Powódka odmówiła udziału w badaniu biegłego psychologa. SN nie przyjął skargi kasacyjnej

I CSK 14/25

2

Powódka, J.L., wywiodła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w

Poznaniu z 17 czerwca 2024 r., wydanego w sprawie przeciwko Z. w C. i przy

udziale interwenienta ubocznego P. spółki akcyjnej w W. o zapłatę.

Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania skarżąca wskazała

na oczywistą zasadność skargi polegającą na naruszeniu przepisów prawa

procesowego, w tym pominięcia wniosków dowodowych zgłoszonych w apelacji

powódki, nieprzeprowadzenia uzupełniających opinii biegłych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie

występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów

prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności

w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna

jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.).

Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego

prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań –

w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na

uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa.

Przyczyna przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jaką jest jej oczywista

zasadność, może dotyczyć jedynie przepisów prawa niepodlegających różnej

wykładni i niepozostawiających sądowi swobody oceny. Chodzi przy tym

o wykładnię w oczywisty, dostrzegalny już prima facie sposób sprzeczną z jednolitą

i ugruntowaną wykładnią skonkretyzowanego przepisu, przyjmowaną

w orzecznictwie i nauce prawa (zob. m.in. postanowienia SN: z 21 maja 2025 r.,

I CSK 558/24; z 26 marca 2025 r., I CSK 3537/23; z 30 stycznia 2025 r.,

I CSK 3814/23; z 31 grudnia 2024 r., I CSK 1853/23; z 20 listopada 2024 r.,

I CSK 2892/23; z 14 września 2023 r., I CSK 518/23; z 27 lipca 2023 r.,

I CSK 5328/22).

Analiza skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że przesłanka

z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. nie została spełniona. Powódka pod pozorem oczywistej

zasadności w istocie pyta o trafność stanowiska Sądu Apelacyjnego wyrażonego

w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy. Przedstawiła wyłącznie własne

I CSK 14/25

3

stanowisko, polemizując z niekorzystnym dla niej rozstrzygnięciem Sądu drugiej

instancji.

Podstawami skargi kasacyjnej nie mogą być objęte zarzuty błędnych ustaleń

faktycznych i oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.), więc nie można z odwołaniem

się do nich kreować zagadnienia prawnego opartego na założeniu, że

w rzeczywistości miał miejsce stan faktyczny inny, niż ustalony przez sądy obu

instancji, czyli inny, niż stanowiący podstawę rozstrzygnięcia.

Nie jest rzeczą Sądu Najwyższego ustalanie stanu faktycznego

i dopuszczanie w sprawie nowych dowodów. Skarżąca błędnie traktuje skargę

kasacyjną jako trzecią instancję odwoławczą. Znamienne, że sądy obu instancji

wyczerpująco i wnikliwie odniosły się do przeprowadzonych dowodów z opinii

Uniwersytetu Medycznego w B. i biegłego pediatry-neonatologa. Nie ma racji

skarżąca, iż odmowa przeprowadzenia opinii uzupełniających stanowiła uchybienie

Sądu Odwoławczego.

Zgodnie z art. 278 § 1 k.p.c. o potrzebie zasięgnięcia opinii biegłego

rozstrzyga sąd. Co istotne, przepis ten nie obliguje sądu do przeprowadzania

dowodu z opinii biegłego każdorazowo, w przypadku zawnioskowania tego dowodu

przez stronę lecz określa przesłanki dopuszczenia takiego dowodu. Ustawodawca

celowo użył w art. 278 § 1 k.p.c. sformułowania „może”, podkreślając stosunkowo

szeroki margines swobody decyzyjnej sądu rozpoznającego sprawę, który ocenia,

czy w danym wypadku zachodzi potrzeba dopuszczenia dowodu z opinii biegłego

(zob. wyrok SN z 20 listopada 2025 r., II CSKP 1006/23).

Sąd Apelacyjny słusznie podkreślił, że Sąd Okręgowy dopuścił dowód

z opinii biegłego psychologa, wskazując dogodną dla powódki lokalizację.

Jednakże powódka odmówiła udziału w badaniu. Sam fakt, że powódka nie

zgadzała się z oceną przeprowadzonych dowodów z opinii biegłych nie może

stanowić podstaw kasacyjnych.

Sąd Najwyższy uznał, że nie ma innych przyczyn uzasadniających przyjęcie

skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w postaci nieważności

postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).

I CSK 14/25

4

Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił

przyjęcia skargi do rozpoznania.

Uwzględniwszy charakter sprawy oraz sytuację materialną skarżącej,

stosownie do art. 102 k.p.c. w związku z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c. Sąd

Najwyższy odstąpił od obciążania powódki J.L. kosztami postępowania na rzecz

Skarbu Państwa.

O kosztach pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu orzeczono

stosownie do § 8 pkt 6 w zw. z § 16 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb

Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów pomocy prawnej

udzielonej przez adwokata z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 87).

Adam Doliwa

(P.H.)

[a.ł]