Sędzia cofnął odwołanie od uchwały KRS w sprawie dalszej służby, SN umorzył postępowanie

Krajowa Rada Sądownictwa (dalej również: „KRS” lub „Rada”) uchwałą

z 9 września 2025 r., nr […], działając na podstawie art. 69 § 1 b p.u.s.p. nie

wyraziła zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego przez sędziego Sądu

Okręgowego w Katowicach K.G. (dalej: „skarżący”).

Skarżący odwołał się od ww. uchwały KRS w przedmiocie niewyrażenia

zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego po osiągnięciu wieku

uprawniającego do przejścia w stan spoczynku, zaskarżając ją w całości i wnosząc

o jej uchylenie oraz o przekazanie sprawy KRS do ponownego rozpatrzenia.

W dniu 28 września 2026 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo z KRS,

informujące o podjęciu, w dniu 8 września 2026 r., przez KRS, uchwały nr […], w

której ponownie rozpatrzono sprawę na podstawie art. 45 ust. 1 i 3 u.KRS i

wyrażono na podstawie art. 69 § 1b p.u.s.p. zgodę na dalsze zajmowanie

I NKRS 96/25

2

stanowiska sędziego przez skarżącego. Pismem z 15 października 2026 r. odpis

tej uchwały został przesłany do Sądu Najwyższego.

W dniu 13 października 2026 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo

z 12 października 2026 r., w którym skarżący cofnął odwołanie od ww. uchwały

Krajowej Rady Sądownictwa nr [...]1 z 9 września 2025 r.

Sąd Najwyższy zważył co następuje,

Zgodnie z art. 45 ust. 1 u.KRS, w przypadku ujawnienia nowych okoliczności

Rada może z urzędu lub na wniosek uczestnika postępowania ponownie rozpatrzyć

sprawę, zaś ust. 3 tegoż artykułu wskazuje, że KRS realizuje kompetencje z ust. 1

w drodze uchwały. Warunkiem skorzystania z kompetencji do ponownego

rozpatrzenia sprawy na podstawie art. 45 ust. 1 u.KRS jest ujawnienie się nowych

okoliczności, które uzasadniałyby odmienne rozstrzygnięcie w sprawie. Przepis

stanowi o „ujawnieniu” nowych okoliczności w sprawie, chodzi zatem o okoliczności

już istniejące w chwili pierwotnego jej rozpatrywania, które powinny zostać wzięte

pod uwagę przez KRS, jednak było to niemożliwe bowiem z jakichś względów nie

zostały one na czas ujawnione. Zasadniczo, nie chodzi zatem o zaistnienie nowych

okoliczności, które nie istniały w chwili podejmowania uchwały.

W uzasadnieniu uchwały 831/2026, jako na nową okoliczność, która miałaby

uzasadniać ponowne rozpatrzenie sprawy skarżącego, wskazano na „właściwe

uformowanie składu Rady mocą uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15

maja 2026 r., a przy tym ukształtowanie się jednolitej linii orzeczniczej Trybunału

Sprawiedliwości Unii Europejskiej i Europejskiego Trybunału Praw Człowieka

odmawiającej przymiotu niezależności Krajowej Radzie Sądownictwa, której część

sędziowską wybrał Sejm Rzeczypospolitej Polskiej na kadencje w latach 2018-2022

i 2022-2026”.

W świetle powyżej przytoczonego uzasadnienia, Sąd Najwyższy stwierdza,

że uchwała KRS z 8 września 2026 r., nr […] podjęta została z naruszeniem art. 45

ust. 1 u.KRS, bowiem nowy skład KRS nie może być uznany za nową okoliczność

w sprawie, która wprawdzie istniała w czasie dokonywania pierwotnego

rozstrzygnięcia przez KRS, jednak nie została wówczas ujawniona.

Ukonstytuowanie się KRS nowej kadencji w odmiennym od dotychczasowego

I NKRS 96/25

3

składzie, może być jedynie uznane za zaistnienie nowej okoliczności, nie zaś

za ujawnienie się okoliczności, która istniałaby w chwili podejmowania pierwotnej

decyzji, choć z jakiś powodów pozostawała wówczas nieujawnioną.

Stanowisko, które zajęła Rada w przedmiocie okoliczności uzasadniających

ponowne rozpatrzenie sprawy nie ma żadnego oparcia w obowiązującym prawie. W

myśl tych ocen Sejm obecnej, X kadencji byłby władny uformować skład

sędziowskiej części KRS w sposób właściwy, zaś Sejm kadencji IX i VIII miałyby

czynić to w sposób niewłaściwy, choć we wszystkich tych przypadkach stosowano

te same przepisy prawa powszechnie obowiązującego. Fakt, że w roku 2026

wyboru sędziów do KRS dokonali posłowie wchodzący w skład innych ugrupowań

politycznych, którzy uprzednio bojkotowali wybory sędziowskich członków KRS, jest

prawnie irrelewantny, podobnie jak i okoliczność, że w 2026 r. wybrano

w większości sędziów, którzy ostro krytykowali Radę działającą w latach 2018-2026.

