Kara 750 zł za niedopłatę 0,24 zł. NSA oddalił skargę kasacyjną organu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2023 r., (sygn. akt VI SA/Wa 1345/22) uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz S.W. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skargi S.W. (dalej przywoływany jako: "Skarżący", "Strona"), na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej przywoływany jako: "Organ") z dnia 7 marca 2022 r. nr BP.702.2237.2021.0747.BKOE.1925 w przedmiocie kary pieniężnej.

Za podstawę wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął ustalenia faktyczne, z których wynika:

1. W dniu 22 lutego 2021 r. o godzinie 11:30 w punkcie kontrolnym w G. inspektor Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymał do kontroli mobilnej samochód ciężarowy marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] poruszający się wraz z przyczepą o numerze rejestracyjnym [...]. Podczas czynności kontrolnych, na podstawie okazanych do kontroli dowodów rejestracyjnych ustalono, że dopuszczalna masa całkowita pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] wynosiła 11990 kg, zaś dopuszczalna masa całkowita przyczepy o numerze rejestracyjnym [...] wynosiła 11000 kg, a więc łączna dmc kontrolowanego zespołu pojazdów wynosiła 22990 kg. Podczas przejazdu za pośrednictwem urządzenia viaBOX znajdującego się w kontrolowanym pojeździe wnoszona była opłata elektroniczna dla pojazdu poniżej 12 ton (kategoria 1). Na podstawie wydruku z tachografu cyfrowego ustalono, że kierowcą pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] w dniu naruszenia był Skarżący.

2. Organ decyzją z 23 lipca 2021 r. wydaną na podstawie art. 104 w zw. z art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej przywoływana jako: "k.p.a."), art. 13k ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3, art. 13k ust. 5, ust. 6 pkt 2, ust. 9 oraz art. 13l ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 470 ze zm., dalej przywoływana jako: "u.d.p."), Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 32 ze zm.), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 919 ze zm., dalej przywoływana jako: "u.t.d."), nałożył na Stronę karę pieniężną w wysokości 750 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drodze krajowej wymienionej w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej, z naruszeniem obowiązku wprowadzenia do urządzenia viaBOX prawidłowych danych o kategorii pojazdu, o której mowa w art. 13ha ust. 3 u.d.p.

3. Organ decyzją z 7 marca 2022 r. wydaną na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 13i ust. 4a w zw. z art. 13k ust. 2 pkt 1, art. 13k ust. 3 pkt 2, art. 13k ust. 5 u.d.p. oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 32), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b u.t.d. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Organ wskazał, że zgodnie z art. 13ha ust. 3 pkt 2 u.d.p. zespół pojazdów, jakim poruszał się Skarżący po płatnym odcinku drogi krajowej, należał do kategorii 2 - pojazdy samochodowe o dopuszczalnej masie całkowitej co najmniej 12 ton. Skarżący nie zadeklarował prawidłowej kategorii pojazdu, a pojazd podlegający obowiązkowi wnoszenia opłaty elektronicznej poruszał się po drodze krajowej, uiszczając opłatę elektroniczną w niepełnej wysokości, jak za przejazd pojazdu o kategorii 1, ponieważ w chwili wykonywania kwestionowanego przejazdu urządzenie viaBOX nie zostało przełączone na działanie w tryb jazdy "pojazd z przyczepą". Organ stanął na stanowisku, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny, a wymierzona kara pieniężna odpowiada prawu, bowiem Strona naruszyła obowiązek wprowadzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu do urządzenia viaBOX zainstalowanego w pojeździe.

4. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

5. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w przywoływanym na wstępie wyroku z dnia 27 kwietnia 2023 r. orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej przywołana jako: "p.p.s.a.").

Sąd I instancji wskazał, że niektóre z okoliczności podnoszonych przez Skarżącego powinny zostać ocenione przez Organ w ramach analizowania, czy zachodzą przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 lub § 2 k.p.a. Bez wnikliwego rozważenia takich okoliczności nie można mówić o dochowaniu zasady zaufania do organów władzy publicznej określonej w art. 8 § 1 k.p.a. oraz zasady przekonywania zawartej w art. 11 k.p.a. Zdaniem Sądu I instancji, w kontrolowanej sprawie Organ naruszył art. 8 § 1, art. 11 i art. 189f k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

WSA zauważył, że zarówno naruszenie, za których popełnienie nałożono karę administracyjną w tej sprawie, jak i kilkadziesiąt innych naruszeń, za które Skarżącemu wymierzono kary pieniężne w innych sprawach - zostały ujawnione przez Organ w trakcie jednej kontroli mobilnej 22 lutego 2021 r. W trakcie tej kontroli z systemu elektronicznego poboru opłat pobrano informacje o incydentach (naruszeniach) polegających na wskazaniu niewłaściwej klasy pojazdu przypisanego do urządzenia viaBOX, które miały miejsce od 17 listopada 2020 r. do dnia kontroli (22 lutego 2021 r.). Ustalenia kontroli skutkowały wprawdzie wszczęciem postępowań administracyjnych odnośnie do każdego ze stwierdzonych naruszeń z osobna, niemniej jednak okoliczności ujawnienia tych naruszeń w sposób niejako "hurtowy" i to nawet na kilka miesięcy wstecz w stosunku do daty kontroli mobilnej uzasadniają w ocenie WSA – na potrzeby oceny przesłanek z art. 189f k.p.a. – traktowanie wszystkich tych naruszeń tak, jakby było to naruszenie wieloczynowe, które potencjalnie mogło być spowodowane jednym, wspólnym czynnikiem i które zostało zaprzestane, gdy tylko podmiot zobowiązany do określonego zachowania uświadomił sobie, że jego działanie lub zaniechanie naruszało prawo. Z uwagi na to nie ulega wątpliwości Sądu I instancji, że m.in. w niniejszej sprawie należało rozważyć, czy usprawiedliwione jest zastosowanie art. 189f § 1 lub § 2 k.p.a., czyli odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na znikomą wagę naruszenia prawa i zaprzestanie przez stronę naruszania prawa ewentualnie, czy usprawiedliwione może być odstąpienie od nałożenia kary po przedstawieniu dowodów usunięcia naruszenia prawa. W tym kontekście Organ, zdaniem WSA, winien był rozważyć zaoferowany przez Skarżącego dowód uiszczenia brakującej części opłaty na rzecz Krajowego Funduszu Drogowego.

