Poniedziałek Wydanie nr 30

Sygnatura akt
I C 686/23
Sąd
Sąd Rejonowy w Goleniowie
Wydział
I Wydział Cywilny
Rodzaj
Wyrok
Data orzeczenia
13 listopada 2024 r.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono
Żądanie pozwu
42 608 zł
Opublikowano w portalu
21 października 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Banki i finanse
Konkurencja i konsumenci
Nieruchomości i budowy
Sąd Rejonowy w Goleniowie
© autorzy OpenStreetMap

Banki i finanse

Bank ma zapłacić klientowi 42 608 zł z odsetkami w sprawie kredytu frankowego

Pozwany wypłacił kredytobiorcom 90 000 zł, a kredyt spłacono w całości w czerwcu 2022 r. Sąd uznał, że zarzut przedawnienia nie jest zasadny.

Rozstrzygnięcie
Zasądzono
Żądanie pozwu
42 608 zł
Sąd
Sąd Rejonowy w Goleniowie, I Wydział Cywilny
Sygnatura
I C 686/23

Dla firm: Termin przedawnienia roszczenia o zwrot nadpłat z kredytu walutowego biegnie od chwili, gdy konsument dowiedział się lub mógł się dowiedzieć, że umowa jest nieważna, a nie od pełnej spłaty kredytu.

W niniejszej sprawie kredyt został całkowicie spłacony w czerwcu 2022 r. zdaniem sądu od tego momentu należy liczyć początek biegu terminu przedawnienia roszczenia.

Z uzasadnienia, Sąd Rejonowy w Goleniowie

Treść orzeczenia około 17 minut czytania

Sygnatura akt I C 686/23

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Goleniów, dnia 13 listopada 2024 r.

Sąd Rejonowy w Goleniowie I Wydział Cywilny w następującym składzie:

Przewodniczący: sędzia Aneta Iglewska-Wilczyńska

Protokolant: Sandra Niedźwiedź-Tomaszewska

po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2024 r. w Goleniowie

na rozprawie sprawy z powództwa P. T.

przeciwko (...) Bank spółce akcyjnej z siedzibą we W.

o zapłatę

I. zasądza od pozwanego (...) Bank spółki akcyjnej z siedzibą we W. na rzecz powoda P. T. kwotę 42 608 zł (czterdzieści dwa tysiące sześćset osiem złotych) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 23 stycznia 2024 r. do dnia zapłaty;

II. zasądza od pozwanego (...) Bank spółki akcyjnej z siedzibą we W. na rzecz powoda P. T. kwotę 4 617 zł (czterech tysięcy sześciuset siedemnastu złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

sędzia Aneta Iglewska-Wilczyńska

Sygnatura akt I C 686/23

Uzasadnienie

P. T. wniósł pozew przeciwko (...) Bank spółce akcyjnej z siedzibą we W. domagając się zapłaty od pozwanego kwoty 42 608 zł tytułem nienależnego świadczenia w związku z nieważnością umowy kredytu, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od następnego po dniu doręczenia pozwu do dnia zapłaty. Zasądzenie kosztów postępowania (pozew k. 3- 9).

(...) Bank SA w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości (k. 30 – 58).

Sąd ustalił i zważył co następuje:

Powód P. T. wraz z małżonką, w 2006 r. poszukiwali możliwości sfinansowania zakupu nieruchomości. Zwrócili się do pośredniczki kredytowej, która po analizie ich dokumentów zaproponowała kredyt nominowany do waluty obcej – franka szwajcarskiego, tłumacząc, że jest on bardziej korzystny niż umowa w polskiej walucie. Poprzez pośrednictwo kredytowe złożyli, wniosek o udzielenie kredytu. Po pewnym czasie otrzymali informacje, że mogą uzyskać kredyt w (...) Bank SA. P. T. wraz z żoną stawili się w placówce pozwanego banku gdzie czekała już na nich przygotowana umowa. Nie zostali poinformowani o kursie, na podstawie którego obliczane będą poszczególne raty. Nie poinformowano ich, że mogą dokonywać spłaty we (...).