Tym samym skład sędziowskiej części KRS obecnej kadencji nie może stanowić

prawnie doniosłej okoliczności wzmiankowanej w art. 45 ust. 1 u.KRS,

która mogłaby uzasadniać ponowne rozpatrzenie sprawy przez KRS.

W demokratycznym państwie prawnym, którym jest Rzeczpospolita Polska,

poprawność realizacji przez Sejm RP jego funkcji kreacyjnej może być oceniana

wyłącznie w świetle przepisów prawa, które w tym zakresie nie uległo zmianie.

Podkreślić zatem należy, że KRS obecnej kadencji została wyłoniona

przez Sejm RP na podstawie tych samych przepisów, w oparciu o które wyłoniono

skład KRS dwóch poprzednich kadencji, w szczególności na podstawie art. 9a

u.KRS, który – realizując konstytucyjną delegację ustawową z art. 187

ust. 4 Konstytucji RP – przewiduje wybór piętnastu członków KRS, o których mowa

w art. 187 ust. 1 pkt 2 Konstytucji RP, przez Sejm. Tym samym twierdzenia

co do ujawnienia się nowych okoliczności zawarte w uzasadnieniu uchwały KRS nr

831/2026 z 8 września 2026 r., nie znajdują żadnego oparcia w przepisach prawa

obowiązującego. Tym samym, do ponownego rozpatrzenia wniosku o wyrażenie

zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego przez skarżącego w uchwale

KRS nr 831/2026 z 8 września 2026 r. doszło z naruszeniem art. 45 ust. 1 u.KRS.

Niezrozumiałe jest także powołanie się przez KRS na orzecznictwo TSUE i

ETPCz, z którego miałoby wynikać „właściwe uformowanie składu Rady”, w sytuacji,

I NKRS 96/25

4

w której ani Rada Europy, ani Unia Europejska nie posiadają kompetencji do

dokonywania prawnie wiążących rozstrzygnięć co do sposobu realizacji przez

państwo będące członkiem tych organizacji, jego suwerennych kompetencji w

zakresie kształtowania krajowego systemu wymiaru sprawiedliwości.

Przypomnieć w tym miejscu należy treść uchwały połączonych izb Sądu

Najwyższego: Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych oraz Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych z 3 grudnia 2025 r., I NZP 7/25, w której stwierdzono

m.in., że: „Rzeczpospolita Polska nie przekazała organom Unii Europejskiej lub

jakiejkolwiek innej organizacji międzynarodowej kompetencji do stanowienia norm

regulujących organizację i funkcjonowanie krajowego wymiaru sprawiedliwości, ani

do określania zakresu, w którym mogą być one stosowane. Kompetencje te

przysługują wyłącznie konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej i nie

podlegają przekazaniu na podstawie art. 90 ust. 1 Konstytucji RP, w konsekwencji

nie znajduje w tym zakresie zastosowania art. 91 ust. 2 i 3 w zw. z art. 87

Konstytucji RP”. Treść tej – mającej moc zasady prawnej – uchwały wynika wprost

z konstytucyjnej zasady ochrony suwerenności Rzeczypospolitej Polskiej w

procesie integracji europejskiej, która „wymaga respektowania w tym procesie

konstytucyjnych granic przekazywania kompetencji, wyznaczonych przez

zawężenie owego przekazania do niektórych spraw, a zatem zapewnienia

właściwej równowagi pomiędzy kompetencjami przekazanymi a zachowanymi,

polegającej na tym, że w przypadku kompetencji składających się na istotę

suwerenności (w tym zwłaszcza stanowienie reguł konstytucyjnych i kontroli ich

przestrzegania, wymiar sprawiedliwości, władza nad własnym terytorium państwa,

armią i siłami zapewniającymi bezpieczeństwo oraz porządek publiczny)

decydujące uprawnienia mają właściwe władze Rzeczypospolitej” (wyrok Trybunału

Konstytucyjnego z 24 listopada 2010 r., K 32/09, pkt. 2.1; zob. wyrok

Sądu Najwyższego z 19 listopada 2025 r., II NSNc 248/24).

Wywodzenie przez KRS obecnej kadencji umocowania do wykonywania

swoich zadań z orzecznictwa organów międzynarodowych, zamiast z krajowych

unormowań konstytucyjnych i ustawowych, stanowi zatem jaskrawe naruszenie

art. 7, art. 87 ust. 1 oraz art. 90 ust. 1 a contrario Konstytucji RP.

I NKRS 96/25

5

W świetle poczynionych wyżej ustaleń, Sąd Najwyższy wydając

postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie niniejszej mógł oprzeć się

jedynie na oświadczeniu skarżącego z 12 października 2026 r., w którym cofnął on

swoje odwołanie od uchwały KRS nr [...]1 z 9 września 2025 r. Z tego względu, Sąd

Najwyższy w składzie wynikającym z art. 39810 w zw. z art. 44 ust. 3 u.KRS,

działając na podstawie art. 391 § 2 k.p.c. stosowanym na mocy art. 39821 k.p.c. w

zw. z art. 44 ust. 3 u.KRS orzekł jak w sentencji.

[K.O.]

[r.g.]