W ocenie Sądu I instancji, za co najmniej przedwczesne należy natomiast uznać wyrażone w zaskarżonej decyzji stanowisko Organu, że w sprawie nie zachodzą przesłanki odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na podstawie art. 189f k.p.a. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika wprawdzie, że Organ, co do zasady (hipotetycznie) dopuścił możliwość zastosowania tego przepisu w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku wprowadzenia prawidłowych danych do urządzenia służącego do uiszczania opłaty elektronicznej, jednak w swej ocenie pominął szersze okoliczności sprawy w postaci stwierdzenia w ramach jednej wstecznej kontroli wielu naruszeń.

WSA wskazał dalej, że w zaskarżonej decyzji Organ przyjął, że: opłata elektroniczna stanowi przychód Krajowego Funduszu Drogowego, który jest podstawowym źródłem finansowania inwestycji na drogach krajowych, zaś uszczuplanie dochodów państwa w zakresie środków przeznaczonych na inwestycje drogowe wywiera istotny wpływ w sferze dobra publicznego jakim jest poprawa bezpieczeństwa ruchu drogowego, wielokrotne popełnienie naruszenia przemawia przeciwko przyjęciu zaistnienia w sprawie przesłanki znikomości naruszenia, przyczyny, z powodu których Skarżący naruszył obowiązek wynikający z art. 13i ust. 4a u.d.p., nie są okolicznościami istotnymi dla rozpoznania sprawy (s. 15 zaskarżonej decyzji).

Zdaniem WSA, powyższe poglądy Organu świadczą o przyjęciu błędnej wykładni art. 189f k.p.a., która z kolei zaważyła na ocenie wskazanych przez Skarżącego okoliczności mogących świadczyć o znikomości naruszenia prawa w tej sprawie, w dodatku częściowo bez weryfikacji tych okoliczności, co naruszało również art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zdaniem WSA nieprawidłowe jest stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, zgodnie z którym, nie można mówić o znikomej wadze naruszenia, skoro opłaty elektroniczne mają na celu zapewnienie środków na zadania związane z rozbudową i utrzymaniem infrastruktury drogowej. Zdaniem WSA, taka argumentacja nie jest trafna, ponieważ co do zasady każdy obowiązek administracyjnoprawny, którego naruszenie jest zagrożone karą pieniężną, ma na celu ochronę określonego dobra publicznego, a mimo to w art. 189f § 1 k.p.a. ustawodawca przyjął, że od nałożenia kary pieniężnej należy odstąpić w razie spełnienia przewidzianych prawem przesłanek. Argumentacja przyjęta przez Organ prowadzi w istocie do wniosku, że odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej nigdy nie będzie mogło nastąpić w odniesieniu do naruszenia obowiązków związanych z uiszczaniem opłat elektronicznych, co nie jest zgodne ogólnym z założeniem ustawodawcy przyjętym w art. 189f § 1 k.p.a.

W konsekwencji, zdaniem WSA, oceniane w całokształcie okoliczności, że naruszenie przez Skarżącego obowiązku wprowadzenia do urządzenia viaBOX prawidłowych danych o kategorii pojazdu: 1) nie zostało wytknięte Skarżącemu przed naruszeniami stwierdzonymi w trakcie kontroli mobilnej 22 lutego 2021 r., 2) nie wiązało się z osiągnięciem przez Skarżącego jakiejkolwiek korzyści lub uniknięcia jakiejkolwiek straty - mogą świadczyć o znikomości naruszenia, uzasadniającej zastosowanie w danej sprawie art. 189f § 1 k.p.a. WSA stwierdził, że w zaskarżonej decyzji Organ nie przeanalizował w ogóle, czy tego rodzaju okoliczności mogą uzasadniać odstąpienie od nałożenia kary, a w konsekwencji nie weryfikował, że zachodziły one w tej sprawie. Zasadniczym naruszeniem jest jednak tutaj okoliczność, iż Organ przy analizie spełnienia przesłanek odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej pominął okoliczność, że: 1) zarówno do naruszeń, których dotyczy postępowanie w niniejszej sprawie, jak i kilkudziesięciu innych naruszeń obowiązku wynikającego z art. 13i ust. 4a u.d.p., dokonanych przez Skarżącego, co do których również wszczęto postępowania administracyjne w przedmiocie nałożenia kar pieniężnych - doszło w takich samych okolicznościach faktycznych, 2) Organ informację o wszystkich tych uchybieniach pobrał w tym samym momencie (w trakcie kontroli mobilnej) z systemu elektronicznego poboru opłat, 3) za wszystkie te naruszenia (do których dochodziło w okresie kilku miesięcy) Organ wymierzył w zbliżonym czasie kilkadziesiąt administracyjnych kar pieniężnych. Taka pełna weryfikacja powinna nastąpić w ponownie prowadzonym postępowaniu administracyjnym.

W ocenie Sądu I instancji, odmiennej oceny nie uzasadnia treść art. 13n u.d.p., która pozwala na wszczęcie postępowania w sprawie nałożenia kary w okresie 9 miesięcy od popełnienia naruszenia, za które ta kara ma być wymierzona. Przepis ten nie może bowiem być interpretowany w taki sposób, że umożliwia Organowi tzw. "rolowanie" kar administracyjnych wskutek tolerowania kilkumiesięcznego naruszania prawa przez dany podmiot, mimo że funkcjonariusze Inspekcji Transportu Drogowego mają swobodny dostęp do systemu elektronicznego poboru opłat, w którym na bieżąco ujawniane są nieprawidłowości dotyczące uiszczania opłat elektronicznych.

W ocenie Sądu I instancji, naruszenie przez Skarżącego obowiązku z art. 13i ust. 4a u.d.p. powinno spotkać się z możliwie niezwłoczną reakcją organu administracji mającego kompetencję do kontroli wykonania obowiązków związanych z uiszczaniem opłaty elektronicznej. Taka reakcja (w postaci administracyjnej kary pieniężnej) realizowałaby prewencyjną funkcję kary administracyjnej, co potencjalnie powstrzymałoby Skarżącego od popełnienia kolejnych naruszeń zapisanych w systemie elektronicznego poboru opłat, które były spowodowane tym samym stanem (nie)świadomości Skarżącego, tak jak kontrola mobilna 22 lutego 2021 r. powstrzymała Skarżącego od dalszego naruszania wspomnianego obowiązku. Natomiast nakładanie - wskutek jednorazowego pobrania informacji o naruszeniach, do których miało dojść w okresie kilku miesięcy - kilkudziesięciu kar pieniężnych nie realizuje prewencyjnej funkcji kary, lecz jest w zasadzie wyłącznie represją, która w okolicznościach takich, jak opisane w niniejszym wyroku, powinna zostać uznana na nieproporcjonalną.

Zdaniem WSA Organ winien ustalić, przy ocenie wielu naruszeń wykrytych w ramach jednej kontroli, pewne obiektywne kryterium dla oceny przesłanek odstąpienia od nałożenia kary w badanej sprawie i zależnie od przyjętej podstawy, podobnie jak uczynił to obecnie, dokonać indywidualnej oceny przesłanek z art. 189f k.p.a. przy uwzględnieniu faktu dokonania jednej kontroli, co wywołało przecież bezpośredni wpływ choćby na ocenę realizacji celów kary. W ocenie Sądu I instancji, w oparciu o przepisy działu IVa k.p.a. organ administracyjny, określając pewne obiektywne kryterium i ponownie rozpoznając niniejszą sprawę w kontekście pozostałych spraw wszczętych w ramach jednej kontroli, mając na uwadze wagę naruszenia oraz cele kary, będzie mógł dokonać odmiennej oceny w ramach rozpoznawanych spraw. Taka wykładnia art. 189f k.p.a. pozwoli na obiektywną ocenę zdarzenia uwzględniającą adekwatne określenie kary za popełnione przez Skarżącego naruszenia.

Ze wskazanych wyżej powodów Sąd I instancji uznał, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu z uwagi na naruszenie wskazanych przepisów postępowania administracyjnego. Uchybienie, którego dopuścił się Organ, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem gdyby Organ, uwzględniając prawidłową wykładnię art. 189f k.p.a., w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy, a następnie go ocenił, to mógłby dojść do wniosku, że w okolicznościach tej sprawy uzasadnione jest odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Jednocześnie Sąd pierwszej instancji zalecił, aby ponownie rozpoznając sprawę, Organ przeanalizował zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w kontekście okoliczności, które są istotne w świetle przyjętej wykładni art. 189f k.p.a., a w razie potrzeby uzupełnił materiał dowodowy, w sposób wyczerpujący rozważył, czy związana m.in. z naruszeniami stwierdzonymi w tej sprawie okoliczność skumulowanej reakcji na szereg naruszeń, których miał się dopuścić Skarżący w okresie kilku miesięcy – uzasadnia odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej w tej sprawie, skoro kara taka pełnić ma w pierwszej kolejności funkcję prewencyjną, której realizacja nie musi wymagać wymierzania aż kilkudziesięciu kar pieniężnych.

6. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Organ, zaskarżając ww. wyrok w całości i wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi Skarżącego, oraz ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznanie wniesionej skargi kasacyjnej na rozprawie oraz zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz Organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Organ zarzucił:

1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8 § 1 i 2, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 189f § 1 pkt 1 i 2, § 2, § 3 k.p.a., w stopniu który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez uznanie, że Organ nie ocenił czy w sprawie zachodzą przesłanki umożliwiające odstąpienie od kary pieniężnej na podstawie art. 189f k.p.a., przy jednoczesnym pominięciu okoliczności sprawy, podczas gdy Organ właściwie zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy oraz przeanalizował i wyjaśnił dlaczego przesłanki z art. 189f k.p.a. nie zostały w niniejszej sprawie spełnione, trafnie przyjmując, że z uwagi na charakter dobra chronionego prawem oraz brak należytej staranności Skarżącego nie istniały podstawy do uznania znikomego charakteru naruszenia, jak również wykazał brak należytej staranności Skarżącego, który nie dość, że nie wprowadził prawidłowych danych do urządzenia to nawet nie podjął próby weryfikacji już wprowadzonych danych;

2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 189f § 2 i 3 k.p.a., w stopniu który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez uznanie, że Organ błędnie pominął możliwość wezwania Strony do wykazania usunięcia naruszenia prawa poprzez wykazanie uiszczenia całości kwoty jakiej w skutek przejazdów nie wpłacono, podczas gdy w przedmiotowej sprawie Organ nie mógł zastosować się do dyspozycji art. 189f § 2 i 3 k.p.a. z uwagi na brak możliwości dopłacenia brakującej kwoty za przejazdy w czasie późniejszym, a więc po ich zakończeniu;

3) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 i 2, § 2, § 3 k.p.a. w zw. z art. 13ha ust. 3, art. 13i ust. 4a, art. 13k ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 2, ust. 5, ust. 6 pkt 2, ust. 9 oraz art. 13n u.d.p. poprzez ich błędną wykładnię, mającą istotny wpływ na wynik sprawy, polegającą na uznaniu, że popełnienie przez Skarżącego analogicznych naruszeń i ujawnienie ich podczas jednej kontroli mobilnej winno skutkować uznaniem stwierdzonego w niniejszej sprawie naruszenia za jeden z elementów naruszenia wieloczynowego oraz prowadzić do uznania, iż skoro naruszenie prawa na podstawie art. 13i ust. 4a u.d.p. było jednym naruszeniem wieloczynowym oraz nie zostało uprzednio popełnione tj. przed naruszeniami stwierdzonymi w trakcie kontroli mobilnej i przerwane przez Skarżącego po kontroli, a Skarżący nie odniósł z niego bezpośredniej korzyści to świadczy to o znikomej wadze naruszenia, a wymierzenie indywidualnych kar za szereg analogicznych naruszeń jest nieproporcjonalne, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisów prowadzi do odmiennych wniosków, bowiem naruszenie prawa na podstawie art. 13i ust. 4a u.d.p. ma charakter jednoczynowy skutkowy, co przeczy możliwości uznania go za jeden z elementów naruszenia wieloczynowego, przepisy u.d.p. nie przewidują możliwości jego przerwania przez Skarżącego, gdy już nastąpił skutek, a ingerencja kontrolna Organu jedynie potwierdza naruszenia w zakresie wprowadzenia do urządzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu, waga tego naruszenia nie jest znikoma, co więcej przepisy art. 189f § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. wbrew ocenie WSA nie przewidują możliwości odstąpienia od wymierzenia kary nałożonej na podstawie art. 13i ust. 4a u.d.p. z uwagi na nałożenie na tożsamą stronę innych indywidualnych kar za analogiczne naruszenia, a art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. nie może być stosowany w celu obchodzenia zapisów ustawy o drogach publicznych (u.d.p.) które przewidują karę za każde naruszenie z zastrzeżeniem ograniczenia wskazanego w art. 13k ust. 6 pkt 2 u.d.p.;

4) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 189f § 2 i 3 k.p.a. w zw. z art. 13ha ust. 3, art. 13i ust. 4a, art. 13k ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 2, ust. 5, ust. 6 pkt 2, ust. 9 oraz art. 13n u.d.p. poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na błędnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że art. 189f § 2 i 3 k.p.a. może dotyczyć sytuacji, w których opłaty za przejazd można dokonać tylko w trakcie przejazdu i nie ma możliwości uzupełnić brakującej kwoty już po realizacji przejazdu, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że organ winien rozważyć wezwanie Strony do wykazania usunięcia naruszenia prawa, podczas gdy dyspozycja art. 189f § 2 i 3 k.p.a. może dotyczyć jedynie sytuacji, w której przepisy pozwalają na zadośćuczynienie obowiązkowi w późniejszym czasie, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, że Organ nie może stosować ww. przepisu, a więc wzywać stronę postępowania o wykazanie usunięcia naruszenia prawa w stanie prawnym, w którym użytkownicy dróg nie mają w ogóle możliwości uiszczenia opłaty za przejazd w późniejszym czasie.

7. Skarżący nie złożył odpowiedzi na skargę kasacyjną.

8. Skarżący w piśmie procesowym z 25 sierpnia 2026 r. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie od Organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

9. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W sprawie żadna z przesłanek nieważności określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie wystąpiła. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał więc skargę kasacyjną w granicach wyznaczonych przez zawarte w niej zarzuty.

10. Rzeczywisty problem sprawy sprowadza się do dopuszczalności odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 750 zł za naruszenie obowiązku wprowadzenia do urządzenia viaBOX prawidłowych danych o kategorii pojazdu, w sytuacji gdy jak wynika z niekwestionowanych ustaleń faktycznych, podczas trzech przejazdów wykonanych 7 grudnia 2020 r. Skarżący uiścił za nie łącznie opłatę elektroniczną w wysokości 0,83 zł, podczas gdy prawidłowa opłata dla zespołu pojazdów kategorii 2 wynosiła łącznie 1,07 zł. Niedopłata wyniosła więc 0,24 zł, a nałożona kara pieniężna przekroczyła jej wysokość około 3125-krotnie. Skarżący otrzymał przy tym łącznie ponad 50 decyzji nakładających kary pieniężne na łączną kwotę 37.500 zł w związku z naruszeniami stwierdzonymi w trakcie jednej kontroli mobilnej z 22 lutego 2021 r., przy sumarycznej niedopłacie opłat elektronicznych wynoszącej niespełna 60 zł. Osią sporu jest zatem nie tyle prawidłowość ustaleń faktycznych, lecz proporcjonalność, a raczej jej brak, między wysokością kary pieniężnej a wagą naruszenia prawa, za które kara ta została nałożona.

