Brak doręczenia odpisu postanowienia o areszcie. Sąd Najwyższy pozostawił skargę bez rozpoznania

S. N., działając w imieniu własnym, pismem z 4 sierpnia 2026 r., wniósł skargę

na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu

przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora

i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, toczącym się przed Sądem

Apelacyjnym w Łodzi II Wydziałem Karnym w sprawie o sygn. akt II AKz 319/25.

W treści pisma zawarł żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w ww.

sprawie oraz zasądzenia kwoty pięć tysięcy złotych za przewlekłość. W uzasadnieniu

wyjaśnił, że Sąd Apelacyjny w Łodzi nie doręczył mu odpisu postanowienia z 21 maja

2025 r. wraz z uzasadnieniem do chwili wniesienia skargi. Wyżej wymienione

postanowienie dotyczy utrzymania w mocy postanowienia Sądu Okręgowego w

Sieradzu z 8 kwietnia 2025 r. o sygn. akt II Kp 102/25 w przedmiocie przedłużenia

tymczasowego aresztowania.

I NSP 486/26

2

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga na przewlekłość postępowania podlegała pozostawieniu

bez rozpoznania.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na

naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym

prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez

nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 614 ze zm., dalej: „u.s.p.p.”)

strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga

dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej

zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego

postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych

okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia

sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego

(przewlekłość postępowania).

W myśl dyspozycji art. 6 ust. 1-3 u.s.p.p., każdorazowa skarga na

przewlekłość postępowania musi spełniać określone wymogi przewidziane dla pisma

procesowego, w tym obligatoryjnie winna zawierać żądanie stwierdzenia

przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy, jak również

przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie. Należy podkreślić, że jest to

wymóg bezwzględny w świetle w/w ustawy. Ponadto, skarga może zawierać żądanie

wydania sądowi rozpoznającemu sprawę albo prokuratorowi prowadzącemu lub

nadzorującemu postępowania przygotowawcze zlecenie podjęcia w wyznaczonym

terminie odpowiednich czynności oraz zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej, co

kwalifikowane jest jako wymóg fakultatywny.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, że skarga

podlega rozpoznaniu, o ile spełnia wymagania formalne przewidziane w art. 6 ust. 2

pkt 2 u.s.p.p. Oznacza to, że skarżący w uzasadnieniu skargi szczegółowo wskazać

musi, w czym dopatruje się nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu jego sprawy, tj. w

sposób precyzyjny przedstawi konkretne działania bądź zaniechania sądu

rozpoznającego sprawę, które w konsekwencji doprowadziły do zwłoki (zob.

postanowienia Sądu Najwyższego: z 19 września 2022 r., I NSP 290/22;

z 19 stycznia 2022 r., I NSP 264/21; z 10 czerwca 2020 r., I NSP 49/20; z 21 lutego

2007 r., III SPP 5/07; z 7 czerwca 2005 r., III SPP 103/05). Wskazanie powyższych

okoliczności jest niezbędne dla merytorycznej oceny skargi. Sąd musi wiedzieć, na

I NSP 486/26

3

jakim etapie postępowania doszło według strony do przewlekłości, na czym ona

polegała, tzn. jakie konkretnie czynności procesowe zostały podjęte przez sąd

wadliwie lub nie zostały podjęte w ogóle (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z

21 lipca 2020 r., I NSP 93/20; z 1 marca 2022 r., I NSP 31/22). Bez wskazania

powyższych okoliczności sąd nie jest w stanie dokonać oceny czynności sądu w

oparciu o kryteria wskazane w art. 2 ust. 2 u.s.p.p. (zob. postanowienie Sądu

Najwyższego z 16 grudnia 2020 r., I NSP 162/20; z 19 stycznia 2022 r., I NSP

264/21).

Ponadto, zgodnie z art. 5 ust. 1 u.s.p.p. skargę o stwierdzenie, że w

postępowaniu, którego skarga dotyczy nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi

się w toku postępowania w sprawie. W przedmiotowej sprawie, która toczyła się

przed Sądem Apelacyjnym w Łodzi zostało wydane orzeczenie w dniu 21 maja 2025

r. tj. postanowienie. o sygn. II Kz 319/25, którym utrzymano w mocy zaskarżone

postanowienie Sądu Okręgowego w Sieradzu o sygn. akt II Kp 102/25 z 8 kwietnia

2025 r.

Sąd Najwyższy stwierdza zatem, że skarga na przewlekłość postępowania

w sprawie o sygn. II AKz 319/25 sporządzona przez S. N. w imieniu własnym, została

wniesiona poza tokiem postępowania. Sąd Najwyższy, po dokładnej analizie treści

skargi, doszedł do przekonania, że zarówno literalny zakres żądania, zarzuty, jak i

ujęte w uzasadnieniu opis przebiegu postępowania przed Sądem Apelacyjnym w

Łodzi jak też konkluzje, co do sposobu jego prowadzenia, nie są zgodne z

instytucjonalnym przeznaczenie skargi na przewlekłość postępowania, co oznacza,

że nie odpowiadają regulacji ustawowej tego instrumentu prawnego.

Jak stanowi art. 16 u.s.p.p. strona, która nie wniosła skargi na przewlekłość

postępowania zgodnie z art. 5 ust. 1 ww. ustawy, może dochodzić na podstawie art.

417 k.c. naprawienia szkody wynikłej z przewlekłości, po prawomocnym zakończeniu

postępowania co do istoty sprawy.

Wobec powyższego Sąd Najwyższy na podstawie art. 5 ust. 1 oraz art. 6 i 9

w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość orzekł jak w sentencji

postanowienia.

JW

[r.g.]

I NSP 486/26

4