Przedawnienie roszczenia po wypadku drogowym. SN nie przyjął skargi kasacyjnej powoda

Powód J.D. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w

Krakowie z 7 kwietnia 2025 r., w sprawie o sygn. akt. I ACa 1589/22, zaskarżając

go w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie

sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej powód powołał się

na okoliczność, iż skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Głównym

I CSK 2875/25

2

zarzutem skargi było niedopuszczenie przez Sąd z urzędu dowodu z opinii

biegłego.

W odpowiedzi na skargę, pozwany wniósł o odmowę przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, służy ochronie

interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa

oraz prawidłowej wykładni, umożliwia także uchylenie orzeczeń wydanych

w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych. Nie będąc

ogólnie dostępnym środkiem zaskarżenia orzeczeń umożliwiającym rozpoznanie

sprawy w kolejnej instancji sądowej, poddawana jest wstępnej ocenie w ramach

tzw. przedsądu, ustanowionej w art. 3989 k.p.c., mającej za celu zbadanie,

czy spełnia przesłanki przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., uzasadniające

jej przyjęcie do rozpoznania.

Skarżący potrzebę rozpatrzenia jego skargi wiąże z wystąpieniem przesłanki

z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.

Jak już wyjaśniono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, oczywista

zasadność skargi kasacyjnej oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy

wskazane

w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Sytuacja taka w szczególności

występuje wtedy, gdy bez wątpienia miały miejsce uchybienia, na które powołuje

się skarżący i jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia

albo podniesione zarzuty oczywiście uzasadniają wniesiony środek zaskarżenia.

Skarżący musi więc wykazać, że wyrok zapadł z oczywistym, rażącym

naruszeniem przepisów prawa lub podstawowych zasad obowiązujących

w praworządnym państwie (zob. postanowienie SN z 18 czerwca 2008 r.,

III CSK 110/08), a wydane orzeczenie na skutek tego naruszenia jest oczywiście

błędne. Analiza uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

nie potwierdza stanowiska o oczywistej zasadności skargi powoda. W niniejszej

sprawie zarzuty skargi sprowadzały się w istocie do polemiki z ustaleniami

faktycznymi przyjętymi przez sąd odwoławczy oraz oceny momentu, w którym

I CSK 2875/25

3

poszkodowany – przy zachowaniu obiektywnej należytej staranności - mógł ustalić

osobę odpowiedzialną. Skarżący nie wykazał, w jakim zakresie Sąd drugiej

instancji miałby dopuścić się uchybienia. Z treści uzasadnienia zaskarżonego

wyroku nie wynika, aby przyjęcie początku biegu terminu przedawnienia było

oczywiście wadliwe.

Główny zarzut skargi dotyczył odmowy przeprowadzenia dowodu z opinii

biegłego z urzędu. Zdaniem powoda, Sądy powinny dokonać samodzielnej oceny

czy szkoda jest wynikiem przestępstwa i w tym celu winny dopuścić dowód z opinii

biegłego. W konsekwencji- zdaniem powoda- oczywiste jest naruszenie przez Sąd

Apelacyjny w Krakowie przepisu art. 278 k.p.c. przez oddalenie wniosku

dowodowego powoda o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego, pomimo iż tego

wymagał stan sprawy, a to dostrzeżona kwestia możliwości skorzystania przez

powoda z dłuższego okresu przedawnienia i uwzględnienia jego roszczenia.

W niniejszej sprawie powód był reprezentowany przez profesjonalnego

pełnomocnika, wobec czego nie zachodziła potrzeba, aby sąd działał za niego

z urzędu. Powód i jego pełnomocnik mieli świadomość, że pozwany podniósł zarzut

przedawnienia, a mimo to nie podjęli żadnych działań, aby udowodnić, że zdarzenie

stanowiło przestępstwo, co mogłoby mieć znaczenie dla biegu przedawnienia. Sądy

obu instancji ustaliły, że materiał dowodowy nie pozwalał na przyjęcie, że do

zdarzenia wywołującego szkodę doszło w warunkach przestępstwa, a zatem brak

było podstaw do zastosowania w sprawie dwudziestoletniego terminu

przedawnienia. Do analogicznych wniosków doszły sądy w sprawie I ACa 2188/23,

na którą to powód się powołuje w niniejszej skardze kasacyjnej.

W niniejszej sprawie zgromadzony materiał dowodowy - w tym

dokumentacja medyczna - wskazywał, że uszkodzenia pojazdu były niewielkie,

a obrażenia powoda nie naruszały czynności ciała powyżej 7 dni. Powód sam

potwierdził, że uraz nie miał poważnych następstw. Nie było więc podstaw, aby sąd

dopuszczał dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu medycyny z urzędu.

Skarżący powołał się również na ustalenia poczynione w innej sprawie

(sygn. akt. I ACa 2188/23), jednak orzeczenia zapadają indywidualnie, a sąd nie

jest związany ocenami dokonanymi w innym postępowaniu - nawet z udziałem tych

I CSK 2875/25

4

samych stron. W niniejszej sprawie sąd dysponował opinią instytutu, którą uznał

za rzetelną i kompletną. Nie było więc podstaw do powoływała kolejnego biegłego,

ponieważ istniejąca opinia była logiczna, spójna i wystarczająca do ustalenia stanu

faktycznego.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego zostało także wyjaśnione,

że okoliczność, iż zgodnie z art. 286 k.p.c. sąd może zażądać dodatkowej opinii od

tych samych lub innych biegłych, wcale nie oznacza, że w każdym przypadku

jest to konieczne, potrzeba taka może bowiem wynikać z okoliczności sprawy

i podlega ocenie sądu orzekającego. Wskazaną możliwość należy traktować jako

obowiązek podjęcia wymienionej czynności wówczas, gdy konieczne jest ustalenie

okoliczności wymagających wiadomości specjalnych, a ocena wydanej opinii

prowadzi do wniosku, że jest nieprzekonująca, zawiera braki, stwierdzenia budzące

wątpliwości lub sprzeczności. Okoliczność, że opinia biegłego nie ma treści

odpowiadających stronie nie stanowi dostatecznego uzasadnienia

dla przeprowadzenia dowodu z opinii dalszych biegłych jeżeli w przekonaniu sądu

opinia wyznaczonego biegłego jest na tyle kategoryczna i przekonująca,

że wystarczająco wyjaśnia zagadnienia wymagające wiadomości specjalnych

(zob. m.in. wyroki SN z: 14 lipca 2017 r., II CSK 655/16; 10 stycznia 2017 r.,

III UK 41/16; 13 stycznia 2016 r., V CSK 262/15; 14 listopada 2013 r.,

IV CSK 135/13; 10 października 2012 r., I UK 210/12; 30 maja 2007 r.,

IV CSK 41/07; 4 sierpnia 1999 r., I PKN 20/99, OSNAPiUS 2000, nr 22, poz. 807,

5 listopada 1974 r., I CR 562/74, oraz postanowienia SN z 24 listopada 2016 r.,

III CSK 35/16 i z 7 listopada 2010 r., I CKN 1170/98, OSNC 2001 nr 4, poz. 64).

Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.,

odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie znajdując też okoliczności,

które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu.

O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie

art. 98 § 1, 11 i 3 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia

Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za

czynności radców prawnych.

(M.T.)

I CSK 2875/25

5

[SOP]