11. Ocenę słuszności zarzutów kasacyjnych należy poprzedzić uwagami natury ogólnej. Punktem wyjścia w analizie kwestii proporcjonalności należy uczynić dyrektywę 1999/62/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie pobierania opłat za użytkowanie infrastruktury drogowej przez pojazdy (Dz.U.UE.L.1999.187.42), której art. 9a stanowi, że państwa członkowskie ustalają odpowiednie kontrole i określają system sankcji stosowanych za naruszenie przepisów krajowych przyjętych na podstawie tej dyrektywy, a ustanowione sankcje muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.

Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 22 marca 2017 r. w sprawach połączonych C-497/15 i C-498/15 podkreślił, że sankcje te muszą być nie tylko skuteczne i odstraszające, ale przede wszystkim proporcjonalne. Trybunał rozwinął tę linię orzeczniczą w wyroku z dnia 21 listopada 2024 r. w sprawie C-61/23, wskazując, że zasada proporcjonalności wymaga, po pierwsze, by sankcja odpowiadała wadze naruszenia, i po drugie, by przy określaniu sankcji oraz ustalaniu kwoty grzywny uwzględnione zostały indywidualne okoliczności danego przypadku. Trybunał w wyroku z 21 listopada 2024 r. C-61/23 (i w innych podanych tam orzeczeniach) wywiódł z tego, że art. 9a dyrektywy 1999/62/WE należy interpretować w ten sposób, że ustanowiony przez ten przepis wymóg proporcjonalności stoi na przeszkodzie reżimowi kar, który przewiduje nałożenie grzywny lub kary pieniężnej w zryczałtowanej wysokości za wszystkie naruszenia, bez względu na ich charakter lub wagę, nawet jeżeli reżim ten przewiduje możliwość zwolnienia z odpowiedzialności poprzez uiszczenie opłaty wyrównawczej w zryczałtowanej wysokości. Stosowanie kary pieniężnej o zryczałtowanej wysokości za każde naruszenie, bez dostosowania jej kwoty lub bez możliwości odstąpienia od niej w przypadkach tego wymagających, jawi się zatem jako nieproporcjonalne względem celów określonych w prawie Unii.

Wynikające z dyrektywy zobowiązanie do osiągnięcia przewidzianego w niej rezultatu oraz wynikająca z art. 4 ust. 3 TUE i art. 288 TFUE powinność podjęcia wszelkich właściwych środków w celu zapewnienia wykonania tego zobowiązania spoczywa na wszystkich organach państw członkowskich, w tym również na sądach, w zakresie ich właściwości (w szczególności wyroki: C-184/15 i C-197/15, C-616/16 i C-617/16, C-384/2018). Organy krajowe stosujące prawo obowiązane są do tzw. prounijnej jego wykładni, czyniąc wszystko, co leży w zakresie ich kompetencji, uwzględniając wszystkie przepisy prawa krajowego i stosując uznane w porządku krajowym metody wykładni, by zapewnić pełną skuteczność prawa Unii (w szczególności wyroki: C-187/15, C-2/17, C-384/17 i przywołane tam orzecznictwo). Prounijna wykładnia prawa krajowego ma jednak pewne granice, wynikające z jego treści, ogólnych zasad prawa, jak i akceptowanych metod wykładni. Dlatego też wykładnia prawa krajowego zgodna z art. 9a dyrektywy 1999/62 nie może prowadzić do wykładni contra legem (np. wyroki C-187/15, C-384/17, C-61/23). Obowiązek przestrzegania zasady proporcjonalności odnosi się przy tym nie tylko do określenia znamion naruszenia i zasad dotyczących wysokości sankcji, lecz również do oceny okoliczności, które mogą być brane pod uwagę przy ustalaniu, czy sankcja w konkretnym przypadku w ogóle powinna zostać nałożona (wyroki C-497/15, C-498/15, C-61/23).

Przepisy ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, na podstawie których wydano w tej sprawie decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie obowiązku wprowadzenia do urządzenia viaBOX prawidłowych danych o kategorii pojazdu (art. 13i ust. 4a w zw. z art. 13k ust. 2 pkt 1, art. 13k ust. 3 pkt 2, art. 13k ust. 5) określają karę w stałej, zryczałtowanej wysokości, nie dopuszczając możliwości jej "miarkowania" stosownie do wagi naruszenia i innych okoliczności towarzyszących temu naruszeniu. W tej ustawie, w zakresie nakładania kar, nie znalazła więc odbicia omawiana wyżej zasada proporcjonalności, zadekretowana dyrektywą 1999/62/WE z dnia 17 czerwca 1999 r.

