- Sygnatura akt
- III OSK 1498/24
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 28 października 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę kasacyjną
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sądy administracyjne
© autorzy OpenStreetMap
Stacja demontażu pojazdów z ustaleniami z innej kontroli. NSA oddalił skargę kasacyjną
Przejdź do orzeczenia, 16 min czytania
Spór
Skarżący, prowadzący stację demontażu pojazdów w formie spółki cywilnej, kwestionowali zarządzenie pokontrolne Małopolskiego WIOŚ dotyczące prowadzenia ewidencji odpadów. Spierali się m.in. o to, czy organ mógł oprzeć ustalenia na kontroli u innego przedsiębiorcy i czy kontrola nie wykroczyła poza upoważnienie.
Ustalenia sądu
Według ustaleń organu pojazdy z zaświadczeniami o demontażu wydanymi przez stację skarżących zostały przekazane innemu podmiotowi przed faktycznym przetworzeniem, a mimo to ujęto je w ewidencji jako odpady przetworzone. Skarżący twierdzili, że zakres kontroli wykraczał poza upoważnienie i że ustalenia z innej kontroli są bezpodstawne.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie z 29 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 1065/23.
Dlaczego
Sąd uznał, że zarządzenie pokontrolne opiera się na ustaleniach kontroli przeprowadzonej u skarżących, a wykorzystanie informacji z kontroli u innego podmiotu, które stanowiły podstawę tej kontroli, nie narusza art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska.
Dla firm
Wyniki kontroli przeprowadzonej u innego podmiotu mogą stanowić podstawę zarządzenia pokontrolnego wobec adresata, jeśli wykorzystano je w kontroli u tego adresata.
Więcej o sprawie
Piętnaście pojazdów z zaświadczeniami o demontażu wydanymi przez tę stację znaleziono na posesji innej firmy. NSA uznał, że takie ustalenia mogły posłużyć do kontroli u skarżących.
Zarządzenie dotyczyło ewidencji odpadów za 2022 r., a pojazdy, które według ewidencji miały być zdemontowane w stacji, przekazano innemu przedsiębiorcy.
Wykorzystanie informacji wynikających z kontroli przeprowadzonej u innego podmiotu w trakcie kontroli u skarżących kasacyjnie nie stanowi naruszenia art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Sygnatura
- III OSK 1498/24
Treść orzeczenia około 16 minut czytania
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędziowie: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk sędzia del. WSA Sławomir Pauter (sprawozdawca) Protokolant starszy asystent sędziego Krzysztof Poseniak po rozpoznaniu w dniu 28 października 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. P., D. N. [...] s.c. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 1065/23 w sprawie ze skargi J. P., D. N. [...] s.c. na zarządzenie pokontrolne Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 21 czerwca 2023 r. znak: NI.7023.1.65.2023.DŻ w przedmiocie prowadzenia ewidencji oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (dalej "WSA w Krakowie", "Sąd I instancji") wyrokiem z dnia 29 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 1065/23, oddalił skargę J. P., D. N. [...] s.c. (dalej "skarżący") na zarządzenie pokontrolne Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: "WIOŚ", "organ") z 21 czerwca 2023 r., znak: Nl.7023.1.65.2023.DŻ, w przedmiocie prowadzenia ewidencji odpadów.
Powyższy wyrok, od którego została złożona skarga kasacyjna, zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
WIOŚ przeprowadził od 16 marca do 28 kwietnia 2023 r. kontrolę w stacji demontażu pojazdów, prowadzonej przez skarżących w ramach spółki cywilnej [...], w wyniku której wydał 28 kwietnia 2023 r. protokół kontroli nr [...]. W protokole tym wskazano m.in., że skarżący wydawali zaświadczenia do demontażu pojazdów bez przyjęcia pojazdów do stacji demontażu, magazynowali części do ponownego użycia na placu magazynowym bez zabezpieczenia przed oddziaływaniem czynników atmosferycznych, nie wszystkie pojemniki na odpady w hali demontażu posiadały opisy, a ewidencja odpadów za 2022 r. nie była prowadzona zgodnie ze stanem rzeczywistym. Ponadto sprawozdanie o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami za 2022 r. było złożone nieterminowo i niezgodnie ze stanem rzeczywistym. W zastrzeżeniach do protokołu kontroli skarżący podnieśli, że zakres kontroli wykraczał poza upoważnienie, tj. "kontrolę przestrzegania przepisów w zakresie recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji", a do tego obejmował faktycznie lata 2018-2022, podczas gdy powinien obejmować rok 2022 r. Ponadto opisana w protokole "Sprawa nielegalnego demontażu pojazdów" nie wynika z żadnej czynności przeprowadzonej w ramach kontroli skarżących, a dotyczy ustaleń innej kontroli u innego przedsiębiorcy, w której skarżący nie uczestniczyli. Skarżący zakwestionowali również wnioski kontroli w zakresie niezgodności sprawozdań z zakresu gospodarki odpadami ze stanem rzeczywistym, oznaczenia pojemników na odpady i magazynowania części bez zabezpieczeń przed oddziaływaniem czynników atmosferycznych.
WIOŚ zarządzeniem pokontrolnym z 21 czerwca 2023 r., znak: Nl.7023.1.65.2023.DŻ, zarządził w punkcie pierwszym prowadzenie ewidencji odpadów zgodnie ze stanem rzeczywistym (termin realizacji do 31 lipca 2022 r. i dalej na bieżąco), a w punkcie drugim terminowe składanie Marszałkowi Województwa Małopolskiego sprawozdań o wytworzonych odpadach i gospodarowaniu wytworzonymi odpadami (termin realizacji do 15 marca za poprzedni rok kalendarzowy). Jednocześnie organ wyznaczył skarżącym na 7 sierpnia 2023 r. termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanego w zarządzeniu naruszenia. Uzasadniając zajęte w sprawie stanowisko odnośnie punktu pierwszego zarządzenia WIOŚ wskazał, że kontrolą objęto okres od 2022 r. do dnia kontroli. Z kart ewidencji pojazdów wycofanych z eksploatacji za 2022 r. umieszczonych w bazie danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami BDO wynika, że demontażowi poddane zostały wszystkie pojazdy przyjęte do demontażu w 2022 r. Natomiast 1 grudnia 2022 r. na terenie działalności prowadzonej przez innego przedsiębiorcę na innej nieruchomości stwierdzono obecność niezdemontowanych pojazdów, wśród których było 15 pojazdów dla których wydane zostały w 2022 r. zaświadczenia o demontażu pojazdów przez stację demontażu należącą do skarżących. Zatem ww. pojazdy zostały przekazane po wydaniu zaświadczenia o demontażu pojazdów - bez ich faktycznego przetworzenia. Jednocześnie pojazdy te zostały uwzględnione w ewidencji kontrolowanej stacji demontażu jako odpady przetworzone. W ocenie organu ewidencja odpadów w postaci pojazdów wycofanych z eksploatacji za 2022 r. była zatem niezgodna ze stanem rzeczywistym. Zgodnie bowiem z art. 67 ust. 3e ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2022 r. poz. 699 z póżn. zm.) karta ewidencji odpadów zawiera m.in. informacje o pojazdach przyjętych do stacji demontażu pojazdów, w szczególności o masie i liczbie przyjętych pojazdów oraz odpadach powstałych po demontażu pojazdów, w szczególności o masie i rodzaju tych odpadów. Z kolei w stosunku do punktu drugiego zarządzenia pokontrolnego WIOŚ zauważył, że 22 marca 2023 r. skarżący przekazali Marszałkowi Województwa Małopolskiego sprawozdanie o wytworzonych odpadach i gospodarowaniu wytworzonymi odpadami za 2022 r., czyli po terminie określonym w art. 76 ust 1 ustawy o odpadach.
Nie zgadzając się z ustaleniami faktycznymi przeprowadzonej kontroli ze skargą na powyższe zarządzenie pokontrolne skarżący wystąpili do WSA w Krakowie, który opisanym na wstępie wyrokiem z 29 listopada 2023 r. skargę oddalił. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że zaskarżone zarządzenie pokontrolne zostało wydane na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz.U.2023.824 t.j.) i stanowi akt o charakterze sygnalizacyjnym, określający ramowe kierunki postępowania względem osoby zarządzającej podmiotem korzystającym ze środowiska albo innej osoby fizycznej. Sąd administracyjny rozpoznając skargę na taki akt prawa bada przede wszystkim, czy kontrola została przeprowadzona przez powołany do tego organ, treść zarządzenia koresponduje z ustaleniami poczynionym w protokole kontroli i znajduje oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa.
Zdaniem WSA w Krakowie w przedmiotowej sprawie kontrola została przeprowadzona przez powołany do tego organ, a treść zarządzenia koresponduje z ustaleniami poczynionym w protokole kontroli. Dodatkowo Sąd I instancji zauważył, że stan faktyczny sprawy został ustalony na podstawie wyników kontroli oraz protokołu kontroli, który odzwierciedla jej przebieg. Przy czym zarządzenie pokontrolne zawiera ustalony stan faktyczny sprawy, tj. wskazanie ustalonych naruszeń i sposób ich usunięcia. W punkcie pierwszym zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego wskazano, że z kart ewidencji pojazdów wycofanych z eksploatacji za 2022 r. umieszczonych w bazie danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami BDO wynika, że demontażowi poddane zostały wszystkie pojazdy przyjęte do demontażu w 2022 r. Natomiast 1 grudnia 2022 r. na terenie działalności prowadzonej przez innego przedsiębiorcę na innej nieruchomości stwierdzono (w ramach kontroli) obecność niezdemontowanych pojazdów, wśród których było 15 pojazdów, dla których wydane zostały w 2022 r. zaświadczenia o demontażu pojazdów przez stację demontażu należącą do skarżących. Zatem ww. pojazdy zostały przekazane po wydaniu zaświadczenia o demontażu pojazdów - bez ich faktycznego przetworzenia. Jednocześnie pojazdy te zostały uwzględnione w ewidencji kontrolowanej stacji demontażu jako odpady przetworzone. Wobec powyższego zasadnie, według Sądu I instancji, organ podał, że ewidencja odpadów w postaci pojazdów wycofanych z eksploatacji za 2022 r. była niezgodna ze stanem rzeczywistym. Spółka skarżących miała bowiem demontować pojazdy w stacji demontażu, gdy tymczasem sprzedawała niezdemontowane pojazdy innemu podmiotowi, a co innego notowała w karcie ewidencji pojazdu. W tym miejscu WSA w Krakowie wskazał na treść art. 67 ust. 3e ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U.2023.1587 t.j., dalej "u.o.o.") wyjaśniając, że jest oczywistym, iż skoro ustalono obecność 15 pojazdów (za 2022 r.) niezdemontowanych u innego podmiotu, dla których wydano w tymże roku zaświadczenia o ich demontażu przez stację skarżących i które jednocześnie figurowały w ewidencji kontrolowanej stacji demontażu jako odpady przetworzone - to ewidencja odpadów za rok 2022 r. w zakresie tych pojazdów była niezgodna ze stanem rzeczywistym, a więc z art. 67 ust. 3e u.o.o. Reasumując, Sąd I instancji podał, że mając na względzie wskazany zakres badania, kwestionowane zarządzenie odpowiada prawu. Co zaś się tyczy zarzutu skarżących, iż zarządzenie oparto na całkowicie bezpodstawnych ustaleniach faktycznych zawartych w punkcie 3 protokołu kontroli, to Sąd I instancji wskazał, że nie jest on trafny. Zaznaczenia bowiem wymaga, że prawnie skuteczne jest zarządzenie pokontrolne, a nie protokół kontroli. Tak więc, zarządzenie pokontrolne powinno zawierać ustalony stan faktyczny sprawy, tj. wskazanie ustalonych naruszeń i sposób ich usunięcia - a to w ocenie WSA w Krakowie miało miejsce w niniejszej sprawie. Przy czym sąd administracyjny nie bada legalności ustaleń faktycznych ujętych w protokole kontroli, gdyż wówczas przedmiotem kontroli nie byłoby zarządzenie pokontrolne, ale dokument w postaci protokołu kontroli. Z powyższych względów do procedury wydawania zarządzeń pokontrolnych nie stosuje się przepisów k.p.a. odnośnie ustalenia stanu faktycznego i uzasadnienia, zarówno w stosunku do czynności kontrolnych, jak i wydania zarządzenia pokontrolnego. Stąd też w ocenie Sądu I instancji zarzuty powołania się w protokole kontroli na wyniki kontroli dokonanej w innym miejscu niż siedziba spółki nie mogą być uwzględnione. Niezależnie od tego WSA w Krakowie stwierdził, że skoro pojazdy, które zgodnie z ewidencją miały być zdemontowane u skarżących, ale zdemontowane nie zostały, odnaleziono w ramach innej kontroli gdzie indziej, to jest oczywistym, że dla oceny prawidłowości ewidencji skarżących taki fakt musiał zostać przez organ ujawniony. W tym kontekście uwzględnienie wyników innej kontroli, w tym dokładne wskazanie i detaliczne opisanie owych niezdemontowanych pojazdów (wraz z zaświadczeniami o ich demontażu) nie stanowi naruszenia prawa. Nie jest też trafny zarzut dotyczący wyjścia kontrolą poza upoważnienie WIOŚ z 15 marca 2023 r., nr 50/23, w zakresie recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, gdyż zarządzenie pokontrolne, które jest przedmiotem kontroli Sądu, nie zawiera żadnych wskazań i ustaleń w tym zakresie. Innymi słowy, WSA w Krakowie stwierdził, że uwagi poczynione na ten temat w protokole kontroli nie przekładają się w żaden sposób na treść zarządzenia, a w szczególności na jego zaskarżony punkt pierwszy. Do obrotu prawnego wchodzi bowiem zarządzenie pokontrolne, a nie protokół kontroli. Sąd I instancji uznał również, że kwestie zbierania i przetwarzania odpadów (demontaż pojazdów wycofanych z eksploatacji), co obejmuje wspomniany punkt pierwszy zaskarżonego zarządzenia, mieszczą się w zakresie gospodarki odpadami, czyli w zakresie określonym upoważnieniem. Dodatkowo wskazał, iż z zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego wynika, że kontrolą objęto wyłącznie okres od 2022 r. do dnia kontroli. Natomiast zawarte w protokole kontroli dane samochodów przyjętych do stacji demontażu przez spółkę w latach 2018-2021 były jedynie wynikiem ujawnienia tych pojazdów na terenie posesji osoby trzeciej w Mszanie Dolnej.
Pismem z 19 lutego 2024 r. skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie wywiedli skarżący (dalej również "skarżący kasacyjnie"), zaskarżając w całości powyższy wyrok, któremu zarzucili naruszenie prawa materialnego, tj. art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 824 z późn. zm.), poprzez jego wadliwą wykładnię, polegającą na błędnym przyjęciu, że zarządzenie pokontrolne wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska może opierać się na ustaleniach kontroli innego podmiotu, niż adresat zarządzenia pokontrolnego, podczas gdy powyższy przepis należy rozumieć w ten sposób, iż podstawą zarządzenia pokontrolnego wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska nie mogą być ustalenia jakiejkolwiek kontroli prowadzonej przez ten organ, lecz wyłącznie ustalenia poczynione podczas kontroli przeprowadzonej u adresata zarządzenia pokontrolnego.
Wobec powyższego skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku WSA w Krakowie i orzeczenie co do istoty sprawy na podstawie art. 188 p.p.s.a. poprzez uchylenie punktu pierwszego kwestionowanego zarządzenia pokontrolnego z 21 czerwca 2023 r., względnie uchylenie zaskarżonego wyroku WSA w Krakowie w całości i przekazanie sprawy temu Sądowi do merytorycznego rozpatrzenia oraz zasądzenie na rzecz skarżących kasacyjnie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Dodatkowo skarżący kasacyjnie oświadczyli, że wnoszą o przeprowadzenie rozprawy.
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie złożono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W świetle art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zaskarżone do Sądu I instancji zarządzenie pokontrolne zostało wydane na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska. Przepis art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy stanowi, że na podstawie ustaleń kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska może wydać zarządzenie pokontrolne do kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub osoby fizycznej. Zgodnie natomiast z art. 12 ust. 2 ustawy kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowana osoba fizyczna, w terminie wyznaczonym w zarządzeniu pokontrolnym, mają obowiązek poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych naruszeń.
Zarządzenie pokontrolne jest władczym aktem administracyjnym adresowanym do kontrolowanej osoby fizycznej lub kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej, niestanowiącym jednak decyzji administracyjnej. Władczy charakter zarządzenia przejawia się w obowiązku informacyjnym jego adresata wynikającym z art. 12 ust. 2 ustawy, którego zaniechanie lub nieprawidłowe wykonanie stanowi wykroczenie z art. 31a ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska. Zarządzenia pokontrolne nie nakładają na ich adresata obowiązków administracyjnoprawnych, które mogłyby być przedmiotem egzekucji administracyjnej. Obowiązek taki może ciążyć na nich na podstawie odrębnych przepisów i decyzji, ale jego samoistnym źródłem nie jest zarządzenie pokontrolne. Stąd też w orzecznictwie przyjmuje się, że zarządzenie pokontrolne jest aktem, który można określić jako akt o charakterze sygnalizacyjnym, określającym ramowe kierunki postępowania względem osoby zarządzającej podmiotem korzystającym ze środowiska albo innej osoby fizycznej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 czerwca 2009 r. sygn. akt II GSK 10009/08, ONSAiWSA 2010, Nr 5, poz. 86; z 27 stycznia 2017 r., sygn. akt II OSK 1156/15, dostępne, (w:) CBOSA; zob. też T. Czech, Zarządzenie pokontrolne organów Inspekcji Ochrony Środowiska, ZNSA 2011 r., nr 3, s. 93).
Istotą kontroli prowadzonej przez właściwy organ inspekcji ochrony środowiska jest po pierwsze - zbadanie zgodności stanu istniejącego (stanu faktycznego) ze stanem postulowanym, czyli stanem spełniającym wymogi zgodności działania z tymi przepisami i regułami, które w prawie uznane są za warunki jego poprawności, po drugie - ustalenie zakresu i przyczyn rozbieżności między tymi stanami, a wreszcie po trzecie - przekazanie wyników tego ustalenia, podmiotowi kontrolowanemu. Wydanie zarządzenia pokontrolnego ma zatem na celu przeciwdziałanie i wyeliminowanie naruszeń stwierdzonych w wyniku przeprowadzonej kontroli poprzez zobowiązanie kierownika kontrolowanego podmiotu lub osoby fizycznej do zaprzestania naruszania prawa i poinformowania o działaniach, jakie kontrolowana jednostka podjęła, aby dalsza jej działalność nie naruszała prawa.
Mając na uwadze zarzuty stawiane w skardze kasacyjnej wskazać należy, że postępowanie w przedmiocie wydania zarządzenia pokontrolnego toczy się w oparciu o przepisy ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, a zatem stan faktyczny sprawy zostaje ustalony na podstawie wyników kontroli oraz protokołu kontroli, który ma odzwierciedlać przebieg kontroli na miejscu. Istotą kontroli prowadzonej przez właściwy organ inspekcji ochrony środowiska jest po pierwsze - zbadanie zgodności stanu istniejącego (stanu faktycznego) ze stanem postulowanym, czyli stanem spełniającym wymogi zgodności działania z tymi przepisami i regułami, które w prawie uznane są za warunki jego poprawności, po drugie - ustalenie zakresu i przyczyn rozbieżności między tymi stanami, a wreszcie po trzecie - przekazanie wyników tego ustalenia, podmiotowi kontrolowanemu. Wydanie zarządzenia pokontrolnego ma zatem na celu przeciwdziałanie i wyeliminowanie naruszeń stwierdzonych w wyniku przeprowadzonej kontroli poprzez zobowiązanie kierownika kontrolowanego podmiotu lub osoby fizycznej do zaprzestania naruszania prawa i poinformowania o działaniach, jakie kontrolowana jednostka podjęła, aby dalsza jej działalność nie naruszała prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 lutego 2024 r. III OSK 1346/22).
Wojewódzki sąd administracyjny rozpoznając skargę na zarządzenie pokontrolne bada przede wszystkim, czy:
1) kontrola została przeprowadzona przez powołany do tego organ;
2) treść zarządzeń koresponduje z ustaleniami poczynionym w protokole kontroli;
3) treść zarządzenia pokontrolnego znajduje oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa.
Wojewódzki sąd administracyjny nie bada natomiast legalności ustaleń faktycznych ujętych w protokole kontroli. Stanowisko Sądu I instancji jest w tym zakresie prawidłowe. Wówczas przedmiotem kontroli nie byłoby bowiem zarządzenie pokontrolne, ale dokument w postaci protokołu kontroli. Podstawą wydania zarządzenia pokontrolnego mogą być tylko ustalenia kontroli, prawidłowo udokumentowane w protokole kontroli. Skoro zarządzenie pokontrolne musi opierać się na ustaleniach kontroli, to ustalenia te muszą być zawarte przynajmniej w protokole kontroli, a najlepiej także w tym zarządzeniu pokontrolnym. Zatem protokół kontroli dokumentuje czynności kontroli oraz zawiera jej ustalenia, do których musi odnosić się zarządzenie pokontrolne. Zarządzenie pokontrolne stanowi spójną całość z protokołem kontroli i nie ma potrzeby powielania w zarządzeniu pokontrolnym szczegółowych kwestii zawartych w protokole kontroli.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że podniesiony zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia art. 174 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z powołanym przepisem organ ochrony środowiska jakim jest Inspekcja Ochrony Środowiska wydając zarządzenie pokontrolne winien się opierać na ustaleniach poczynionych podczas przeprowadzonej uprzednio kontroli, mających następnie odzwierciedlenie w sporządzonym z tej czynności protokole. Oczywistym jest, że dotyczy to kontroli przeprowadzonej w jednostce organizacyjnej (osoby fizycznej), która jest następnie adresatem zarządzenia kontrolnego (lub jej kierownik). Dokonując analizy akt sprawy administracyjnej stwierdzić należy, że wbrew twierdzeniom skarżących kasacyjnie przesłanka ta została spełniona. Przed wydaniem zarządzenia pokontrolnego noszącego datę 21 czerwca 2023 r. przeprowadzono kontrolę, która została dokonana w dniach od 16 marca do 28 kwietnia 2023 r. Kontrola ta dotyczyła 2022 roku. Wbrew twierdzeniom skarżących w protokole tym zamieszczono ustalenia dotyczące przeprowadzania procesu recyklingu samochodów. Wskazano w nim, że przyjęte w tym okresie tj. w 2022 r. wszystkie samochody do demontażu zostały poddane demontażowi w prowadzonym przez skarżących zakładzie, co znajduje odzwierciedlenie między innymi w prowadzonej przez nich ewidencji. Jednocześnie w protokole pokontrolnym stwierdzono, że 15 z tych pojazdów zostało przekazane A. A. po wydaniu zaświadczenia o wykonaniu demontażu pojazdów. Zatem pojazdy te faktycznie nie zostały poddane przez skarżących faktycznie procesowi przetwarzania (demontażu) w ich zakładzie. Powyższe okoliczności zostały wykazane w trakcie kontroli przeprowadzonej u wyżej wymienionego A. A. Jak wynika z protokołu pokontrolnego ustalenia te stanowiły podstawę zarządzenia i przeprowadzenia kontroli w stacji demontażu skarżących. Powyższe zostało stwierdzone w punkcie 1 protokołu jak i punkcie 3. Nadto w pkt 3 wskazano, że A. A. w trakcie przeprowadzanej u niego kontroli poinformował o fakcie, że posiada ustną umowę ze stacją demontażu pojazdów prowadzoną przez skarżących, zgodnie z którą kupował niektóre pojazdy od skarżących kasacyjnie, jako części samochodowe, a następnie je demontował. W trakcie tej kontroli dokonano sprawdzenia w Bazie CEPIK danych VIN z części, z których było możliwe ich odczytanie w trakcie oględzin. W w/w bazie danych znaleziono 27 pojazdów za okres 2019 - 2022, w tym 15 w 2022 r., które już były wyrejestrowane i przekazane do stacji demontażu. Numery zaświadczeń o demontażu wszystkich tych pojazdów zawierają oznaczenie K41, co świadczy, że zostały one wydane przez stację demontażu prowadzoną przez skarżących kasacyjnie. Przypadki te zostały przedstawione w protokole pokontrolnym. Powyższe ustalenia w trakcie kontroli przedstawiono D.N., który odmówił złożenia wyjaśnienia w tej sprawie. Stwierdził jedynie, że osobą odpowiedzialną był drugi współwłaściciel J. P., który nie był obecny w trakcie kontroli. Przedstawione wyżej ustalenia zawarte w protokole pokontrolnym jednoznacznie wskazują, że proces przetwarzania – demontażu pojazdów przyjętych przez skarżących kasacyjnie był faktycznie przeprowadzany poza terenem prowadzonej przez nich stacji przez osobę trzecią. Wykorzystanie informacji wynikających z kontroli przeprowadzonej u innego podmiotu w trakcie kontroli u skarżących kasacyjnie nie stanowi naruszenia art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska, w szczególności gdy tak jak w niniejszej sprawie stanowiły one podstawę zaplanowania, przeprowadzenia oraz badania przeprowadzonej kontroli u skarżących kasacyjnie.
Mając powyższe na uwadze, uznając, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, na postawie art. 184 p.p.s.a. oddalono skargę kasacyjną.
Podstawa prawna: Dz.U. 2023 poz 824 art. 12 ust. 1 pkt 1; Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska - t.j.
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA). Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.