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia wiąże się ze wskazaniem dwóch okoliczności, które przemawiają za udzieleniem zabezpieczenia, tj. uniemożliwienie wykonania orzeczenia, albo możliwość powstania poważnych trudności w jego wykonaniu lub osiągnięciu celu, dla którego prowadzone jest postępowanie. W typowych przypadkach interes prawny wyraża się w tym, że brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia. Oceny interesu prawnego jako „potrzeby” udzielenia zabezpieczenia należy dokonywać według kryteriów obiektywnych, na podstawie całokształtu okoliczności sprawy, a nie według kryteriów subiektywnych, czyli subiektywnego odczucia uprawnionego o potrzebie udzielenia zabezpieczenia w danym przypadku (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt I ACz 665/17, LEX nr 2330638 i A. Jakubecki (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, System Informacji Prawnej LEX, 2019).
Interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje nie tylko wtedy, gdy zachodzi potrzeba zapewnienia wykonania zapadłego w sprawie orzeczenia, lecz również wtedy, gdy istnieje potrzeba zabezpieczenia osiągnięcia celu postępowania w sprawie w inny sposób albo mówiąc inaczej, gdy dla osiągnięcia celu postępowania w sprawie konieczne jest udzielenie uprawnionemu tymczasowej ochrony prawnej w toku postępowania. Konieczność odwrócenia szkody lub innych niekorzystnych skutków jest szczególnym przejawem interesu prawnego w uzyskaniu zabezpieczenia. W tego rodzaju przypadkach celem zabezpieczenia jest antycypacja przyszłego merytorycznego orzeczenia, czyli prowizoryczne zaspokojenie uprawnionego. Tymczasowe zaspokojenie roszczenia może wchodzić w grę w sprawach, w których zapadają orzeczenia zdatne wprawdzie do egzekucyjnego wykonania, ale w których sens ochrony prawnej wyraża się w tym, aby jak najszybciej przerwać bezprawne działania, np. w sprawach o zaniechanie czynności, lub im zapobiec. W takich przypadkach przy zabezpieczeniu nie chodzi wcale o zapewnienie wykonalności wyroku w drodze egzekucji; ta zresztą najczęściej nie budzi wątpliwości. Chodzi zaś o to, że zakaz wynikający z przyszłego orzeczenia pojawi się zbyt późno, przez co uprawniony poniesie skutki niedozwolonych działań przeciwnika. W tych przypadkach zabezpieczenie może polegać na wydaniu określonych zakazów, a nawet nakazów (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 6 maja 2013 r., sygn. akt I ACz 766/13, LEX nr 1313388, postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 30 sierpnia 2017 r., sygn. akt V ACz 806/17, LEX nr 2348546, postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt I ACz 692/12, LEX nr 1135411 oraz A. Jakubecki (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, System Informacji Prawnej LEX, 2019).
Treść postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia niepieniężnego może nie różnić się od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, jeżeli uprawniony wykaże, że bez takiego zabezpieczenia będzie narażony na szkodę albo inne niekorzystne skutki. Dotyczy to także sytuacji, w której szkoda lub inne niekorzystne następstwa wprawdzie już zaistniały, ale możliwa jest ich dalsza eskalacja. Konieczność odwrócenia szkody lub innych niekorzystnych dla uprawnionego skutków jest szczególnym przejawem interesu prawnego w uzyskaniu zabezpieczenia. Dlatego też okoliczność ta powinna być zatem zgodnie z art. 730
1 § 1 k.p.c. uprawdopodobniona (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 12 kwietnia 2013 r., sygn. akt I ACz 590/13, LEX nr 1313386, por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 24 stycznia 2013 r., sygn. akt I ACz 2179/12, LEX nr 1267324, postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 9 lutego 2012 r., sygn. akt I ACz 196/12, LEX nr 1267324 oraz A. Jakubecki (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, System Informacji Prawnej LEX, 2019 i A. Marciniak (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Tom IV. Komentarz. Art. 730–1095
1, Warszawa 2020).
Uprawniony należycie uprawdopodobnił swój interes prawny w uzyskaniu zabezpieczenia, gdyż, aby nie wystąpiły niekorzystne dla niego skutki konieczne jest niezwłoczne zapewnienie zaniechania naruszania przez obowiązaną praw do jego znaków towarowych oraz popełniania na jego szkodę czynów nieuczciwej konkurencji i związanych z tym interesów gospodarczych. Brak zabezpieczenia i długotrwałe oczekiwanie na prawomocne rozstrzygnięcie Sądu pozbawi uprawnionego ochrony prawnej i uniemożliwi osiągnięcie celu postępowania głównego. Dopuszczanie się przez obowiązaną w toku postępowania czynów nieuczciwej konkurencji i naruszeń praw do znaków będzie utrwalać skutki naruszenia, których usunięcie w przyszłości może okazać się bardzo utrudnione. Dalsze występowanie na rynku usług obowiązanej oferowanych pod obecną nazwą przedsiębiorstwa prowadzi do uzyskania kosztem uprawnionego korzyści z tytułu upodobnienia usług i przedsiębiorstwa do działalności i produktów uprawnionego w stopniu nieznajdującym uzasadnienia. Co więcej powyższe przyczyniać się może do pogorszenia pozycji gospodarczej uprawnionego, zaś dopuszczenie do dalszych bezprawnych działań może narażać go na nieuzyskanie zysku.
Sąd udziela zabezpieczenia roszczeń niepieniężnych nie po to, by uchronić uprawnionych przed „formalnym” wkroczeniem w sferę ich wyłączności, ale przed szczególnie dotkliwymi skutkami takiego wkroczenia, które bez wątpienia w niniejszej sprawie już wystąpiły, jako że czyny, o których zakazanie uprawniony wnioskują, już się dokonały, ale także z dużym prawdopodobieństwem będą powtarzały się w przyszłości, na co wskazują przedstawione przez uprawnionego dowody.
Sąd rozpoznając wniosek o udzielenie zabezpieczenia powinien nie tylko dokonać oceny, czy wskazane przez uprawnionego we wniosku o udzielenie zabezpieczenia okoliczności warunkujące jego udzielenie znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym, czy też znajdują usprawiedliwienie we wskazanej podstawie faktycznej żądania udzielenia ochrony prawnej, ale także czy wskazane sposoby udzielenia zabezpieczenia są adekwatne do ochrony prawnej, która ma zostać udzielona uprawnionemu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 września 1961 r., sygn. akt IV CZ 54/61, LEX nr 105837, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 grudnia 1968 r., sygn. akt I CZ 10/68, LEX nr 879 oraz A. Marciniak (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Tom IV. Komentarz. Art. 730–1095
1, Warszawa 2020 i A. Jakubecki (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, System Informacji Prawnej LEX, 2019).
W związku z tym Sąd zastosował takie sposoby zabezpieczenia, które znajdowały pokrycie w treści zasługujących na udzielenie im zabezpieczenia roszczeń. Ponadto z powodów już wskazanych zastosowane sposoby zabezpieczenia znajdowały potwierdzenie w materiale dowodowym, w szczególności odpowiadały one faktom uprawdopodobnionym przez uprawnionego. Wniosek co do sposobów zabezpieczenia podlegał zatem oddaleniu w takim samym zakresie, w jakim na skutek nieuprawdopodobnienia roszczeń oddaleniu podlegał w części obejmującej roszczenia objęte żądaniem zabezpieczenia. Zastosowanie sposobów zabezpieczenia według innej reguły nie byłoby adekwatne do ochrony prawnej, jakiej podlegał na gruncie niniejszej sprawy uprawniony.
Zastosowany przez sąd sposób zabezpieczenia powinien zapewnić w danym wypadku osiągnięcie celu postępowania zabezpieczającego. Sąd może więc zastosować każdy sposób zabezpieczenia, jaki uzna w danych okolicznościach za najbardziej odpowiedni, nie wyłączając sposobów zabezpieczenia przewidzianych w przepisach o zabezpieczeniu roszczeń pieniężnych. Mimo, iż przepis art. 755 k.p.c. pozostawia sądowi swobodę wyboru sposobu zabezpieczenia, nie oznacza to dowolności. Przede wszystkim sąd jest związany żądaniem wniosku co do sposobu zabezpieczenia, zatem ma możliwość wyboru, gdy uprawniony we wniosku wskazał kilka sposobów zabezpieczenia, a zastosowanie jednego z nich lub niektórych wystarcza do zabezpieczenia jego roszczenia albo zabezpieczenie ma nastąpić w sprawie. Z reguły brak obaw o egzekucyjne wykonanie orzeczeń nakładających obowiązek zaniechania. Osiągnięcie celu postępowania w sprawie w rozumieniu art. 730
1 § 2 k.p.c. należy wiązać z rodzajem ochrony prawnej, której udzielenia żąda się w postępowaniu cywilnym. O istnieniu podstawy zabezpieczenia można więc mówić wtedy, gdy bez zabezpieczenia ochrona prawna udzielona w merytorycznym orzeczeniu w sprawie okaże się niepełna (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt I ACz 302/13, LEX nr 1322662, A. Jakubecki (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, System Informacji Prawnej LEX, 2019 oraz E. Marszałkowska-Krześ (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, Warszawa 2020).
Zakazy niedozwolonych działań albo nakazy dokonania określonych czynności przez obowiązanego odgrywają szczególną rolę przy zabezpieczeniu roszczeń o zaniechanie z zakresu prawa własności intelektualnej, zwalczania nieuczciwej konkurencji czy roszczeń negatoryjnych. Pozwalają one bowiem przerwać niedozwoloną działalność jeszcze przed merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy. „Zaspokojenie” roszczenia w drodze jego nowacyjnego zabezpieczenia ma zawsze tymczasowy (prowizoryczny) charakter. Przy orzekaniu tego sposobu zabezpieczenia sąd powinien szczególnie wnikliwie wyważyć interesy obu stron oraz ewentualność uzależnienia wykonania zabezpieczenia od złożenia kaucji (art. 739 k.p.c.) (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 listopada 2016 r., sygn. akt V CZ 86/16, LEX nr 2166392, postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt V ACz 251/17, LEX nr 2284753).
Zastosowane środki tymczasowe zapewnią uprawnionemu należytą ochronę prawną, a obowiązanej nie obciążą ponad potrzebę, może ona bowiem prowadzić działalność gospodarczą bez naruszania interesów gospodarczych osób trzecich poprzez naruszanie praw do znaków towarowych i popełnianie czynów nieuczciwej konkurencji. Skoro przy tym zastosowany przez sąd sposób zabezpieczenia powinien zapewnić w danym wypadku osiągnięcie celu postępowania zabezpieczającego, a celem niniejszego postępowania zabezpieczającego jest zaprzestanie dopuszczania się przez obowiązaną naruszeń i aktów nieuczciwej konkurencji, to tym samym nakazanie zaniechania na czas trwania postępowania działań stanowiących wskazane naruszenia prawa będzie adekwatne do ochrony prawnej udzielonej uprawnionemu.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w pkt. I postanowienia.
Przy określaniu wysokości sumy pieniężnej w trybie art. 756
2 k.p.c. należy mieć na uwadze, że zagrożenie obowiązkiem jej zapłaty jest środkiem przymusu zastępującym grzywnę, o której mowa w art. 1050 § 1 k.p.c. oraz art. 1051 § 1 k.p.c. Według zaś art. 1052 k.p.c. grzywna wymierzona w jednym postanowieniu nie może być wyższa niż 15 000 zł, chyba że dwukrotne wymierzenie grzywny okazało się nieskuteczne, a ogólna suma grzywien w tej samej sprawie nie może przekraczać 1 000 000 zł. Wprawdzie art. 1052 k.p.c. nie odnosi się wprost do wysokości sum pieniężnych, o których mowa w art. 1050
1 k.p.c. i art. 1051
1 k.p.c., ale – mając na uwadze identyczną funkcję grzywny oraz sumy pieniężnej – można postulować, aby wysokość sum pieniężnych określanych przez sąd zamiast grzywny nie przekraczała kwot wskazanych w art. 1052 k.p.c. Jeżeli zaś chodzi o zagrożenie obowiązanej nakazaniem zapłaty określonej sumy pieniężnej na wypadek działania przez obowiązanego wbrew obowiązkowi nałożonemu na niego w postanowieniu o zabezpieczeniu, to – jak wynika z art. 1051
1
w zw. z art. 1051 k.p.c. – chodzi tu o wymuszenie na dłużniku zaniechania pewnej czynności albo nieprzeszkadzania czynności wierzyciela (
pati,
non facere,
ommittere) i może być stosowane tylko „za każde kolejne naruszenie obowiązku”. Z kolei zagrożenia nakazaniem zapłaty sumy pieniężnej ,,za każdy dzień niewykonania obowiązku” można – na podstawie art. 1050
1
w zw. z art. 1050 k.p.c. – domagać się jedynie, gdy płynący z orzeczenia obowiązek ma postać dokonania pewnej czynności (
facere) (por. A. Jakubecki (red.),
Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz aktualizowany. Tom II. Art. 730-1217, System Informacji Prawnej LEX, 2019).
W kontekście wniosku o zagrożenie obowiązanej nakazaniem zapłaty kwoty pieniężnej w wysokości 5.000,00 zł uprawniony wystąpił o zagrożenie powyższym za każdy dzień naruszenia obowiązków wynikających z postanowienia tut. Sądu zakazującego na czas trwania procesu działań naruszających prawa uprawnionego. Nie jest zatem możliwe zagrożenie nakazaniem zapłaty za każdy dzień niewykonania obowiązku zaniechania takich zachowań tj. za każdy dzień niewykonania obowiązku ich zaniechania, gdyż w takim przypadku uprawniony może domagać się powyższego zagrożenia jedynie za ,,każde kolejne naruszenie obowiązku” tj. za każdy przypadek dokonania wskazanych czynności, nie zaś ,,za każdy dzień naruszenia obowiązków” czego domagał się on w niniejszej sprawie, dlatego w tej części wniosek podlegał oddaleniu. O powyższym orzeczono w pkt. III postanowienia.
W pkt. II postanowienia Sąd na podstawie art. 733 § 1 k.p.c. wyznaczył uprawnionemu termin dwutygodniowy na wystąpienia z roszczeniami, które podlegały zabezpieczeniu przyjmując ten termin za konieczny do sporządzenia pozwu.
sędzia Jarosław Antoniuk
Hasła tematyczne: Nieuczciwa konkurencja, Znak słowno-graficzny, Zabezpieczenie roszczenia
466 dni od wyroku do publikacji
- Wyrok 2 stycznia 2025 r.
- Portal: 13 kwietnia 2026 r.
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.