12. Wymóg ten, wynikający wprost z prawa unijnego, znajduje jednak w krajowym porządku prawnym swój odpowiednik w ogólnej zasadzie proporcjonalności wyrażonej w art. 8 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Skoro sama wysokość kary z art. 13k u.d.p. nie podlega korekcie, to wymóg proporcjonalności może zostać zrealizowany na gruncie krajowym w pierwszej kolejności właśnie przez odwołanie się do art. 8 § 1 k.p.a., na co trafnie, choć tylko implicite, zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, wiążąc uchybienia Organu z naruszeniem tego przepisu, a w okolicznościach tej sprawy także z naruszeniem zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a. Sąd pierwszej instancji trafnie uznał, że naruszenie tych przepisów zaważyło na sposobie oceny przez Organ przesłanek odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Zauważyć przy tym należy, że art. 8 § 1 k.p.a. wyznacza dyrektywę o charakterze ogólnym, adresowaną do sposobu prowadzenia postępowania administracyjnego jako całości, zaś jej realizacja w odniesieniu do wymiaru administracyjnych kar pieniężnych następuje przez instrumenty przewidziane w dziale IVa k.p.a., do których należy odwołać się w pierwszej kolejności.

Podkreślenia wymaga, że Naczelny Sąd Administracyjny w dotychczasowym orzecznictwie dostrzegał już możliwość takiego funkcjonalnego powiązania sztywnej kary z art. 13k u.d.p. z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. w celu zapewnienia pełnej skuteczności wymogowi proporcjonalności z art. 9a dyrektywy 1999/62/WE (por. wyroki NSA z: 10 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 52/22 i sygn. akt II GSK 184/22; 23 października 2025 r., sygn. akt II GSK 630/22). To właśnie ten mechanizm, jedyny dostępny, skoro wysokości kary nie sposób zróżnicować, stanowi w takich sprawach "wentyl bezpieczeństwa", przez który wymóg proporcjonalności sankcji może w ogóle znaleźć odzwierciedlenie w indywidualnej sprawie. Jego zastosowanie nie może być przy tym oceniane w oderwaniu od dyrektyw wymiaru kary z art. 189d k.p.a., a więc od oceny wagi i okoliczności naruszenia, częstotliwości niedopełniania w przeszłości obowiązku tego samego rodzaju, stopnia przyczynienia się strony do powstania naruszenia oraz wysokości korzyści, którą strona osiągnęła, lub straty, której uniknęła. Kryteria te, choć nie służą tu miarkowaniu samej kwoty kary, dostarczają materialnej treści oceny, czy waga naruszenia jest znikoma w rozumieniu art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.

Skoro sama kwota kary nie podlega korekcie, to właśnie przez pryzmat art. 189f k.p.a. kryteria z art. 189d k.p.a. przekładają się na konkretny skutek prawny, realizując wymóg indywidualizacji sankcji administracyjnej. Odmienne odczytanie, zakładające, że sztywność kwoty kary wyłącza w ogóle zastosowanie działu IVa k.p.a., prowadziłoby do odtworzenia modelu odpowiedzialności o charakterze automatycznym, którego niezgodność z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 1 lipca 2014 r. (sygn. akt SK 6/12), wskazując, że nawet w reżimie odpowiedzialności administracyjnej sankcja musi podlegać indywidualizacji, a organ stosujący prawo powinien dysponować realną możliwością oceny adekwatności swojej reakcji do wagi i okoliczności naruszenia. Przy karze pieniężnej, której wysokości nie sposób miarkować, tę możliwość zapewnia wyłącznie mechanizm odstąpienia od nałożenia kary z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., zasilony kryteriami oceny z art. 189d k.p.a.

13. Odnosząc się już do zarzutów skargi kasacyjnej, należy zauważyć, że zarzuty 1. i 3. jej petitum, mimo odrębnego przyporządkowania do podstaw kasacyjnych z art. 174 pkt 2 i pkt 1 p.p.s.a., dotyczą w istocie tej samej kwestii, czyli prawidłowości zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. w zakresie przesłanki znikomości naruszenia, zatem jako komplementarne podlegają łącznemu rozpoznaniu.

Sąd pierwszej instancji uchylił zaskarżoną decyzję z powodów procesowych, uznając wadliwość tej decyzji za następstwo nieprawidłowej wykładni art. 189f k.p.a., a w konsekwencji naruszenia art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W ocenie tego Sądu, za co najmniej przedwczesne należy bowiem uznać wyrażone w zaskarżonej decyzji stanowisko Organu, że w sprawie nie zachodzą przesłanki odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na podstawie art. 189f k.p.a. Gdyby bowiem Organ, uwzględniając prawidłową wykładnię art. 189f k.p.a., w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy, a następnie go ocenił, to mógłby dojść do wniosku, że w okolicznościach tej sprawy uzasadnione jest odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Naczelny Sąd Administracyjny w tym względzie podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji. Wyżej wspomniano, że Organ pominął obowiązek stosowania zasady proporcjonalności przy nakładaniu kar pieniężnych za naruszenia dotyczące ponoszenia opłat za przejazdy drogami publicznymi. W konsekwencji dokonał dość jednostronnej wykładni przepisu art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. i co za tym idzie - nie podjął również w zakresie gromadzenia i oceny materiału dowodowego, wszystkich kroków niezbędnych dla dopełnienia obowiązku stosowania prawa krajowego zgodnie z zasadami wynikającymi z prawa unijnego.

