Wójt uznał pytanie o wywieszone ogłoszenia za niejasne. Sąd oddalił skargę na bezczynność

Skarga T. Z. (dalej: "skarżący") dotyczy bezczynności Wójta Gminy P. (dalej: "wójt", "organ") w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 9 czerwca 2026 r. dotyczącego sposobu informowania mieszkańców o procedurach planistycznych dla miejscowości H. i N., w części obejmującej pytania:

- nr 4/ Czy gmina posiada dokumentację dotyczącą wywieszania ogłoszeń związanych z planami miejscowymi obejmującymi obszar ww. miejscowości? Jeżeli tak, wnoszę o jej udostępnienie;

- nr 10/ Jaki cel, w ocenie Gminy, realizują obowiązki informacyjne wynikające z przepisów dotyczących planowania przestrzennego, jeżeli w praktyce mieszkańcy nie posiadają wiedzy o procedowanych planach, podczas gdy informacje te docierają przede wszystkim do inwestorów profesjonalnie zajmujących się działalnością inwestycyjną lub deweloperską?

- nr 13/ Czy w ocenie gminy obecny sposób informowania mieszkańców zapewnia realizację celu ustawowego, jakim jest umożliwienie mieszkańcom rzeczywistego udziału w kształtowaniu ładu przestrzennego i kierunków rozwoju gminy?

Z akt sprawy wynika, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w piśmie z 23 czerwca 2026 r., w którym odnośnie do pytania nr 4 podał, że jest ono "niejasne i nieprecyzyjne" i z tego powodu niemożliwym jest udzielenie odpowiedzi. Odmówił także odpowiedzi na pytania nr 10 i nr 13 wywodząc, że mają one charakter "wykładni prawa" i nie stanowią informacji publicznej.

W skardze wniesiono o zobowiązanie wójta do rozpoznania wniosku w zakresie ww. pytań w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucono naruszenie w tej sprawie:

- art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 902; dalej: “u.d.i.p.") poprzez nieudostępnienie informacji publicznej w ustawowym terminie;

- art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez faktyczną odmowę udostępnienia części informacji w formie zwykłego pisma, podczas gdy odmowa wymaga wydania decyzji administracyjnej;

- art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d oraz pkt 4 lit. b u.d.i.p. poprzez błędne uznanie, że pytania dotyczące oceny procedur i stanowiska organu stanowią "wykładnię prawa", a nie informację publiczną.

W uzasadnieniu tych zarzutów oceniono, że z treści pytania nr 4 wynika wprost, że chodzi o dokumentację potwierdzającą wywieszenie ogłoszeń. Zaznaczono przy tym, że w pytaniu nr 3 skarżący doprecyzował, że ma na myśli w szczególności dokumentację fotograficzną, protokoły wywieszenia lub inne potwierdzenia z określeniem dat (pytanie nr 3 brzmiało: Czy gmina posiada dokumentację potwierdzającą wywieszenie przedmiotowych ogłoszeń, w szczególności: dokumentację fotograficzną, protokoły wywieszenia, potwierdzenia dat wywieszenia i zdjęcia ogłoszeń?). Tak skonkretyzowane żądanie zdaniem skarżącego jednoznacznie wskazuje rodzaj poszukiwanych materiałów oraz ich przedmiot (ogłoszenia dotyczące procedury planistycznej dla ww. miejscowości). Stwierdzono zatem, że brak było podstaw do uznania, że wniosek jest nieprecyzyjny, a organ, zamiast udostępnić posiadane dokumenty albo wydać decyzję o odmowie ich udostępnienia, uchylił się od rozpoznania wniosku, co stanowi przejaw jego bezczynności. Wywiedziono, że informacja o tym, czy i na jakiej podstawie dokumentowane było wywieszenie obwieszczeń, dotyczy sposobu wykonywania zadań publicznych przez gminę i mieści się wprost w zakresie przedmiotowym art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Dodano, że uzyskanie tych dokumentów jest jednocześnie niezbędne do weryfikacji rzetelności działań organu w toku procedury planistycznej. Oceniono, że działanie organu polegające na zakwalifikowaniu jednoznacznego żądania dokumentów jako "niejasnego" służy w praktyce zablokowaniu dostępu do informacji publicznej, co pozostaje w sprzeczności z art. 1 ust. 1 oraz art. 13 ust. 1 u.d.i.p.

Odnośnie do pytań nr 10 i 13 wyjaśniono, że skarżący nie żądał objaśniania treści przepisów ani interpretacji ustaw, lecz domagał się ujawnienia stanowiska organu w sprawach publicznych, a w szczególności oceny, czy stosowane w gminie sposoby informowania mieszkańców o procedurach planistycznych - w świetle ich realnych efektów, tj. braku wiedzy mieszkańców o planach - zapewniają realizację celów wynikających z przepisów prawa. Założono, że tak rozumiana informacja dotyczy sposobu przyjmowania i załatwiania spraw przez organ oraz praktyki stosowanych procedur. Uznano zatem, że jest to informacja o działalności organu władzy publicznej i o sposobie wykonywania przez niego zadań publicznych w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d oraz pkt 4 lit. b u.d.i.p. Oceniono, że zakwalifikowanie żądanych informacji jako "wykładni prawa" i odmowa zawarcia w odpowiedzi merytorycznego stanowiska, przy jednoczesnym niewydaniu decyzji odmownej, stanowi obejście trybu przewidzianego w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. i przejaw bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku w zakresie pytań nr 10 i 13.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, ewentualnie o stwierdzenie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i odstąpienie od wymierzenia grzywny i przyznania sumy pieniężnej. Podniósł, że przedmiotem postępowania w sprawie bezczynności nie jest ocena merytorycznej satysfakcji wnioskodawcy z udzielonej odpowiedzi, lecz ustalenie czy organ wykonał obowiązek wynikający z przepisów u.d.i.p. Założono, że zarzut bezczynności może być skutecznie podnoszony wyłącznie wobec podmiotu, który nie podejmuje żadnej reakcji na skierowany do niego wniosek, nie zaś wobec podmiotu, który udzielił odpowiedzi, lecz przedstawił stanowisko nieakceptowane przez wnioskodawcę.

W piśmie procesowym z 19 października 2026 r. skarżący podtrzymał stanowisko zawarte w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna albowiem organ nie pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej sposobu informowania mieszkańców o procedurach planistycznych dla miejscowości H. i N., w zakresie dotyczącym pytań nr 4, 10 i 13.

W postępowaniu w sprawie udostępnienia informacji publicznym bezczynność organu może mieć miejsce jeżeli wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia, który pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy wobec braku realizacji obowiązku jej udostępnienia w formie i terminach określonych w u.d.i.p. Stosownie do art. 13 ust. 1 i art. 14 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Podmiot, do którego został skierowany wniosek o udzielenie informacji, może przy tym dokonać następujących działań: 1) udzielić informacji publicznej; 2) udzielić w formie pisma (zawiadomienia) odpowiedzi, że wniosek nie znajduje podstawy w przepisach prawa, gdyż żądanie nie dotyczy informacji publicznej albo organ nie jest w posiadaniu danej informacji lub obowiązuje inny tryb jej udostępniania; 3) odmówić udostępnienia informacji publicznej lub umorzyć postępowanie administracyjne w drodze decyzji administracyjnej. Decyzję administracyjną, o której mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. o odmowie udostępnienia informacji, można zaś wydać jedynie w sytuacji, gdy żądana informacja ma charakter informacji publicznej, lecz z przyczyn określonych w ustawie – takich jak ochrona informacji niejawnych, ochrona prywatności, ochrona tajemnicy przedsiębiorcy, niewykazanie szczególnie istotnego interesu dla uzyskania informacji publicznej przetworzonej – dana informacja publiczna nie może zostać udostępniona (por. wyrok NSA z 17 lipca 2026 r. sygn. akt III OSK 83/26).

Z powyższego wynika, że podjęcie określonych czynności przez organ zależy od wcześniejszego rozstrzygnięcia przez organ czy jest podmiotem zobowiązanym do jej udzielenia, a następnie jakiej informacji żąda wnioskodawca. Podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej musi bowiem ocenić czy przedmiotem wniosku jest informacja publiczna, a następnie ustalić, czy znajduje się ona w posiadaniu organu oraz jaki posiada charakter - w zakresie tego, czy jest przetworzona lub nieprzetworzona lub czy podlega wynikającym z ustawy wyłączeniem co do jej udostępniania z uwagi na prywatność osoby, tajemnicę przedsiębiorcy, czy ochronę informacji niejawnych. W zależności od wyniku przeprowadzonych badań podmiot ten załatwia rzeczony wniosek przez udostępnienie informacji, wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji lub skierowanie do wnioskodawcy pisma informacyjnego.

W kontrolowanej sprawie niesporne jest, że organ – jako podmiot, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. – zobowiązany jest do udostępniania informacji publicznych, będących w jego posiadaniu. Wójt jako organ wykonawczy gminy wykonuje bowiem zadania publiczne oraz dysponuje majątkiem publicznym. Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. udostępnieniu na wniosek podlega informacja publiczna, która nie została udostępniona w: Biuletynie Informacji Publicznej, portalu danych, Centralnym Rejestrze Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych. Z brzmienia tego przepisu wynika, że zakres udostępnianej w tym trybie informacji publicznej determinuje treść wniosku, która powinna być na tyle konkretna aby umożliwić organowi jednoznaczne odkodowanie zakresu przedmiotowego żądania. Tym samym nie można skutecznie wywodzić o bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, który takich cech nie posiada a jego treść pozwala na różną interpretację zakresu żądania. Z taką zaś sytuacją mamy do czynienia w kontrolowanej sprawie w odniesieniu do pytania nr 4 w brzmieniu: "Czy gmina posiada dokumentację dotyczącą wywieszania ogłoszeń związanych z planami miejscowymi obejmującymi obszar ww. miejscowości? Jeżeli tak, wnoszę o jej udostępnienie".

Zdaniem Sądu sposób sformułowania żądania ujętego w ramy pytania nr 4 mógł budzić uzasadnione wątpliwości organu co do jego treści, gdyż był bardzo zbliżony do zawartego we wniosku pytania nr 3: "Czy gmina posiada dokumentację potwierdzającą wywieszenie przedmiotowych ogłoszeń, w szczególności: dokumentację fotograficzną, protokoły wywieszenia, potwierdzenia dat wywieszenia i zdjęcia ogłoszeń?". Udzielając odpowiedzi na pytanie nr 3 w piśmie z 23 czerwca 2026 r. organ mógł zatem pozostawać w uprawnionym przekonaniu, że udostępnił stronie informację dotyczącą wywieszania ogłoszeń związanych z planami miejscowymi obejmującymi obszar ww. miejscowości. Także w skardze nie wykazano różnicy pomiędzy zakresem przedmiotowym żądania ujętego w ramy pytania nr 3 i nr 4. Potwierdzono natomiast, że przedmiotem poszukiwanych materiałów są ogłoszenia dotyczące procedury planistycznej dla ww. miejscowości. Te zaś objęte były zakresem pytania nr 3, na które organ udzielił odpowiedzi.

Zdaniem Sądu prawidłowe jest także stanowisko organu, że informacji publicznej nie dotyczą zapytania o ocenę organu na temat obowiązujących ten organ regulacji prawnych. W trybie i na zasadach przewidzianych w u.d.i.p. organ nie jest bowiem obowiązany dokonywać wykładni przepisów prawa, względnie oceniać racjonalność czy celowość regulacji prawnych stanowiących podstawę jego działania (por. wyrok WSA w Białymstoku z 16 października 2024 r. sygn. akt II SAB/Bk 92/24). Taki był zaś zakres przedmiotowy zawartych we wniosku o udostępnienie informacji publicznej pytań nr 10 i nr 13. Dla porządku należy wskazać, że pytanie nr 10 brzmiało: "Jaki cel, w ocenie Gminy, realizują obowiązki informacyjne wynikające z przepisów dotyczących planowania przestrzennego, jeżeli w praktyce mieszkańcy nie posiadają wiedzy o procedowanych planach, podczas gdy informacje te docierają przede wszystkim do inwestorów profesjonalnie zajmujących się działalnością inwestycyjną lub deweloperską?" Natomiast pytanie nr 13: "Czy w ocenie gminy obecny sposób informowania mieszkańców zapewnia realizację celu ustawowego, jakim jest umożliwienie mieszkańcom rzeczywistego udziału w kształtowaniu ładu przestrzennego i kierunków rozwoju gminy?". Skoro zaś pytania te nie dotyczyły informacji publicznej to organ uprawniony był do ich załatwienia poprzez skierowanie do skarżącego jedynie pisma informacyjnego w tym przedmiocie.

Nie mają zatem usprawiedliwionych podstaw zarzuty sformułowane w skardze. Nie doszło bowiem do naruszenia w tej sprawie art. 13 ust. 1 u.d.i.p., regulującego termin na udzielenie informacji publicznej. Brak było podstaw do wydania w tej sprawie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Chybiony jest także zarzut naruszenia w tej sprawie art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d oraz pkt 4 lit. b u.d.i.p., gdyż organ nie pozostaje w bezczynności w udzieleniu informacji publicznej na wniosek.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 119 pkt 4 oraz art. 120 tej ustawy.

Przywoływane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl