Wniosek o pobyt i pracę bez decyzji ponad 11 miesięcy. Sąd nakazał rozpoznanie w 30 dni

28 listopada 2025 r. do Wojewody Łódzkiego wpłynął wniosek M. S., obywatela Ukrainy o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w którym jako główny cel pobytu cudzoziemiec wskazał wykonywanie pracy.

11 marca 2026 r. wniosek został zarejestrowany w ogólnopolskim systemie rejestracji pobytu cudzoziemców.

20 marca 2026 r. do Wojewody Łódzkiego wpłynął wniosek M. S. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego złożenie 28 listopada 2025 r. wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej i toczącym się postępowaniu w sprawie.

Zaświadczeniem z 24 marca 2026 r. Wojewoda Łódzki potwierdził, że 28 listopada 2025 r. cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

9 kwietnia 2026 r. cudzoziemiec złożył do Wojewody Łódzkiego ponaglenie w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie wskazując, że 28 listopada 2025 r. złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, do dnia dzisiejszego organ nie wydał decyzji ani nie poinformował o przyczynach zwłoki oraz nowym terminie załatwienia sprawy.

Zawiadomieniem z 13 kwietnia 2026 r. Wojewoda Łódzki na podstawie art. 37 § 3a k.p.a. poinformował stronę o pozostawieniu ponaglenia na bezczynność Wojewody Łódzkiego bez rozpoznania.

23 kwietnia 2026 r. do Wojewody Łódzkiego wpłynął nowy załącznik nr 1 strony do wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy.

24 maja 2026 r. skierował do Wojewody Łódzkiego wezwanie do podjęcia czynności w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, złożonego 28 listopada 2025 r.

22 czerwca 2026 r. cudzoziemiec złożył do Wojewody Łódzkiego wniosek o udostępnienie akt do wglądu.

7 lipca 2026 r. strona złożyła do Wojewody Łódzkiego nowy załącznik nr 1 do wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy oraz kopie zaświadczenia ZUS, zeznania o wysokości osiągniętego dochodu za rok podatkowy 2025 (PIT-37), umowy najmu lokalu mieszkalnego oraz paszportu.

23 lipca 2026 r. M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Łódzkiego w przedmiocie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę zarzucając naruszenie:

1. art. 12 § 1 w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez rażące naruszenie zasady szybkości i prostoty postępowania oraz obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, polegające na całkowitym zaniechaniu podejmowania jakichkolwiek czynności merytorycznych zmierzających do rozstrzygnięcia sprawy przez okres blisko 8 miesięcy (w tym przez ponad 4,5 miesiąca po zakończeniu pierwotnego okresu zawieszenia terminów 4 marca 2026 r.), co doprowadziło do kwalifikowanej i nieuzasadnionej zwłoki;

2. art. 8 § 1 k.p.a. poprzez rażące naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników do organów władzy publicznej, przejawiające się w uporczywym braku współdziałania ze skarżącym, ignorowaniu składanych pism merytorycznych, braku informowania o stanie sprawy oraz ograniczeniu reakcji organu wyłącznie do pism o charakterze formalnym lub nieformalnych rozmów telefonicznych bez odzwierciedlenia ich w aktach sprawy;

3. art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 47 Karty Praw Podstawowych UE poprzez błędne uznanie, że instytucja zawieszenia biegu terminów ustawowych zwalnia organ z obowiązku podejmowania jakichkolwiek czynności proceduralnych i dowodowych, co doprowadziło do nieproporcjonalnego i mechanicznego ograniczenia prawa Skarżącego do rozpoznania jego sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki oraz prawa do rzetelnego procesu administracyjnego;

4. art. 5 ust. 1 lit. f oraz art. 32 ust. 1 Rozporządzenia RODO w zw. z art. 9.k.p.a. poprzez rażący brak należytej staranności w prowadzeniu akt sprawy, skutkujący omyłkowym doręczeniem skarżącemu dokumentacji zawierającej dane osobowe osoby trzeciej, przy jednoczesnym braku podjęcia działań naprawczych, wyjaśniających oraz informacyjnych wobec skarżącego.

W związku z powyższym skarżący wniósł o stwierdzenie, że Wojewoda Łódzki dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku z 28 listopada 2025 r. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, ewentualnie z uwagi na zawieszenie biegu terminu na podstawie art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, stwierdzenie przewlekłego prowadzenia postępowania w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., stwierdzenie, że bezczynność organu/przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa i zobowiązanie Wojewody Łódzkiego do wydania decyzji w terminie 30 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, przyznanie od Wojewody Łódzkiego na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 3 000 zł i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów wymienionych w wykazie załączników na okoliczność: przebiegu postępowania administracyjnego, podejmowanych przez skarżącego czynności oraz braku odpowiadających im działań organu, daty nadania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, przebiegu korespondencji między skarżącym a organem, dat nadania i doręczenia poszczególnych pism, braku podejmowania przez organ czynności zmierzających do zakończenia postępowania oraz aktualnej sytuacji zawodowej i majątkowej skarżącego, potwierdzającej brak przeszkód do rozpoznania wniosku.

W odpowiedzi na skargę z 4 sierpnia 2026 r. Wojewoda Łódzki wniósł o odrzucenie skargi lub jej oddalenie wskazując, że nie ma podstaw do uznania, że w toku prowadzonych czynności organ działał z rażącym naruszeniem prawa. Termin załatwienia sprawy nie wynika ze złej woli organu, czy z lekceważenia skarżącego lecz z ilości procedowanych spraw, które rozpoznawane są z zachowaniem kolejności.

Wojewoda Łódzki wskazał, 28 stycznia 2023 r. wszedł w życie art. 100d ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 337 ze zm.). Na podstawie art. 10 pkt 1) ustawy z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz.U. z 2025 r., poz. 1301) od 30 września 2025 r. art. 100d ust. 1 cyt. ustawy został zmieniony, tj. we wprowadzeniu do wyliczenia wyrazy "do dnia 30 września 2025 r." zastępuje się wyrazami "do dnia 4 marca 2026 r." Z kolei na podstawie art. 17 pkt 50) ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2026 r., poz. 2023) od 5 marca 2026 r. art. 100d ust. 1 ustawy został zmieniony w ten sposób, że we wprowadzeniu do wyliczenia wyrazy "4 marca 2026 r.", zastępuje się wyrazami "4 marca 2027 r."

Skarga dotyczy podnoszonej przez cudzoziemca bezczynności Wojewody Łódzkiego w postępowaniu w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy zawierającej się w czasie obowiązywania regulacji zawartej w art. 100d wyżej cytowanej ustawy pomocowej. Zdaniem organu wskazany w art. 100d ustawy pomocowej termin "4 marca 2027 r." koresponduje i jest ściśle związany z art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 233 ze zm.). Odnosząc się do zgłoszonych przez skarżącego roszczeń pieniężnych Wojewoda Łódzki wskazał, że są bezzasadne, ponieważ wniosek o przyznanie sumy pieniężnej powinien zawierać uzasadnienie. Skarżący nie wykazał natomiast skąd wynika wysokość roszczenia, nie przedstawił na tą okoliczność żadnego wiarygodnego dowodu.

W piśmie procesowym z 20 października 2026 r., w odpowiedzi na zarządzenie sędziego sprawozdawcy z 19 października 2026 r., Wojewoda Łódzki poinformował, że w niniejszej sprawie nie została wydana decyzja o udzieleniu cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Na wstępie wyjaśnić należy, że niniejszą sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

W dalszej kolejności wskazać trzeba, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Stosownie zaś do art. 149 § 1a p.p.s.a. jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).

Wniesienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalne wówczas, gdy strona przed wniesieniem skargi wniosła do organu ponaglenie wyczerpując przysługujący jej środek zaskarżenia (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.). Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (art. 53 § 2b p.p.s.a.). Spełnienie wymogu wyczerpania środków zaskarżenia następuje już w chwili złożenia ponaglenia w organie (por. postanowienia NSA z 8 listopada 2013 r., II OSK 2654/13, LEX nr 1398173; z 25 maja 2018 r., II OSK 1210/18, LEX nr 2520783). W niniejszej sprawie skarżący przed wniesieniem skargi spełnił powyższy wymóg formalny.

Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami, prowadzącymi do jej załatwienia. Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).

Sąd podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd, że nie każde przekroczenie przez organ terminów załatwiania spraw oznacza per se, że organ pozostaje w stanie bezczynności lub prowadzi postępowanie w sposób przewlekły. Konieczne jest bowiem poddanie ocenie istotnych okoliczności konkretnej sprawy, w tym w szczególności stopnia jej skomplikowania (zarówno w aspekcie prawnym, jak i przede wszystkim faktycznym), zaniechań lub wadliwości działań podejmowanych przez organ, a także postawy stron (por. wyroki NSA: z 13 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 711/11, Lex nr 818629; z 24 lipca 2018 r., sygn. akt II OSK 3021/17, Lex nr 2547323). Nawet jednak w sprawach o skomplikowanym charakterze organ powinien działać wnikliwie i szybko (art. 12 § 1 w zw. z art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a.).

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, że zgodnie z art. 112a ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 1079 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia wniosku, decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni. W myśl art. 112a ust. 2 ustawy, termin, o którym mowa w ust. 1, biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń:

1) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub

2) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych, lub zostały one uzupełnione, lub

3) cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie.

Z treści przytoczonego przepisu wynika, że bieg terminu na załatwienie sprawy przez organ rozpoczyna się dopiero po wystąpieniu ostatniego z wymienionych w nim zdarzeń, tj. od momentu złożenia wniosku, który nie zawiera braków formalnych.

Postępowanie administracyjne, którego dotyczy zarzucana bezczynność i przewlekłość zostało zainicjowane wnioskiem skarżącego, który wpłynął do Wojewody Łódzkiego 28 listopada 2025 r. Wojewoda Łódzki nie wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku oraz do pobrania odcisków linii papilarnych. Wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy nie został rozpatrzony ani na dzień wniesienia do sądu skargi (tj. 23 lipca 2026 r.), ani na dzień orzekania (tj. 3 listopada 2026 r.), co dodatkowo potwierdził Wojewoda Łódzki w piśmie procesowym z 20 października 2026 r.

W odpowiedzi na wniesioną skargę organ stwierdził natomiast, że aktualnie nie ma podstaw do stwierdzenia w sprawie bezczynności, powołując się na aktualną treść art. 100d ust. 1 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa.

Sąd z powyższym stanowiskiem się nie zgadza. W utrwalonym już orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto, że art. 100d, a wcześniej także 100c ww. ustawy nie naruszają Konstytucji RP, prawa unijnego, w tym Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej (dalej KPP), jak również art. 6 i 13 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (dalej EKPCz) (zob. np. wyroki NSA z 23 października 2024 r., II OSK 801/24; z 30 października 2024 r., II OSK 1961/24; z 26 lutego 2025 r., II OSK 1287/24; z 27 lutego 2025 r., II OSK 2470/24; z 2 kwietnia 2025 r., II OSK 2316/24; z 16 kwietnia 2025 r., II OSK 1280/24). Pogląd ten zachowywał swoją aktualność do 30 czerwca 2024 r. NSA zastrzegł bowiem w niektórych orzeczeniach, że konieczne jest, aby sformułowane wyżej oceny dotyczące dopuszczalnego, proporcjonalnego ograniczenia prawa do sądu, zostały poczynione z uwzględnieniem nadzwyczajnych okoliczności aktualnych na dzień oceny bezczynności lub przewlekłości dokonanej w zaskarżonym wyroku (por. np. wyroki NSA: z 13 kwietnia 2023 r., II OSK 1985/22, z 18 listopada 2024 r., II OSK 926/24; z 21 stycznia 2025 r., II OSK 1123/24; z 20 lutego 2025 r., II OSK 2212/24 i II OSK 2146/24; z 27 lutego 2025 r., II OSK 2470/24; z 9 kwietnia 2025 r., II OSK 1188/24). Sygnalizowano więc, że ewentualna istotna zmiana tych okoliczności może doprowadzić do odmiennej oceny spełnienia przesłanki niezbędności wprowadzenia ograniczeń przewidzianych w art. 100d ww. ustawy. Rozwiązania legislacyjne uwarunkowane nadzwyczajnymi okolicznościami mogą być bowiem uznane za proporcjonalne tylko wówczas, gdy okoliczności te trwają. Wymóg niezbędności ograniczeń stanowi zaś, obok przesłanek przydatności i proporcjonalności sensu stricto, nieodzowny element testu proporcjonalności (por. np. wyrok TK z 22 września 2005 r., Kp 1/05, OTK-A 2005/8/93).

Ostatecznie zatem w orzecznictwie NSA uznano, że przedłużenie obowiązywania art. 100d ww. ustawy na okres po 30 czerwca 2024 r. nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu w sprawie bezczynności lub przewlekłości postępowania (zob. np. wyroki NSA z 19 maja 2025 r., II OSK 2921/24, z 3 lipca 2025 r., II OSK 3117/24, z 5 sierpnia 2025 r., II OSK 3111/24, z 5 sierpnia 2025 r., II OSK 2743, z 25 sierpnia 2025 r., II OSK 3109/24). Tym samym przedłużenie na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2024 r. poz. 854) nastąpiło z naruszeniem zasady proporcjonalności, a tym samym z naruszeniem m.in. art. 45 ust. 1 w zw. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 47 w zw. z art. 52 ust. 1 KPP. Podobną ocenę, zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, należy przyjąć w odniesieniu do zmiany treści art. 100d dokonanej na mocy art. 10 ustawy z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2025 r. poz. 1301), który w punkcie 1 stanowi, że w art. 100d w ust. 1 we wprowadzeniu do wyliczenia wyrazy "do dnia 30 września 2025 r." zastępuje się wyrazami "do dnia 4 marca 2026 r." oraz

zmiany wprowadzonej na podstawie art. 17 ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2026 r., poz. 2023), który w punkcie 50 stanowi, że art. 100d ust. 1 we wprowadzeniu do wyliczenia wyrazy "4 marca 2026 r.", zastępuje się wyrazami "4 marca 2027 r."

Oceny bezczynności albo przewlekłości w sprawach, o których mowa w art. 100d ust. 1 ustawy, należy zatem dokonywać z uwzględnieniem zdarzeń zaistniałych od 1 lipca 2024 r., co też sąd w niniejszej sprawie uczynił. W rozpatrywanej sprawie wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, jak już wspomniano wpłynął do Wojewody Łódzkiego 28 listopada 2025 r., a zatem ocena bezczynności/przewlekłości postępowania organu powinna zostać dokonana przez pryzmat przepisów k.p.a. oraz ustawy o cudzoziemcach, a także przepisów prawa europejskiego regulujących problematykę udzielania cudzoziemcom zezwoleń pobytowych. Jednocześnie do dnia wyrokowania sprawa nie została załatwiona, co wynika z pisma organu z 20 października 2026 r., stanowiącego odpowiedź na wezwanie sądu.

Pojęcia bezczynności i przewlekłości zdefiniowane zostały w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. Bezczynność określona została jako niezałatwienie sprawy w terminie wskazanym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 tej ustawy, zaś przewlekłość określono jako prowadzenie postępowania dłużej, niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Z treści przywołanych definicji normatywnych należy wywieść, iż organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Natomiast postępowanie jest przewlekle prowadzone, jeśli w granicach czasowych przeznaczonych na załatwienie sprawy, organ działa opieszale, nieefektywnie i nie rozstrzyga sprawy, mimo że brak jest do tego przeszkód (formalnie nie dochodzi do przekroczenia terminu załatwienia sprawy). Skarga na przewlekłość jest skargą na stan postępowania, w którym opieszałość organu powoduje niezałatwienie sprawy niezwłocznie lub szybciej, niż to wynika z art. 35 § 1 – § 3a k.p.a. lub z przepisów szczególnych (por. uchwała NSA z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19).

Takim przepisem szczególnym jest cytowany powyżej art. 112a ust. 1-3 ustawy o cudzoziemcach. Przywołany przepis ustala termin na wydanie decyzji w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, który wynosi 60 dni, a ponadto ustala reguły liczenia tego terminu. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że chodzi o uzupełnienie wszelkich wymogów wynikających z ww. ustawy oraz jego braków formalnych.

Wobec przyjęcia, że norma art. 100d "ustawy pomocowej" obowiązywała do 30 czerwca 2024 r., termin 60 dni na załatwienie sprawy wynikający z art. 112a ust. 1 ustawy o cudzoziemcach rozpoczął swój bieg od dnia wpływu do Wojewody Łódzkiego złożonego przez cudzoziemca wniosku, tj. 28 listopada 2025 r., a zatem w dacie orzekania przez tutejszy sąd termin ten upłynął, ponieważ od daty złożenia wniosku upłynęło ponad 11 miesięcy. W tym okresie organ nie podejmował żadnej istotnej aktywności, która sugerowałaby konieczność dłuższego procedowania, a przynajmniej nie wynika to z akt sprawy. Nie ulega wątpliwości, biorąc pod uwagę, że organ poprzestał jedynie na zawiadomieniu strony o pozostawieniu ponaglenia bez rozpoznania, że działał co najmniej przewlekle.

Sąd w swej ocenie wziął jednak pod uwagę także treść rozwiązań prawnych przewidzianych w art. 5 ust. 2 akapit 1 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/98/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. (Dz.U.UE.L.2011.343.1), zgodnie z którym "Właściwy organ wydaje decyzję w sprawie kompletnego wniosku w najkrótszym możliwym terminie, lecz w każdym razie w terminie czterech miesięcy od daty złożenia wniosku". Z tego względu, z uwagi na przekroczenie terminu wskazanego ww. aktem, sąd za usprawiedliwione uznał uznanie, że zwłokę organu należy kwalifikować jako bezczynność w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. Z powyższych względów sąd zobowiązał Wojewodę Łódzkiego do rozpoznania wniosku skarżącej w terminie 30 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami postępowania. Wobec znanych sądowi z urzędu realiów związanych z obsługą podobnych wniosków licznie składanych w Urzędzie Wojewódzkim w Łodzi, sąd nie znalazł podstaw, by bezczynność zaklasyfikować, jako przejaw rażącego naruszenia prawa.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku.

Wobec znanych sądowi z urzędu realiów związanych z obsługą podobnych wniosków licznie składanych przez cudzoziemców w urzędach wojewódzkich w całej Polsce, a w szczególności w Urzędzie Wojewódzkim w Łodzi, sąd nie znalazł podstaw, by bezczynność zaklasyfikować, jako przejaw rażącego naruszenia prawa, o czym stosownie do treści art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekł w pkt 3 wyroku.

Zdaniem sądu brak jest również podstaw do przyznania od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Przyznanie sumy pieniężnej, to środek, który ma stanowić swoisty instrument kompensujący stronie niedogodności wynikające z przedłużającego się procedowania sprawy. W związku z tym nie ulega wątpliwości, że wniosek o przyznanie sumy pieniężnej powinien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinien nawiązać do określonego uszczerbku (o charakterze majątkowym lub niemajątkowym) wywołanego bezczynnością lub przewlekłością postępowania. Aktywność sądu jest w takiej sytuacji uwarunkowana, w istotnej mierze, wskazaną argumentacją. W uzasadnieniu skargi brak stosownej argumentacji odnośnie przyznania sumy pieniężnej, skarżący nie wykazał żadnych konkretnych i wymiernych szkód oraz krzywd, które spowodowała stwierdzona bezczynność (przewlekłość) organu.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę we wskazanym powyżej zakresie (pkt 4 sentencji wyroku). O kosztach postępowania, na które składa się wpis sądowy od skargi w kwocie 100 zł, sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. (pkt 5 sentencji wyroku).

ds