14. W konsekwencji nie są również uzasadnione zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 13ha ust. 3, art. 13i ust. 4a, art. 13k ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 2, ust. 5, ust. 6 pkt 2, ust. 9 oraz art. 13n u.d.p. poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że popełnienie przez Skarżącego analogicznych naruszeń i ujawnienie ich podczas jednej kontroli mobilnej winno skutkować uznaniem stwierdzonego w niniejszej sprawie naruszenia za jeden z elementów naruszenia wieloczynowego i prowadzić w ten sposób do uznania, że zostały spełnione przesłanki odstąpienia od nałożenia kary określone w art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.

Była już mowa o tym, że w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości dotyczącym dyrektywy 1999/62/WE z 17 czerwca 1999 r. podkreślano, że spoczywający na organach państw członkowskich stosujących prawo (w tym organach administracji publicznej) obowiązek przestrzegania zasady proporcjonalności wymaga czynienia wszystkiego, co leży w zakresie ich kompetencji, w ramach wykładni prawa krajowego, by zapewnić pełną skuteczność prawa Unii i dokonać rozstrzygnięcia zgodnego z realizowanymi przez nie celami (w szczególności wyroki: C-187/15, C-2/17, C-384/17 i przytoczone tam orzecznictwo). Przestrzeganie zasady proporcjonalności odnosi się nie tylko do określenia znamion naruszenia i zasad dotyczących wysokości grzywien, lecz również do oceny okoliczności, które mogą być brane pod uwagę przy ustalaniu kwoty grzywny.

W świetle tych wskazań wynikających z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości nie można zarzucić Sądowi I instancji, że naruszył m.in. art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., przyjmując, że ze względu na okoliczności popełnienia naruszenia, stwierdzonego w sposób niejako "hurtowy" podczas jednej kontroli i głównie prewencyjną funkcję kary, uzasadnione byłoby - na potrzeby oceny przesłanek z art. 189f k.p.a. - traktowanie wszystkich tych naruszeń tak, jakby było to naruszenie wieloczynowe, które potencjalnie mogło być spowodowane jednym, wspólnym czynnikiem i które zostało zaprzestane, gdy tylko podmiot zobowiązany do określonego zachowania uświadomił sobie, że jego działanie lub zaniechanie naruszało prawo. To stanowisko znajduje wsparcie na gruncie językowym. W języku polskim znaczenie czasownika "zaprzestać" (inaczej, m.in. wstrzymać, zrezygnować z dalszego wykonywania) abstrahuje zarówno od przyczyn tego zaprzestania (z własnej woli albo wskutek czynnika zewnętrznego), jak i tego, do czego to zaprzestanie się odnosi (działania ciągłego albo powtarzalnego, podejmowanego sporadycznie). Z tych względów nie można Sądowi pierwszej instancji zarzucić interpretowania art. 189f k.p.a. w sposób naruszający ogólnie akceptowane zasady wykładni prawa.

Należy także zauważyć, że Sąd pierwszej instancji nie przesądził, że takie naruszenia mają charakter wieloczynowy. Uznał jedynie, że w tej właśnie sprawie, ze względu na jednorodność oraz jedność miejsca i czasu ujawnienia, uzasadnione byłoby ich potraktowanie jako naruszenie wieloczynowe. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko WSA, aczkolwiek trafnie prowadzące do uchylenia zaskarżonej decyzji, wymaga uściślenia. Dla oceny przesłanek z art. 189f k.p.a. użyteczność konstrukcji "naruszenia wieloczynowego" jest jednak wątpliwa z innego powodu, niż wskazuje na to skarga kasacyjna Organu. Skarga kasacyjna, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 listopada 2022 r. (sygn. akt II GSK 1091/19) oraz zgłoszone do zaskarżonego wyroku zdanie odrębne, przyjmuje w zarzucie 3., że przesłanka "zaprzestania naruszania prawa" z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. może dotyczyć wyłącznie deliktów trwałych, wieloczynowych lub popełnianych przez zaniechanie, nie zaś deliktów jednoczynowych i skutkowych, do których miałoby zaliczać się naruszenie obowiązku z art. 13i ust. 4a u.d.p., wyczerpujące się w chwili przejazdu. Konstrukcja ta, zaczerpnięta z dogmatyki prawa karnego, z takim samym skutkiem determinuje, tylko w odwrotnym kierunku, wynik, skłaniający się do uznania naruszeń jako "wieloczynowych", by przesłankę zaprzestania uznać za spełnioną. Jak wskazano wyżej, instytucja odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej stanowi ustawową konkretyzację testu proporcjonalności, realizowaną łącznie przez art. 189f i art. 189d k.p.a., które dysponują własnym, kompletnym instrumentarium oceny i nie wymagają uzupełnienia o kategorie znane prawu karnemu (takie jak podział na delikty jednoczynowe, wieloczynowe, trwałe czy skutkowe). Zarówno próba zaklasyfikowania stwierdzonych naruszeń jako "wieloczynowego", jak i przeciwstawna teza, że przesłanka zaprzestania naruszania prawa jest w ogóle niedostępna dla deliktów "jednoczynowych i skutkowych", są więc dwiema stronami tego samego, błędnie przyjętego punktu wyjścia. Właściwą drogą oceny nie jest ustalenie, do jakiej kategorii deliktu należy zakwalifikować naruszenie obowiązku z art. 13i ust. 4a u.d.p., lecz zbadanie wprost, przy zastosowaniu kryteriów z art. 189d k.p.a., czy nałożenie kary w wysokości sztywno określonej ustawą pozostawało w rozsądnej relacji do wagi konkretnego naruszenia (proporcjonalność, której zbadania wymaga prawo unijne). Na tym poziomie ocena Sądu pierwszej instancji, że dysproporcja między wysokością kary pieniężnej a wagą stwierdzonego naruszenia była tak znaczna, iż nałożenie kary w pełnej wysokości, bez rozważenia odstąpienia od niej, nie mogło zostać uznane za zgodne z prawem, była trafna, niezależnie od tego, czy naruszenie to zostanie nazwane jednoczynowym, czy wieloczynowym.