W dniu 21 marca 2006 r. P. T. wraz z małżonką udali się do oddziału banku gdzie czekała na nich przygotowana umowa. Zapoznali się z jej treścią ale nie było możliwości indywidualnego uzgadniania jej postanowień. Przez pracownika banku zostali zapewnieni o atrakcyjności kredytu nominowanego. 21 marca 2006 r. zawarli z pozwanym „Umowę kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr (...) standardowe oprocentowanie”. Zgodnie z § 1 - 3 umowy bank zobowiązał się udzielić powodom kredytu na sfinansowanie zakupu lokalu mieszkalnego położonego w N. w kwocie 92 419,77 zł (w tym kwota 1386,30 zł tytułem prowizji, 406,65 zł tytułem ubezpieczenia kredytu, 257,14 zł tytułem ubezpieczenia wkładu własnego i 369,68 zł tytułem składki ubezpieczenia na życie za okres jednego roku) nominowaną do waluty (...) wg. kursu kupna walut obowiązującym w banku w dniu uruchomienia całości kredytu lub jego poszczególnych transz. Wskutek tak określonego sposobu wypłaty kredytu – pozwany wypłacił faktycznie powodom łączną kwotę 90000 zł. Natomiast w wyniku indeksacji poszczególnych transz kursami kupna (...) zobowiązanie kredytowe powodów wyrażone w walucie obcej wyniosło 38 380,30 (...). Spłata kredytu polegała z kolei na tym, iż raty kredytu podlegające spłacie wyrażone były w walucie obcej i w dniu wymagalności raty przeliczane według kursu sprzedaży (...) obowiązującego w NBP, a następnie w tak obliczonej kwocie PLN przelewane z rachunku bankowego powodów. Powód z żoną przez cały okres trwania umowy spłacali kredyt w złotówkach. Oprocentowanie kredytu było natomiast zmienne i uzależnione od stawki referencyjnej LIBOR 6M dla (...) (§ 2 pkt 5.).

Dowód: umowa kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr nr (...) standardowe oprocentowanie k. 20-22; pismo banku z 26.08.22 r., dotyczące rozliczenia kredytu k. 15 – 19, przesłuchanie powoda na rozprawie 09.10.24 r. 00:06:27 – 00:20;

Wyrokiem z 26 stycznia 2022 r. małżeństwo P. T. i M. T. zostało rozwiązane przez rozwód.

Kredyt został spłacony w całości w czerwcu 2022 r. 11 sierpnia 2022 r. Bank wystawił rozliczenie umowy kredytowej i zwrócił weksle będące zabezpieczeniem. Wyraził również zgodę na wykreślenie hipoteki.

Dowód: wyrok. k. 11;

rozliczenie umowy kredytowej k. 12;

oświadczenie k. 13.

Sąd zważył, co następuje:

Stan faktyczny został ustalony na podstawie dokumentów, które sąd uznał za wiarygodne, a także przesłuchania powoda. Dokumenty nie budziły wątpliwości i nie były kwestionowane przez żadną ze stron postępowania. Dowody sąd uznał ze wiarygodne gdyż są spójne, wzajemnie się uzupełniają i tworzą logiczną, niesprzeczną całość.

Na podstawie art. 235

2 § 1 pkt 2 k.p.c. sąd pominął dowód z opinii biegłego (postanowienie na rozprawie 09.10.24 r.). Nie było potrzeby wyjaśniania przez biegłego okoliczności wskazywanych przez pozwanego bowiem istotne dla rozstrzygnięcia było czy umowa zawierała klauzule abuzywne, co skutkowałoby jej nieważnością. Kredyt został całkowicie spłacony i niesporne było jaką kwotę powód otrzymał z banku, a jaką spłacił. Dla rozstrzygnięcia sprawy Sąd nie potrzebował więc wiadomości specjalnych, które mógłby przedstawić biegły w swojej opinii.

Żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy nie miała załączona do odpowiedzi na pozew ekspertyza prawna. Nie stanowi dowodu w postępowaniu cywilnym i stanowi jedynie subiektywną ocenę autora co do rozumienia czy też stosowania określonych instytucji prawnych. W ocenie Sądu, dokonanie ustaleń stanu faktycznego możliwe było na podstawie pozostałych dowodów zebranych w niniejszej sprawie – w szczególności przedstawionych przez strony dokumentów oraz zeznania powoda.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu przedawnienia roszczenia. Kodeks cywilny (art. 118) jasno wskazuje, że jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata. Przed 9 lipca 2018 r. termin ten wynosił 10 lat.

Kwestia rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia roszczeń kredytobiorców w sprawach frankowych budziła wiele wątpliwości. Jednak orzecznictwo sądów krajowych i unijnych ukształtowało już linię orzeczniczą.

W wyroku TSUE z 10 czerwca 2021 r. w sprawach połączonych C-776/19 do C-782/19 ((...)), Trybunał wyraźnie stwierdził, że termin przedawnienia roszczeń konsumentów o zasądzenie świadczenia nienależnego, spełnionego na rzecz banku zaczyna biec dopiero od momentu, gdy kredytobiorca dowiedział się o abuzywności klauzul w umowie. Kolejnym ważnym orzeczeniem był wyrok TSUE z 9 lipca 2020 r. (sprawy połączone C-698/18 i C-699/18 (...) Bank SA), w którym Trybunał stwierdził, że roszczenie o zwrot nienależnie zapłaconych kwot na podstawie nieważnej umowy nie może podlegać trzyletniemu terminowi przedawnienia od momentu pełnego wykonania umowy. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 7 maja 2021 r. (sygn. akt: III CZP 6/21) wskazał, że bieg terminu przedawnienia roszczeń restytucyjnych konsumenta nie może się rozpocząć zanim dowiedział się on lub powinien dowiedzieć się o niedozwolonym charakterze postanowienia umowy. Podobne stanowisko zaprezentował TSUE w orzeczeniu z dnia 14 grudnia 2023 r. (sprawa C-28/22), podkreślając, że termin przedawnienia roszczeń konsumenta rozpoczyna bieg w chwili, gdy dowiedział się o nieuczciwym charakterze warunku umowy. Z powyższego wynika jednoznacznie, iż spłata kredytu pozostaje bez wpływu na możliwość skierowania sprawy na drogę sądową oraz domagania się zwrotu nadpłaconych nienależnie rat kredytu (kwot uiszczonych ponad saldo udostępnionego przez bank kapitału).

Reasumując, dla biegu terminu przedawnienia istotne znaczenia ma to kiedy konsument-kredytobiorca dowiedział się lub rozsądnie rzecz biorąc mógł się dowiedzieć o tym, że zawarta przez niego umowa kredytu jest nieważna.

W niniejszej sprawie kredyt został całkowicie spłacony w czerwcu 2022 r. zdaniem sądu od tego momentu należy liczyć początek biegu terminu przedawnienia roszczenia. W tym okresie powód dowiedział się, że zawarta przez niego umowa może być nieważna i od tej pory zamierzał skontaktować się z prawnikiem. Jak sam wskazał sprawy frankowe były szeroko komentowane w mediach. Niemniej jednak nawet gdyby przyjąć, że początek biegu terminu należy liczyć od dnia opublikowania wyroku Trybunału w sprawie C-260/18 (Państwo D. (...)przeciwko (...) Bank (...)) bowiem orzeczenie zostało opublikowane od 3 października 2019 r., wyrok ten był szeroko komentowany, to i tak od tej publikacji nie minęło 6 lat, zatem termin przedawnienia jeszcze nie nastąpił.

Stanowiska stron co do ważności umowy były skrajnie różne, że w ocenie powoda zapisy postanowień zawartych w § 2 ust. 1 i 2, § 3 ust. 2 i § 5 ust. 3 i 5 umowy kredytu, w szczególności ustalających zasady wypłaty i spłaty kredytu w oparciu o kursy walut obcych kreowane przez pozwany bank mają charakter abuzywny, co winno skutkować uznaniem całej umowy za nieważną. W ocenie pozwanego powództwo winno zostać oddalone, gdyż brak jest podstaw do przyjęcia nieważności umowy. Pozwany podkreślił, że zakresie informacyjnym pozwany stosował się do rekomendacji Komisji Nadzoru Finansowego. Powód miał świadomość ryzyka związanego ze zmianą kursów walut. Pozwany zaprzeczył, jakoby umowa kredytu była nieważna, a jej postanowienia naruszały rażąco interesy powodów lub naruszały zasady współżycia społecznego czy wprowadzały dysproporcję praw i obowiązków stron umowy. Wskazywał na możliwość dalszego obowiązywania umowy bez klauzuli kursowej.

Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Prawo Bankowe (Dz.U.2020.1896 t.j.) przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu. W myśl art. 69 ust. 2 pr. bank , umowa kredytu powinna być zawarta na piśmie i określać w szczególności: strony umowy, kwotę i walutę kredytu, cel, na który kredyt został udzielony, zasady i termin spłaty kredytu, wysokość oprocentowania kredytu i warunki jego zmiany, sposób zabezpieczenia spłaty kredytu, zakres uprawnień banku związanych z kontrolą wykorzystania i spłaty kredytu, terminy i sposób postawienia do dyspozycji kredytobiorcy środków pieniężnych, wysokość prowizji, jeżeli umowa ją przewiduje, warunki dokonywania zmian i rozwiązania umowy.

Podzielić należy stanowisko pozwanego, że umowy o kredyt indeksowany kursem waluty obcej nie są sprzeczne z powołanym wyżej przepisem prawa bankowego. Jak słusznie wskazywał pozwany Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie omawiał dopuszczalność kredytów indeksowanych (tak m.in. wyrok z 22 stycznia 2016 r., sygn. akt I CSK 1049/14, wyrok z 27 lutego 2019 r. w sprawie II CSK 19/18 ).

Niemniej jednak przechodząc do oceny postanowień zawartych w § 2 ust. 1 i 2, § 3 ust. 2 i § 5 ust. 3 i 5 umowy kredytu, w szczególności ustalających zasady wypłaty i spłaty kredytu w oparciu o kursy walut obcych kreowane przez pozwany bank wskazać należy, że zarzuty strony powodowej zasługiwały na uwzględnienie. Postanowienia klauzul indeksacyjnych zawarte w umowie kredytu pozwalały pozwanemu na dowolną i nieograniczoną umową zmianę wysokości świadczeń stron. Jak wyżej wskazano wypłata kredytu odbywała się w złotych polskich przy jednoczesnym przeliczeniu wysokości wypłacanych kwot na (...) według kursu kupna walut dla (...) ustalanego przez pozwany bank i obowiązującego w banku w dniu wypłaty środków, natomiast spłata rat odbywała się w złotych polskich w oparciu odpowiednio o kursy sprzedaży (...) według kursu obowiązującego w NBP na dzień przed datą wpływu środków do banku (§ 3 ust. 2 i § 5 ust. 5 umowy). Spłata kredytu polegała z kolei na tym, iż raty kredytu podlegające spłacie wyrażone były w walucie obcej i w dniu wymagalności raty przeliczane według kursu sprzedaży (...) obowiązującego w NBP, a następnie w tak obliczonej kwocie PLN przelewane z rachunku bankowego powodów. Oprocentowanie kredytu było natomiast zmienne i uzależnione od stawki referencyjnej LIBOR 6M dla (...) (§ 2 pkt 5.).

Klauzule waloryzacyjne stanowią

essentialia negotii umowy kredytu. Wobec tego, jako postanowienia określające główne świadczenia stron, mogą być oceniane pod kątem ich nieuczciwego charakteru tylko wówczas, jeżeli nie zostały one wyrażone prostym i zrozumiałym językiem.

W ocenie Sądu analizowane postanowienia umowy nie zostały jednak sporządzone prostym językiem i są rozproszone w wielu miejscach umowy, co zdecydowanie utrudnia ich odczytywanie. Zgodzić się należy z orzeczeniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 20 września 2017 roku (C – 186/16, Legalis nr 1665691), art. 4 ust. 2 dyrektywy 93/13 należy interpretować w ten sposób, że wymóg wyrażenia warunku umownego prostym i zrozumiały językiem oznacza, że w przypadku umów kredytowych instytucje finansowe muszą zapewnić kredytobiorcom informacje wystarczające do podjęcia świadomych i rozważnych decyzji. W tym względzie wymóg ten oznacza, że (…) musi zostać zrozumiany przez konsumenta zarówno w aspekcie formalnym i gramatycznym, jak i w odniesieniu do jego konkretnego zakresu, tak aby właściwie poinformowany oraz dostatecznie uważny i rozsądny przeciętny konsument mógł nie tylko dowiedzieć się o możliwości wzrostu lub spadku waluty obcej (…), ale również oszacować – potencjalnie istotne konsekwencje ekonomiczne takiego warunku dla swoich zobowiązań finansowych.

Umowa nie określa żadnego mechanizmu ustalania wysokości kursów walut przez bank. W chwili podpisywania umowy, jak również później, powód nie posiadał wiedzy o sposobie kreowania kursów walut przez bank udzielający im kredytu. Nie miał realnej możliwości ustalenia, ani weryfikacji wartości obciążającej go raty, bowiem żadne zapisy umowne nie wskazywały, w jaki sposób bank ustalać będzie w przyszłości kursy waluty, według których nastąpi przeliczenie rat. Na pewno świadomości decyzyjnej konsumenta zawierającego umowę kredytową nie sprzyja odsyłanie do stron informacyjnych Reuters (§ 2 ust. 5 umowy). Bank nie uzgodnił z powodem i jego żoną postanowień umownych dotyczących indeksacji. Treść umowy miała postać gotowego formularza w szczególności widać to jak odnosi się do transz kredytu kiedy kredyt wypłacony był w jednej transzy, a rolą klientów było praktycznie tylko jego podpisanie. Powód nie miał możliwości negocjacji postanowień umownych, gdyż jedyne co w tekście umowy podlegało indywidualnemu uzgodnieniu, to podstawowe parametry finansowe kredytu – wysokość i czas kredytowania. Nie miał więc oni realnej możliwości wpływania na jej treść. Postanowienia umowy, które nie są indywidualnie uzgodnione nie wiążą klienta jeżeli kształtują jego obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Taki charakter mają właśnie postanowienia umowy przejęte z wzorca zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta – czyli w tym przypadku przez bank – art. 385

1 § 3 k.c.

Ponadto przy wypłacaniu kredytu dokonywano przeliczenia po wewnętrznym kursie bankowym kupna (...), a więc niższym, ale spłata odbywała się już po kursie sprzedaży (...) czyli wyższym. Takie postanowienie umowy jest abuzywne. Jest okolicznością powszechnie znaną , że kursy sprzedaży walut są wyższe, niż kursy kupna.

Podkreślić należy, że ocena uczciwości klauzuli dokonuje się na moment zawarcia umowy. Nie ma tu relatywizmu w tym sensie, że nie ma znaczenia jak w trakcie wykonywania umowy ułożą się warunki zewnętrzne. Oczywistym jest, że gdyby kurs waluty (...) utrzymał się na niskim poziomie, konsumenci postanowień umów denominowanych czy indeksowanych nie kwestionowaliby. Wszystkie mankamenty byłyby bowiem zniwelowane satysfakcjonującym ich i oczekiwanym ogólnym niskim kosztem kredytu. Nie oznacza to jednak, że umowa byłaby uczciwa. Jednak nieuczciwe elementy nie byłyby wówczas uwypuklone. Dopiero drastyczne podwyższenie kursu franka szwajcarskiego ujawniły nierówną pozycję obu stron umowy, w szczególności rażącą dysproporcje w zakresie zabezpieczenia przed ryzykiem wzrostu kursu jak i w zakresie wpływu na możliwość obniżenia (czy choćby niepowiększania) swojej straty przez dodatkowe źródła pozyskiwania wpływów z umowy (spread).

Mając powyższe na uwadze należy uznać, że klauzule zawarte w § 2 ust. 1, § 3 ust. 2, § 5 ust. 5, § 11 ust. 4 „Umowy kredytu hipotecznego nominowanego do (...) nr nr (...) standardowe oprocentowanie” zawarta w dniu 21.03. 2006 r. - nie pozwalały powodowi i jego ówczesnej małżonce w chwili zawierania umowy na poznanie prawdziwej wysokości zobowiązania, jakie mieli później oddać pozwanemu, ani nawet obiektywnych czynników, od których jego wysokość miała zależeć.

Postanowienia umowy są sprzeczne z art. 353 1 k.c., a tym samym nieważne na podstawie art. 58 § 1 k.c. Przepis art. 353

1 k.c. stanowi, że strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swojego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie, ani zasadom współżycia społecznego. Pozwany naruszył też dyspozycję art. 385

1 k.c., stosując klauzule abuzywne. Naruszył też właściwość stosunku prawnego doprowadzając do sytuacji, że kredytobiorcy nie wiedzieli, w chwili zawarcia umowy, jaką kwotę będą musieli ostatecznie zwrócić. Bank naruszył również zasady współżycia społecznego polegające na uczciwości i lojalności w obrocie cywilnoprawnym. Wykorzystał swoją dominującą pozycję i narzucił korzystne dla siebie warunki Rola klienta polegała w istocie tylko na przystąpieniu do nich, a nie na równoprawnym ich negocjowaniu.

Po wyeliminowaniu klauzul niedozwolonych, zgodnie z art. 385

1 § 3 k.c., umowa co do zasady powinna wiązać strony w pozostałym zakresie. W przedmiotowej sprawie jednak jest to niemożliwe, po pierwsze dlatego, że umowa już została w całości wykonana, a po drugie, że (abuzywność) nieuczciwość dotyczy głównych świadczeń stron, bez których umowa w ogóle nie mogłaby być zawarta.

W ocenie sądu, wskazane wyżej okoliczności przemawiają za uznaniem nieważności całej umowy od początku . Nie ma przy tym znaczenia, że umowa już została w całości wykonana (kredyt został w całości spłacony w czerwcu 2022 r.), a powód podniósł zarzuty co do jej ważności dopiero po spłacie całego kredytu bowiem roszczenie o zwrot wpłat świadczonych w oparciu o nieważną od początku umowę nie przedawniło się.

Konsekwencją nieważności umowy jest nienależność świadczeń stron wykonanych na jej podstawie i obowiązek ich zwrotu na podstawie art. 410 k.c. Dotyczy to zarówno wypłaty kwoty kredytu jak i spłaty rat kapitałowo-odsetkowych i wszelkich innych wpłat na poczet nieważnej umowy. Dominująca w doktrynie i judykaturze pogląd nakazuje traktować oba te roszczenia niezależnie tzw. teoria dwóch kondykcji.

Bezspornie tytułem nieważnej umowy pozwany udzielił powodowi i jego żonie kredytu w walucie polskiej 92 419,77 zł, zaś spłacili w walucie polskiej łącznie 177 639,32 PLN. W związku z tym roszczenie powoda o zwrot połowy nadpłaconej kwoty należało uznać za w pełni uzasadnione.

Na koniec należy odnieść się do zarzutów pozwanego – potrącenia i zatrzymania w związku z tym, że według banku przysługuje mu kwota 36.767.19 zł z tytułu wynagrodzenie za korzystanie z kapitału.

Kwestia roszczenia banku o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału była przedmiotem wątpliwości ale została rozstrzygnięta w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 15 czerwca 2023 roku. W wyroku jednoznacznie wskazano, że zapisy unijnej dyrektywy konsumenckiej (mowa tutaj o art. 6. ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13) stoją na przeszkodzie temu, aby bank miał prawo żądać od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot wypłaconego kapitału oraz poza zapłatę ustawowych odsetek za zwłokę. Oznacza to, że pozwany nie może domagać się wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Dyrektywa 93/13 stoi na straży praw konsumenckich. Zgodnie z jej postanowieniami każdy przedsiębiorca, w tym przypadku bank, musi ponieść karę za stosowanie nieuczciwych praktyk wobec konsumentów. Zgodnie z prawem unijnym, sankcja, która spotyka bank za stosowanie postanowień abuzywnych musi mieć charakter dotkliwy i długofalowy. W związku z tym wszelkie żądania banków o dodatkowe opłaty należy uznać za sprzeczne z Dyrektywą 93/13.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że Bank nie ma żadnych roszczeń w stosunku do powoda które mógłby przedstawić do potracenia, ani żadnej wierzytelności do zatrzymania (prawo zatrzymania przysługuje stronie, która może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelnością drugiej strony).

O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 kc zgodnie z którym jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Ponadto, jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.

Odnosząc się do oceny zasadności zgłoszonego żądania zapłaty odsetek należy wskazać, że zobowiązanie dochodzone w niniejszej sprawie ma charakter bezterminowy. Zatem termin spełnienia takiego świadczenia musi być wyznaczony zgodnie z art. 455 kc, a więc niezwłocznie po wezwaniu skierowanym przez wierzyciela. W konsekwencji żądanie odsetek zasadne jest dopiero od chwili wezwania dłużnika przez wierzyciela na podstawie art. 455 kc (

vide: wyroki Sądu Najwyższego z dnia 24 kwietnia 2003 roku, sygn. I CKN 316/01, OSNC 2004, nr 7-8, poz. 117 i z dnia 3 lutego 2006 roku, sygn. I CSK 17/05, Legalis 326557).

W niniejszej sprawie Sąd zasądził na rzecz powoda od pozwanego odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia 23 stycznia 2024 r. do dnia zapłaty. Termin ten należy wiązać z doręczeniem odpisu pozwu – 22.01.2024 (potwierdzenie odbioru k. 30) odsetki zasądzono zgodnie z żądaniem od następnego dnia po jego doręczenia.

O kosztach procesu Sąd orzekł w pkt. II sentencji na podstawie art. 98 § 1 i § 3 kpc oraz art. 108 § 1 zd. 1 kpc. Pozwany przegrał sprawę w całości, zatem obciąża go obowiązek zwrotu całości kosztów procesu poniesionych przez powoda. Ich wysokość to 4 617 złotych, na którą to sumę złożyły się: uiszczona opłata od pozwu w wysokości 1 000 złotych, opłata skarbowa od dokumentu pełnomocnictwa w wysokości 17 złotych oraz wynagrodzenie pełnomocnika powoda w wysokości 3 600 złotych.

Hasła tematyczne: Kredyt

707 dni od wyroku do publikacji

  1. Wyrok 13 listopada 2024 r.
  2. Portal: 21 października 2026 r.

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.