15. Zarzuty 2. i 4. skargi kasacyjnej, dotyczące zastosowania art. 189f § 2 i 3 k.p.a., również jako komplementarne podlegają łącznemu rozpoznaniu. Organ zarzucił Sądowi pierwszej instancji błędne przyjęcie, że powinien był rozważyć wezwanie Skarżącego do wykazania usunięcia naruszenia prawa, skoro przepisy u.d.p. nie przewidują możliwości dopłacenia brakującej kwoty za przejazd już po jego zakończeniu, a art. 189f § 2 i 3 k.p.a. może dotyczyć wyłącznie sytuacji, w których przepisy szczególne pozwalają na zadośćuczynienie obowiązkowi w terminie późniejszym.

Zarzuty te co do zasady trafnie opisują funkcję art. 189f § 2 i 3 k.p.a. Przepis ten przewiduje mechanizm o charakterze fakultatywnym i prospektywnym: znajduje zastosowanie w przypadkach innych niż określone w § 1, a więc gdy przesłanki znikomości naruszenia i zaprzestania naruszania prawa nie zostały jeszcze spełnione, i pozwala organowi wyznaczyć stronie, w drodze postanowienia, termin do przedstawienia dowodów usunięcia naruszenia prawa lub powiadomienia właściwych podmiotów. Jest to więc instrument odrębny od art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., uruchamiany z inicjatywy organu i skierowany w przyszłość.

Nie to jednak było podstawą stanowiska Sądu pierwszej instancji ani nie jest podstawą oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący nie oczekiwał od Organu wyznaczenia mu terminu do usunięcia naruszenia w trybie art. 189f § 2 i 3 k.p.a. Powoływał się na to, że stan niezgodny z prawem, polegający na nieuiszczeniu opłaty elektronicznej we właściwej wysokości za przejazdy z dnia 7 grudnia 2020 r., został usunięty jeszcze przed wydaniem decyzji, bez udziału Organu, wskutek wpłaty dokonanej przez jego pracodawcę na rzecz Krajowego Funduszu Drogowego. Okoliczność ta podlega ocenie nie na podstawie art. 189f § 2 i 3 k.p.a., lecz na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. jako element ustalenia, czy na dzień wydania decyzji Skarżący "zaprzestał naruszania prawa". Przesłanka ta ma charakter retrospektywny i samoistny: sprowadza się do stwierdzenia, czy stan niezgodny z prawem trwa jeszcze w chwili orzekania, niezależnie od tego, w jaki sposób i z czyjej inicjatywy został on usunięty, oraz niezależnie od tego, czy przepisy szczególne przewidują sformalizowaną ścieżkę restytucji. Odmiennie niż w przypadku art. 189f § 2 i 3 k.p.a., który zakłada zorganizowaną przez organ procedurę wykazania usunięcia naruszenia w wyznaczonym terminie, "zaprzestanie naruszania prawa" z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. jest okolicznością faktyczną podlegającą ustaleniu przez organ z urzędu, na zasadach ogólnych wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., tak jak każda inna przesłanka odstąpienia od nałożenia kary. Wystarczające jest przy tym ustalenie, że na dzień wydania decyzji stan niezgodny z prawem został usunięty, niezależnie od motywów, które do tego doprowadziły, oraz niezależnie od tego, czy nastąpiło to za pośrednictwem urządzenia viaBOX, czy w inny sposób. Odmowa uwzględnienia przez Organ wpłaty dokonanej przez pracodawcę Skarżącego, oparta na twierdzeniu, że opłatę elektroniczną można uiścić wyłącznie w momencie przejazdu, błędnie utożsamia sposób wykonania pierwotnego obowiązku materialnoprawnego ze sposobem ustalenia, czy naruszenie tego obowiązku trwa w chwili orzekania.

W konsekwencji zarzuty 2. i 4. skargi kasacyjnej, trafne co do opisu funkcji art. 189f § 2 i 3 k.p.a., nie mogą jednak doprowadzić do uwzględnienia skargi kasacyjnej, ponieważ przepis ten nie stanowił i nie musiał stanowić podstawy oceny dokonanej przez Sąd pierwszej instancji. Właściwą podstawą tej oceny pozostaje art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., którego Organ nie zastosował prawidłowo, naruszając tym samym art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

16. Mając to wszystko na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżony wyrok, mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Zgodnie bowiem z art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną nie tylko wtedy, gdy nie ma ona usprawiedliwionych podstaw, ale także wówczas, gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Taka sytuacja zaistniała w tej sprawie, ponieważ po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu, sentencja orzeczenia nie uległaby zmianie.

17. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego, ponieważ pismo procesowe pełnomocnika Skarżącego z 25 sierpnia 2026 r. nie zostało wniesione w terminie przewidzianym w art. 179 p.p.s.a., a zatem nie stanowi odpowiedzi na skargę kasacyjną, nadto pełnomocnik Skarżącego nie uczestniczył w rozprawie przed Sądem II instancji.

18. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Przywołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych pochodzą z bazy dostępnej pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl